Art. 165. k.k. Sprowadzenie stanów powszechnie niebezpiecznych dla życia lub zdrowia
§ 1. Kto sprowadza niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia wielu osób albo dla mienia w wielkich rozmiarach:
1) powodując zagrożenie epidemiologiczne lub szerzenie się choroby zakaźnej albo zarazy zwierzęcej lub roślinnej,
2) wyrabiając lub wprowadzając do obrotu szkodliwe dla zdrowia substancje, środki spożywcze lub inne artykuły powszechnego użytku lub też środki farmaceutyczne nieodpowiadające obowiązującym warunkom jakości,
3) powodując uszkodzenie lub unieruchomienie urządzenia użyteczności publicznej, w szczególności urządzenia dostarczającego wodę, światło, ciepło, gaz, energię albo urządzenia zabezpieczającego przed nastąpieniem niebezpieczeństwa powszechnego lub służącego do jego uchylenia,
4) zakłócając, uniemożliwiając lub w inny sposób wpływając na automatyczne przetwarzanie, gromadzenie lub przekazywanie danych informatycznych,
5) działając w inny sposób w okolicznościach szczególnie niebezpiecznych, podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
§ 2. Jeżeli sprawca działa nieumyślnie, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
§ 3. Jeżeli następstwem czynu określonego w § 1 jest śmierć człowieka lub ciężki uszczerbek na zdrowiu wielu osób, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od lat 2 do 15.
§ 4. Jeżeli następstwem czynu określonego w § 2 jest śmierć człowieka lub ciężki uszczerbek na zdrowiu wielu osób, sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
Orzecznictwo
Znaleziono ponad 2 000 orzeczeń dotyczących art. 165 k.k.. Poniżej wybrane sprawy dotyczące przepisu, z krótkim omówieniem.
Wyrok II AKa 287/23
- Stan sprawy
- Sprawa dotyczyła udziału oskarżonego w zorganizowanej grupie zajmującej się wytwarzaniem i obrotem szkodliwymi dla zdrowia substancjami określanymi jako dopalacze. W zakresie art. 165 k.k. sąd odwoławczy przyjął, że oskarżony w długim okresie wyrabiał szkodliwe dla zdrowia substancje, działając w ramach ciągu zachowań i czerpiąc z tego stałe źródło dochodu. Z opisu wyeliminowano ustalenie, że odpowiadał także za zamawianie komponentów, pakowanie i przekazywanie innym osobom.
- Rozstrzygnięcie
- Wyrok zmieniono częściowo. W zakresie czynu z art. 165 § 1 pkt 2 k.k. przyjęto, że oskarżony wyrabiał szkodliwe dla zdrowia substancje, i za ten czyn obniżono karę pozbawienia wolności do 10 miesięcy. W pozostałej części dotyczącej odpowiedzialności za sprowadzenie niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób wyrok utrzymano.
- Uzasadnienie
- Sąd odwoławczy uznał zarzut dotyczący wadliwego opisu czynu za zasadny w tym znaczeniu, że opis powinien odpowiadać znamionom ustawowym art. 165 § 1 pkt 2 k.k. Dlatego zastąpiono sformułowanie o odpowiedzialności za produkcję, zamówienie komponentów, pakowanie i przekazywanie innym ustaleniem, że oskarżony wyrabiał szkodliwe dla zdrowia substancje. Zmiana miała charakter korekcyjny co do opisu i kwalifikacji oraz wpłynęła na obniżenie kary. Z udostępnionego tekstu nie wynika szerzej pełna argumentacja sądu co do wszystkich podstaw utrzymania samego przypisania winy.
Wyrok II K 165/22
- Stan sprawy
- Oskarżonej zarzucono między innymi, że podczas dyżuru lekarskiego, będąc pod wpływem substancji psychoaktywnych, sprowadziła niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia wielu pacjentów oddziału. Ustalono, że znajdowała się po użyciu morfiny i wykonywała w tym stanie czynności zawodowe. Jednocześnie materiał dowodowy wskazywał, że pod jej bezpośrednią opieką pozostawało troje pacjentów, a nie większa grupa, oraz że ich stan był ciężki, lecz stabilny i w czasie dyżuru nie zachodziła potrzeba interwencji z jej strony.
- Rozstrzygnięcie
- Oskarżonej nie skazano za czyn z art. 165 § 1 pkt 5 k.k. W ramach tego zarzutu przyjęto jedynie wykroczenie polegające na podejmowaniu czynności zawodowych po użyciu środka odurzającego, po czym postępowanie w tej części umorzono z powodu ustania karalności. Zapadł natomiast wyrok skazujący za zabór jednej ampułki morfiny oraz orzeczono zakaz wykonywania zawodu lekarza.
- Uzasadnienie
- Sąd uznał, że nie wykazano znamion sprowadzenia niebezpieczeństwa dla życia i zdrowia wielu osób. Nie potwierdzono, by oskarżona odpowiadała za opiekę nad ośmioma pacjentami, ponieważ faktycznie powierzono jej tylko troje niezakażonych pacjentów. Nie ustalono także takich okoliczności przebiegu dyżuru, które dowodziłyby realnego sprowadzenia niebezpieczeństwa w rozumieniu art. 165 k.k.; pacjenci byli stabilni i nie wymagali interwencji. Dodatkowo nie udowodniono w przypisanym zakresie działania pod wpływem benzodiazepiny, mimo dodatniego wyniku badania, bo opis zachowania i inne dowody tego nie potwierdzały.
Wyrok III K 234/21
- Stan sprawy
- Oskarżony został uznany za uczestnika zorganizowanej grupy zajmującej się wytwarzaniem i wprowadzaniem do obrotu dopalaczy. W zakresie art. 165 k.k. sąd ustalił, że przez kilka lat, działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, odpowiadał za produkcję, zamawianie komponentów, pakowanie i przekazywanie innym członkom grupy szkodliwych dla zdrowia substancji oferowanych pod pozorem legalnych produktów. Substancje te były przeznaczone do wdychania lub połykania, występowały w bardzo dużej liczbie opakowań, a oskarżony uzyskał z tego znaczny dochód. Ustalono też, że wytwarzane środki zawierały groźne substancje psychoaktywne mogące powodować ciężkie zaburzenia zdrowia, a nawet śmierć.
- Rozstrzygnięcie
- Sąd uznał oskarżonego za winnego czynu z art. 165 § 1 pkt 2 k.k. w zbiegu z art. 18 § 1 k.k., w zw. z art. 12 § 1 k.k. i art. 65 § 1 k.k. Wymierzono za ten czyn karę 4 lat pozbawienia wolności oraz grzywnę, a także orzeczono przepadek korzyści majątkowej.
- Uzasadnienie
- Podstawą skazania były przede wszystkim zeznania współuczestników procederu, częściowe wyjaśnienia oskarżonego, dokumenty z kontroli sanitarnych i opinie biegłych, w tym toksykologiczne i sądowo-lekarskie. Sąd przyjął, że oskarżony sprawował pieczę nad ciągłością produkcji i składem dopalaczy, sprowadzał półprodukty, modyfikował skład po decyzjach organów sanitarnych i dostarczał gotowe środki do dalszej dystrybucji. Opinie specjalistyczne wskazywały, że substancje obecne w tych wyrobach były niebezpieczne dla zdrowia i życia ludzi, co pozwoliło uznać, że ich wyrabianie i wprowadzanie do obrotu sprowadzało niebezpieczeństwo dla życia i zdrowia wielu osób.
Streszczenia mają charakter informacyjny. Przy ocenie sprawy należy zapoznać się z pełną treścią orzeczenia.
Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 383.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.