Art. 413. k.p.c. Wyłączenie sędziego

Sędzia, którego udziału lub zachowania się w procesie poprzednim dotyczy skarga, wyłączony jest od orzekania w postępowaniu ze skargi o wznowienie.

Komentarz do Art. 413. kpc

Art. 413 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) stanowi, że sędzia, którego udziału lub zachowania się w procesie poprzednim dotyczy skarga, jest wyłączony od orzekania w postępowaniu ze skargi o wznowienie. Przepis ten ma na celu zapewnienie bezstronności i obiektywizmu w postępowaniu sądowym, szczególnie w kontekście skarg o wznowienie postępowania, które są nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia.

Komentarz:

Cel przepisu: Art. 413 k.p.c. ma na celu wyeliminowanie wszelkich wątpliwości co do bezstronności sędziego w postępowaniu ze skargi o wznowienie. Skarga o wznowienie jest środkiem nadzwyczajnym, który ma na celu ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej prawomocnym wyrokiem, gdy wystąpiły określone w ustawie przesłanki, takie jak np. nowe dowody, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, czy też naruszenie przepisów proceduralnych.
Zakres wyłączenia: Wyłączenie sędziego dotyczy sytuacji, gdy skarga o wznowienie odnosi się do jego udziału lub zachowania się w poprzednim procesie. Może to obejmować zarówno działania sędziego, które miały miejsce podczas rozprawy, jak i decyzje procesowe, które mogłyby być przedmiotem zarzutów w skardze o wznowienie.
Bezstronność i obiektywizm: Wyłączenie sędziego ma na celu zagwarantowanie, że postępowanie ze skargi o wznowienie będzie prowadzone przez sędziego, który nie jest w żaden sposób zaangażowany w sprawę, której dotyczy skarga. Jest to kluczowe dla zachowania zaufania do wymiaru sprawiedliwości i zapewnienia, że postępowanie będzie prowadzone w sposób obiektywny i sprawiedliwy.
Procedura wyłączenia: Procedura wyłączenia sędziego jest określona w przepisach k.p.c. dotyczących wyłączenia sędziego (art. 48-54 k.p.c.). Sędzia, który jest wyłączony na podstawie art. 413 k.p.c., powinien samodzielnie zgłosić swoją wyłączność, a w przypadku wątpliwości, decyzję o wyłączeniu może podjąć sąd.
Konsekwencje naruszenia: Naruszenie przepisu art. 413 k.p.c. może prowadzić do poważnych konsekwencji procesowych, w tym do uchylenia orzeczenia wydanego przez sędziego, który powinien być wyłączony. Może to również stanowić podstawę do dalszych skarg i środków zaskarżenia.

Podsumowując, art. 413 k.p.c. jest istotnym przepisem mającym na celu ochronę zasad bezstronności i obiektywizmu w postępowaniu sądowym, szczególnie w kontekście skarg o wznowienie postępowania. Wyłączenie sędziego, którego udziału lub zachowania się dotyczy skarga, jest kluczowe dla zapewnienia, że postępowanie będzie prowadzone w sposób sprawiedliwy i zgodny z zasadami prawa.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

sędzia

Skarga wznowienia

Art. 412. kpc Art. 414. kpc