Art. 47. Zasady ustalania odszkodowania

1. W przypadku zwierzęcia, które może zostać poddane ubojowi, odszkodowanie, o którym mowa w art. 45 ust. 1, pomniejsza się o kwotę uzyskaną ze sprzedaży tego zwierzęcia.

2. Odszkodowanie ze środków budżetu państwa przysługuje również za zniszczone z nakazu organu Inspekcji Weterynaryjnej przy zwalczaniu chorób produkty pochodzenia zwierzęcego, materiał biologiczny, pasze i sprzęt, które nie mogą zostać poddane odkażaniu.

3. W przypadku, o którym mowa w ust. 2, odszkodowanie określone w tym przepisie przysługuje w wysokości wartości rynkowej zniszczonych produktów pochodzenia zwierzęcego, materiału biologicznego, pasz i sprzętu określonej na podstawie średniej z 3 kwot oszacowania przyjętych przez powiatowego lekarza weterynarii i przez 2 rzeczoznawców wyznaczonych przez tego powiatowego lekarza weterynarii spośród rzeczoznawców powołanych przez wójta (burmistrza, prezydenta miasta).

4. Z szacowania powiatowy lekarz weterynarii sporządza protokół szacowania, który zawiera:

1) imiona i nazwiska osób przeprowadzających szacowanie;

2) miejsce i datę oraz czas rozpoczęcia i zakończenia szacowania;

3) opis zwierzęcia, produktów lub sprzętu podlegających szacowaniu;

4) wyszczególnienie kwot szacowania ustalonych przez poszczególnych rzeczoznawców i powiatowego lekarza weterynarii;

5) podpisy osób biorących udział w szacowaniu.

5. Odszkodowania określone w ust. 2 i art. 45 ust. 1 nie przysługują za wszystkie zwierzęta objęte nakazem zabicia lub poddania ubojowi i za wszystkie produkty pochodzenia zwierzęcego, materiał biologiczny, pasze i sprzęt objęte nakazem zniszczenia, jeżeli:

1) posiadacz zwierzęcia wprowadził do swojego zakładu lub wyprowadził z niego zwierzę z gatunku podatnego na chorobę – w przypadku gdy ten posiadacz wiedział, że to zwierzę jest chore lub zakażone lub podejrzewał wystąpienie choroby lub zakażenia u tego zwierzęcia;

2) posiadacz zwierzęcia wprowadził do swojego zakładu nieoznakowane zwierzę z gatunku podatnego na chorobę lub zwierzę, co do którego nie może wskazać jego zbywcy – w przypadku gdy ten posiadacz nie zgłosił faktu nabycia tego zwierzęcia zgodnie z przepisami o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt;

3) zwierzęta w stadzie były rozmnażane z naruszeniem przepisów o zdrowiu zwierząt obowiązujących w tym zakresie w okresie 12 miesięcy przed potwierdzeniem wystąpienia choroby;

4) posiadacz zwierzęcia w okresie 30 dni przed potwierdzeniem wystąpienia choroby wprowadził do swojego zakładu produkty uboczne pochodzenia zwierzęcego, produkty pochodzenia zwierzęcego lub materiał biologiczny, o których wiedział, że mogły być skażone czynnikiem chorobotwórczym wywołującym tę chorobę;

5) w zakładzie przed upływem 6 miesięcy od dnia zakończenia ostatecznego oczyszczenia i odkażenia wykonanego w związku ze zwalczaniem ogniska choroby zostanie ponownie potwierdzone wystąpienie ogniska tej choroby;

6) zwierzęta stanowią własność podmiotów prowadzących:

a) zarobkowy transport zwierząt lub transport wykonywany w związku z prowadzeniem innej działalności gospodarczej,

b) targi, wystawy, pokazy lub konkursy zwierząt,

c) obrót zwierzętami,

d) obrót produktami pochodzenia zwierzęcego, materiałem biologicznym lub paszami,

e) ubój zwierząt lub produkcję mięsa.

6. Posiadaczowi zwierzęcia przysługuje odszkodowanie określone w ust. 2 i art. 45 ust. 1 zmniejszone:

1) od 15 % do 30 % – w przypadku gdy ten posiadacz nie wykonywał w odniesieniu do zwierząt z gatunków podatnych na chorobę obowiązków określonych w przepisach o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt w okresie 6 miesięcy przed potwierdzeniem wystąpienia ogniska choroby, z wyjątkiem przypadku, o którym mowa w ust. 5 pkt 2;

2) od 15 % do 60 % – w przypadku gdy ten posiadacz:

a) nie dokonał powiadomienia, o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 1 lub w art. 18 ust. 1 rozporządzenia 2016/429, lub

b) nie zastosował się do środków określonych w art. 25 lub do środków określonych w przepisach wydanych na podstawie art. 27 ust. 1, art. 28 ust. 3, art. 29, art. 39 ust. 1 lub art. 40 w celu zapobiegania wystąpieniu lub zwalczania choroby, w okresie 30 dni przed wystąpieniem ogniska choroby.

7. Odszkodowania określone w ust. 2 i art. 45 ust. 1 powiatowy lekarz weterynarii przyznaje w drodze decyzji.

8. Osobom, którym nie przysługują odszkodowania określone w ust. 2 i art. 45 ust. 1, a które przyczyniły się do szybkiej likwidacji choroby, wojewódzki lekarz weterynarii na wniosek powiatowego lekarza weterynarii może przyznać nagrodę ze środków budżetu państwa.

9. Wypłacone odszkodowania określone w ust. 2 i art. 45 ust. 1 nie podlegają zajęciu na pokrycie należności publicznych, jeżeli zostaną wykorzystane na odtworzenie wcześniej posiadanego stanu zwierząt, materiału biologicznego, pasz lub sprzętu.

10. Podmiotowi, który dokonał nakładów związanych:

1) z zabiciem lub ubojem zwierząt, transportowaniem zwierząt lub zwłok zwierzęcych albo unieszkodliwieniem zwłok zwierzęcych w związku z wykonaniem nakazów, o których mowa w art. 45 ust. 1,

2) ze zniszczeniem produktów pochodzenia zwierzęcego, materiału biologicznego, paszy i sprzętu, które nie mogły zostać poddane odkażaniu, w związku z wykonaniem nakazów, o których mowa w ust. 2,

3) z przeprowadzeniem czynności, o których mowa w części B załącznika IV do rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2020/687 z dnia 17 grudnia 2019 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/429 w odniesieniu do przepisów dotyczących zapobiegania niektórym chorobom umieszczonym w wykazie oraz ich zwalczania, w związku z wykonaniem nakazów organów Inspekcji Weterynaryjnej wydanych przy zwalczaniu chorób – przysługuje ze środków budżetu państwa zwrot poniesionych nakładów.

11. Do postępowania prowadzonego w celu egzekucji nakazu zabicia lub poddania ubojowi zwierząt, zniszczenia albo unieszkodliwienia zwłok zwierzęcych i zniszczenia produktów pochodzenia zwierzęcego, materiału biologicznego, pasz i sprzętu, które nie mogły zostać poddane odkażaniu, oraz do przeprowadzenia oczyszczania i odkażania, w przypadku zastosowania środka egzekucyjnego w postaci wykonania zastępczego, o którym mowa w art. 1a pkt 12 lit. b tiret drugie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132, 620 i 1302), nie stosuje się przepisów art. 129 i art. 132–135 tej ustawy. Koszty postępowania egzekucyjnego są pokrywane ze środków budżetu państwa.

Komentarz do Art. 47.

Przepis określa zasady odszkodowań i zwrotu kosztów związanych ze zwalczaniem chorób zwierząt. Jeżeli zwierzę objęte nakazem może zostać poddane ubojowi, odszkodowanie pomniejsza się o kwotę uzyskaną z jego sprzedaży. Odszkodowanie z budżetu państwa obejmuje także produkty pochodzenia zwierzęcego, materiał biologiczny, pasze i sprzęt zniszczone na nakaz organu Inspekcji Weterynaryjnej, jeżeli nie mogą być odkażone.

Wysokość tego odszkodowania odpowiada wartości rynkowej zniszczonych rzeczy, ustalonej na podstawie średniej z trzech wycen, dokonanych przez powiatowego lekarza weterynarii i dwóch wyznaczonych rzeczoznawców. Z czynności sporządza się protokół zawierający między innymi dane osób uczestniczących w szacowaniu, opis przedmiotu, poszczególne kwoty oraz podpisy.

Przepis przewiduje również wyłączenia i zmniejszenia odszkodowania. Nie przysługuje ono między innymi w razie świadomego wprowadzania chorego lub podejrzanego zwierzęcia, naruszenia zasad identyfikacji, niezgodnego z przepisami rozmnażania zwierząt, ponownego wystąpienia ogniska choroby w określonym okresie oraz w odniesieniu do zwierząt należących do podmiotów prowadzących wskazane rodzaje działalności. W innych przypadkach odszkodowanie może zostać zmniejszone od 15% do 30% albo od 15% do 60%, zwłaszcza za niewykonanie obowiązków identyfikacyjnych, powiadomienia lub nakazanych środków zapobiegawczych.

Odszkodowanie przyznaje powiatowy lekarz weterynarii w drodze decyzji. Osobie, której odszkodowanie nie przysługuje, może zostać przyznana nagroda za przyczynienie się do szybkiej likwidacji choroby. Przepis przewiduje także zwrot nakładów poniesionych na wykonanie określonych nakazów oraz szczególne zasady egzekucji, której koszty pokrywa budżet państwa. Aby odszkodowanie nie podlegało zajęciu na pokrycie należności publicznych, musi zostać wykorzystane na odtworzenie wcześniej posiadanego stanu.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 1795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 46.Art. 48.