Inkasent podatku

Inkasent podatku to osoba fizyczna, osoba prawna albo jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej, zobowiązana do pobrania podatku od podatnika i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. Działa więc jako pośrednik w poborze daniny publicznej, a nie jako podatnik, na którym ostatecznie ciąży obowiązek zapłaty podatku.

Inkasent jest ustanawiany na podstawie przepisów prawa podatkowego. Instytucja ta występuje przede wszystkim przy podatkach i opłatach pobieranych w drodze inkasa, w szczególności w zakresie niektórych należności lokalnych. Przepisy mogą wskazywać podmiot pełniący funkcję inkasenta albo upoważniać właściwy organ do jego wyznaczenia. Zwykle określają także termin przekazania pobranych kwot oraz inne obowiązki związane z poborem.

Do podstawowych obowiązków inkasenta należy przyjęcie należności od podatnika, prawidłowe rozliczenie pobranych kwot i przekazanie ich organowi podatkowemu w wymaganym terminie. W zależności od rodzaju podatku mogą powstać także obowiązki ewidencyjne, informacyjne lub dotyczące rozliczeń z podatnikami. Inkasent nie ustala samodzielnie wysokości podatku, chyba że wynika to z odrębnych przepisów. Jego funkcja różni się od funkcji płatnika, który co do zasady oblicza podatek, pobiera go od podatnika i wpłaca organowi podatkowemu.

Niewykonanie obowiązków przez inkasenta może powodować odpowiedzialność podatkową za niepobrany lub niewpłacony podatek, a także odpowiedzialność karną skarbową. W szczególności nieprzekazanie w terminie podatku pobranego od podatnika może skutkować karą przewidzianą za naruszenie obowiązków podatkowych. Termin płatności podatku oraz termin przekazania pobranej kwoty wynikają z właściwych przepisów albo z decyzji organu podatkowego. Inkasent powinien również respektować zasady dotyczące dokumentowania poboru i rozliczania ewentualnych nadpłat.