Art. 23². k.p.c. Wartość przedmiotu sporu w sprawach o wydanie nieruchomości

W sprawach o wydanie nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa wartość przedmiotu sporu oblicza się przyjmując, stosownie do rodzaju nieruchomości i sposobu korzystania z niej, podaną przez powoda sumę odpowiadającą trzymiesięcznemu czynszowi najmu lub dzierżawy należnemu od danego rodzaju nieruchomości.

Komentarz do Art. 23². kpc

Art. 23² Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) jest przepisem, który określa sposób obliczania wartości przedmiotu sporu w sprawach dotyczących wydania nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa. Przepis ten ma istotne znaczenie praktyczne, ponieważ wartość przedmiotu sporu wpływa na właściwość sądu oraz wysokość opłat sądowych.

Komentarz do Art. 23² k.p.c.

Zakres zastosowania przepisu:
- Przepis ten ma zastosowanie w sprawach o wydanie nieruchomości, które są posiadane bez tytułu prawnego (np. przez osoby, które zajmują nieruchomość bez zgody właściciela) lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa (np. użyczenie, posiadanie samoistne).
- Nie dotyczy on spraw, w których podstawą posiadania nieruchomości jest umowa najmu lub dzierżawy. W takich przypadkach wartość przedmiotu sporu oblicza się według innych zasad.
Sposób obliczania wartości przedmiotu sporu:
- Wartość przedmiotu sporu oblicza się, przyjmując sumę odpowiadającą trzymiesięcznemu czynszowi najmu lub dzierżawy należnemu od danego rodzaju nieruchomości.
- Suma ta powinna być podana przez powoda, co oznacza, że to na powodzie spoczywa obowiązek określenia tej wartości w pozwie.
- Przy obliczaniu tej sumy należy uwzględnić rodzaj nieruchomości (np. mieszkalna, komercyjna, rolna) oraz sposób korzystania z niej (np. mieszkanie, działalność gospodarcza).
Znaczenie praktyczne:
- Określenie wartości przedmiotu sporu ma bezpośredni wpływ na właściwość sądu. Wartość ta decyduje, czy sprawa będzie rozpatrywana przez sąd rejonowy czy okręgowy.
- Wartość przedmiotu sporu wpływa również na wysokość opłat sądowych, które powód musi uiścić przy wnoszeniu pozwu. Wyższa wartość przedmiotu sporu oznacza wyższe opłaty sądowe.
Problemy interpretacyjne:
- W praktyce mogą pojawić się trudności związane z ustaleniem odpowiedniej kwoty trzymiesięcznego czynszu, zwłaszcza w przypadkach, gdy brak jest rynkowych stawek czynszu dla danego rodzaju nieruchomości lub sposobu korzystania z niej.
- W takich sytuacjach sąd może wymagać od powoda przedstawienia dowodów na poparcie podanej wartości, np. poprzez przedstawienie umów najmu podobnych nieruchomości lub opinii biegłych.

Podsumowanie

Art. 23² k.p.c. wprowadza jasne zasady obliczania wartości przedmiotu sporu w sprawach o wydanie nieruchomości posiadanej bez tytułu prawnego lub na podstawie tytułu innego niż najem lub dzierżawa. Przepis ten ma na celu uproszczenie i ujednolicenie procedury sądowej w tego typu sprawach, co jest korzystne zarówno dla stron postępowania, jak i dla sądów. Jednakże, w praktyce mogą pojawić się pewne trudności interpretacyjne, które wymagają starannego podejścia i ewentualnego wsparcia dowodowego ze strony powoda.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

wydanie nieruchomości

tytuł prawny

wartość przedmiotu sporu

najem nieruchomości

dzierżawa nieruchomości

powód

sposób korzystania

Art. 23¹. kpc Art. 24. kpc