201/5/B/2006 POSTANOWIENIE z dnia 12 października 2006 r. Sygn. akt Ts 172/05 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Bohdan Zdziennicki – przewodniczący Marian Grzybowski – sprawozdawca Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym zażalenia na postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1 lutego 2006 r. o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej Stowarzyszenia Klub Byłych Więźniów Politycznych Obozu Koncentracyjnego Mauthausen-Gusen, p o s t a n a w i a: nie uwzględnić zażalenia. UZASADNIENIE: W skardze konstytucyjnej z 21 września 2005 r. wniesiono o uznanie, że treść art. 2 ustawy z dnia 11 października 2002 r. o zmianie ustawy o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin, ustawy o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o zasiłkach rodzinnych, pielęgnacyjnych i wychowawczych (Dz. U. Nr 181, poz. 1515) jest sprzeczna z art. 19 Konstytucji. Zarządzeniem sędziego Trybunału Konstytucyjnego z 18 października 2005 r. pełnomocnik skarżącego został wezwany do usunięcia braków skargi konstytucyjnej poprzez uprawdopodobnienie, że w niniejszej sprawie została wyczerpana droga prawna w rozumieniu art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym (Dz. U. Nr 102, poz. 643 ze zm.) oraz wskazanie orzeczeń odnoszących się do praw konstytucyjnych skarżącego w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji, wydanych na podstawie zaskarżonego przepisu ustawy. Z uwagi na brak możliwości doręczenia pod wskazanym w skardze adresem, przesyłka pocztowa zawierająca powyższe zarządzenie została awizowana przez Urząd Pocztowy w Warszawie w dniach 21 i 31 października 2005 r. Postanowieniem z 1 lutego 2006 r. Trybunał Konstytucyjny postanowił odmówić nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej, stwierdzając, iż z uwagi na brak możliwości doręczenia pełnomocnikowi skarżącego zarządzenia sędziego Trybunału Konstytucyjnego, wzywającego do usunięcia braków wniesionej skargi konstytucyjnej, nie jest możliwe ustalenie, czy skarga spełnia wymogi dopuszczalności jej merytorycznego rozpoznania. Na postanowienie to pełnomocnik skarżącego złożył zażalenie, w którym wniósł o uznanie, że „trudności w doręczeniu zarządzenia z 18 października 2005 r. wynikały nie z winy skarżącego i są uzasadnione” oraz o uchylenie postanowienia o odmowie nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej i przekazanie jej do merytorycznego postępowania. Rozpatrując wniesione zażalenie Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: Stowarzyszenie Klub Byłych Więźniów Politycznych Obozu Koncentracyjnego Mauthausen-Gusen zarzuciło, że zaliczenie niektórych inwalidów wojennych do grupy „osób represjonowanych” powoduje pozbawienie ich niektórych dotychczasowych uprawnień i jest tym samym niezgodne z art. 19 Konstytucji. Tak sformułowany zarzut nie dotyczy więc konstytucyjnych praw samego Stowarzyszenia, lecz jego członków i innych osób. Tymczasem z art. 79 ust. 1 Konstytucji wynika, że skargę konstytucyjną może złożyć osoba, której prawa zostały naruszone. Nie można złożyć skargi konstytucyjnej w imieniu osób trzecich. Byłoby to niezgodne z zasadą bezpośredniości skargi konstytucyjnej. Skarga konstytucyjna nie ma bowiem charakteru actio popularis. Niniejsza skarga konstytucyjna jest niedopuszczalna również z innych powodów. Z art. 79 ust. 1 Konstytucji jednoznacznie wynika, że przedmiotem skargi może być akt normatywny, na podstawie którego organ władzy publicznej wydał orzeczenie o prawach skarżącego. Konieczne jest więc wskazanie przez skarżące Stowarzyszenie ostatecznego orzeczenia. Z kolei art. 46 ust. 1 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym stanowi wymóg wyczerpania drogi prawnej. Wymóg ten oznacza konieczność wykorzystania przez skarżącego przysługujących mu środków prawnych. Skarżące Stowarzyszenie ani w skardze, ani w zażaleniu nie wskazało jakiegokolwiek rozstrzygnięcia. Powoduje to niedopuszczalność merytorycznego rozpoznania skargi konstytucyjnej. I wreszcie skarżące Stowarzyszenie nie wykonało zarządzenia sędziego Trybunału Konstytucyjnego wzywającego do uzupełnienia braków, co w myśl art. 36 ust. 3 ustawy o Trybunale Konstytucyjnym stanowi podstawę odmowy nadania dalszego biegu skardze. Wskazane w zażaleniu trudności w tym zakresie nie uniemożliwiały Stowarzyszeniu wykonania zarządzenia po terminie i złożenia równoczesnego wniosku o jego przywrócenie. W trybie skargi konstytucyjnej można żądać zbadania zgodności z Konstytucją aktu normatywnego, o ile spełnione zostaną przez skarżącego wymogi przewidziane w art. 79 Konstytucji oraz w ustawie o Trybunale Konstytucyjnym. W niniejszej sprawie wymogi te nie zostały spełnione, dlatego odmowę nadania dalszego biegu skardze konstytucyjnej należy uznać za zasadną.
Orzecznictwo
Postanowienie Ts 172/05
Sędziowie: Biruta Lewaszkiewicz-Petrykowska, Bohdan Zdziennicki, Marian Grzybowski
Powołane przepisy
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r.art. 19, art. 79, art. 79 ust. 1
- Ustawa z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnymart. 36 ust. 3, art. 46 ust. 1