Wydanie wyroku

Wydanie wyroku oznacza dokonanie przez sąd czynności orzeczniczej, w której rozstrzyga on sprawę w formie wyroku. Jest to końcowy etap rozpoznania sprawy albo jej określonej części, polegający na sformułowaniu i przyjęciu rozstrzygnięcia przez uprawniony skład sądu. Wyrok zawiera decyzję dotyczącą żądań stron lub odpowiedzialności oskarżonego, a także uzasadnienie i inne elementy wymagane przez przepisy postępowania.

Wydanie wyroku należy odróżnić od jego ogłoszenia i doręczenia. Wydanie jest związane z podjęciem rozstrzygnięcia przez sąd, ogłoszenie polega na jego publicznym przedstawieniu, a doręczenie na przekazaniu odpisu uprawnionym osobom. W określonych przypadkach wyrok może zostać wydany na posiedzeniu niejawnym, bez publicznego ogłaszania w sali rozpraw. Co do zasady wyrok wydają sędziowie, którzy uczestniczyli w rozpoznaniu sprawy, zgodnie z wymaganiami dotyczącymi składu sądu.

Termin występuje przede wszystkim w postępowaniu cywilnym i karnym. W sprawach cywilnych wyrok może uwzględniać albo oddalać żądanie, a także rozstrzygać o obowiązku zwrotu świadczenia, przywróceniu poprzedniego stanu lub innych skutkach naruszenia prawa. W sprawach karnych może rozstrzygać między innymi o skazaniu, uniewinnieniu albo innym zakończeniu postępowania. Szczególną postacią jest wyrok nakazowy, wydawany w uproszczonym trybie, gdy spełnione są ustawowe warunki. Jego wydanie jest wyłączone w niektórych rodzajach spraw lub przy określonych okolicznościach procesowych.

Wydanie wyroku nie zawsze oznacza jego prawomocność. Prawomocność powstaje dopiero po bezskutecznym upływie terminu do zaskarżenia albo po rozpoznaniu środka odwoławczego. Od tego zależy między innymi stabilność rozstrzygnięcia i możliwość jego wykonania. W przepisach procesowych czasownik „wydaje” odnosi się także do postanowień, zarządzeń i innych decyzji procesowych, jednak „wydanie wyroku” dotyczy wyłącznie rozstrzygnięcia przyjmującego formę wyroku.