Prawo wynagrodzenia

Prawo wynagrodzenia oznacza wynikające z przepisów lub określonego stosunku prawnego uprawnienie do otrzymania zapłaty za pracę, wykonywanie określonych czynności albo udział w działaniach przewidzianych przez ustawę. Nie jest to jedna, odrębnie zdefiniowana instytucja prawna, lecz określenie używane w różnych regulacjach, którego znaczenie zależy od kontekstu.

W prawie pracy wynagrodzenie jest co do zasady świadczeniem należnym za pracę wykonaną na rzecz pracodawcy. Przepisy mogą jednak przewidywać zachowanie prawa do wynagrodzenia także za czas, w którym pracownik nie wykonuje zwykłych obowiązków. Dotyczy to między innymi określonych zwolnień od pracy, udziału w posiedzeniach komisji związanych z bezpieczeństwem i higieną pracy albo wykonywania obowiązków publicznych. Zachowanie prawa do wynagrodzenia nie oznacza automatycznie, że pracownik otrzyma każdą część wypłaty, taką jak dodatki związane wyłącznie z faktycznym wykonywaniem pracy. Zakres świadczenia wynika z właściwych przepisów.

Najważniejsze cechy prawa wynagrodzenia:

• może przysługiwać za pracę, określoną czynność albo czas usprawiedliwionej nieobecności;
• może obejmować wynagrodzenie podstawowe, dodatkowe składniki lub odrębne świadczenie ustalane według zasad określonych w przepisach;
• obciąża pracodawcę, Skarb Państwa albo inny podmiot wskazany w regulacji;
• może być uzależnione od spełnienia warunków, takich jak udział w określonych czynnościach, posiadanie odpowiedniego statusu lub zachowanie wymaganej procedury.

W niektórych dziedzinach wynagrodzenie ma charakter zapłaty za czynności wykonywane na podstawie decyzji sądu lub ustawy, a nie za zatrudnienie. Przykładem jest wynagrodzenie kuratora ustanowionego w postępowaniu cywilnym. Odrębne zasady występują także w prawie wojskowym, prawie karnym wykonawczym oraz w regulacjach dotyczących zawodów prawniczych. Prawo wynagrodzenia należy odróżnić od zwrotu wydatków, odszkodowania i świadczeń socjalnych, ponieważ każde z tych świadczeń ma inną podstawę i funkcję. stosunek prawny, czyli prawnie uregulowana relacja między podmiotami.