Art. 225. k.p.a. Ochrona skarżącego

§ 1. Nikt nie może być narażony na jakikolwiek uszczerbek lub zarzut z powodu złożenia skargi lub wniosku albo z powodu dostarczenia materiału do publikacji o znamionach skargi lub wniosku, jeżeli działał w granicach prawem dozwolonych.

§ 2. Organy państwowe, organy jednostek samorządu terytorialnego i inne organy samorządowe oraz organy organizacji społecznych są obowiązane przeciwdziałać hamowaniu krytyki i innym działaniom ograniczającym prawo do składania skarg i wniosków lub dostarczania informacji – do publikacji – o znamionach skargi lub wniosku.

Komentarz do Art. 225. kpa

Art. 225 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) stanowi istotny element ochrony praw obywatelskich w kontekście postępowania administracyjnego. Przepis ten ma na celu zagwarantowanie, że osoby korzystające z prawa do składania skarg i wniosków nie będą narażone na negatywne konsekwencje z tego tytułu, pod warunkiem, że działają w granicach prawem dozwolonych.

Analiza przepisu:

Ochrona przed uszczerbkiem i zarzutami:
- Przepis jednoznacznie stwierdza, że nikt nie może być narażony na jakikolwiek uszczerbek lub zarzut z powodu złożenia skargi lub wniosku. Oznacza to, że osoby korzystające z tego prawa nie mogą być dyskryminowane, represjonowane ani w żaden sposób karane za swoje działania, o ile mieszczą się one w granicach prawa.
- Ochrona ta obejmuje również dostarczanie materiałów do publikacji, które mają znamiona skargi lub wniosku. Jest to szczególnie istotne w kontekście wolności słowa i prawa do informacji.
Obowiązki organów:
- Przepis nakłada obowiązek na organy państwowe, organy jednostek samorządu terytorialnego, inne organy samorządowe oraz organy organizacji społecznych, aby przeciwdziałały hamowaniu krytyki i innym działaniom ograniczającym prawo do składania skarg i wniosków.
- Organy te muszą aktywnie działać na rzecz ochrony prawa obywateli do wyrażania swoich opinii i zgłaszania problemów, co jest fundamentalnym elementem demokratycznego państwa prawa.

Znaczenie praktyczne:

Wzmocnienie zaufania obywateli do administracji:
- Przepis ten ma na celu wzmocnienie zaufania obywateli do administracji publicznej, zapewniając, że ich głos będzie słyszany i że nie będą ponosić negatywnych konsekwencji za zgłaszanie problemów.
Promowanie transparentności i odpowiedzialności:
- Ochrona przed represjami za składanie skarg i wniosków promuje transparentność i odpowiedzialność w działaniach administracji publicznej. Organy administracyjne są zobowiązane do reagowania na zgłaszane problemy i podejmowania działań naprawczych.
Wspieranie aktywności obywatelskiej:
- Przepis ten zachęca obywateli do aktywnego uczestnictwa w życiu publicznym i do korzystania z przysługujących im praw. Jest to istotne dla budowania społeczeństwa obywatelskiego, w którym obywatele mają realny wpływ na funkcjonowanie państwa i samorządów.

Wnioski:

Art. 225 KPA jest kluczowym elementem systemu ochrony praw obywatelskich w Polsce. Zapewnia on, że obywatele mogą swobodnie korzystać z prawa do składania skarg i wniosków, bez obawy o negatywne konsekwencje. Organy administracji publicznej mają obowiązek aktywnie przeciwdziałać wszelkim działaniom, które mogłyby ograniczać to prawo, co jest fundamentem demokratycznego państwa prawa.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 1691.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

uszczerbek

organ państwa

organ samorządu

organy organizacji

organizacja społeczna

składanie skarg

składanie wniosku

Art. 224. kpa Art. 226. kpa