Na podstawie art. 12 ust. 1, art. 21 ust. 3, art. 22 i 24 ust. 1 dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 279) zarządza się, co następuje:
Rozporządzenie
wydane w porozumieniu z Ministrami Obrony Narodowej i Skarbu w sprawie norm obszarowych, szacunku, odliczenia od ceny na rzecz osadników wojskowych oraz spłaty należności za gospodarstwa, nadane na podstawie dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska. #przypis#*#przypis#
Spis treści (36)
§ 1.
Artykuły, powołane w rozporządzeniu niniejszym bez bliższego oznaczenia, odnoszą się do dekretu z dnia 6 września 1946 r. o ustroju rolnym i osadnictwie na obszarze Ziem Odzyskanych i b. Wolnego Miasta Gdańska (Dz. U. R. P. Nr 49, poz. 279).
§ 2.
1. W zależności od miejscowych warunków ekonomicznych (jak stopień uprzemysłowienia, odległość od rynku zbytu, stacji, kolei -itp.), terenowych i klimatycznych należy stosować dla gospodarstw rolnych następujące normy obszarowe gruntów, obejmujące użytki rolne, lasy i wody:
a) na glebach należących do I kl. szacunkowej 7 - 9 ha
b) " " " " II " " 9 - 12 "
c) " " " " III " " 9 - 15 "
2. Do I klasy szacunkowej zalicza się grunty I i II klasy gleboznawczej, do II klasy szacunkowej - grunty III i IV klasy gleboznawczej, do III klasy szacunkowej - grunty V i VI klasy gleboznawczej.
3.1 (uchylony)
4. Obszar lasu i wód w jednym gospodarstwie rolnym nie może przekraczać 4 ha.
§ 3.
1. Do gospodarstw hodowlanych zalicza się gospodarstwa, w których obszar pastwisk przekracza 30% ogólnego obszaru gospodarstwa.
2. Gospodarstwa hodowlane mogą być tworzone jedynie na gruntach, należących do III klasy szacunkowej (§ 2 ust. 2 i 3) oraz na terenach górskich.
3. Obszar gospodarstw hodowlanych łącznie z lasami i wodami nie może przekraczać 20 ha.
§ 4.
Gospodarstwa istniejące już w chwili wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, odbiegające od norm, wskazanych w §§ 2 i 3 o obszar mniejszy niż 1 ha, mogą być utrzymane w dotychczasowym rozmiarze.
§ 5.
1. Poza użytkami rolnymi, lasami i wodami w rozmiarze określonym w art. 9, 10 i 11 przy uwzględnieniu §§ 2, 3 i 4 - w skład gospodarstw i działek mogą wchodzić nieużytki właściwe o obszarze nieprzekraczającym 30%, a dla gospodarstw hodowlanych 10% wszelkiego rodzaju użytków w tych gospodarstwach, bądź działkach.
2. Za nieużytki właściwe uważa się nieużytki w rozumieniu pkt E tabeli klas gruntów, wymienionej w § 2 ust. 3.
§ 6.
Minister Rolnictwa i Reform Rolnych w porozumieniu z Ministrem Ziem Odzyskanych, a gdy chodzi o obszar b. Wolnego Miasta Gdańska - w porozumieniu z Ministrem Administracji Publicznej, może w granicach norm obszarowych, określonych w art. 9-11 , dopuścić na poszczególnych terenach oraz w poszczególnych przypadkach zastosowanie innych norm obszarowych, niż ustalone w §§ 2-5.
§ 7.
Za składniki gospodarstwa (działki) uważać należy wszystko, co się w gospodarstwie znajduje i stanowi własność Skarbu Państwa, jak budynki, inwentarze żywe, martwe itp.
§ 8.
1. Ustala się przeciętny urodzaj gruntów z 1 ha w kwintalach żyta według następującej tabeli:
2. Wody, nie nadające się do racjonalnej gospodarki rybnej szacuje się jak nieużytki.
§ 9.
1. Szacunek działek leśnych ustala się na podstawie gruntów pod lasem oraz drzewostanu.
2. Grunty pod lasem szacuje się w wysokości 50% normy, wskazanej w § 8, zaliczając je do takiego rodzaju gruntów, do którego są najbardziej zbliżone.
3.2 Wartość drzewostanów do lat 20 w odniesieniu do 1 ha oblicza się w życie według przeciętnych kosztów zalesienia i utrzymania lasu z 1938 r., a mianowicie: wartość drzewostanu do 1 roku - w wysokości 7 q żyta ponad 1 rok do 2 lat - " 7,5 q " " 2 lat do 4 " - " 9 q " " 4 " do 6 " - " 10 q " " 6 " do 8 " - " 11 q " " 8 " do 10 " - " 12,5 q " " 10 " do 12 " - " 13,5 q " " 12 " do 14 " - " 15 q " " 14 " do 16 " - " 16,5 q " " 16 " do 18 " - " 18 q " " 18 " do 19 " - " 19,5 q "
4.3 Wartość drzewostanu powyżej 20 lat ustala się w wysokości 75% wartości użytkowej tego drzewostanu według cen z 1938 r. w przeliczeniu po cenie17,5 złza 1 q.
§ 10.
1. Tereny torfowe nieeksploatowane lub o średniej miąższości torfu poniżej 0,5 m zalicza się do odpowiednich klas użytków rolnych i szacuje w myśl przepisów § 8.
2. Tereny torfowe eksploatowane o średniej miąższości torfu od 0,5 m do 1,5 m szacuje się w wysokości 13 kwintali żyta za 1 ha.
3. Tereny torfowe eksploatowane o średniej miąższości torfu od 1,5 m wzwyż szacuje się w wysokości 28 kwintali żyta za 1 ha.
§ 11.
1. Grunty wchodzące w skład gospodarstw ogrodniczych szacuje się o 30-50% wyżej w stosunku od norm podanych w § 8.
2. Jednakże grunty, zajęte pod plantacje trwałe, naprzykład szparagów, rabarbaru, truskawek i agrestu, szacuje się o 50 do 300 % wyżej w stosunku do norm podanych w § 8.
§ 12.
1. Szacunek szklarni ustala się odpowiednio do powierzchni użytkowej pod szkłem, licząc za 1 m2 tej powierzchni 60 kg żyta. Szklarnie kwiatowe szacuje się o 30% drożej. Szacunek ten ulega zmniejszeniu procentowo zależnie od stanu budynków, konstrukcji szklarniowej, stanu urządzeń ogrzewających i parapetów.
2. Szklarnie w miejscowościach odległych od miast, nie mające warunków do należytego wykorzystania, szacuje się w myśl zasad, podanych w ust. 1, ze zniżką do 50%.
3. Wartość materiału roślinnego szklarni ustala się na podstawie hurtowych cen rynkowych.
§ 13.
1. Szacunek inspektów ustala się zależnie od stanu drewna i oszklenia okien, licząc za 1 m2 okna inspektowego 5-8 kg żyta.
2. Wartość rozsad wczesnych i warzyw ustala się według cen rynkowych.
§ 14.
Szacunek sadów ustala się na podstawie szacunku użytków rolnych oraz wartości drzew owocowych. Wartość drzew ustala się w zależności od ich rodzaju, stanu i wieku.
§ 15.
Wartość drzewek i krzewów w szkółkach ustala się według cen rynkowych, stosując zniżkę w wysokości 50%.
§ 16.
Kultury specjalne, naprzykład chmielniki i wikliny, przekraczające 0,25 ha, wyodrębnia się i szacuje w wysokości wartości przeciętnego rocznego przychodu.
§ 17.
1. Wartość zabudowań ustala się na podstawie szacunku dokonanego przez Powszechny Zakład Ubezpieczeń Wzajemnych według poziomu cen przyjętych do norm szacunkowych tego Zakładu z 1938 r.
2. Wartość zabudowań, należących do gospodarstw (działek), wymienionych w art. 9, 10 i 11 , ustala się w wysokości 0,125 szacunku, wskazanego w ust. 1.
3. Wartość willi oraz zakładów przemysłowych, które mogą być przedmiotem nadania, ustala się w wysokości 0,20 szacunku, wskazanego w ust. 1.
§ 18.
Wartość zabudowań zbyt dużych w stosunku do potrzeb gospodarstwa, ustalona w myśl przepisów § 17 ust. 2, może ulec obniżeniu, nie więcej jednak niż o 25%.
§ 19.
Szacunek budynków zniszczonych obniża się stosownie do stopnia zniszczenia.
§ 20.
Szacunek, ustalony w myśl przepisów §§ 17 - 19, przelicza się na żyto po cenie17,5 złza 1 kwintal żyta.
§ 21.
Zapasy, nawozy, uprawy itp. szacuje się według miejscowych cen rynkowych w chwili oszacowania.
§ 22.4
1. Inwentarz żywy szacuje się w życie według następujących stawek:
1) Konie - niezależnie od kondycji i wieku - 15 kwintali. Młodzież - niezależnie od kondycji, do 1 roku - 3,5 kwintala, od 1 do 2 lat - 7,5 kwintala i od 2 do 3 lat - 11 kwintali.
2) Krowy - niezależnie od kondycji i wieku - 12 kwintali.. Młodzież - niezależnie od kondycji, do 1/2 roku - 1,5 kwintala, od 1/2 do 1 1/2 roku - 3 kwintale i od 1 1/2 do 2 1/2 lat - 6 kwintali.
3) Woły, stanowiące inwentarz pociągowy - 9 kwintali.
4) Trzoda chlewna - niezależnie od kondycji: maciory i tuczniki - 12 kwintali warchlaki i maciorki - 7 " młodzież - 4 " prosięta - 1 "
5) Owce - niezależnie od kondycji i wieku - 1,5 kwintala. Młodzież - 0,75 kwintala i jagnięta - 0,50 kwintala.
6) Kozy - niezależnie od kondycji i wieku - 3 kwintale. Młodzież - do 1,5 kwintala.
7) Drób w zależności od rodzaju (kury, kaczki, gęsi itd.) - od 2 do 10 kilogramów.
2. Sztuki zarodowe i rozpłodowe szacuje się o 50% wyżej niż sztuki dorosłe.
3. Wiek trzody chlewnej oraz młodzieży koni, krów, owiec i kóz przyjmuje się dla celów szacunkowych z chwili objęcia przez osadnika gospodarstwa.
§ 22a.5
Osadnikom, którzy zgłoszą spłatę jednorazowo całkowitej należności za poszczególne sztuki inwentarza, obniża się szacunek tych sztuk o 25%.
§ 23.
Inwentarz martwy szacuje się w życie według następujących stawek:
1) Lokomobile małe cena za 1 HP 4 kwintali
2) Motory spalinowe za 1 HP 4 " "elektryczne za 1 K.W. 1 kg lub za 1 K.M. (HP i PS) 75 kg
3) Żniwiarki "Dehringa", "M Cormick" i podobne 9-12 kwintali
4) Kosiarki 6-8 "
5) Młocarnie duże, cepowe czyszczące z sortownikami o rozpiętości młotowej 100 x 50 cm 45-52 "
6) Młocarnie węższe - odpowiednio mniej, odliczając po 4 kwintale za każde 10 cm szerokości
7) Młocarnie sztywtówki, bez wytrząsaczy o napędzie pasowym lub trybowym 6-8 "
8) Kieraty dwukonne lub czterokonne 5 "
9) Sieczkarnie dwukośne ręczne 2 " " trzykośne 3 " " Bentalowskie 5 "
10) Grabarki konne 4 "
11) Pasy do siana i słomy 7 "
12) " do torfu ślimakowe (sznekowe) 6 "
13) Pługi dwuskibowe, konne Nr 3 i 4 3 " " jednoskibowe (koleśne) 1 1/2 "
14) Brony ciężkie żelazne dwójki 2 " " " trzypolówki 2 " " " sześciopolówki (zestaw) 2 " " łąkowe 1 1/2 "
15) Obsypniki żelazne 1 "
16) Kultywatory 7 i 9-łapowe 3 "
17) Talerzówki konne motorowe 4-8 "
18) Kopaczki torfowe lub mechniczne do ziemniaków 9 "
19) Świdry studzienne 1 1/2 "
20) Drążki (sztangi) do świdrów według wagi za 1 kg 1 1/2 "
21) Wypielacze trzyrzędowe 4 "
22) " wielorzędowe 6 "
23) Siewniki do 2 m szerokości 9 " " szersze, odpowiednio więcej, doliczając każde 50 cm szerokości po 1 1/2 "
24) Miechy skórzane 1 "
25) Bączki metalowe 1/2 "
26) Kowadła według wagi za 1 kg 2 kg
27) Cęgi, szczypce i inne narzędzia według wagi za 1 kg 1 "
28) Obrabiarki według wagi za 1 kg 1 "
29) Warsztaty stolarskie drewniane 1/2 kwintala
30) Dłuta ręczne za sztukę 4 kg
31) Piłki ręczne stolarskie za sztukę 8 "
32) Piły poprzeczne długości 1 m 20 "
33) " mniejsze, odpowiednio mniej, obliczając na każde 10 cm długości 4 "
34) Toczarki piaskowce według wagi za 1 kg 1/2 "
35) Łańcuchy różne według wagi za 1 kg 1 1/2 kg
36) Łopaty, widły metalowe różnej wielkości według wagi za 1 kg 1 1/2 "
37) Siekiery według wagi za 1 kg 3 "
38) Uprzęż skórzana blankowa według wagi za 1 kg 13 "
39) Siodła angielskie według wagi za 1 kg 5 "
40) Wialnie 4 kwintale
41) Młynki 3 "
42) Sortowniki (tryjery) 5 "
43) Żmijki 2 "
44) Sortowniki do ziemniaków 5 "
45) Wagi dziesiętne tonowe i półtonowe 3-5 "
46) " stołowe od 20-50 kg 1/2 - 1 "
47) Parniki do ziemniaków o pojemności 200 kg 2 1/2 " Parniki do ziemniaków o pojemności 100 kg 2 " Parniki do ziemniaków o pojemności 50 kg 1 1/2 "
48) Gniotowniki, śrutowniki 1 "
49) Wozy jednokonne 3 " " dwukonne 5 "
50) Bryczki 8 "
§ 24.
Inwentarz żywy i martwy, nie wymieniony w §§ 22 i 23, szacuje się według jego wartości, stosując odpowiednio stawki wskazane w tych paragrafach.
§ 25.
1. Szacunek zużytych maszyn i narzędzi rolniczych obniża się odpowiednio do stopnia zużycia ustalonego w procentach.
2. Maszyny i narzędzia rolnicze, których zużycie wynosi ponad 50% szacuje się jak złom według stawki 1 kg żelaza za 1 kg żyta.
§ 26.
Osadnikowi wojskowemu, korzystającemu z pierwszeństwa, przewidzianego w art. 18 ust. 1 pkt 1, odlicza się od ceny gospodarstwa 250 kwintali żyta.
§ 27.
1. Klasyfikację gleboznawczą oraz szacunek gruntów przeprowadza mierniczy, wyznaczony przez wojewódzką władzę administracji ogólnej.
2. Czynności, wymienione w ust. 1, mogą być również dokonane przez odpowiednio wykwalifikowane osoby, wyznaczone przez powiatową władzę administracji ogólnej.
3. W razie potrzeby powiatowa władza administracji ogólnej powołuje rzeczoznawców.
4. Za czynności klasyfikacyjno-szacunkowych sporządza się szczegółowy protokół oraz załącza do niego szkic z oznaczeniem granic poszczególnych klas gruntów.
5. Jeżeli istnieją mapy lub inne dowody pomiarowe z uwidocznioną na nich klasyfikacją, ustalenie klas gruntów i konturów klasyfikacyjnych może być dokonane na podstawie tych dowodów.
§ 28.
Szacunku budynków, inwentarzy żywych i martwych oraz zapasów nawozów, upraw itp. dokonują osoby, wymienione w § 27 ust. 1 i 2.
§ 29.
Szacunek wszelkich składników gospodarstwa, nieobjętych niniejszym rozporządzeniem, ustala się według przeciętnych cen rynkowych.
§ 30.
Szacunek składników gospodarstwa, ustalony według przeciętnych cen rynkowych tych składników, przelicza się na żyto według przeciętnych cen rynkowych żyta.
§ 31.
1. Zaliczki na poczet należności za nadane gospodarstwa (działki) należy pobierać przed przeniesieniem prawa własności tych gospodarstw (działek) na zasadach i w trybie, jakie ustali zarządzenie Ministrów: Rolnictwa i Reform Rolnych, Ziem Odzyskanych oraz Administracji Publicznej, wydane w porozumieniu z Ministrem Skarbu.
2.6 Spłatę należności za nadane gospodarstwo (działkę) po potrąceniu spłaconych zaliczek rozkłada się na 20 równych rat rocznych płatnych do dnia 1 października każdego roku.
3. Nabywcy mogą spłacać należności w życie lub w gotówce według przeciętnych wolnorynkowych cen żyta, ustalonych przez Ministra Rolnictwa i Reform Rolnych.
4. W razie zwłoki w uiszczeniu przypadających do zapłaty rat, pobiera się odsetki zwłoki w wysokości 6% w stosunku rocznym.
§ 32.
1. Osadnikom, którzy:
a) otrzymali gospodarstwa (działki) bez zabudowań,
b) otrzymali gospodarstwa (działki) z zabudowaniami zniszczonymi ponad 30%,
c) otrzymali gospodarstwa, określone w art. 9 , a w chwili wydania aktu nadania nie posiadali niezbędnego inwentarza żywego, umarza się należność, przypadającą z rat, określonych w ust. 2, do wysokości 75% wartości udowodnionych wkładów na budowę lub remont budynków, na zakup inwentarza bądź na inne inwestycje, a jeżeli osadnik został przyjęty na członka spółdzielni parcelacyjno-osadniczej w czasie do końca 1948 r. - do wysokości pełnej wartości wymienionych wkładów.
2. Umorzenie następuje:
a) w przypadku, określonym w pkt a) ust. 1 - z pierwszych 5 rat,
b) w przypadku, określonym w pkt b) ust. 1 - przy zniszczeniu zabudowań od 30 do 50% - z pierwszych 3 rat, a przy zniszczeniu zabudowań ponad 50% - z pierwszych 5 rat,
c) w przypadku, określonym w pkt c) ust. 1 - z pierwszych 2 rat.
3. Osadnikom, którzy doznali klęsk żywiołowych, można umorzyć jedną ratę należności, płatną w terminie, przypadającym bezpośrednio po doznaniu klęski.
4. Osadnicy, posiadający poza obszarem Ziem Odzyskanych majątek nieruchomy, którego wartość wystarcza na pokrycie bieżących rat, nie korzystają z ulg, przewidzianych w ust. 1 i 2, chyba że należą do spółdzielni parcelacyjno-osadniczych bądź też otrzymali gospodarstwa (działki) bez zabudowań.
§ 33.
1. Niezależnie od przepisów § 32 nabywcom działek rybackich umarza się należności za te działki do wysokości udowodnionych wydatków, poczynionych w okresie pierwszych 5 lat od daty aktu nadania na kupno, wykonanie lub naprawę sprzętu rybackiego oraz na urządzenie wędzarń, warsztatów naprawy łodzi i kutrów, warsztatów sieciarskich i innych niezbędnych do wykonywania rybołówstwa i prowadzenia przetwórstwa rybnego.
2. Umorzenie, przewidziane w ust. 1, następuje z zastrzeżeniem jego cofnięcia w razie wyzbycia się przez osadnika sprzętu rybackiego lub urządzeń, wymienionych w tym ustępie, przed upływem 5 lat od daty umorzenia należności.
§ 34.7
1. W przypadkach trudności płatniczych, wywołanych wyjątkowymi okolicznościami, jak to: nieurodzaj, powódź, pożar, gradobicie, śmierć, ciężka choroba, niemożliwość zagospodarowania, mogą być udzielone ulgi w spłacie zapadłych należności.
2. Ulgi te polegają na odroczeniu terminu płatności raty na okres do 5 lat lub rozłożeniu zapadłych rat na terminy płatności rat następnych, przypadających w okresie 5 lat.
3. Za czas odroczenia lub rozłożenia na raty nie pobiera się odsetek zwłoki.
§ 35.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.