Ustawa budżetowa

Ustawa budżetowa to szczególna ustawa, w której określa się plan finansowy państwa na dany rok budżetowy. Obejmuje ona przede wszystkim przewidywane dochody i planowane wydatki budżetu państwa, a także wynik budżetu, w tym wysokość deficytu oraz sposoby jego finansowania. Jest podstawowym instrumentem prowadzenia polityki finansowej państwa i wyznacza granice zaciągania zobowiązań oraz dokonywania wydatków przez państwowe jednostki budżetowe.

Projekt ustawy budżetowej może wnieść wyłącznie Rada Ministrów. Ustawa jest uchwalana w szczególnym trybie przewidzianym dla budżetu państwa. Jeżeli nie wejdzie w życie przed rozpoczęciem roku budżetowego, gospodarka finansowa państwa może być prowadzona na podstawie przedłożonego projektu, zgodnie z zasadami określonymi w Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Ustawa budżetowa w szczególności:

• określa planowane dochody podatkowe i niepodatkowe oraz wydatki państwa;
• wskazuje limity wydatków, w tym wydatków na programy wieloletnie;
• może ustalać kwoty dotacji celowych oraz środki przeznaczone na określone zadania publiczne;
• zawiera załączniki uszczegóławiające klasyfikację dochodów i wydatków, z wyodrębnieniem środków europejskich.

Wydatki publiczne mogą być ponoszone na podstawie ustawy budżetowej, lecz muszą być dokonywane w sposób celowy, oszczędny i zgodny z przepisami dotyczącymi danego rodzaju wydatku oraz z zasadami zamówień publicznych. Ustawa budżetowa wpływa więc na funkcjonowanie administracji państwowej, obronności, systemu świadczeń i dotacji, a także innych dziedzin wymagających finansowania z budżetu państwa.

Ustawa budżetowa różni się od uchwały budżetowej jednostki samorządu terytorialnego. Pierwsza dotyczy finansów państwa, druga planu finansowego gminy, powiatu albo województwa. Jej postanowienia mogą mieć znaczenie także w sprawach regulowanych przez inne ustawy, gdy określają środki przeznaczone na wynagrodzenia, zwroty kosztów, dotacje lub realizację zadań publicznych.