Postanowienie I CZ 104/09

Sygn. akt I CZ 104/09 POSTANOWIENIE Dnia 21 stycznia 2010 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Marek Sychowicz (przewodniczący) SSN Marian Kocon SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca) w sprawie z wniosku S. G. przy uczestnictwie R. P., I. T., O. P., E. G., P. G., P. G. o stwierdzenie nabycia spadku, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 stycznia 2010 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 26 marca 2009 r., sygn. akt IV Ca (….), oddala zażalenie. Uzasadnienie Sąd Rejonowy w N. postanowieniem z dnia 11 sierpnia 2008 r. stwierdził, że na podstawie ustawy spadek po M. G. nabyli jej mąż A. G. oraz dzieci S. G., J. P. i J. G. w częściach po ¼, oraz że spadek po A. G. nabyły dzieci S. G., J. P. i J. G. w częściach po 1 /3. Apelację od tego postanowienia wniósł wnioskodawca S. G. Sąd Okręgowy w W. postanowieniem z dnia 26 marca 2009 r. odrzucił apelację. Podkreślił, że apelacja została opłacona w chwili jej wniesienia przez profesjonalnego pełnomocnika opłata stałą w kwocie 100, a nie 200 złotych, chociaż wnioskodawca wnosił o stwierdzenie 2 nabycia po dwóch osobach (M. G. i A. G.). Pełnomocnik wnioskodawcy został wezwany zarządzeniem Sądu Rejonowego z dnia 11 marca 2009 r. do wskazania w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia apelacji, od którego z rozstrzygnięć Sądu Rejonowego została wniesiona opłata w kwocie 100 złotych. W odpowiedzi pełnomocnik wskazał, że opłata została uiszczona od obu rozstrzygnięć (po 50 złotych). W zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego pełnomocnik wnioskodawcy zarzucił naruszenie art. 1302 § 3 k.p.c. w związku z art. 50 ust. 1 ustawy z dnia 11 sierpnia 2008 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 ze zm.; dalej u.k.s.c.). Jego zdaniem, w art. 18 ust. 2 u.k.s.c. nie został użyty zwrot „lub jego samodzielnej części” jak w art. 18 ust. 1 u.k.s.c., a więc opłata wynosi 100 złotych niezależnie od tego, po ilu osobach stwierdzono nabycie spadku jednym zaskarżonym postanowieniem. Alternatywnie pełnomocnik wniósł o uznanie, iż opłata w należytej wysokości została wniesiona od postanowienia w przedmiocie nabycia spadku po A. G. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarżący wniósł zażalenie oparte na dwóch podstawach. Po pierwsze twierdzi, że pismo pełnomocnika z dnia 18 marca 2009 r. wyjaśniające wyliczenie opłaty zawiera oczywisty błąd. Nie można się z tym zgodzić, ponieważ z pisma tego jednoznacznie wynika, że jego autor uważał, iż wniósł stosowną opłatę za dwie osoby. Po drugie, pełnomocnik twierdzi, że wniesioną opłatę należy przyjąć jako w pełni opłaconą apelację od jednego ze skarżonych rozstrzygnięć. Uniemożliwia to jednak powoływane pismo pełnomocnika, w którym stwierdza się wyraźnie, że wniesiono opłatę dwa razy po 50 złotych, a nie jeden raz 100 zł. Ta jednoznaczność oraz fakt występowania w sprawie fachowego pełnomocnika uniemożliwiają przyjęcie innej interpretacji opłaty od apelacji. W konsekwencji obie apelacje należy uznać za wadliwie opłacone. Skutki wadliwego opłacenia apelacji przez fachowego pełnomocnika w dacie kwestionowanego rozstrzygnięcia regulował art. 1302 § 3 k.p.c., zgodnie z którym taka apelacja podlegała odrzuceniu. Wspomniany przepis został uchylony przez ustawę z dnia 5 grudnia 2008 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 234, poz. 1571), która weszła w życie dnia 1 lipca 2009 r. Jednakże, zgodnie z intertemporalnym przepisem art. 8 ust. 1 tej ustawy, jej przepisy stosuje się do postępowań wszczętych po dniu wejścia ustawy w życie, nie mają zaś miejsca wyjątki od tej reguły określone w ust. 2-5. 3 Zgodnie z art. 18 ust. 2 u.k.s.c., przepisy ustawy przewidujące pobranie opłaty od wniosku wszczynającego postępowanie w sprawie stosuje się również do opłaty od apelacji, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Od wniosku o stwierdzenie nabycia spadku pobiera się opłatę stałą w kwocie 50 złotych (art. 49 ust. 1 pkt 1 u.k.s.c.). Jednakże przepisem szczególnym, który stanowi inaczej (art. 18 ust. 2 u.k.s.c.), jest art. 50 pkt 1 u.k.s.c., według którego opłatę stałą w kwocie 100 złotych pobiera się od m. in. od apelacji w sprawie o stwierdzenie nabycia spadku. Przedstawiona zaś w zażaleniu interpretacja art. 18 ust. 2 w związku z ust. 1 u.k.s.c. nie mieści się w granicach poprawnej wykładni prawa. Z przedstawionych powodów orzeczono jak w sentencji (art. 39814 w związku z art. 3941 § 1 i 3 k.p.c.).