Poręczyciel

Poręczyciel to osoba, która na podstawie umowy poręczenia zobowiązuje się wobec wierzyciela spełnić świadczenie, jeżeli nie wykona go dłużnik główny. Poręczenie służy więc zabezpieczeniu istniejącego albo przyszłego zobowiązania i zwiększa prawdopodobieństwo jego zaspokojenia.

Poręczenie ma charakter akcesoryjny, co oznacza, że jest związane z długiem głównym. Co do zasady poręczyciel odpowiada w takim zakresie, w jakim odpowiada dłużnik, chyba że umowa ogranicza jego odpowiedzialność, na przykład do określonej kwoty lub części świadczenia. Oświadczenie poręczyciela powinno być złożone na piśmie pod rygorem nieważności. W razie niewykonania zobowiązania przez dłużnika wierzyciel może dochodzić świadczenia od poręczyciela na zasadach określonych w przepisach i umowie.

Najważniejsze cechy poręczenia to:

• zależność od długu głównego, jego zakresu i istnienia,
• możliwość ustanowienia na czas określony, do określonej kwoty albo dla oznaczonego zobowiązania,
• odpowiedzialność poręczyciela wobec wierzyciela, mimo że poręczyciel nie jest pierwotnym dłużnikiem,
• możliwość dochodzenia przez poręczyciela zwrotu spełnionego świadczenia od dłużnika.

Poręczyciel może podnosić wobec wierzyciela zarzuty związane z zobowiązaniem dłużnika, w zakresie dopuszczalnym przez przepisy i treść poręczenia. Szczególne zasady dotyczą sytuacji, gdy dłużnik nie ma zdolności prawnej. Jeżeli poręczyciel wiedział albo mógł się dowiedzieć o tej okoliczności, może być zobowiązany do spełnienia świadczenia jak dłużnik główny.

Poręczenie występuje przede wszystkim w prawie cywilnym, między innymi przy kredytach, pożyczkach i innych zobowiązaniach pieniężnych. Pojęcie poręczyciela występuje także w postępowaniu cywilnym i egzekucyjnym, prawie upadłościowym oraz prawie podatkowym. W określonych przypadkach zmiana zobowiązania, jego odnowienie albo przejęcie długu może spowodować wygaśnięcie poręczenia, chyba że poręczyciel zgodził się na dalsze trwanie zabezpieczenia.