Sygn. akt IV CZ 42/11 POSTANOWIENIE Dnia 29 września 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Mirosław Bączyk (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Anna Kozłowska SSN Krzysztof Pietrzykowski ze skargi J. B. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 27 października 2010 r., w sprawie z powództwa J. B. przeciwko PGE Zakładowi Energetycznemu B. Spółce Akcyjnej w B., Gminie S., Skarbowi Państwa - Komendantowi Powiatowemu Policji w S., Ministrowi Spraw Wewnętrznych i Administracji, Ministrowi Sprawiedliwości, Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w S., Prezesowi Sądu Rejonowego w S., Prokuratorowi Okręgowemu w B., Wojewodzie P. i Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w B. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 września 2011 r., zażalenia powoda na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 16 lutego 2011 r., 1. oddala zażalenie; 2. przyznaje od Skarbu Państwa - Sądu Apelacyjnego - adwokat A. Z. kwotę 1800 (tysiąc osiemset) zł powiększoną o stawkę podatku VAT z tytułu nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu powodowi w postępowaniu zażaleniowym; 3. zasądza od powoda na rzecz Skarbu Państwa - Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa kwotę 1800 (tysiąc osiemset) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Uzasadnienie 2 Powód - J. B. złożył skargę o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 27 października 2010 r. Jako podstawy prawne skargi wskazał art. 401 pkt 1 i 2 k.p.c. i wyjaśnił, że wspomniany wyrok (oraz poprzedzający go wyrok Sądu Okręgowego) dotknięte zostały nieważnością, w wydaniu wyroku Sądu Okręgowego uczestniczył stronniczy sędzia, a powód jako strona postępowania rozpoznawczego został pozbawiony swych praw. Sąd Apelacyjny postanowieniem z dnia 16 lutego 2011 r. odrzucił skargę powoda z racji braku podstaw prawnych jej wniesienia, przewidzianych w art. 401 pkt 1 i pkt 2 k.p.c. W zażaleniu na to postanowienie powód wskazywał na naruszenie art. 410 § 1 k.p.c i art. 401 pkt 1 i 2 k.p.c. oraz wnosił o jego uchylenie w całości. W ocenie skarżącego, przytoczone w skardze okoliczności (k. 2 i 4 akt sprawy) uzasadniają wniosek, że wskutek naruszenia przepisów prawa był on pozbawiony możliwości działania w rozumieniu art. 401 pkt 2 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd Apelacyjny stwierdził, że nie istniały wskazane przez skarżącego w skardze podstawy prawne wznowienia przewidziane w art. 401 pkt 1 i 2 k.p.c. Zgodnie bowiem z art. 410 § 1 k.p.c., skarga o wznowienie postępowania powinna być oparta o przewidzianą, ustawową podstawę prawną. Z treści zażalenia (w części dotyczącej określenia podstaw skargi i motywacji prawnej tych podstaw) wynika, że skarżący kwestionuje przede wszystkim stanowisko Sądu Apelacyjnego negujące sugerowane pozbawienie powoda możliwości działania w rozumieniu art. 401 pkt 2 k.p.c. w postępowaniu zakończonym wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 27 października 2010 r. W uzasadnieniu zażalenia powtórzono jedynie ogólnie to, w czym powód dopatruje się wspomnianego uchybienia, tj. w sytuacji zamknięcia rozprawy przez Sąd pierwszej instancji po rozszerzeniu powództwa wobec Gminy i nieprzeprowadzenia dowodów ze zgłoszonych świadków, mimo że powód uzyskał adresy tych świadków dopiero na etapie postępowania apelacyjnego. Nie ma tu natomiast 3 odpowiedniej, merytorycznej polemiki, zmierzającej do podważenia stanowiska wyrażonego w zaskarżonym postanowieniu o odrzuceniu skargi, wspartego z odwołaniem się do orzecznictwa Sądu Najwyższego (s. 3 - 4 uzasadnienia). Sąd Apelacyjny trafnie wyjaśnił m.in. to, że pozbawienie strony możliwości działania w rozumieniu art. 401 pkt 1 i 2 k.p.c. oznacza taką sytuację procesową, w której doszło do całkowitego, zasadniczego pozbawienia strony możliwości obrony swych praw. Tymczasem powód brał przecież udział w postępowaniu rozpoznawczym i podejmował wszystkie niezbędne czynności procesowe, włącznie z wnoszeniem środków odwoławczych. Przyznano adwokat ustanowionej z urzędu (k. 253 akt – I ACa 448/10) koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu na podstawie art. 108 § 1 k.p.c. w zw. z §§ 6, 13 i 20 rozporządzenia MS w sprawie opłat za czynności adwokackie (...) (Dz.U. 2002 r., nr 163, poz. 1348 ze zm.).
Orzecznictwo
Postanowienie IV CZ 42/11
Sędziowie: Anna Kozłowska, Krzysztof Pietrzykowski, Mirosław Bączyk
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnegoart. 108 § 1, art. 401 pkt 1, art. 401 pkt 2, art. 410 § 1