Pozwolenie na użytkowanie

Pozwolenie na użytkowanie to decyzja administracyjna, która potwierdza możliwość rozpoczęcia użytkowania obiektu budowlanego albo jego wyodrębnionej części. Jest wydawana w ramach procedury przewidzianej w Prawie budowlanym, po sprawdzeniu, czy obiekt został wykonany zgodnie z zatwierdzonym projektem, pozwoleniem na budowę i wymaganiami dotyczącymi bezpieczeństwa, ochrony środowiska oraz prawidłowego użytkowania.

Obowiązek uzyskania pozwolenia dotyczy przypadków wskazanych w przepisach, w szczególności określonych rodzajów lub kategorii obiektów, a także sytuacji, w których organ nadzoru budowlanego nałożył taki obowiązek w związku z nieprawidłowościami ujawnionymi podczas robót. W pozostałych przypadkach zakończenie budowy może następować na podstawie zawiadomienia o zakończeniu budowy, jeżeli przepisy nie wymagają decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.

Postępowanie prowadzi właściwy organ nadzoru budowlanego. W jego toku może zostać przeprowadzona obowiązkowa kontrola, obejmująca między innymi zgodność obiektu z projektem i przepisami, wykonanie wymaganych robót oraz uporządkowanie terenu budowy. Stwierdzone nieprawidłowości mogą skutkować nałożeniem kary, obowiązkiem ich usunięcia albo odmową wydania pozwolenia. Kara może być ustalana odrębnie za poszczególne niezgodności.

Pozwolenie może obejmować cały obiekt lub jego część, jeżeli ta część może być samodzielnie użytkowana. W praktyce decyzja wyznacza moment, od którego legalne rozpoczęcie użytkowania jest dopuszczalne, nie zastępuje jednak innych wymaganych rozstrzygnięć ani nie ustanawia praw do nieruchomości. Ma znaczenie także przy dokumentowaniu zakończenia procesu budowlanego, w tym przy zamknięciu dziennika budowy w systemie elektronicznym i oznaczeniu go jako oddanego do użytkowania. Szczególne zasady wydawania takich decyzji mogą wynikać z ustaw regulujących przygotowanie i realizację określonych inwestycji, między innymi inwestycji przeciwpowodziowych.