Wyrok z dnia 7 kwietnia 2004 r. III KRS 1/04 W toku postępowania w sprawie z wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego po ukończeniu 65 roku życia należy umożli- wić zainteresowanemu sędziemu ustosunkowanie się do opinii sformułowa- nych w tej sprawie, zwłaszcza gdy są dla niego niekorzystne (§ 14 pkt 4, § 17 ust. 1, § 18 ust. 2, § 19 ust. 1 i § 20 pkt 1 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypo- spolitej Polskiej z dnia 22 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego trybu dzia- łania Krajowej Rady Sądownictwa i postępowania przed Radą, Dz.U. Nr 152, poz. 1725). Przewodniczący SSN Andrzej Wasilewski (sprawozdawca), Sędziowie SN: Katarzyna Gonera, Jerzy Kwaśniewski. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2004 r. sprawy z odwołania Andrzeja S. od uchwały Krajowej Rady Sądownictwa z dnia 15 października 2003 r. [...], w sprawie odmowy wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego, u c h y l i ł zaskarżoną uchwałę i przekazał sprawę Krajowej Radzie Sądow- nictwa do ponownego rozpoznania. U z a s a d n i e n i e Krajowa Rada Sądownictwa uchwałą [...] z dnia 15 października 2003 r., pod- jętą na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa (Dz.U. Nr 100, poz. 1082 ze zm.) oraz art. 69 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.), postanowiła nie wyrazić zgody na zajmowanie stanowiska sędziego przez An- drzeja S. - sędziego Sądu Rejonowego w J. po ukończeniu przezeń 65 roku życia. W uzasadnieniu tej uchwały Krajowa Rada Sądownictwa stwierdziła w szczególności, że: „jak wynika z negatywnej opinii Kolegium Sądu Okręgowego w K. ocena dotych- 2 czasowej pracy sędziego Andrzeja S. budzi zastrzeżenia (ma dużą liczbę wyroków uchylonych, ilość załatwień pozostaje na przeciętnym poziomie). Również wątpliwo- ści budzi postępowanie sędziego Andrzeja S. poza służbą na co wskazano w stano- wisku Kolegium Sądu Okręgowego w K.” W odwołaniu od powyższej uchwały Krajowej Rady Sądownictwa [...] z dnia 15 października 2003 r. sędzia Andrzej S. wniósł „o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.” W uzasadnieniu odwołania sędzia Andrzej S.: W kwestii oceny Kolegium Sądu Okręgowego w K. dotyczącej jego dotych- czasowej pracy orzeczniczej stwierdził, iż: „z analizy moich akt osobowych, z którymi to zapoznałem się w dniu 17 grudnia 2003 r. w Sądzie Okręgowym w K., wynikają wnioski odmienne” - wskazując na to, że: „w dziale akt osobowych ‘opinie’ (dział ostatni) znajduje się siedem opinii (...). Z opinii na [...] akt osobowych wynika, iż przechodząc z okręgu Sądu Wojewódzkiego w P. do okręgu Sądu Wojewódzkiego w K. posiadałem wśród sędziów najwyższy wskaźnik stabilności orzecznictwa w okręgu p. Od 1986 r. (data ostatniej o mnie opinii) do momentu rozpoznania przez Kolegium Sądu Okręgowego w K. mojego wniosku o przedłużenie służby w moich aktach oso- bowych nie ma dokumentów przemawiających przeciwko mnie. Negatywna opinia ‘pojawiła się’ po następnych 18 latach pracy i to dopiero podczas posiedzenia Kole- gium Sądu Okręgowego w K. w dniu 26 sierpnia 2003 r. Tę negatywną opinię o mnie przedstawiły ustnie do protokołu: wizytator do spraw karnych SSO (...) i prezes Sądu Rejonowego w J. (...). Dodatkowo prezes (...) przedstawiła treść moich zeznań zło- żonych w charakterze świadka w sprawie [...] SR w J. - na podstawie których Kole- gium orzekło, że budzi wątpliwości moje postępowanie poza służbą ‘czego dowodem jest utrzymywanie bardzo bliskich kontaktów z osobą, która niedawno była pocią- gnięta do odpowiedzialności przez Sąd dla Nieletnich w J.’ (...). W związku z tak po- stawionymi zarzutami pozwalam sobie na podważenie stanowiska Kolegium.” [...] Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Stosownie do przepisów rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego trybu działania Krajowej Rady Sądownictwa oraz postępowania przed Radą (Dz.U. Nr 152, poz. 1725), należące do kompetencji tej Rady sprawy indywidualne, w tym sprawy dotyczące wyrażenia zgody na dalsze zajmowanie stanowiska przez sędziego, który ukończył 65 rok życia 3 (§ 14 pkt 4 tego rozporządzenia): „są przygotowywane na posiedzenia plenarne w zespołach w składzie 3-5 członków Rady wyznaczanych przez Przewodniczącego (...)” (§ 17 ust. 1 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia), przy czym: „zespół ocenia w pierwszej kolejności, czy materiały sprawy są wystarczające do zajęcia stanowiska i w razie stwierdzenia braków przedstawia sprawę Przewodniczącemu celem zarzą- dzenia ich uzupełnienia. (...)” (§ 18 ust. 2 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia), natomiast: „w uzasadnionych przypadkach, na wniosek zespołu lub z własnej inicja- tywy, Przewodniczący zaprasza, celem odbycia rozmowy w siedzibie Rady, uczest- nika postępowania, prezesa właściwego sądu, sędziego wizytatora lub innego sę- dziego.” (§ 19 ust. 1 tego rozporządzenia), a w każdym wypadku: „w sprawach in- dywidualnych Rada podejmuje uchwały po wszechstronnym rozważeniu wszystkich okoliczności sprawy na podstawie udostępnionej dokumentacji oraz wyjaśnień uczestników postępowania. (...)”(§ 20 ust. 1 zdanie pierwsze - tego rozporządzenia). Wynika stąd w szczególności, że w toku postępowania prowadzonego w sprawie załatwienia złożonego przez sędziego wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmo- wanie przez niego stanowiska sędziego po ukończeniu 65 roku życia należy stwo- rzyć zainteresowanemu sędziemu możliwość zapoznania się ze sformułowanymi w jego sprawie opiniami, aby mógł się on do nich ustosunkować, zwłaszcza w sytuacji, gdy opinie te nie są dla niego korzystne. Tymczasem, w niniejszej sprawie sędzia Andrzej S. na poszczególnych eta- pach postępowania zmierzającego do rozpoznania przedstawionego przezeń wnio- sku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie stanowiska sędziego po ukończeniu 65 roku życia nie został powiadomiony o miejscu i terminie posiedzeń właściwych organów (gremiów) procedujących w tej sprawie, a w szczególności nie został on powiadomiony: a) ani o miejscu i terminie posiedzenia Kolegium Sądu Okręgowego w K., w czasie którego przedstawione zostały przez wizytatora do spraw karnych Sądu Okręgowego w K. oraz przez prezes Sądu Rejonowego w J. ustne (do proto- kołu) - ogólnie sformułowane, a przy tym lakoniczne i nieprzychylne mu zarazem oceny, dotyczące nie tylko jego pracy zawodowej, lecz także jego postępowania poza służbą oraz zaopiniowany został jego wniosek o przedłużenie służby na sta- nowisku sędziego; b) ani o miejscu i terminie posiedzenia Zespołu Członków Krajo- wej Rady Sądownictwa powołanego do dokonania oceny i przygotowania materiałów tej sprawy na posiedzenia plenarne Krajowej Rady Sądownictwa; c) ani też o miejscu i terminie posiedzenia plenarnego Krajowej Rady Sądownictwa odbytego w dniu 15 4 października 2003 r., na którym Krajowa Rada Sądownictwa podjęła zaskarżoną przez sędziego uchwałę [...] w sprawie odmowy wyrażenia zgody na dalsze zajmo- wanie stanowiska sędziego Sądu Rejonowego w J. przez sędziego Andrzeja S. Tym samym, w toku całego postępowania prowadzonego w sprawie załatwienia złożone- go przez sędziego Andrzeja S. wniosku o wyrażenie zgody na dalsze zajmowanie przez niego stanowiska sędziego w Sądzie Rejonowym w J. po ukończeniu 65 roku życia nie miał on możliwości zapoznania się ze sformułowanymi w jego sprawie opi- niami, a tym samym nie miał on możliwości ustosunkowania się do nich poprzez zło- żenie ewentualnych wyjaśnień i to pomimo, że niekorzystne dla niego opinie sfor- mułowane zostały w sposób ogólny, bez wskazania na konkretne okoliczności fak- tyczne lub dowody, które stanowiłyby ich uzasadnienie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji. ========================================
Orzecznictwo
Wyrok III KRS 1/04
Sędziowie: Andrzej Wasilewski, Jerzy Kwaśniewski, Katarzyna Gonera
Powołane przepisy
- Rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowego trybu działania Krajowej Rady Sądownictwa oraz postępowania przed Radą.§ 14 pkt 4, § 17 ust. 1, § 18 ust. 2, § 19 ust. 1, § 20 pkt 1
- Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o Krajowej Radzie Sądownictwa.art. 2 ust. 1 pkt 4
- Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnychart. 69 § 1