Postanowienie I CZ 22/11

Sygn. akt I CZ 22/11 POSTANOWIENIE Dnia 20 kwietnia 2011 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Barbara Myszka (przewodniczący) SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca) SSN Krzysztof Pietrzykowski w sprawie z wniosku K. M.-I. przy uczestnictwie J. S. o zmianę wyroku rozwodowego, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 20 kwietnia 2011 r., zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 20 maja 2010 r., oddala zażalenie i zasądza od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika postępowania 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. 2 Uzasadnienie Postanowieniem z dnia 20 maja 2010 r. Sąd Okręgowy w W. uzupełnił postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 14 kwietnia 2010 r., umarzające postępowanie wobec cofnięcia apelacji wnioskodawczyni K. M.-I., zasądzając od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika J. S. kwotę 756 zł tytułem zwrotu kosztów procesu za II instancję. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy wskazał – w związku z pismem uczestnika zawierającym wniosek o zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego (k. 305) – że w skład należnych kosztów postępowania wchodzi kwota 120 zł jako 50% zasądzonej stawki z tytułu reprezentacji przed sądem odwoławczym oraz kwota 636 zł stanowiąca koszt biletu lotniczego pełnomocnika uczestnika, którego potwierdzenie zakupu zostało dołączone do wyżej wskazanego pisma. Wnioskodawczyni zaskarżyła zażaleniem powyższe postanowienie wnosząc o jego uchylenie i orzeczenie co do istoty sprawy poprzez zmianę zaskarżonego postanowienia i oddalenie w całości wniosku uczestnika o zasądzenie na jego rzecz od wnioskodawczyni kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu. Zarzuciła zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 98 § 3 k.p.c. poprzez błędne przyjęcie, że kwota zakupu biletu lotniczego przez pełnomocnika uczestnika podlega zwrotowi jako niezbędny koszt procesu, naruszenie § 2 pkt 1 i § 3 pkt 1 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. z 2002 r., nr 163, poz. 1348 z późn. zm.) poprzez przyznanie uczestnikowi kwoty 120 zł z tytułu reprezentacji przez pełnomocnika przed sądem odwoławczym pomimo, że pełnomocnik nie włożył żadnego wkładu pracy w postępowanie apelacyjne (nieobecność na rozprawie, brak pisma procesowego) i nie przyczynił się do 3 rozstrzygnięcia sprawy ze względu na cofnięcie apelacji i umorzenie postępowania, a także naruszenie art. 351 k.p.c. poprzez orzeczenie o uzupełnieniu postanowienia z dnia 14 kwietnia 2010 r. pomimo braku wniosku uczestnika. W odpowiedzi na zażalenie uczestnik wniósł o jego oddalenie podnosząc w odniesieniu do nakładu pracy pełnomocnika, iż pełnomocnik podejmował czynności prawne związane z ustosunkowaniem się do twierdzeń apelacji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 98 § 3 k.p.c. do niezbędnych kosztów procesu strony reprezentowanej przez tzw. pełnomocnika profesjonalnego zalicza się m.in. wynagrodzenie, jednak nie wyższe niż stawki opłat określone w odrębnych przepisach i wydatki jednego adwokata. Wydatkiem jest również podróż pełnomocnika w celu wzięcia udziału w rozprawie. Nie znajduje obecnie uzasadnienia twierdzenie, że podróż ta powinna odbywać się przy wykorzystaniu najtańszego środka transportu. Z uwagi na znaczną odległość do siedziby Sądu możliwe jest skorzystanie z transportu lotniczego. Pełnomocnik uczestnika istotnie nie stawił się na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2010 r., nie ma jednak podstaw do twierdzenia, że nie poniósł wcześniej związanych z tym kosztów. Z akt sprawy wynika, że w dniu 7 kwietnia 2010 r., wpłynęło do Sądu Okręgowego pismo procesowe wnioskodawczyni, zawierające cofnięcie apelacji. Wyznaczona na dzień 14 kwietnia 2010 r. nie została odwołana, a niestawiennictwo na rozprawie zostało spowodowane powiadomieniem uczestnika o cofnięciu apelacji. Sam ten fakt nie oznacza, że istniała możliwość anulowania przelotu i uzyskania zwrotu kosztu biletu. Stronę cofającą środek zaskarżenia uznaje się za przegrywającą sprawę, zatem w związku z cofnięciem apelacji przez wnioskodawczynię koszty procesu należą się uczestnikowi (por. postanowienie SN z dnia 9 czerwca 2000 r., sygn. akt I PKN 97/00, OSNP z 2002 r., nr 1, poz. 14; postanowienie SN z dnia 11 grudnia 2009 r., sygn. akt V CZ 58/09, nie publ.). W sprawie została złożona odpowiedź na apelację, kwestia zaś oceny nakładu pracy pełnomocnika procesowego pozostaje w gestii orzekającego sądu, a ingerowanie przez Sąd Najwyższy w tę ocenę 4 uzasadnione jest w szczególnie rażących wypadkach, który w tej sprawie nie zachodzi. Wobec powyższego, na podstawie art. 39814 § 1 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c., Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.