Art. 243. k.c. Przedawnienie roszczeń

Roszczenie przeciwko wieczystemu użytkownikowi o naprawienie szkód wynikłych z niewłaściwego korzystania z gruntu Skarbu Państwa lub gruntu należącego do jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków, jak również roszczenie wieczystego użytkownika o wynagrodzenie za budynki i urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanego gruntu przedawniają się z upływem lat trzech od tej daty.

Komentarz do Art. 243. kc

Art. 243 Kodeksu cywilnego dotyczy dwóch kluczowych kwestii związanych z użytkowaniem wieczystym gruntów należących do Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego bądź ich związków. Przepis ten określa terminy przedawnienia roszczeń związanych z niewłaściwym korzystaniem z tych gruntów oraz wynagrodzeniem za budynki i urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanego gruntu.

1. Roszczenie przeciwko wieczystemu użytkownikowi o naprawienie szkód

Pierwsza część artykułu odnosi się do roszczeń przeciwko wieczystemu użytkownikowi o naprawienie szkód wynikłych z niewłaściwego korzystania z gruntu. Niewłaściwe korzystanie może obejmować różne działania, takie jak zanieczyszczenie gruntu, naruszenie warunków umowy użytkowania wieczystego, czy też inne działania prowadzące do degradacji gruntu.

Termin przedawnienia:

Roszczenie to przedawnia się z upływem trzech lat od daty, kiedy szkoda powstała lub została ujawniona. Termin ten jest stosunkowo krótki, co ma na celu zapewnienie pewności obrotu prawnego oraz mobilizację właściciela gruntu do szybkiego dochodzenia swoich praw.

2. Roszczenie wieczystego użytkownika o wynagrodzenie za budynki i urządzenia

Druga część artykułu dotyczy roszczeń wieczystego użytkownika o wynagrodzenie za budynki i urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanego gruntu. W praktyce oznacza to, że wieczysty użytkownik, który zainwestował w nieruchomość, ma prawo do rekompensaty za swoje nakłady w momencie, gdy grunt wraca do właściciela (Skarbu Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego).

Termin przedawnienia:

Roszczenie to również przedawnia się z upływem trzech lat od daty zwrotu gruntu. Jest to istotne, ponieważ wieczysty użytkownik musi być świadomy konieczności dochodzenia swoich roszczeń w odpowiednim czasie, aby nie utracić prawa do wynagrodzenia.

Wnioski praktyczne

Dla właścicieli gruntów (Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego): Ważne jest monitorowanie sposobu korzystania z gruntu przez wieczystego użytkownika i szybkie reagowanie na wszelkie nieprawidłowości, aby nie przegapić terminu przedawnienia roszczeń.
Dla wieczystych użytkowników: Istotne jest dokumentowanie wszelkich inwestycji w nieruchomość oraz świadomość terminu przedawnienia roszczeń o wynagrodzenie za te inwestycje. W przypadku zwrotu gruntu, użytkownik powinien niezwłocznie dochodzić swoich roszczeń.

Podsumowanie

Art. 243 Kodeksu cywilnego wprowadza trzyletni termin przedawnienia dla dwóch rodzajów roszczeń związanych z użytkowaniem wieczystym gruntów Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego. Przepis ten ma na celu zapewnienie pewności prawnej oraz mobilizację stron do szybkiego dochodzenia swoich praw. W praktyce oznacza to konieczność bieżącego monitorowania i dokumentowania wszelkich działań związanych z użytkowaniem wieczystym, aby uniknąć utraty możliwości dochodzenia roszczeń.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

roszczenie użytkownika

użytkowanie wieczyste

grunt Skarbu Państwa

grunt samorządowy

Art. 241. kc Art. 244. kc