Sygn. akt I CZ 71/09 POSTANOWIENIE Dnia 26 listopada 2009 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Barbara Myszka (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Mirosław Bączyk SSN Grzegorz Misiurek w sprawie z powództwa W.P. i E.P. przeciwko B.K. o uzgodnienie stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem prawnym, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 26 listopada 2009 r., zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 27 marca 2009 r., sygn. akt [...], uchyla zaskarżone postanowienie. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 27 marca 2009 r. Sąd Okręgowy w W. odrzucił skargę kasacyjną pozwanej od wyroku tego Sądu z dnia 14 października 2008 r. z powodu nie usunięcia braków formalnych (art. 3986 § 2 k.p.c.). W uzasadnieniu Sąd Okręgowy stwierdził, że pełnomocnik pozwanej, wnosząc w dniu 13 lutego 2009 r. skargę kasacyjną nie dołączył pełnomocnictwa do jej wniesienia, wobec czego pismem z dnia 18 lutego 2009 r. został wezwany do usunięcia tego braku w terminie tygodniowym pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie pełnomocnik złożył pełnomocnictwo udzielone mu przez pozwaną w dniu 3 marca 2009 r., a zatem w chwili składania skargi kasacyjnej nie był umocowany do jej wniesienia. Zgodnie bowiem z uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07 (OSNC 2008, nr 11, poz. 122), pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy samego prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym, natomiast pełnomocnictwo złożone przez pozwaną w postępowaniu kasacyjnym obejmuje dopiero okres od dnia 3 marca 2009 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie pozwana zarzuciła Sądowi Okręgowemu naruszenie przepisów art. 3986 § 2 w związku z art. 126 § 3 i art. 92 k.p.c. przez przyjęcie, że skarga kasacyjna, do której dołączono pełnomocnictwo procesowe z datą późniejszą od daty jej wniesienia, nie spełnia warunków formalnych, i art. 3986 § 2 k.p.c. przez odrzucenie skargi kasacyjnej, mimo że jej braki zostały uzupełnione w terminie. W konkluzji żaląca wnosiła o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z powołaną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia uchwałą składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 5 czerwca 2008 r., III CZP 142/07, której nadana została moc zasady prawnej, pełnomocnictwo procesowe nie obejmuje z mocy samego prawa umocowania do wniesienia skargi kasacyjnej i udziału w postępowaniu kasacyjnym. Trafnie zatem Sąd Okręgowy uznał, że skarga kasacyjna, do której dotychczasowy pełnomocnik pozwanej, 3 reprezentujący ją w postępowaniu przed Sądami pierwszej i drugiej instancji, nie dołączył pełnomocnictwa wykazującego jego umocowanie do wniesienia skargi kasacyjnej, była dotknięta brakiem formalnym (art. 3984 § 2 w związku z art. 126 § 3 k.p.c.). Nie można natomiast zgodzić się z poglądem Sądu Okręgowego, że o usunięciu, bądź nie usunięciu tego braku przesądza data podpisania dokumentu pełnomocnictwa. Pojęcie pełnomocnictwa ma dwojakie znaczenie; z jednej strony oznacza pochodzące od mocodawcy umocowanie pełnomocnika do działania w imieniu mocodawcy, z drugiej natomiast – dokument obejmujący, a ściśle potwierdzający to umocowanie. Od udzielenia pełnomocnictwa trzeba przy tym odróżnić jego wykazanie przed sądem (zob. uchwały Sądu Najwyższego z dnia 27 listopada 2003 r., III CZP 74/03, OSNC 2005, nr 1, poz. 6 oraz z dnia 30 marca 2006 r., III CZP 14/06, OSNC 2006, nr 10, poz. 165). O uzupełnieniu, bądź nie uzupełnieniu braku pełnomocnictwa decyduje treść dokumentu pełnomocnictwa, a nie data jego wystawienia. Stanowisko takie – jak podkreślił Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 4 września 2008 r., IV CZ 68/08 (nie publ.) – odpowiada istocie czynności uzupełnienia braków formalnych pism procesowych. Czynność ta bowiem dokonywana jest w okresie biegu terminu wyznaczonego do usunięcia braku formalnego skargi kasacyjnej i dlatego nie można wymagać, aby w ramach uzupełnienia braku pełnomocnik przedłożył pełnomocnictwo wystawione najpóźniej w dacie sporządzenia tej skargi. Z dokumentu pełnomocnictwa podpisanego w dniu 3 marca 2009 r. wynika, że autor skargi kasacyjnej, adw. M.W., został przez żalącą umocowany „do złożenia skargi kasacyjnej” (k. 277). Z powyższych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżone postanowienie.
Orzecznictwo
Postanowienie I CZ 71/09
Sędziowie: Barbara Myszka, Grzegorz Misiurek, Mirosław Bączyk
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnegoart. 92, art. 126 § 3, art. 394(1) § 3, art. 398(4) § 2, art. 398(6) § 2