Oddział 4. Opracowywanie lokaty…

Oddział 4

Opracowywanie lokaty strukturyzowanej

§ 28. Zarządzanie konfliktami interesów przy opracowaniu lokat

1. Bank opracowujący lokaty strukturyzowane lub udzielający porad w zakresie opracowania lokat strukturyzowanych, stosując rozwiązania przewidziane w niniejszym oddziale, uwzględnia charakter lokaty strukturyzowanej, usługi w odniesieniu do lokat strukturyzowanych i grupy docelowej.

2. Bank ustanawia, wdraża i utrzymuje procedury i rozwiązania służące zapewnieniu zgodności procesu opracowania lokat strukturyzowanych lub udzielania porad w zakresie opracowania lokat strukturyzowanych z wymogami dotyczącymi właściwego zarządzania konfliktami interesów, w tym stosowaną polityką wynagrodzeń, o której mowa w art. 88e ust. 1 ustawy, w szczególności bank zapewnia, aby opracowanie lokat strukturyzowanych, w tym ze względu na ich cechy, nie miało negatywnego wpływu na grupę docelową ani nie stanowiło zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania lub stabilności rynków finansowych.

3. Bank opracowujący lokaty strukturyzowane lub udzielający porad w zakresie opracowania lokat strukturyzowanych dokonuje analizy możliwości wystąpienia ewentualnych konfliktów interesów, w szczególności ocenia, czy opracowanie lokaty strukturyzowanej prowadzi do powstania sytuacji, w której mogą wystąpić negatywne skutki dla klienta należącego do grupy docelowej, jeżeli przyjmie on ekspozycję przeciwstawną w stosunku do ekspozycji utrzymywanej uprzednio przez bank lub ekspozycję przeciwstawną w stosunku do ekspozycji, którą bank zamierza przyjąć po opracowaniu lokaty strukturyzowanej.

4. Przed podjęciem decyzji o opracowaniu lokaty strukturyzowanej bank ocenia, czy lokata strukturyzowana może stanowić zagrożenie dla prawidłowego funkcjonowania lub stabilności rynków finansowych.

§ 29. Określanie grupy docelowej lokat strukturyzowanych

1. Bank określa grupę docelową w odniesieniu do każdej opracowanej przez niego lokaty strukturyzowanej lub gdy udziela innym podmiotom porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej. W ramach tego procesu bank określa także wszystkie grupy klientów, których potrzebom, cechom i celom lokata strukturyzowana nie odpowiada, ustalając w ten sposób negatywną grupę docelową.

2. Bank przy określaniu grupy docelowej bierze pod uwagę kryteria obejmujące co najmniej:

1) rodzaj klientów, do których dana lokata strukturyzowana jest skierowana, z uwzględnieniem podziału klientów na kategorie, o których mowa w art. 88b ust. 4 ustawy;

2) wiedzę i doświadczenie w odniesieniu do rodzaju danej lokaty strukturyzowanej, jej właściwości lub zagadnień związanych z daną lokatą strukturyzowaną, które powinni posiadać klienci docelowi, aby zrozumieć cechy i ryzyka związane z daną lokatą strukturyzowaną;

3) sytuację finansową klienta docelowego;

4) tolerancję ryzyka oraz zgodność wskaźnika zysku do ryzyka związanego z lokatą strukturyzowaną oraz zakładanej stopy zwrotu z grupą docelową, z uwzględnieniem:

a) ustalenia i precyzyjnego opisania przez bank kategorii ryzyka związanego z lokatą strukturyzowaną,

b) określenia przez bank ogólnego podejścia klienta docelowego do ryzyka związanego z inwestycją w lokaty strukturyzowane, poprzez przypisanie klienta docelowego do kategorii, o których mowa w lit. a,

c) zastosowania ogólnego wskaźnika ryzyka przewidzianego w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1286/2014 z dnia 26 listopada 2014 r. w sprawie dokumentów zawierających kluczowe informacje, dotyczących detalicznych produktów zbiorowego inwestowania i ubezpieczeniowych produktów inwestycyjnych (PRIIP) (Dz. Urz. UE L 352 z 09.12.2014, str. 1, z późn. zm.) – w przypadkach określonych w tym rozporządzeniu;

5) cele inwestycyjne i potrzeby inwestycyjne klientów, które mają być zaspokojone przez daną lokatę strukturyzowaną, z uwzględnieniem ogólnej strategii inwestycyjnej klienta docelowego, obejmującej w szczególności horyzont czasowy inwestycji, przy czym cele i potrzeby klienta mogą zostać uszczegółowione poprzez określenie konkretnych aspektów inwestycji oraz oczekiwań klientów docelowych w odniesieniu do tych aspektów.

3. Bank, ustalając dodatkowe kryteria, inne niż wymienione w ust. 2, może wziąć pod uwagę w szczególności właściwości sposobów komunikowania się z podmiotami rekomendującymi, oferującymi, zawierającymi lub umożliwiającymi zawarcie umowy lokaty strukturyzowanej.

4. Bank jest obowiązany do oceny znaczenia każdego z kryteriów dla określonej lokaty strukturyzowanej i dostosowania szczegółowości określenia grupy docelowej odpowiednio do rodzaju, charakteru i cech lokaty strukturyzowanej, biorąc pod uwagę zależności pomiędzy poszczególnymi kryteriami.

5. Bank jest obowiązany do precyzyjnego zdefiniowania pojęć i terminologii zastosowanej przy określaniu grupy docelowej na podstawie kryteriów, o których mowa w ust. 2.

6. Bank opracowujący lokatę strukturyzowaną, która jest rekomendowana, oferowana, odnośnie do której jest zawierana lub jest umożliwiane zawarcie umowy przez inne podmioty, określa grupę docelową, w tym jej potrzeby, cechy lub cele, z którymi lokata strukturyzowana jest zgodna, w oparciu o swoją wiedzę teoretyczną, doświadczenia związane z lokatą strukturyzowaną lub podobnymi lokatami strukturyzowanymi, rynkami finansowymi oraz potrzebami, cechami i celami potencjalnych grup docelowych.

7. Bank określa grupę docelową w sposób odpowiedni i proporcjonalny, z uwzględnieniem charakteru lokaty strukturyzowanej, jej złożoności, w tym związanych z nią kosztów oraz struktury opłat, wskaźnika zysku do ryzyka, lub jej innowacyjnego charakteru.

8. W przypadku lokat strukturyzowanych, których konstrukcja utrudnia klientowi lub potencjalnemu klientowi zrozumienie ryzyka związanego ze stopą zwrotu lub zrozumienie kosztów rozwiązania umowy lokaty strukturyzowanej przed terminem, w szczególności lokat strukturyzowanych o złożonych obliczeniach stopy zwrotu, bank określa grupę docelową w sposób bardziej szczegółowy. Przez złożone obliczenia stopy zwrotu rozumie się obliczenia dokonywane w sposób, o którym mowa w § 27 ust. 2 pkt 1–3.

9. W przypadku innych niż wskazane w ust. 8 i łatwo dostępnych lokat strukturyzowanych bank może określić grupę docelową w sposób mniej szczegółowy, w szczególności:

1) w przypadku niektórych rodzajów lokat strukturyzowanych wystarczająco porównywalnych pod kątem cech tych lokat – możliwe jest określenie grupy docelowej na podstawie wspólnego podejścia dotyczącego jednego rodzaju lokat strukturyzowanych;

2) opis jednego lub więcej kryteriów, o których mowa w ust. 2, może być dokonany w sposób ogólny.

10. Bank określa grupę docelową na wystarczająco szczegółowym poziomie, aby uniknąć uwzględnienia w grupie docelowej jakichkolwiek klientów lub grup klientów, z których potrzebami, cechami i celami dana lokata strukturyzowana nie jest zgodna.

11. W przypadku lokaty strukturyzowanej opracowywanej przez bank na indywidualne zamówienie za grupę docelową uznaje się klienta lub potencjalnego klienta, który zgłosił potrzebę zawarcia umowy takiej lokaty strukturyzowanej, z wyłączeniem przypadku, w którym lokata taka jest rekomendowana, oferowana, zawierana jest umowa lub umożliwiane jest zawarcie umowy takiej lokaty na rzecz innych klientów.

§ 30. Analiza scenariuszowa i dystrybucja lokat strukturyzowanych

1. Bank, który opracował lokatę strukturyzowaną, jest obowiązany przeprowadzać analizę scenariuszową lokaty strukturyzowanej, w ramach której ocenia związane z lokatą strukturyzowaną ryzyko niskich wyników dla klientów oraz okoliczności, w jakich takie wyniki mogą wystąpić.

2. Analiza, o której mowa w ust. 1, obejmuje opis negatywnych zjawisk rynkowych, ich wpływu na ryzyko niskich wyników dla klientów oraz przewidywanych działań, w szczególności podejmowanych w przypadku, gdyby:

1) otoczenie rynkowe uległo pogorszeniu;

2) podmiot opracowujący lokatę strukturyzowaną lub osoba trzecia uczestnicząca w procesie opracowania lokaty strukturyzowanej znaleźli się w trudnej sytuacji finansowej lub gdyby pojawiło się inne ryzyko z nimi związane;

3) lokata strukturyzowana okazała się nieopłacalna z ekonomicznego punktu widzenia;

4) popyt na lokatę strukturyzowaną był znacznie większy niż przewidywano.

3. Bank określa, czy lokata strukturyzowana spełnia rozpoznane potrzeby, cechy i cele grupy docelowej, w szczególności poprzez zbadanie, czy:

1) profil ryzyka i zysku lokaty strukturyzowanej jest zgodny z grupą docelową oraz

2) zamiar opracowania lokaty strukturyzowanej jest zdeterminowany przez cechy lokaty strukturyzowanej przynoszące korzyści grupie docelowej, a nie przez stosowany przez bank lub inne podmioty, o których mowa w § 29 ust. 6, model biznesowy.

4. Bank analizuje strukturę kosztów i opłat proponowaną w odniesieniu do lokaty strukturyzowanej, w szczególności poprzez zbadanie, czy:

1) koszty lub opłaty związane z lokatą strukturyzowaną są zgodne z potrzebami, cechami i celami grupy docelowej;

2) koszty lub opłaty związane z lokatą strukturyzowaną nie powodują pogorszenia oczekiwanej rentowności lokaty strukturyzowanej, w szczególności czy koszty lub opłaty nie równoważą lub eliminują oczekiwanych korzyści finansowych lub podatkowych związanych z lokatą strukturyzowaną;

3) struktura kosztów lub opłat związanych z lokatą strukturyzowaną jest odpowiednio przejrzysta w odniesieniu do grupy docelowej, w szczególności czy nie prowadzi do ukrycia kosztów lub opłat lub ich rzeczywistej wysokości lub czy nie jest zbyt skomplikowana.

5. Bank przekazuje informacje dotyczące lokaty strukturyzowanej, grupy docelowej oraz strategii dystrybucji innym podmiotom, o których mowa w § 29 ust. 6. Bank przekazuje informacje w sposób umożliwiający tym podmiotom właściwe ich zrozumienie oraz rekomendację, oferowanie, zawarcie lub umożliwienie zawarcia umowy lokaty strukturyzowanej w odpowiedni sposób.

6. Bank jest obowiązany do określenia strategii dystrybucji w taki sposób, aby strategia dystrybucji zapewniała dotarcie lokaty strukturyzowanej do grupy docelowej tej lokaty, w szczególności by dokonany przez bank wybór innych podmiotów, o których mowa w § 29 ust. 6, oraz usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych, w ramach których docelowi klienci mogą zawrzeć umowę określonej lokaty strukturyzowanej, zapewnił zgodność lokaty strukturyzowanej z grupą docelową tej lokaty strukturyzowanej. W przypadku gdy do zawarcia umowy określonej lokaty strukturyzowanej nie jest wymagane świadczenie usługi, o której mowa w art. 5 ust. 2 pkt 12 ustawy, bank, o którym mowa w ust. 1, może określić w strategii dystrybucji preferowany kanał dystrybucji tej lokaty.

§ 31. Współpraca przy opracowaniu lokaty strukturyzowanej

1. Jeżeli bank współpracuje przy opracowaniu lokaty strukturyzowanej lub przy udzielaniu porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej z innym bankiem, podmiotem, który nie posiada zezwolenia na wykonywanie działalności bankowej ani nie podlega nadzorowi zgodnie z przepisami ustawy, lub z bankiem zagranicznym, podmioty te zawierają umowę w formie pisemnej, określającą ich wzajemne obowiązki.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, współpracujące ze sobą podmioty określają tylko jedną grupę docelową.

§ 32. Wymogi opracowania i przeglądu lokat strukturyzowanych

1. Bank zatrudnia w procesie opracowania lokaty strukturyzowanej lub do udzielania porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej osoby posiadające fachową wiedzę niezbędną do zrozumienia właściwości i czynników ryzyka związanych z tymi lokatami strukturyzowanymi.

2. Bank przeprowadza regularne przeglądy lokat strukturyzowanych, które opracowuje lub w odniesieniu do których udziela innym podmiotom porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej, z uwzględnieniem wszystkich zdarzeń, które mogłyby w znaczący sposób wpłynąć na potencjalne ryzyko dla określonej grupy docelowej. Bank w szczególności analizuje, czy lokata strukturyzowana:

1) pozostaje spójna z potrzebami, cechami i celami grupy docelowej;

2) jest rekomendowana lub oferowana grupie docelowej lub jest zawierana lub jest umożliwiane zawarcie umowy tej lokaty przez klientów docelowych;

3) jest rekomendowana lub oferowana klientom, z których potrzebami, cechami i celami lokata strukturyzowana nie jest zgodna, lub jest zawierana lub jest umożliwiane zawarcie umowy lokaty strukturyzowanej przez takich klientów;

4) ze względu na jej cechy lub koszty lub opłaty z nią związane nie ma negatywnego wpływu na grupę docelową ani nie stanowi zagrożenia dla prawidłowego funkcjonowania lub stabilności rynków finansowych.

3. Bank przeprowadza przegląd lokat strukturyzowanych przed każdym kolejnym opracowaniem lokaty strukturyzowanej, jeżeli jest w posiadaniu informacji o jakimkolwiek zdarzeniu, które mogłoby w znaczący sposób wpłynąć na potencjalne ryzyko dla grupy docelowej.

4. Bank ustanawia i wdraża procedurę, w której określa, z jaką częstotliwością przeprowadzać będzie przeglądy lokat strukturyzowanych, o których mowa w ust. 2, w oparciu w szczególności o czynniki związane ze złożonością lub innowacyjnym charakterem lokaty strukturyzowanej lub stosowanych strategii inwestycyjnych.

5. W procedurze, o której mowa w ust. 4, bank określa kluczowe zdarzenia, które mogą wpłynąć na potencjalne ryzyko lub oczekiwaną rentowność lokaty strukturyzowanej, w szczególności biorąc pod uwagę:

1) przekroczenie określonego progu wartości, które wpłynie na rentowność lokaty strukturyzowanej, lub

2) wypłacalność określonych emitentów, których papiery wartościowe lub gwarancje mogą wpływać na wyniki lokaty strukturyzowanej.

6. W przypadku wystąpienia zdarzeń, o których mowa w ust. 5, bank podejmuje działania zaradcze, które mają na celu zachowanie adekwatności lokaty strukturyzowanej i grupy docelowej. Działania zaradcze w szczególności mogą obejmować:

1) przekazanie istotnych informacji dotyczących zdarzenia i jego konsekwencji dla lokaty strukturyzowanej klientom lub innym podmiotom, o których mowa w § 29 ust. 6, jeżeli bank nie oferuje ani nie umożliwia zawarcia umowy lokaty strukturyzowanej bezpośrednio klientom;

2) dokonanie zmian w procesie opracowania lokat strukturyzowanych lub udzielania porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej;

3) wstrzymanie dalszego opracowania lokaty strukturyzowanej – w przypadku gdy bank opracowuje tę lokatę strukturyzowaną;

4) dokonanie zmian cech lokaty strukturyzowanej lub kosztów lub opłat związanych z lokatą strukturyzowaną w celu uniknięcia nieuczciwych postanowień umownych;

5) badanie, czy strategia dystrybucji lub kanały dystrybucji są odpowiednie, w przypadku gdy bank stwierdzi, że lokata strukturyzowana jest rekomendowana, oferowana, jest zawierana lub umożliwiane jest zawarcie umowy tej lokaty strukturyzowanej przez klientów, z których potrzebami, cechami i celami lokata strukturyzowana nie jest zgodna;

6) nawiązanie kontaktu z innymi podmiotami, o których mowa w § 29 ust. 6, w celu omówienia zmiany strategii dystrybucji;

7) rozwiązanie umowy z innymi podmiotami, o których mowa w § 29 ust. 6;

8) poinformowanie Komisji Nadzoru Finansowego o wystąpieniu zdarzenia, które może wpłynąć na potencjalne ryzyko lub oczekiwaną rentowność lokaty strukturyzowanej.

§ 33. Kontrola procesu opracowania lokat strukturyzowanych

1. Zarząd banku sprawuje kontrolę nad prawidłowym wypełnianiem przez bank obowiązków określonych w art. 88m ust. 5, 8, 11 i 12 ustawy oraz w niniejszym oddziale oraz zapewnia, by sprawozdania dotyczące przestrzegania tych przepisów systematycznie składane zarządowi zawierały informacje na temat lokat strukturyzowanych opracowanych przez bank, w tym informacje dotyczące strategii dystrybucji.

2. Bank udostępnia sprawozdania, o których mowa w ust. 1, Komisji Nadzoru Finansowego na jej żądanie.

3. Rada nadzorcza banku monitoruje zmiany i dokonuje okresowych przeglądów procesu opracowania lokat strukturyzowanych lub udzielania porad w zakresie opracowania lokaty strukturyzowanej w celu wykrycia ryzyka niewywiązania się przez bank z obowiązków określonych w niniejszym oddziale.

Pełna treść aktu: w sprawie świadczenia przez banki usług w odniesieniu do lokat strukturyzowanych.