Art. 114. k.p.a. Przesłanki dopuszczalności zawarcia ugody administracyjnej

W sprawie, w której toczy się postępowanie administracyjne, strony mogą zawrzeć ugodę, jeżeli charakter sprawy na to pozwala i nie sprzeciwiają się temu przepisy szczególne.

Komentarz do Art. 114. kpa

Art. 114 Kodeksu postępowania administracyjnego (k.p.a.) stanowi, że w sprawach administracyjnych strony mogą zawrzeć ugodę, o ile charakter sprawy na to pozwala i nie sprzeciwiają się temu przepisy szczególne. Jest to przepis, który wprowadza możliwość polubownego zakończenia sporu administracyjnego, co może przynieść korzyści zarówno stronom postępowania, jak i organom administracji publicznej.

Komentarz:

Charakter sprawy:
- Ugoda może być zawarta tylko w sprawach, w których jest to możliwe ze względu na charakter sprawy. Oznacza to, że nie każda sprawa administracyjna nadaje się do zakończenia w drodze ugody. Przykładowo, sprawy dotyczące naruszenia prawa, gdzie konieczne jest nałożenie sankcji administracyjnych, mogą nie być odpowiednie do zawarcia ugody.
Przepisy szczególne:
- Przepisy szczególne mogą wyłączać możliwość zawarcia ugody w określonych kategoriach spraw. Przykładem mogą być przepisy dotyczące ochrony środowiska, gdzie interes publiczny może wymagać ścisłego przestrzegania norm i standardów, co wyklucza możliwość zawarcia ugody.
Korzyści ugody:
- Ugoda administracyjna może przyspieszyć zakończenie postępowania, zmniejszyć koszty związane z prowadzeniem sprawy oraz zminimalizować konflikt między stronami. Jest to rozwiązanie promujące współpracę i kompromis.
Procedura zawarcia ugody:
- Zawarcie ugody wymaga zgody wszystkich stron postępowania oraz akceptacji organu administracyjnego prowadzącego sprawę. Organ ten musi ocenić, czy ugoda jest zgodna z prawem, interesem publicznym oraz czy nie narusza praw osób trzecich.
Forma ugody:
- Ugoda powinna być zawarta na piśmie i podpisana przez strony oraz organ administracyjny. Dokument ten staje się częścią akt sprawy i ma moc prawną równą decyzji administracyjnej.
Kontrola sądowa:
- Ugoda administracyjna, podobnie jak decyzja administracyjna, może być przedmiotem kontroli sądowej. Strony mogą zaskarżyć ugodę do sądu administracyjnego, jeżeli uważają, że została zawarta z naruszeniem prawa.

Praktyczne zastosowanie:

W praktyce, ugody administracyjne są stosowane w różnych dziedzinach, takich jak planowanie przestrzenne, gospodarka nieruchomościami, czy sprawy podatkowe. Przykładem może być ugoda zawarta między inwestorem a organem administracyjnym w sprawie warunków zabudowy, gdzie strony uzgadniają szczegóły projektu w sposób, który zadowala obie strony i jest zgodny z przepisami prawa.

Podsumowanie:

Art. 114 k.p.a. wprowadza ważny mechanizm, który umożliwia polubowne zakończenie postępowania administracyjnego. Jest to narzędzie, które może przyczynić się do efektywniejszego i bardziej elastycznego zarządzania sprawami administracyjnymi, pod warunkiem, że jest stosowane zgodnie z przepisami prawa i z poszanowaniem interesu publicznego.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 1691.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

postępowanie administracyjnezawarcie ugody

charakter sprawy

przepis szczególny

strona postępowania

Art. 113. kpa Art. 115. kpa