Na podstawie art. 61 pkt 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o ochronie zdrowia zwierząt oraz zwalczaniu chorób zakaźnych zwierząt (Dz. U. Nr 69, poz. 625 oraz z 2005 r. Nr 23, poz. 188 i Nr 33, poz. 289) zarządza się, co następuje:
Rozporządzenie
w sprawie zwalczania brucelozy2)
Tekst aktu: wydany przez Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Dziennik Ustaw z 2005 r. poz. 79.Opracowanie: indeksy rzeczowe, interpretacje przepisów i powiązania z orzecznictwem - Kancelarium.
Spis treści (9)
§ 1. Zakres zwalczania brucelozy
Rozporządzenie określa szczegółowy sposób i tryb zwalczania brucelozy u bydła, kóz, owiec i świń, w tym:
1) sposób i tryb postępowania przy:
a) podejrzeniu brucelozy,
b) stwierdzeniu brucelozy,
c) wygaszaniu ogniska brucelozy;
2) rodzaj próbek pobieranych do badań diagnostycznych oraz sposób ich pobierania i wysyłania;
3) środki stosowane przy zwalczaniu brucelozy;
4) sposób przeprowadzania oczyszczania i odkażania;
5) wymagania niezbędne do uznania terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub regionu położonego na tym terytorium za urzędowo wolne od brucelozy oraz szczegółowy tryb tego uznawania.
§ 2. Definicje pojęć
Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają:
1) poronienie - każdorazowe przedwczesne wydalenie z organizmu ciężarnej samicy zwierzęcia wód płodowych i płodu;
2) test serologiczny - jeden z następujących testów:
a) odczyn aglutynacji probówkowej (OA),
b) odczyn kwaśnej aglutynacji płytowej (OKAP),
c) odczyn wiązania dopełniacza (OWD),
d) odczyn mikroaglutynacji (OMA),
e) test ELISA z pojedynczą próbą surowicy;
3) próba z mlekiem - jeden z następujących testów:
a) próbę pierścieniową,
b) test ELISA z mlekiem;
4) inne testy diagnostyczne - testy dopuszczone w Rzeczypospolitej Polskiej lub w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, przeprowadzane w celu wykrycia brucelozy;
5) test laboratoryjny - test serologiczny, próbę z mlekiem, badanie bakteriologiczne lub inne testy diagnostyczne;
6) laboratoryjne potwierdzenie brucelozy - stwierdzenie brucelozy na podstawie badania laboratoryjnego.
§ 3. Zakaz leczenia i szczepienia
Niedopuszczalne jest leczenie brucelozy i szczepienie przeciwko brucelozie.
§ 4. Postępowanie przy podejrzeniu brucelozy
1. Powiatowy lekarz weterynarii, po otrzymaniu zawiadomienia o podejrzeniu wystąpienia brucelozy albo o uzyskaniu dodatniego lub wątpliwego wyniku badania przeprowadzonego w ramach badań kontrolnych zakażeń zwierząt, podejmuje niezwłocznie czynności mające na celu potwierdzenie lub wykluczenie brucelozy, w szczególności:
1) przeprowadza:
a) dochodzenie epizootyczne,
b) badanie kliniczne zwierząt,
c) sekcję zwłok albo badanie poubojowe zwierząt, jeżeli to konieczne;
2) w każdym przypadku pobiera próbki do badań lub testów laboratoryjnych w sposób, który jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia, i przesyła je do laboratorium, o którym mowa w art. 23 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. Nr 33, poz. 287, z późn. zm.3)).
2. W przypadku podejrzenia brucelozy u świń, zwierzęta podejrzane o zakażenie, mające co najmniej 4 miesiące życia, poddaje się testom serologicznym.
3. Powiatowy lekarz weterynarii w okresie oczekiwania na wyniki badań lub testów laboratoryjnych:
1) obejmuje stado nadzorem;
2) zakazuje przemieszczania zwierząt do stada oraz z tego stada, z wyłączeniem przemieszczania dokonywanego w celu przeprowadzenia natychmiastowego uboju;
3) nakazuje odosobnienie w stadzie zwierząt podejrzanych o zakażenie brucelozą;
4) powiadamia podmiot skupujący mleko o zawieszeniu uznania tego stada za urzędowo wolne od brucelozy.
4. Powiatowy lekarz weterynarii, na podstawie przeprowadzonych czynności, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, stwierdza podejrzenie lub wystąpienie brucelozy albo ją wyklucza.
5. Powiatowy lekarz weterynarii, w przypadku gdy wyniki badań lub testów, o których mowa w ust. 1 pkt 2, są wątpliwe, stosuje nadal środki, o których mowa w ust. 3, do czasu uzyskania jednoznacznych wyników tych badań lub testów.
§ 5. Zwalczanie brucelozy w ognisku
1. Powiatowy lekarz weterynarii w przypadku stwierdzenia brucelozy u bydła, kóz, owiec i świń wyznacza ognisko brucelozy oraz podejmuje czynności w celu zapobieżenia dalszemu szerzeniu się tej choroby, a w szczególności:
1) nakazuje:
a) odosobnienie zwierząt:
b) niezwłoczne zabicie zwierząt chorych na brucelozę, nie później niż w terminie 30 dni od dnia, w którym posiadacz zwierzęcia został powiadomiony o wyznaczeniu ogniska brucelozy,
c) usunięcie i unieszkodliwienie poronionych płodów i łożysk, martwo urodzonych zwierząt oraz zwierząt padłych na brucelozę,
d) usunięcie, a następnie odkażenie w sposób, który jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia, słomy, ściółki, sprzętów i innych mogących przenosić brucelozę przedmiotów, które miały kontakt ze zwierzętami chorymi lub z materiałem zakaźnym pochodzącym od tych zwierząt,
e) odkażenie obornika i gnojowicy w sposób, który jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia,
f) wykonanie testów laboratoryjnych w kierunku brucelozy;
2) zakazuje:
a) przemieszczania zwierząt do stada oraz z tego stada, z wyłączeniem przemieszczania dokonywanego w celu przeprowadzenia natychmiastowego uboju; w przypadku wolców przeznaczonych na opas może zezwolić na ich przemieszczanie do stad opasowych w granicach gospodarstwa, a stamtąd do rzeźni,
b) ponownego wykorzystania pastwisk, na których przebywały zwierzęta chore na brucelozę, przed upływem 60 dni od dnia, w którym zwierzęta te zostały usunięte z tych pastwisk;
3) niezwłocznie powiadamia:
a) państwowego powiatowego inspektora sanitarnego o stwierdzeniu brucelozy,
b) podmiot skupujący mleko o cofnięciu uznania stada bydła za urzędowo wolne od brucelozy;
4) pobiera próbki od zwierząt zabitych, o których mowa w pkt 1 lit. b, i przesyła je do laboratorium referencyjnego.
2. Powiatowy lekarz weterynarii może zezwolić na:
1) skarmianie mlekiem pochodzącym od zakażonych zwierząt, jeżeli:
a) mleko zostanie poddane obróbce cieplnej zapewniającej zabicie bakterii Brucella,
b) mlekiem będą skarmiane wyłącznie zwierzęta znajdujące się w tym samym gospodarstwie;
2) dostarczanie mleka pochodzącego od krów ze stada, w którym przebywały zwierzęta zakażone brucelozą, do zakładu przetwórczego w celu przetworzenia, jeżeli mleko zostało poddane obróbce cieplnej zapewniającej zabicie bakterii Brucella, odbywającej się pod nadzorem powiatowego lekarza weterynarii.
3. Oczyszczenie i odkażenie odbywa się pod kontrolą powiatowego lekarza weterynarii.
§ 6. Wygaszenie ogniska brucelozy
Powiatowy lekarz weterynarii uznaje ognisko brucelozy za wygasłe, jeżeli:
1) zwierzęta chore na brucelozę w tym ognisku padły albo zostały zabite, a ich zwłoki zostały usunięte i unieszkodliwione w sposób wykluczający szerzenie się tej choroby;
2) zwierzęta z gatunków wrażliwych pozostałe w ognisku brucelozy zostały poddane testom laboratoryjnym w kierunku brucelozy, których wyniki wykluczyły zakażenie brucelozą;
3) przeprowadzono oczyszczanie i odkażanie w sposób, który jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
§ 7. Wolność od brucelozy bydła
1. Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub region położony na tym terytorium mogą być uznane za urzędowo wolne od brucelozy bydła, jeżeli:
1) w okresie ostatnich 3 lat nie stwierdzono poronienia spowodowanego zakażeniem bakteriami Brucella oraz nie wyizolowano B. abortus, a badaniom diagnostycznym poddawano każdy poroniony płód oraz jego matkę;
2) nie stwierdzono klinicznych objawów brucelozy u zwierząt;
3) przynajmniej 99,8 % wszystkich stad bydła zostało uznane za urzędowo wolne od brucelozy bydła w okresie ostatnich 5 lat; odsetek ten ustala się na podstawie obliczenia dokonanego na dzień 31 grudnia każdego roku;
4) powiatowy lekarz weterynarii przeprowadza badania w każdym przypadku zgłoszenia poronienia u bydła;
5) na podstawie przepisów ustawy z dnia 2 kwietnia 2004 r. o systemie identyfikacji i rejestracji zwierząt (Dz. U. Nr 91, poz. 872) możliwa jest identyfikacja stada pochodzenia i stada przejściowego dla każdej sztuki bydła;
6) bydło wprowadzane na to terytorium lub do tego regionu, do chowu lub hodowli, pochodziło wyłącznie ze stad urzędowo wolnych od brucelozy bydła i uzyskało ujemny wynik testu serologicznego.
2. Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub region położony na tym terytorium zachowują uznanie za urzędowo wolne od brucelozy bydła, jeżeli na tym terytorium lub w tym regionie:
1) są przestrzegane wymagania, o których mowa w ust. 1 pkt 1, 2 i 4;
2) w okresie 5 lat po tym uznaniu, co najmniej w 20 % stad, bada się corocznie bydło powyżej 24 miesiąca życia w taki sposób, aby w tym okresie badaniami zostały objęte wszystkie stada bydła;
3) bydło wprowadzane na to terytorium lub do tego regionu, do chowu lub hodowli, pochodzi wyłącznie ze stad urzędowo wolnych od brucelozy bydła;
4) w każdym przypadku podejrzenia bydła o zakażenie brucelozą:
a) powiadamia się o tym powiatowego lekarza weterynarii,
b) przeprowadza się:
5) w przypadku podejrzenia wystąpienia brucelozy, do czasu uzyskania w testach, o których mowa w pkt 4 lit. b, wyników wykluczających wystąpienie tej choroby, dla stada pochodzenia lub stada przejściowego, w którym przebywało zwierzę podejrzane o brucelozę, ulega zawieszeniu uznanie za urzędowo wolne od brucelozy;
6) w przypadku wystąpienia i szerzenia się brucelozy:
a) wszystkie chore zwierzęta są zabijane,
b) w ogniskach brucelozy przeprowadza się oczyszczanie i odkażanie w sposób, który jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia,
c) u zwierząt z gatunku wrażliwego na brucelozę przeprowadza się testy laboratoryjne w kierunku brucelozy;
7) Główny Lekarz Weterynarii zgłasza do Komisji Europejskiej każdy przypadek wystąpienia brucelozy u bydła.
§ 8. Wolność od brucelozy owiec i kóz
1. Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub region położony na tym terytorium mogą być uznane za urzędowo wolne od brucelozy owiec i kóz (B. melitensis), jeżeli zostały spełnione następujące warunki:
1) co najmniej 99,8 % stad owiec lub kóz jest uznane za urzędowo wolne od brucelozy;
2) owce i kozy wprowadzane na to terytorium lub do tego regionu pochodzą wyłącznie ze stad urzędowo wolnych od brucelozy owiec i kóz i uzyskały ujemny wynik w teście serologicznym lub
3) w okresie ostatnich 5 lat:
a) każdy przypadek wystąpienia brucelozy podlegał obowiązkowi zgłoszenia,
b) powiatowy lekarz weterynarii nie stwierdził przypadku zachorowania owiec i kóz na brucelozę;
4) w okresie co najmniej 3 lat szczepienie owiec i kóz przeciwko brucelozie było zakazane.
2. Terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub region położony na tym terytorium zachowują uznanie za urzędowo wolne od brucelozy owiec i kóz (B. melitensis), jeżeli:
1) w pierwszym roku po uznaniu tego terytorium lub regionu za urzędowo wolne od brucelozy owiec i kóz, wyrywkowe kontrole przeprowadzone w gospodarstwie lub w rzeźni, przy zastosowaniu takiej metody badania, która gwarantuje poziom wykrywalności brucelozy wynoszący 99 %, wykazały, że:
a) jest mniej niż 0,2 % stad zakażonych chorobą lub
b) poddano testom serologicznym w kierunku brucelozy co najmniej 10 % owiec i kóz powyżej 6 miesiąca życia, a uzyskane w tych testach wyniki wykluczają zakażenie brucelozą;
2) corocznie, licząc od drugiego roku po uznaniu tego terytorium lub regionu za urzędowo wolne od brucelozy owiec i kóz, wyrywkowe kontrole przeprowadzone w gospodarstwie lub w rzeźni, przy zastosowaniu takiej metody badania, która gwarantuje poziom wykrywalności choroby wynoszący 99 %, wykazały, że:
b) co najmniej 5 % owiec i kóz powyżej 6 miesiąca życia poddano testom serologicznym w kierunku brucelozy, a uzyskane w tych testach wyniki wykluczają zakażenie brucelozą;
3) są spełniane wymagania niezbędne do tego uznania.
§ 9. Wejście w życie
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.