Postanowienie z dnia 25 października 2011 r. III SW 70/11 Przepisy Kodeksu wyborczego nie przewidują złożenia protestu przeciw- ko ważności wyborów w formie elektronicznej. Przewodniczący SSN Katarzyna Gonera, Sędziowie SN: Zbigniew Hajn, Zbigniew Myszka (sprawozdawca). Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 paź- dziernika 2011 r. sprawy z protestu wyborczego w sprawie Witolda K. przeciwko ważności wyborów do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej p o s t a n o w i ł: pozostawić protest bez dalszego biegu. U z a s a d n i e n i e W dniu 18 października 2011 r. drogą elektroniczną na adres mailowy sekreta- riatu Sądu Najwyższego, wpłynęło pismo Witolda K. z żądaniem „skrupulatnego i ponownego przeliczenia przez WKW oraz PKW, wyników głosowania do parlamentu 9 października 2011 roku.” Na potrzebę taką wskazuje „kilkanaście tysięcy głosów więcej oddanych niż osoby biorące udział w wyborach" oraz „blisko 2 mln głosów nieważnych". Przewodniczący Państwowej Komisji Wyborczej wniósł o pozostawienie prote- stu bez dalszego biegu ponieważ nie zawiera on żadnych okoliczności wskazujących na naruszenie prawa i ani dowodów, potwierdzających podniesione w nim zarzuty. Państwowa Komisja Wyborcza stwierdziła, że liczba wyborców, którzy otrzymali karty do głosowania (łącznie z wyborcami, którzy otrzymali pakiety wyborcze) wyniosła 15.076.705, liczba kart wyjętych z urn (łącznie z kartami z kopert na karty do głoso- wania) wyniosła zaś 15.063.945, w tym kart ważnych 15.050.027. Ponadto liczba 2 głosów nieważnych wyniosła 680.524, co stanowi 4,52% ogólnej liczby głosów. W świetle przedstawionych danych zarzuty protestu są nieprawdziwe. Prokurator Generalny również wnioskował o pozostawienie protestu bez dal- szego biegu, podkreślając, że nie spełnia on wymogów ustawowych z art. 241 § 3 ustawy z dnia 5 stycznia 2011 r. - Kodeks wyborczy (Dz.U. Nr 21, poz. 112 ze zm.) ponieważ nie zawiera zarzutów dotyczących jego naruszenia, albo dopuszczenia się przestępstwa przeciwko wyborom - mających wpływ na wynik wyborów, jak też do- wodów uzasadniające te zarzuty. Dodatkowo w ocenie Prokuratora Generalnego niedopuszczalne jest wniesienie protestu w formie elektronicznej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 241 § 1 zdanie pierwsze Kodeksu wyborczego protest przeciw- ko ważności wyborów do Sejmu wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego w termi- nie 7 dni od ogłoszenia wyniku wyborów przez Państwową Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej. Wymaganie zachowania formy pisemnej spełnia nadanie protestu w wymienionym terminie w polskiej placówce pocztowej operatora publicznego (art. 241 § 1 zdanie drugie Kodeksu wyborczego). Wymienio- ne ustawowe wymogi tylko w odniesieniu do wyborcy przebywającego za granicą lub na polskim statku morskim uważa się za spełnione, jeżeli protest został złożony kon- sulowi lub kapitanowi statku, z dołączonym do protestu zawiadomieniem o ustano- wieniu swojego pełnomocnika zamieszkałego w kraju lub pełnomocnika do doręczeń, pod rygorem pozostawienia protestu bez biegu. Tymczasem protest „Wiktora K. z P.” został nadany pocztą elektroniczną na elektroniczny adres sekretariatu Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego, tyle że elektronicznej formy wnoszenia protestów wy- borczych ustawodawca nie dopuścił w przepisach Kodeksu wyborczego, uznając ją za dozwoloną w niektórych szczególnych sytuacjach, np. przy składaniu wniosku o niecierpiące zwłoki wydanie zaświadczenia o prawie do głosownia w innym miejscu pobytu w dniu wyborów (por. art. 32 § 1 Kodeksu wyborczego). Klarowne wymaganie formy pisemnej wyłączało możliwość zastosowania art. 125 § 2 k.p.c., z którego wy- nika, że tylko gdy przepis szczególny tak stanowi, pisma procesowe wnosi się na urzędowych formularzach lub na informatycznych nośnikach danych albo za pośred- nictwem środków komunikacji elektronicznej. Tymczasem Kodeks wyborczy nie wprowadził takich możliwości wnoszenia protestów przeciwko ważności wyborów. 3 Wszystko to oznaczało, że wnoszący protest nie dochował wyżej wymienionych ko- niecznych wymagań formalnych, przeto jego niespełniający warunków określonych w art. 241 § 1 i 2 Kodeksu wyborczego protest przeciwko ważności wyborów wniesiony w formie elektronicznej należało pozostawić się bez dalszego biegu w zgodzie z art. 243 § 1 tego Kodeksu. Niezależnie od tej nieusuwalnej wady formalnej wniesiony protest obarczony był innymi istotnymi brakami, bo zabrakło w nim nazwania określonego sądu, do któ- rego był on skierowany, a także podpisu wnoszącego protest (art. 126 § 1 pkt 4 k.p.c.) oraz adresu jego zamieszkania (art. 126 § 2 k.p.c.), który jest wymagany co najmniej dla doręczeń i sprawia, że Sąd Najwyższy nie miał nawet możliwości for- malnego powiadomienia wnoszącego protest o wyniku wszczętego w sprawie postę- powania nieprocesowego, tj. nie mógł doręczyć wydanego postanowienia ze względu na brak adresu zamieszkania. Wszystko to oznaczało, że wniesiony protest nie speł- nił licznych warunków koniecznych do poddania go merytorycznemu rozpoznaniu, dlatego Sąd Najwyższy pozostawił protest bez dalszego biegu z mocy art. 243 § 1 Kodeksu wyborczego, bez możliwości i potrzeby ustosunkowywania się do oceny faktycznej i prawnej zawartego w nim „ŻĄDANIA SKRUPULATNEGO, PONOWNE- GO PRZELICZENIA PRZEZ WKW ORAZ PKW, WYNIKÓW GŁOSOWANIA DO PARLAMENTU 9 PAŹDZIERNIKA 2011 ROKU”. ========================================
Orzecznictwo
Postanowienie III SW 70/11
Sędziowie: Katarzyna Gonera, Zbigniew Hajn, Zbigniew Myszka
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 5 stycznia 2011 r. Kodeks wyborczyart. 241 § 1, art. 241 § 2, art. 241 § 3, art. 243 § 1
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnegoart. 125 § 2, art. 126 § 1 pkt 4, art. 126 § 2