Postanowienie IV CO 19/08

Sygn. akt IV CO 19/08 POSTANOWIENIE Dnia 13 maja 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Henryk Pietrzkowski na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 13 maja 2009 r., o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt [...] w sprawie z powództwa A.R. przeciwko I. Spółce Akcyjnej o zapłatę, wznawia postępowanie i uchyla postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 listopada 2007 r., sygn. akt [...] oraz postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 września 2007 r., sygn. akt [...]. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 30 listopada 2007 r. r. Sąd Najwyższy oddalił zażalenie powódki A.R. na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 10 września 2007 r., którym odrzucono jej skargę kasacyjną od wyroku tegoż Sądu z dnia 27 kwietnia 2007 r. Od postanowienia tego powódka wniosła skargę o wznowienie postępowania, w której jako podstawę wznowienia wskazała uznanie wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego art. 3986 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c., stanowiących podstawę odrzucenia skargi kasacyjnej bez wezwania do usunięcia braku wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania oraz uzasadnienia tego wniosku, za sprzeczne z Konstytucją. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 1 lipca 2008 r. w sprawie SK 40/07 (OTK-A 2008, nr 6, poz. 101) uznał, że art. 3986 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. w zakresie, w jakim przewiduje odrzucenie – bez wezwania do usunięcia braków – skargi kasacyjnej niespełniającej wymagań określonych w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c., jest niezgodny z art. 45 ust. 1 w związku z art. 31 ust. 3 i art. 2 Konstytucji. W uzasadnieniu wskazał na nieproporcjonalność sankcji w postaci odrzucenia – bez wzywania do uzupełnienia – skargi kasacyjnej nie zawierającej elementu konstrukcyjnego w postaci wniosku o przyjęcie tego środka zaskarżenia do rozpoznania i uzasadnienia tego wniosku. Wskutek powołanego orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wyeliminowana została z porządku prawnego niekonstytucyjna norma nakazująca sądowi drugiej instancji i Sądowi Najwyższemu odrzucenie skargi kasacyjnej bez wezwania do usunięcia braków elementów skargi wymienionych w art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. W świetle art. 4011 k.p.c. zasadne jest zatem przyjęcie, że orzeczenie to stanowi podstawę wznowienia postępowania w sprawie niniejszej, zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego, oddalającym zażalenie na postanowienie Sądu drugiej instancji o odrzuceniu skargi kasacyjnej powódki. 3 Nie przesądza to, rzecz jasna, wyniku postępowania kasacyjnego. Oznacza natomiast, że badanie wymagań złożonej skargi kasacyjnej powinno być przeprowadzone ponownie, z uwzględnieniem stanu prawnego powstałego w następstwie derogacji art. 3986 § 2 i 3 w związku z art. 3984 § 1 pkt 3 k.p.c. we wskazanym przez Trybunał Konstytucyjny zakresie. Sąd drugiej instancji obowiązany jest więc potraktować skargę kasacyjną powódki nie zawierającą wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania i uzasadnienia tego wniosku nie jako podlegającą odrzuceniu a limine, lecz jako skargę zawierającą braki, do których usunięcia strona nie została wezwana. W skardze o wznowienie postępowania zakwestionowano postanowienie Sądu drugiej instancji odrzucające skargę kasacyjną i akceptujące je postanowienie Sądu Najwyższego. Z tego względu właściwym do wznowienia postępowania jest Sąd Najwyższy (art. 4011 k.p.c.). Sąd ten, oddalając zażalenie na postanowienie Sądu drugiej instancji oparte na nie konstytucyjnym przepisie, również zastosował ten przepis. Uzasadnia to uchylenie zarówno postanowienia Sądu Najwyższego, jak i Sądu drugiej instancji. Z tych względów na podstawie art. 412 § 4 k.p.c. orzeczono, jak w sentencji. 4