Art. 154. k.c. Mury, płoty, miedze, rowy

§ 1. Domniemywa się, że mury, płoty, miedze, rowy i inne urządzenia podobne, znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących, służą do wspólnego użytku sąsiadów. To samo dotyczy drzew i krzewów na granicy.

§ 2. Korzystający z wymienionych urządzeń obowiązani są ponosić wspólnie koszty ich utrzymania.

Komentarz do Art. 154. kc

Art. 154 Kodeksu cywilnego wprowadza domniemanie prawne, że wszelkie urządzenia znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących, takie jak mury, płoty, miedze, rowy, a także drzewa i krzewy, służą do wspólnego użytku sąsiadów. Przepis ten ma na celu ułatwienie współżycia sąsiedzkiego oraz zapewnienie sprawiedliwego podziału obowiązków związanych z utrzymaniem tych urządzeń.

Analiza przepisu

Domniemanie wspólnego użytku:
- Przepis wprowadza domniemanie, że urządzenia znajdujące się na granicy gruntów sąsiadujących są przeznaczone do wspólnego użytku. Oznacza to, że w przypadku sporu sądowego, to na osobie kwestionującej wspólny charakter urządzenia spoczywa ciężar dowodu, że urządzenie to nie jest przeznaczone do wspólnego użytku.
Zakres urządzeń:
- Przepis wymienia przykładowe urządzenia, które mogą być objęte domniemaniem wspólnego użytku: mury, płoty, miedze, rowy, drzewa i krzewy. Lista ta nie jest wyczerpująca, co oznacza, że inne podobne urządzenia również mogą być objęte tym domniemaniem.
Obowiązek ponoszenia kosztów:
- Korzystający z wymienionych urządzeń są zobowiązani do wspólnego ponoszenia kosztów ich utrzymania. Oznacza to, że sąsiedzi powinni solidarnie partycypować w kosztach napraw, konserwacji czy innych wydatków związanych z utrzymaniem tych urządzeń w należytym stanie.

Praktyczne zastosowanie

Rozstrzyganie sporów sąsiedzkich:
- Przepis ten jest często stosowany w praktyce sądowej do rozstrzygania sporów sąsiedzkich dotyczących utrzymania wspólnych urządzeń. W przypadku braku porozumienia między sąsiadami, sąd może na podstawie art. 154 KC orzec o obowiązku wspólnego ponoszenia kosztów utrzymania urządzeń.
Umowy między sąsiadami:
- Sąsiedzi mogą zawrzeć umowę, która będzie regulować zasady korzystania i utrzymania wspólnych urządzeń. Taka umowa może modyfikować domniemanie wynikające z art. 154 KC, pod warunkiem, że nie narusza przepisów prawa ani zasad współżycia społecznego.
Ochrona interesów sąsiadów:
- Przepis ten chroni interesy sąsiadów, zapobiegając sytuacjom, w których jeden z sąsiadów musiałby ponosić całość kosztów utrzymania urządzeń znajdujących się na granicy gruntów.

Podsumowanie

Art. 154 Kodeksu cywilnego wprowadza ważne domniemanie prawne, które ma na celu ułatwienie współżycia sąsiedzkiego oraz sprawiedliwy podział obowiązków związanych z utrzymaniem urządzeń znajdujących się na granicy gruntów sąsiadujących. Przepis ten jest praktyczny i często stosowany w rozstrzyganiu sporów sąsiedzkich, a także stanowi podstawę do zawierania umów regulujących zasady korzystania i utrzymania wspólnych urządzeń.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

wspólny użytek

koszty utrzymania

drzewa

krzewy

Art. 153. kc Art. 155. kc