Art. 251. k.k. Naruszenie tajności głosowania
Kto, naruszając przepisy o tajności głosowania, wbrew woli głosującego zapoznaje się z treścią jego głosu, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
Orzecznictwo
Znaleziono ponad 2 000 orzeczeń dotyczących art. 251 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.
Postanowienie III SW 4/16
- Stan sprawy
- Wniesiono protest przeciwko ważności wyborów uzupełniających do Senatu i wyborowi konkretnej kandydatki. Zarzuty dotyczyły prowadzenia i finansowania kampanii przez instytucje państwowe oraz działań określanych jako zastraszanie osób rozdających ulotki i krytykujących kandydatkę. Z materiału wynika jedynie ogólne omówienie podstaw protestu wyborczego; nie ustalono żadnego czynu polegającego na naruszeniu tajności głosowania.
- Rozstrzygnięcie
- Protest pozostawiono bez dalszego biegu.
- Uzasadnienie
- Sąd uznał, że wskazane zarzuty nie mieszczą się w ustawowych podstawach protestu wyborczego. Opisane zachowania nie wyczerpywały znamion przestępstw przeciwko wyborom z rozdziału XXXI k.k., w tym art. 251 k.k., ani nie stanowiły naruszeń przepisów kodeksu dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyników wyborów mających wpływ na wynik wyborów. Podkreślono też, że zarzuty dotyczące kampanii wyborczej co do zasady nie mogą być przedmiotem protestu w tym trybie.
Postanowienie I ACz 415/15
- Stan sprawy
- W proteście wyborczym zarzucono m.in. popełnienie czynu z art. 251 k.k. przez wymuszanie przez mężów zaufania okazywania kart do głosowania przed wrzuceniem ich do urny oraz brak warunków do tajnego głosowania w lokalu wyborczym. Podniesiono także zarzuty gróźb, bezprawnego wpływu na głosowanie, przekupstwa wyborczego, nieprawidłowości przy rejestrze wyborców i naruszenia ciszy wyborczej. Wnioskodawca wskazał część osób i wniósł o przesłuchanie świadków, a także dołączył oświadczenia i inne materiały.
- Rozstrzygnięcie
- Uchylono postanowienie o pozostawieniu protestu bez dalszego biegu i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania.
- Uzasadnienie
- Sąd apelacyjny uznał, że część zarzutów była ogólnikowa albo niepoparta odpowiednimi dowodami, więc w tym zakresie nie spełniała wymogów formalnych protestu. Jednocześnie stwierdził, że twierdzenia o groźbach, naciskach, pomaganiu przy wypełnianiu kart i wskazywaniu, na kogo oddać głos, mogły stanowić zarówno przestępstwo wyborcze, jak i naruszenie przepisów dotyczących głosowania. Z tego powodu sąd pierwszej instancji powinien był przeprowadzić dowód z zeznań wskazanych świadków i dokonać oceny merytorycznej. W uzasadnieniu art. 251 k.k. został przywołany jako jedna z podstaw protestu, ale brak było ostatecznej oceny, czy do naruszenia tajności rzeczywiście doszło.
Postanowienie I ACz 248/15
- Stan sprawy
- Sprawa dotyczyła protestu po wyborach do rady gminy. Ustalono, że osoba bliska jednej z kandydatek wielokrotnie przebywała w lokalu wyborczym, wchodziła z wyborcami za parawan i namawiała ich do oddania głosu na kandydatkę, a także dowoziła niektórych wyborców do lokalu. Sąd pierwszej instancji potraktował to m.in. jako naruszenie zasady tajności głosowania, lecz z materiału nie wynika, aby zarzucono lub stwierdzono czyn z art. 251 k.k. popełniony przez organ wyborczy.
- Rozstrzygnięcie
- Zmieniono postanowienie sądu pierwszej instancji i oddalono protest.
- Uzasadnienie
- Sąd apelacyjny uznał, że protest może być oparty tylko na ustawowych przesłankach: przestępstwie przeciwko wyborom z rozdziału XXXI k.k. albo naruszeniu przepisów kodeksu wyborczego przez właściwy organ wyborczy. W sprawie nie powoływano się skutecznie na żadne konkretne przestępstwo z tego rozdziału, w tym z art. 251 k.k., a opisane zachowania były działaniami wyborców, nie organu wyborczego. Komisja reagowała na niewłaściwe zachowania w lokalu. Dodatkowo nie wykazano związku między tymi zachowaniami a wynikiem wyborów.
Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.
Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 383.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.