Sygn. akt KIO/UZP 935/09 POSTANOWIENIE z dnia 30 lipca 2009 r. Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie: Przewodniczący: Jolanta Markowska Członkowie: Anna Majstrowicz Lubomira Matczuk-Mazuś Protokolant: Przemysław Śpiewak po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 30 lipca 2009r. w Warszawie odwołania wniesionego przez POL-OlL-CORPORATION Spółka z o.o., Stanisławowo, 05-180 Pomiechówek od rozstrzygnięcia przez zamawiającego Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Koninie S.A., ul. Zakładowa 4, 62-510 Konin protestu z dnia 12 czerwca 2009 r. przy udziale wykonawcy xxx zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie odwołującego, przy udziale wykonawcy xxx zgłaszającego przystąpienie do postępowania odwoławczego po stronie zamawiającego. orzeka: 1. Odrzuca odwołanie. 2. Kosztami postępowania obciąża przez POL-OlL-CORPORATION Spółka z o.o., Stanisławowo, 05-180 Pomiechówek i nakazuje: 1) zaliczyć na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych koszty w wysokości 4 574 zł 00 gr (słownie: cztery tysiące pięćset siedemdziesiąt cztery złote zero groszy) z kwoty wpisu uiszczonego przez POL-OlL-CORPORATION Spółka z o.o., Stanisławowo, 05-180 Pomiechówek, 2) dokonać wpłaty kwoty 0 zł 0 gr (słownie: xxx) przez xxx na rzecz xxx stanowiącej uzasadnione koszty strony poniesione z tytułu xxx, 3) dokonać wpłaty kwoty 0 zł 0 gr (słownie: xxx) przez xxx na rzecz Urzędu Zamówień Publicznych na rachunek dochodów własnych UZP, 4) dokonać zwrotu kwoty 10 426 zł 00 gr (słownie: dziesięć tysięcy czterysta dwadzieścia sześć złotych zero groszy) z rachunku dochodów własnych Urzędu Zamówień Publicznych na rzecz przez POL-OlL-CORPORATION Spółka z o.o., Stanisławowo, 05-180 Pomiechówek. U z a s a d n i e n i e Zamawiający Przedsiębiorstwo Komunikacji Samochodowej w Koninie S.A prowadzi postępowanie o udzieleniu zamówienia publicznego w trybie przetargu nieograniczonego na sukcesywną dostawę oleju napędowego do silników wysokoprężnych. Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej nr 2009/S 63 - 091017 w dniu 1 kwietnia 2009 r. Zamawiający w dniu 29 maja 2009 r. przekazał wykonawcom informację o wyborze najkorzystniejszej oferty, którą złożył ORLEN PetroCentrum Sp. z o.o. z siedzibą w Płocku oraz o wykluczeniu z postępowania wykonawców: Spółka Jawna T&J Tyrakowski, Jachnik z siedzibą w Kotlinie oraz POL-OIL-Corporation Sp. z o.o. w Stanisławowie, których oferty zostały uznane za odrzucone, a także o zatrzymaniu wadium wniesionego przez tych wykonawców. W dniu 4 czerwca 2009 r. Spółka Jawna T&J Tyrakowski, Jachnik wniosła protest dotyczący wykluczenia protestującego wykonawcy, odrzucenia złożonej oferty oraz zatrzymania wadium. Protestujący zarzucił zamawiającemu naruszenie art. 26 ust. 3 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2007 r. Nr 223, poz. 1655 ze zmianami) zwanej dalej Pzp, poprzez zaniechanie wezwania protestującego do uzupełnienia dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu, art. 25 ust. 1 i art. 7 ust. 1 Pzp, poprzez żądanie zaświadczenia z KRK dotyczącego spółki jawnej jako podmiotu zbiorowego było nieuzasadnione i zbędne wobec złożenia zaświadczeń dotyczących wspólników oświadczenia o spełnianiu warunków udziału w postępowaniu oraz art. 46 ust. 4a Pzp poprzez zatrzymanie wadium, podczas gdy protestujący przesłał zamawiającemu dokumenty, do uzupełnienia których został wezwany. W dniu 5 czerwca 2009 r. zamawiający wezwał wykonawców do przystąpienia do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu. W dniu 12 czerwca 2009 r. (pismem z dnia 12 czerwca 2009 r.) do postępowania wszczętego na skutek wniesienia ww. protestu przystąpił wykonawca POL-OIL-Corporation Sp. z o.o. stwierdzając w przystąpieniu, iż protest jest zasadny „w sprawie naruszeń przepisów prawa przez zamawiającego, rozszerzając go o dodatkowe zarzuty złamania przepisów prawa przez zamawiającego, żądając powtórzenia oprotestowanej, skutkującego powtórzeniem oprotestowanej czynności, dokonania czynności bezprawnie zaniechanej bądź unieważnienia postępowania prowadzonego w sprzeczności z ustawą Prawo zamówień publicznych.” Przystępujący wykonawca podniósł w treści przystąpienia nowe zarzuty dotyczące niezasadnego wykluczenia przystępującego z postępowania z powodu braku dwóch stron bilansu za 2007 r., odrzucenia złożonej przez niego oferty i zatrzymania wadium wniesionego przez przystępującego. Przystępujący oświadczył, iż zarzuty podniesione przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski, Jachnik potwierdzają się również w stosunku do odwołującego tj. iż zamawiający bezprawnie wykluczył również odwołującego z postępowania, co skutkowało uznaniem jego oferty za odrzuconą oraz bezprawnie zatrzymał wadium. Zamawiający pismem z dnia 16 czerwca 2009 r. przekazanym wykonawcom w dniu 18 czerwca 2009 r. oddalił protest, w tym żądania protestującego Spółka Jawna T&J Tyrakowski, Jachnik oraz żądania przystępującego POL-OIL-Corporation Sp. z o.o., uznając zarzuty protestującego i przystępującego POL-OIL-Corporation Sp. z o.o. za niezasadne. Zamawiający stwierdził, że odrzuca „dodatkowe” zarzuty przystępującego do protestu z powodu nie złożenia przez wykonawcę własnego protestu na inne okoliczności niż złożone przez protestującego. Wyjaśnił, że przepis art. 181 ust. 7 Pzp stanowi, iż po otrzymaniu wezwania inni wykonawcy mogą tylko przystąpić do takiego postępowania lub złożyć własny protest, ale z powołaniem się na inne okoliczności, niż wcześniej protestujący wykonawca. W związku z tym przystąpienie do protestu w zakresie podnoszonym przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski, Jachnik nie wykluczyło możliwości wniesienia innych zarzutów we własnym proteście. W dniu 25 czerwca 2009 r. wykonawca POL-OIL-Corporation Sp. z o.o. wniósł odwołanie od rozstrzygnięcia protestu do Prezesa UZP. W odwołaniu odwołujący oświadczył, że podtrzymuje zarzuty wskazane w proteście i wniósł o nakazanie zamawiającemu: unieważnienia czynności wykluczenia Spółki POL-Oll-CORPORATION Spółka z o.o. z postępowania i uznania oferty za odrzuconą, zatrzymania wadium, powtórzenia czynności oceny ofert złożonych w postępowaniu oraz wyboru oferty najkorzystniejszej i obciążenie zamawiającego kosztami postępowania. W uzasadnieniu odwołania powtórzył zarzuty dotyczące podstawy wykluczenia odwołującego z postępowania i odrzucenia jego oferty i zatrzymania wadium wniesionego przez odwołującego, które zostały przedstawione przez odwołującego w przystąpieniu z dnia 12 czerwca 2009 r. Krajowa Izba Odwoławcza, w wyniku analizy dokumentów przedłożonych do akt sprawy, oryginalnej dokumentacji postępowania oraz wyjaśnień stron postępowania odwoławczego złożonych na posiedzeniu niejawnym z udziałem stron, ustaliła i zważyła, co następuje: Izba stwierdziła, że w niniejszym postępowaniu odwołujący wezwany przez zamawiającego do przystąpienia do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu zgodnie z art. 181 ust. 3 Pzp, zgłaszając w przystąpieniu do protestu nowe zarzuty, niezawarte w proteście, wniósł własny protest. Izba uznała, że protest poprzedzający odwołanie został wniesiony z uchybieniem terminu określonego w ustawie Prawo zamówień publicznych, co stanowi przesłankę odrzucenia odwołania określoną w art. 187 ust. 4 pkt 4 Pzp. Protest wniesiony przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski, Jachnik dotyczy wykluczenia protestującego wykonawcy, odrzucenia złożonej przez niego oferty oraz zatrzymania wadium wniesionego przez protestującego. W wyniku wezwania przez zamawiającego zgodnie z art. 181 ust. 3 Pzp odwołujący zgłosił przystąpienie do postępowania toczącego się na skutek wniesienia ww. protestu, podnosząc w przystąpieniu nowe zarzuty - dotyczące wykluczenia, ale odwołującego z postępowania i odrzucenia jego oferty oraz zatrzymania wadium wniesionego przez odwołującego. Odwołujący stwierdził w przystąpieniu, iż zarzuty podniesione przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski Jachnik potwierdzają się również w stosunku do odwołującego. Korzystając zatem z możliwości przystąpienia do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu, odwołujący rozszerzył zakres zarzutów zawartych w proteście wniesionym przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski Jachnik. Protest ten nie dotyczył bowiem wykluczenia odwołującego z postępowania, odrzucenia oferty odwołującego oraz zatrzymania wadium wniesionego przez odwołującego. Stosownie do art. 184 ust. 1 Pzp od rozstrzygnięcia protestu przysługuje odwołanie (z zastrzeżeniem ust. 1a). Odwołanie może wnieść wykonawca, który wniósł protest, ale też wykonawca, który przystąpił do protestu wniesionego przez innego wykonawcę, określając w przystąpieniu swoje żądania co do zarzutów zawartych w proteście, stając się tym samym uczestnikiem postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu. Zgodnie z art. 181 ust. 5 Pzp wykonawca zgłasza przystąpienie do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu wskazując swój interes prawny w przystąpieniu i określając swoje żądanie w zakresie zarzutów zawartych w proteście. Powyższy przepis wskazuje zatem, że istotą przystąpienia do postępowania protestacyjnego jest poparcie lub opozycja w stosunku do zarzutów protestu przez innego wykonawcę uczestniczącego w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego. Przepis art. 181 ust. 4 Pzp wskazuje m.in. że uczestnikiem postępowania toczącego się na skutek wniesienia protestu stają się wykonawcy, którzy mają interes prawny w tym, aby protest został rozstrzygnięty na korzyść jednej ze stron. Celem instytucji przystąpienia do postępowania toczącego się na skutek wniesienia protestu nie jest zatem zgłaszanie nowych zarzutów lecz zgłoszenie żądań wyłącznie w zakresie zarzutów podniesionych w proteście. Należy mieć przy tym na uwadze, iż zarzutu nie stanowi wyłącznie wskazanie naruszeń w zakresie przepisów ustawy Pzp. Zarzuty są to oświadczenia wykonawcy, w których wskazuje on na istnienie okoliczności, które podważają prawidłowość czynności zamawiającego w toku postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, rozumianą jako zgodność czynności zamawiającego z przepisami ustawy Prawo zamówień publicznych, które stanowią zarazem podstawę zgłaszanych żądań. Dlatego wskazanie innych okoliczności jako podstawy stwierdzenia naruszenia tego samego przepisu ustawy stanowi nowy zarzut. Z uwagi na powyższe, nie budzi żadnych wątpliwości Izby fakt, iż pomimo wskazania tych samych przepisów Pzp, jako naruszone przez zamawiającego w postępowaniu, poprzez odniesienie ich do innych okoliczności faktycznych, dotyczących innego wykonawcy i złożonej przez niego oferty, nastąpiło sformułowanie nowych (innych) zarzutów. Nie zmienia tego faktu również okoliczność, że sytuacja prawna obu wykonawców w postępowaniu jest podobna. W tym stanie rzeczy Izba stwierdziła, że odwołanie nie zostało wniesione od rozstrzygnięcia protestu wniesionego w dniu 4 czerwca 2009 r. przez wykonawcę, który zgodnie z art. 181 ust. 4 Pzp przystąpił do tego protestu,. Dokonane przez odwołującego w przystąpieniu do protestu rozszerzenie zakresu zarzutów protestu stanowi, w ocenie Izby, nowy protest - wniesiony samodzielnie przez tego wykonawcę. W toku posiedzenia odwołujący wyjaśnił, iż wnosząc przystąpienie do protestu wniesionego przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski, Jachnik miał na uwadze własną sytuację w postępowaniu, która była bardzo zbliżona do sytuacji protestującego wykonawcy. Protest jest oświadczeniem woli, które bez względu na tytuł pisma powinno być odczytywane stosowne do treści w nim zawartej. Zgodnie z art. 180 ust. 8 Pzp protest powinien wskazywać oprotestowaną czynność lub zaniechanie zamawiającego, a także zawierać żądanie, zwięzłe przytoczenie zarzutów oraz okoliczności faktycznych i prawnych uzasadniających wniesienie protestu. Te wszystkie elementy posiada pismo wniesione przez odwołującego do zamawiającego w dniu 12 czerwca 2009 r. pomimo sformułowania zawartego w jego treści, iż stanowi ono przystąpienie do protestu wykonawcy Spółka Jawna T&J Tyrakowski Jachnik. Ponadto, z treści przystąpienia wynika, że odwołujący upatrywał istotę swojego przystąpienia do protestu Spółki Jawnej T&J Tyrakowski Jachnik nie w zgłoszeniu żądań w zakresie zarzutów podniesionych w proteście lecz raczej w zakresie wskazanych przez protestującego naruszeń przepisów prawa, odnosząc je do swojej sytuacji prawnej w przedmiotowym postępowaniu, jako bardzo zbliżonej do sytuacji protestującego. W świetle powyższego Izba uznała, że odwołujący zgłaszając w dniu 12 czerwca 2009 r. przystąpienie do postępowania toczącego się w wyniku wniesienia protestu przez Spółkę Jawną T&J Tyrakowski Jachnik, wniósł własny protest, formułując w nim zarzuty i żądania dotyczące własnego wykluczenia z postępowania, odrzucenia złożonej oferty i zatrzymania wadium. Odwołanie dotyczy rozstrzygnięcia protestu wniesionego przez odwołującego jako „przystąpienie”. Należy podkreślić, że odwołanie nawet w najmniejszym zakresie nie odnosi się do zarzutów zawartych w proteście z dnia 4 czerwca 2009 r., a wyłącznie do zarzutów podniesionych przez odwołującego w przystąpieniu - wykraczających poza treść protestu. Protest wniesiony przez odwołującego w dniu 12 czerwca 2009 r. jako „przystąpienie”, dotyczy czynności wykluczenia odwołującego z postępowania i odrzucenia jego oferty oraz zatrzymania wadium, o których zamawiający poinformował wykonawców, w tym odwołującego, w dniu 29 maja 2009 r. Biorąc pod uwagę fakt, że odwołujący w dniu 29 maja 2009 r. powziął wiadomość o powyższych czynnościach, stanowiących podstawę do wniesienia protestu, dziesięciodniowy termin na wniesienie protestu, zgodnie z art. 180 ust. 2 Pzp, zważywszy, że wartość przedmiotowego zamówienia jest wyższa od tzw. progów unijnych, upłynął w dniu 8 czerwca 2009 r. Odwołujący, zgłosił zarzuty dotyczące ww. czynności – wniósł protest dopiero w dniu 12 czerwca 2009 r., a zatem po upływie terminu na wniesienie protestu. W tym stanie rzeczy Izba uznała, że protest poprzedzający odwołanie został wniesiony z uchybieniem ustawowego terminu. W trakcie posiedzenia odwołujący podnosił, że skierowane w dniu 29 maja 2009 r. do zamawiającego pismo wyjaśniające okoliczności skutkujące nie złożeniem w ramach uzupełnienia dokumentów w dniu 21 maja 2009 r. potwierdzających spełnianie warunków udziału w postępowaniu tj. rachunków przepływów pieniężnych za rok 2007, w którym odwołujący zgłosił żądanie o wycofanie stanowiska zamawiającego dotyczącego zatrzymania wadium z powołaniem na zapis w akt. 46 ust. 4a Pzp, podkreślając, że zamawiający zatrzymuje wadium wraz z odsetkami…, chyba że udowodni, że wynika to z przyczyn nie leżących po jego stronie. W załączeniu odwołujący przesłał rachunek przepływów pieniężnych za rok 2007 i 2008. W ocenie Izby pismo powyższe nie może być uznane za protest poprzedzający niniejsze odwołanie, ponieważ byłoby to całkowicie sprzeczne z oświadczeniami odwołującego zawartymi w odwołaniu. Natomiast gdyby nawet przyjąć, że ww. pismo stanowi protest w zakresie zatrzymania wadium przez zamawiającego, to zgodnie z art. 184 ust. 2 Pzp dziesięciodniowy termin na wniesienie odwołania od rozstrzygnięcia (oddalenia) tego „protestu”, stosownie do brzmienia art. 183 ust. 2 i 3 Pzp, upłynął w dniu 18 czerwca 2009 r., wobec czego odwołanie należałoby uznać za wniesione z uchybieniem ustawowego terminu. Z powyższych względów Izba uznała, że odwołanie podlega odrzuceniu na podstawie art. 187 ust. 4 pkt 4 Pzp i postanowiła, jak sentencji. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do wyniku sprawy na podstawie art. 191 ust. 6 i 7 ustawy Prawo zamówień publicznych. Stosownie do art. 194 i 195 ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. - Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2006 r. Nr 164, poz. 1163, z późn. zm.) na niniejsze postanowienie - w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Urzędu Zamówień Publicznych do Sądu Okręgowego w Koninie. Przewodniczący: ……………………………… Członkowie: ……………………………… ………………………………
Orzecznictwo
Postanowienie KIO/UZP 935/09
Sędziowie: Anna Majstrowicz, Jolanta Markowska, Lubomira Matczuk-Mazuś
Powołane przepisy
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 20 listopada 2007 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo zamówień publicznychart. 7 ust. 1, art. 25 ust. 1, art. 26 ust. 3, art. 46 ust. 4a, art. 180 ust. 2, art. 180 ust. 8, art. 181 ust. 3, art. 181 ust. 4, art. 181 ust. 5, art. 181 ust. 7, art. 183 ust. 2, art. 183 ust. 3, art. 184 ust. 1, art. 184 ust. 2, art. 187 ust. 4 pkt 4, art. 191 ust. 6, art. 191 ust. 7
- Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 sierpnia 2006 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo zamówień publicznychart. 194, art. 195