Sygn. akt: KIO 835/26
WYROK
Warszawa, 29 kwietnia 2026 r.
Krajowa Izba Odwoławcza - w składzie:
Przewodniczący: Ernest Klauziński
Martyna Mieszkowska
Andrzej Niwicki
Protokolantka: Wiktoria Ceyrowska
po rozpoznaniu na rozprawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej
23 lutego 2026 r. przez odwołującego: J.G. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą HV Technologies J.G. ul.
Kłopot 2 lokal 77, 01-066 Warszawa
w postępowaniu prowadzonym przez zamawiającego: PGE Energetyka Kolejowa Operator spółka z ograniczoną
odpowiedzialnością z siedzibą w Warszawie
przy udziale
1.uczestnika po stronie zamawiającego: Megger spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Starej
Iwicznej,
2.uczestnika po stronie odwołującego: Power Arbor spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w
Warszawie
orzeka:
1.Oddala odwołanie.
2.Kosztami postępowania obciąża odwołującego i zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 15
000 zł 00 gr (piętnaście tysięcy złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego tytułem wpisu od odwołania
oraz 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy) stanowiącą koszt wynagrodzenia pełnomocnika
zamawiającego.
3.Zasądza od odwołującego na rzecz zamawiającego 3 600 zł 00 gr (trzy tysiące sześćset złotych zero groszy)
tytułem zwrotu kosztów postępowania odwoławczego.
Na orzeczenie - w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia - przysługuje skarga
za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Warszawie - Sądu Zamówień
Publicznych.
Przewodniczący ……………………………………………..............
……………………………………………..............
……………………………………………..............
Sygn. akt: KIO 835/26
Uzasadnie nie
PGE Energetyka Kolejowa Operator spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą
w Warszawie (dalej: Zamawiający) prowadzi na podstawie przepisów ustawy z 11 września 2019 r. Prawo zamówień
publicznych postępowanie w trybie przetargu nieograniczonego
pn.: „Dostawa aparatury lokalizacyjnej i diagnostycznej do linii kablowych SN i nn wraz
z zabudową na pojazdach na potrzeby PGE Energetyka Kolejowa Operator Sp. z o.o”, numer postępowania:
POST/HZ/EK/HZL/00503/2025 (dalej: Postępowanie).
Ogłoszenie o zamówieniu zostało opublikowane 13 lutego 2026 r. w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej 31/2026 pod
numerem 106849-2026.
23 lutego 2026 r. wykonawca J.G. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą HV Technologies J.G. ul. Kłopot 2 lokal
77, 01-066 Warszawa (dalej: Odwołujący), wniósł odwołanie i zarzucił Zamawiającemu naruszenie:
1.art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp przez ukształtowanie opisu przedmiotu zamówienia
(Załącznika nr 1 do SW Z) w sposób nieznajdujący uzasadnienia w obiektywnych i rzeczywistych potrzebach
Zamawiającego i nieproporcjonalny
do celów przedmiotu zamówienia, a w konsekwencji w sposób utrudniający uczciwą konkurencję, prowadzący do
nieuzasadnionego wyeliminowania niektórych wykonawców lub produktów, oferujących rozwiązania, które w pełni
zaspakajają potrzeby Zamawiającego, co prowadzi do naruszenia zasad proporcjonalności, równego traktowania i
uczciwej konkurencji i generuje nieuzasadnione technicznie i prawnie ograniczenie konkurencyjności Postępowania
jedynie do rozwiązań (aparatury lokalizacyjnej i diagnostycznej) jednego producenta, przy bezzasadnym wykluczeniu
rozwiązań (aparatury lokalizacyjnej i diagnostycznej) innych producentów, które również spełniają potrzeby
Zamawiającego.
Odwołujący wniósł o uwzględnienie odwołania i nakazanie Zamawiającemu zmiany treści Załącznika nr 1 do SW Z Opis
przedmiotu zamówienia (OPZ) we wskazany poniżej sposób:
1.§ 2 Punkt 2, podpunkt 19 OPZ:
„19) sterowanie centralne za pomocą ekranu dotykowego o przekątnej minimum 17” o rozdzielczości co
najmniej 1920x1080 (Full HD) i wielofunkcyjnego drążka sterującego (joysticka z przyciskiem lub klawiaturą i
myszką)”
2.§ 2 Punkt 3 OPZ – wykreślenie w całości:
„3. Urządzenie do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą tłumionych drgań oscylacyjnych (Damped
Alternating Current - DAC): 1) rejestrator wyładowań niezupełnych powinien pozwalać na wstępną lokalizację
punktów, odcinków badanego obiektu, w którym występują wyładowania niezupełne w czasie rzeczywistym;
2)system diagnostyczny powinien posiadać filtr umożliwiający odfiltrowanie
z rejestracji zakłóceń o określonym i wybieranym przez operatora zakresie częstotliwości; filtr powinien
pozwolić na określenie konkretnego zakresu częstotliwości zakłóceń lub wyładowań niezupełnych nieistotnych
dla danego pomiaru celem ich eliminacji; Zamawiający dopuszcza odfiltrowanie zakłóceń
o określonym zakresie za pomocą oprogramowania w sposób ręczny
lub automatyczny;
3)wymagana jest automatyczna analiza zebranych danych w celu otrzymania rozkładu wyładowań (wykres
przedstawiający koncentrację wyładowań niezupełnych w funkcji długości kabla) oraz ich wielkości i ilości na
długości kabla z rozdzielczością nie większą niż 1 m;
4)system diagnostyczny powinien umożliwiać analizę obrazów fazowo–rozdzielczych wyładowań niezupełnych;
5)system diagnostyczny powinien mieć dostępną funkcję monitorowania próby napięciowej;
6)kalibrator powinien wchodzić w skład oferowanego zestawu urządzeń; zakres pojemności kalibratora 100 pC ÷
100 nC;
7)system diagnostyczny powinien automatycznie kalibrować dane z kalibracją według długości lub
współczynnika prędkości propagacji;
8)wyniki pomiarów wyładowań niezupełnych wykonanych kolejno z obu stron badanego kabla powinny
wskazywać jednakowe miejsca występowania przedmiotowych wyładowań;
9)zakres rejestrowanych wyładowań minimum od 5 pC do co najmniej 100 nC;
10)wartość szczytowa generowanego napięcia nie mniejsza niż 40 kV;
11)system diagnostyczny ma umożliwiać tworzenie raportów z otrzymanych wyników pomiarowych;
12)pomiar ma być zgodny z normą PN-EN 60270:2003 Wysokonapięciowa technika probiercza. Pomiary
wyładowań niezupełnych”.
3.§ 2 Punkt 4, podpunkt 13 OPZ:
„generator napięcia VLF 0,1 Hz sin ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli
o pojemności równej co najmniej 5 µF 2,5 µF napięciem 24 kV 36 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym
zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza
się rozwiązań mocowych wymagających obniżania częstotliwości napięcia probierczego;”
4.§ 2 Punkt 5.3, podpunkt 3 lit. e OPZ:
„e) generator napięcia VLF 0,1 Hz ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli
o pojemności równej co najmniej 5 µF 2,5 µF napięciem 36 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym
zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się rozwiązań mocowanych wymagających obniżania
częstotliwości napięcia probierczego”.
5.§ 2 Punkt 5.6, podpunkt 2, 4 OPZ
„2) napięcie wyjściowe w zakresie od 0 kV DC do wartości nie mniejszej niż 15 kV DC 10 kV DC;
4) moc wyjściowa nie mniejsza niż 2,5 kV∙A 2,3 kV∙A;”
6.§ 2 Punkt 8.1, podpunkt b, d OPZ:
b) moc czynna nadajnika przenośnego nie mniejsza niż min. 50 W przy zasilaniu bateryjnym (masa nadajnika
przenośnego nie większa niż 10 kg wraz
z akumulatorami),
d) ręczny wybór częstotliwości o minimum trzech dwóch zakresach częstotliwości (491 Hz, 982 Hz i 8,44 kHz);
w przypadku oferowania przez producenta dodatkowego zakresu częstotliwości nie może być całkowitą
krotnością 50 Hz,
7.§ 2 Punkt 8.2, podpunkt d i f OPZ - wykreślenie w całości:
„d) identyfikacja poprzez wskazanie kierunku przepływu prądu w lokalizowanym kablu,
f) prezentacja wyników w sposób graficzny”
8.§ 2 Punkt 10, podpunkt 2 OPZ:
„2) przenośny generator częstotliwości akustycznych o mocy min. 50W oraz
o minimum trzech dwóch zakresach częstotliwości, kompatybilnych
z częstotliwościami generatora wozu pomiarowego;”
9.§ 2 Punkt 10, podpunkt 6 OPZ:
„6) przenośny zestaw do trasowania i lokalizacji uszkodzeń kabli wyposażony
w lokalizator, generator sygnału, ramkę pomiarową, przewody pomiarowe
i komunikacyjne, cęgi identyfikujące, walizkę lub torbę transportową; Parametry lokalizatora:
-ekran analizy pola - do analizowania kształtu pola elektromagnetycznego w danym miejscu,”
W uzasadnieniu odwołania Odwołujący wskazał m.in.:
Wymagania Zamawiającego w Postępowaniu nie mają na celu zakupu produktu „wyższej klasy”, bardziej wydajnego czy
opartego na najlepszych rozwiązaniach wynikających
z aktualnej wiedzy technicznej. Przeciwnie, w wielu miejscach Zamawiający wskazuje na istotne użytkowo parametry
aparatury, które są niezgodne z normami, powszechnie stosowanymi w branży. W tym w spółkach z grupy kapitałowej
Zamawiającego i nie odpowiadają uzasadnionym potrzebom Zamawiającego. Wymagania OPZ stanowią de facto wybór
parametrów specyficznych dla aparatury konkretnego producenta (Megger).
Postępowanie było poprzedzone przeprowadzeniem przez Zamawiającego (3-krotnie)
tzw. rozeznania rynku (RFI – zapytanie o informację). Wedle informacji posiadanych przez Odwołującego w każdym
kolejnym procesie RFI zapytanie wysłano do 4 firm, przedstawicieli producentów aparatury diagnostycznej i pomiarowej
używanej w zakładach energetycznych. Trzy z czterech firm zgłaszały Zamawiającemu, że projekt opisu przedmiotu
zamówienia wskazuje na produkty niezgodne z obowiązującymi normami, przestarzałe a także zawiera
wyselekcjonowane wymagania wskazujące na jednego producenta aparatury. W toku tego procesu również Odwołujący
odnosił się do przekazanego Uczestnikom projektu opisu przedmiotu zamówienia, wskazując na fakt, że w sposób
oczywisty wskazuje on na możliwość zaoferowania wyłącznie urządzeń pomiarowych producenta Megger.
Wnioski Odwołującego i innych uczestników RFI nie tylko nie spowodowały wprowadzenia przez Zamawiającego zmian
kwestionowanych wymagań, ale nawet z żadną odpowiedzią, z której można byłoby wywnioskować uzasadnienie dla tak
drastycznego ograniczenia konkurencji w Postępowaniu.
§ 2 Punkt 2, podpunkt 19 OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„2) Urządzenie do pomiaru wartości współczynnika strat dielektrycznych tg δ:
19) sterowanie centralne za pomocą ekranu dotykowego o przekątnej minimum 17”
o rozdzielczości co najmniej 1920x1080 (Full HD) i wielofunkcyjnego drążka sterującego (joysticka z przyciskiem lub
klawiaturą i myszką)”, co do którego Odwołujący wnioskuje
o nakazanie Zamawiającemu zmiany ww. postanowienia na:
„19) sterowanie centralne za pomocą ekranu dotykowego o przekątnej minimum 17”
o rozdzielczości co najmniej 1920x1080 (Full HD) i wielofunkcyjnego drążka sterującego (joysticka z przyciskiem lub
klawiaturą i myszką)”.
Odwołujący wskazuje, co następuje:
Wymóg zastosowania ekranu dotykowego jako elementu centralnego sterowania urządzeniem nie znajduje obiektywnego
uzasadnienia w kontekście funkcji, przeznaczenia oraz warunków eksploatacji urządzenia do pomiaru współczynnika
strat dielektrycznych tg δ. Po pierwsze brak jest uzasadnienia funkcjonalnego dla wymagania. Ekran dotykowy nie
stanowi elementu niezbędnego do prawidłowej realizacji funkcji pomiarowych urządzenia. Pełna funkcjonalność systemu
może być zapewniona przy użyciu standardowych i powszechnie stosowanych metod sterowania, takich jak klawiatura,
mysz komputerowa lub joystick z przyciskiem. W praktyce są to rozwiązania zapewniające większą precyzję obsługi
oraz wyższy poziom kontroli
nad parametrami pomiaru. Po drugie wymaganie jest nieuzasadnione warunkami pracy operatorów. Operatorzy
aparatury wysokonapięciowej wykonują czynności w rękawicach ochronnych, co wynika z zasad bezpieczeństwa i
higieny pracy. Obsługa ekranu dotykowego jest niemożliwa bez zdejmowania środków ochrony indywidualnej. Wymóg
ten może prowadzić do pogorszenia ergonomii pracy oraz obniżenia poziomu bezpieczeństwa personelu. Wskazać też
należy, że urządzenie przeznaczone jest do pracy z wysokim napięciem, którego zadawanie wymaga maksymalnej
precyzji i kontroli. Interfejs dotykowy zwiększa ryzyko niezamierzonej aktywacji funkcji lub zmiany parametrów wskutek
przypadkowego dotknięcia ekranu, np. podania - przy wykonaniu nieodpowiedniego ruchu ręką - zbyt dużego napięcia.
Powyższe może generować istotne ryzyko dla personelu, badanego obiektu lub samego urządzenia. Z powyższych
względów w praktyce rynkowej dominują rozwiązania oparte na fizycznych elementach sterujących (klawiatury, przyciski,
pokrętła, joysticki), które zapewniają większą powtarzalność i kontrolę działania. Przykładowo w karcie katalogowej
produktu Titron firmy Baur wskazane jest:
„Duży monitor zapewniające większą wydajność podczas oceny, 1 x monitor 19", Typowa, wygodna obsługa za pomocą
myszy i klawiatury”. W karcie katalogowej produktu ETL 40 firmy Power Arbor wskazane jest:
„Obsługa za pomocą 2 ekranów służących do wyboru funkcji oraz odczytu wyników”
Natomiast w karcie katalogowej produktu Centrix Evolution firmy Megger wskazane jest:
„Obsługa w całości z wykorzystaniem wielopunktowych gestów na ekranie dotykowym inspirowanych obsługą smartfona.
Alternatywnie: Pojedyncze pokrętło na panelu sterowania”.
Jest to jedyny producent, który oferuje rozwiązanie ekranu dotykowego – przy czym nawet
ten producent oferuje w tym zakresie rozwiązanie alternatywne. Powyższe oznacza,
że wprowadzenie wymogu ekranu dotykowego w sposób nieuzasadniony ogranicza konkurencję poprzez
wyeliminowanie producentów oferujących rozwiązania równoważne funkcjonalnie, lecz oparte na klasycznych i
bezpieczniejszych metodach sterowania. Jednocześnie parametry techniczne przedmiotu zamówienia powinny być
określone w sposób proporcjonalny do rzeczywistych potrzeb Zamawiającego oraz nie mogą prowadzić
do preferowania określonych rozwiązań konstrukcyjnych, jeśli nie są one konieczne
do osiągnięcia celu zamówienia. Podkreślić należy, że rezygnacja z wymogu ekranu dotykowego nie ogranicza
funkcjonalności urządzenia, nie obniża jakości pomiarów
ani komfortu użytkowania. Przeciwnie — zastosowanie klawiatury i myszy lub joysticka poprawia precyzję obsługi oraz
bezpieczeństwo operacyjne. Wprowadzenie żądanej zmiany pozwoli Zamawiającemu uzyskać ten sam (lub lepszy)
efekt, a jednocześnie umożliwi ubieganie się o zamówienie innym wykonawcom, a zatem – realną konkurencję.
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
§ 2 Punkt 3 OPZ (system DAC):
W odniesieniu do wymagania:
„3. Urządzenie do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą tłumionych drgań oscylacyjnych (Damped Alternating
Current - DAC):
1)rejestrator wyładowań niezupełnych powinien pozwalać na wstępną lokalizację punktów, odcinków badanego obiektu,
w którym występują wyładowania niezupełne w czasie rzeczywistym;
2)system diagnostyczny powinien posiadać filtr umożliwiający odfiltrowanie z rejestracji zakłóceń o określonym i
wybieranym przez operatora zakresie częstotliwości; filtr powinien pozwolić na określenie konkretnego zakresu
częstotliwości zakłóceń
lub wyładowań niezupełnych nieistotnych dla danego pomiaru celem ich eliminacji; Zamawiający dopuszcza
odfiltrowanie zakłóceń o określonym zakresie za pomocą oprogramowania w sposób ręczny lub automatyczny;
3)wymagana jest automatyczna analiza zebranych danych w celu otrzymania rozkładu wyładowań (wykres
przedstawiający koncentrację wyładowań niezupełnych w funkcji długości kabla) oraz ich wielkości i ilości na
długości kabla z rozdzielczością nie większą niż 1 m;
4)system diagnostyczny powinien umożliwiać analizę obrazów fazowo–rozdzielczych wyładowań niezupełnych;
5)system diagnostyczny powinien mieć dostępną funkcję monitorowania próby napięciowej;
6)kalibrator powinien wchodzić w skład oferowanego zestawu urządzeń; zakres pojemności kalibratora 100 pC ÷ 100
nC;
7)system diagnostyczny powinien automatycznie kalibrować dane z kalibracją według długości lub współczynnika
prędkości propagacji;
8)wyniki pomiarów wyładowań niezupełnych wykonanych kolejno z obu stron badanego kabla powinny wskazywać
jednakowe miejsca występowania przedmiotowych wyładowań;
9)zakres rejestrowanych wyładowań minimum od 5 pC do co najmniej 100 nC;
10)wartość szczytowa generowanego napięcia nie mniejsza niż 40 kV;
11)system diagnostyczny ma umożliwiać tworzenie raportów z otrzymanych wyników pomiarowych;
12)pomiar ma być zgodny z normą PN-EN 60270:2003 Wysokonapięciowa technika probiercza. Pomiary wyładowań
niezupełnych”. co do którego Odwołujący wnioskuje
o usunięcie ww. postanowienia w całości Odwołujący wskazuje, co następuje:
Metoda badania wyładowań niezupełnych jest wskazana w § 2 Punkt 4 OPZ tj. wykonywana za pomocą metody VLF
(„4.Urządzenie do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą napięcia wolnozmiennego (Very Low Frequency – VLF”).
W wyniku zastosowania tej metody (VLF) Zamawiający otrzymuje wynik badania (diagram z zaznaczonymi miejscami
wyładowań niezupełnych na badanym odcinku kablowym). Ta metoda jest zgodna z wskazaną w OPZ normą PN-HD 620
S3:2023-4 Kable elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6 (7,2) kV i
nieprzekraczające 20,8/36 (42) kV, do której Zamawiający odsyła w § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ. Norma ta w Tabeli ujętej w pkt
3.5, wierszu 6, kolumnie „Metoda badania” jako metodę badania wskazuje wyraźnie na metodę VLF.
Metoda DAC nie jest wskazana w obowiązujących normach nie bez powodu – jest to metoda przestarzała tj. opracowana
ponad 40 lat temu i niewiarygodna pod względem wyników. Obecnie jest stosowana nowsza technika pomiarów
diagnostycznych VLF, wskazana
w ww. normie PN-HD 620 S3:2023-4 (norma określa w szczególności, jak fizycznie mierzyć ładunek, jak kalibrować
układ i jak eliminować zakłócenia oraz odsyła do odsyła do normy IEEE 400.2 2023, w której podane są dalsze szczegóły
badania tą metodą). Niezależnie
od powyższego zapis mówiący o metodzie DAC zintegrowanej z całym systemem diagnostycznym ogranicza
konkurencję bowiem uniemożliwia zaoferowanie Zamawiającemu urządzeń innych, niż producenta Megger, który to
producent – jako jedyny - wciąż oferuje urządzenia umożliwiające badanie tą metodą. Inni niż Megger producenci sprzętu
stanowiącego przedmiot zamówienia oferują urządzenia umożliwiające diagnostykę wyładowań niezupełnych metodą
VLF (zgodną z ww. normami).
Inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt wymagają by
spełniał on wymagania normatywne, a więc stosują w tym zakresie metodę VLF a nie DAC. Odwołujący załącza do
Odwołania opis przedmiotu zamówienia
w postępowaniu PGE Dystrybucja S.A. pod nazwą: „Dostawa pojazdów specjalistycznych
do lokalizacji i diagnostyki linii kablowych na potrzeby PGE Dystrybucja S.A”, Numer postępowania:
POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 - jako dowód na okoliczność, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy
kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt wymagają by spełniał on ww. wymagania normatywne i nie formułują
wymagań wskazujących na stosowanie metody DAC lecz wskazują, że Zamawiający zamawia urządzenie
do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą napięcia wolnozmiennego metodą VLF - Załącznik 9 do Odwołania.
Również Wytyczne innych Operatorów Systemów Dystrybucyjnych nakazują wykonywanie diagnostyki wyładowań
niezupełnych przy napięciu VLF Sinus 0,1 Hz w zakresie do 3 U0 – a więc wyłącznie metodą VLF. Odwołujący załącza
do Odwołania dokument pn. Standard w sieci dystrybucyjnej ENEA Operator Sp. z o.o. Pomiary i diagnostyka linii
kablowych wysokiego i średniego napięcia, zatwierdzony do stosowania z dniem 01.01.2023 r. Uchwałą nr 370/2022
Zarządu ENEA Operator Sp. z o.o. a dostępny tu:
https://www.m.operator.enea.pl/media/682/0704pomiary-idiagnostyka-linii-kablowych-wysokiego-i-sredniegonapieciaobowiazuje-od - jako dowód na okoliczność, że wynikająca
z normy metoda VFL (bez jednoczesnego powielania badania tego samego zagadnienia gorszą, przestarzałą metodą
DAC) jest standardem powszechnie przyjętym w branży -Załącznik 10 do Odwołania. Oznacza to, że wskazanie w § 2
Punkt 3 OPZ na badanie wyładowań niezupełnych również metodą DAC jest zbędne, nieuzasadnione obiektywnymi
potrzebami Zamawiającego, gdyż prowadzi do powielenia badania tego samego parametru diagnostycznego, a nadto
drastycznie ogranicza konkurencję. Usunięcie kwestionowanego wymagania SW Z pozwoli Zamawiającemu uzyskać ten
sam efekt (badanie zostanie przeprowadzone wiarygodną metodą VLF), a jednocześnie umożliwi ubieganie
się o zamówienie innym wykonawcom, a zatem – realną konkurencję. W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99
ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni uzasadniony.
§ 2 Punkt 4, podpunkt 13 OPZ
W odniesieniu do wymagania:
„4.Urządzenie do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą napięcia wolnozmiennego (Very Low Frequency – VLF):
13) generator napięcia VLF 0,1 Hz ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli o pojemności równej co najmniej 5 µF
napięciem 24 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się
rozwiązań mocowych wymagających obniżania częstotliwości napięcia probierczego;”
co do którego Odwołujący wnioskuje o nakazanie Zamawiającemu zmiany ww. postanowienia na:
„13) generator napięcia VLF 0,1 Hz sin ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli
o pojemności równej co najmniej 5 µF 2,5 µF napięciem 24 kV 36 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym
zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się rozwiązań mocowych wymagających obniżania częstotliwości
napięcia probierczego;”
Odwołujący wskazuje, co następuje:
Wskazany zapis OPZ mówiący o pojemności 5 µF wskazuje na generator VLF CR (kosinusoidalno-prostokątny), czyli
kształt napięcia niezgodny z normą PN-EN 620 S3:2023-04 do której Zamawiający sam odsyła w § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ
oraz normą PNEN 60502-2.
W polskim systemie normatywnym kluczową normą określającą wymagania dotyczące kształtu napięcia VLF (Very Low
Frequency) przy badaniach kabli elektroenergetycznych jest wskazana przez Zamawiającego w pkt § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ
norma PN-HD 620 S3:2023-04 pn. „Kable elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6
(7,2) kV do 20,8/36 (42) kV włącznie”. Norma PN-HD 620 S3:2023-04 dopuszcza stosowanie napięcia VLF (Very Low
Frequency) o częstotliwości 0,1 Hz do prób napięciowych po montażu.
Zgodnie z wymaganiami technicznymi dla tej metody, dopuszczalne są dwa rodzaje kształtu przebiegów:
1.Przebieg sinusoidalny (VLF Sinusoidal): o Napięcie o kształcie czystej sinusoidy
o częstotliwości 0,1 Hz. o Jest to kształt preferowany szczególnie przy jednoczesnym wykonywaniu
diagnostyki dielektrycznej (pomiar tg delta lub wyładowań niezupełnych W NZ), ponieważ pozwala na precyzyjną
analizę fazową sygnałów.
2.Przebieg prostokątny
Kluczowe parametry próby według ww. normy są następujące:
•„Częstotliwość: Rekomendowane 0,1 Hz (dopuszczalne od 0,01 Hz do 1,0 Hz
w zależności od pojemności kabla i wydajności testera).
•Czas trwania: Zazwyczaj 15 minut (dla nowych linii) do 60 minut.
•Wartość napięcia: Standardowo 3 U0 dla przebiegów VLF”.
Norma nie dopuszcza kształtu napięcia kosinusoidalnoprostokątnego (a zatem generatora VLF CR) ze względu na jego
niszczący wspływ na izolację kabla. Ponieważ wskazana
w kwestionowanym zapisie pojemność 5 µF wskazuje w praktyce na kształt napięcia,
to pojemność ta jest niezgodna z pojemnościami podanymi w innych punktach pomiarów diagnostycznych takich jak
tangens delta czy wyładowania niezupełne. Zgodnie z normą
P N-EN 60502-2 pn. „Kable energetyczne z izolacją wytłaczaną i ich osprzęt do napięć znamionowych od6kV
(Um=7,2kV) do30kV (Um=36kV)” określającą wymagania dotyczące konstrukcji, wymiarów i badań kabli
energetycznych z izolacją wytłaczaną przeznaczonych do użycia w sieciach dystrybucyjnych i instalacjach stałych,
wszystkie pomiary diagnostyczne wymienione powyżej powinny odbywać się w oparciu o te same parametry zarówno
pod względem częstotliwości sygnału, kształtu napięcia jak i wielkości napięcia, zgodnie z normą. Jednocześnie zmiana
pojemności z 5 µF na 2,5 µF powoduje konieczność zmiany zapisu o napięciu z 24 kV na 36 kV – (norma mówi o próbie
3 U0 dla kabli 12/20 kV co łatwo obliczyć i wynosi 36 kV).
Podsumowując, ww. wymaganie Zamawiającego jest niezgodne z normą PN-HD 620 S3:2023-04, do której Zamawiający
sam odsyła w § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ oraz normą PN-EN 60502-2. Ponadto wymaganie jest niezgodne z potrzebami
Zamawiającego – Zamawiający nie posiada żadnych specyficznych potrzeb, z których wynikałaby konieczność
stosowania rozwiązań niezgodnych z normami, gorszych dla infrastruktury Zmawiającego (izolacji kabli), niezgodnych z
obecną wiedzą techniczną i zwyczajnie przestarzałych. Wskazać należy także, że większość producentów sprzętu
stanowiącego przedmiot zamówienia oferuje generatory napięcia, w których kształt napięcia jest zgodny z normą, a więc
sinusoidalny lub prostokątny (a nie kosinusoidalny-prostokątny). Pojemność 5 µF wskazuje jednoznacznie na rodzaj
zastosowanego generatora VLF CR, a co za tym idzie na producenta – firmę Megger, ponieważ jest on jedynym, który
produkuje nadal generatory VLF CR (cosinus prostokątny), odbiegające od aktualnych wymagań normatywnych. W
karcie katalogowej produktu Centrix Evolution firmy Megger wskazane jest:
„Technologia Przebieg kosinusoidalny-prostokątny VLF 0,1 Hz Integracja systemu W pełni zintegrowane funkcje, obsługa
za pomocą modułu sterującego CENTRIX
Napięcie 0 … 40 kVRMS
Obciążenie pomiarowe 5 µF przy zgodnej ze normą częstotliwości 0,1 Hz i przy pełnej wartości wyjściowej 40 kVRMS”
Oznacza to, że wymaganie nie tylko jest nieuzasadnione potrzebami Zamawiającego,
ale także ogranicza konkurencję, bowiem umożliwia zaoferowanie wyłącznie urządzeń pomiarowych firmy Megger. Inne
zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt wymagają by spełniał
on wymagania normatywne.
Przykładowo Odwołujący załącza do Odwołania opis przedmiotu zamówienia w postępowaniu PGE Dystrybucja S.A. pod
nazwą: „Dostawa pojazdów specjalistycznych do lokalizacji
i diagnostyki linii kablowych na potrzeby PGE Dystrybucja S.A”, Numer postępowania: POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 jako dowód na okoliczność, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając
analogiczny sprzęt wymagają
by spełniał on ww. wymagania normatywne i nie formułują wymagań wskazujących
na generator VLF CR (kosinusoidalnoprostokątny), czyli kształt napięcia niezgodny z normą PN-HD 620 S3:2023-04 oraz
normą PN-EN 60502-2. -Załącznik 9 do Odwołania.
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
§ 2 Punkt 5.3, podpunkt 3 lit. e OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„5.3.Urządzenie do prób napięciowych
3. próba napięciowa napięciem wolnozmiennym (VLF):
e) generator napięcia VLF 0,1 Hz ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli o pojemności równej co najmniej 5 µF
napięciem 36 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się
rozwiązań mocowanych wymagających obniżania częstotliwości napięcia probierczego”.
Co do którego Odwołujący wnosi o zmianę ww. postanowienia na: „e) generator napięcia VLF 0,1 Hz ma posiadać moc
zapewniającą badanie kabli o pojemności równej co najmniej 5 µF 2,5 µF napięciem 36 kV wartości skutecznej przy
jednoczesnym zachowaniu częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się rozwiązań mocowanych wymagających obniżania
częstotliwości napięcia probierczego”.
Odwołujący wskazuje, co następuje:
Wskazany zapis OPZ mówiący o pojemności 5 µF wskazuje na generator VLF CR (kosinusoidalno-prostokątny), czyli
kształt napięcia niezgodny z normą PN-HD 620 S3:2023-04 do której Zamawiający sam odsyła w § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ
oraz normą PNEN 60502-2.
W polskim systemie normatywnym kluczową normą określającą wymagania dotyczące kształtu napięcia VLF (Very Low
Frequency) przy badaniach kabli elektroenergetycznych jest wskazana przez Zamawiającego w pkt § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ
norma PN-HD 620 S3:2023-04 pn. „Kable elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6
(7,2) kV do 20,8/36 (42) kV włącznie”.
Norma PN-HD 620 S3:2023-04 dopuszcza stosowanie napięcia VLF (Very Low Frequency)
o częstotliwości 0,1 Hz do prób napięciowych po montażu. Zgodnie z wymaganiami technicznymi dla tej metody,
dopuszczalne są dwa rodzaje kształtu przebiegów:
Przebieg sinusoidalny (VLF Sinusoidal):
·Napięcie o kształcie czystej sinusoidy o częstotliwości 0,1 Hz.
·Jest to kształt preferowany szczególnie przy jednoczesnym wykonywaniu diagnostyki dielektrycznej (pomiar tg delta
lub wyładowań niezupełnych WNZ), ponieważ pozwala na precyzyjną analizę fazową sygnałów.
Przebieg prostokątny
Kluczowe parametry próby według ww. normy są następujące:
•„Częstotliwość: Rekomendowane 0,1 Hz (dopuszczalne od 0,01 Hz do 1,0 Hz
w zależności od pojemności kabla i wydajności testera).
•Czas trwania: Zazwyczaj 15 minut (dla nowych linii) do 60 minut.
•Wartość napięcia: Standardowo 3 U0 dla przebiegów VLF”.
Norma nie dopuszcza kształtu napięcia kosinusoidalnoprostokątnego (a zatem generatora VLF CR) ze względu na jego
niszczący wspływ na izolację kabla. Ponieważ wskazana
w kwestionowanym zapisie pojemność 5 µF wskazuje w praktyce na kształt napięcia,
to pojemność ta jest niezgodna z pojemnościami podanymi w innych punktach pomiarów diagnostycznych takich jak
tangens delta czy wyładowania niezupełne. Zgodnie z normą
P N-EN 60502-2 pn. „Kable energetyczne z izolacją wytłaczaną i ich osprzęt do napięć znamionowych od6kV
(Um=7,2kV) do30kV (Um=36kV)” określającą wymagania dotyczące konstrukcji, wymiarów i badań kabli
energetycznych z izolacją wytłaczaną przeznaczonych do użycia w sieciach dystrybucyjnych i instalacjach stałych,
wszystkie pomiary diagnostyczne wymienione powyżej powinny odbywać się w oparciu o te same parametry zarówno
pod względem częstotliwości sygnału, kształtu napięcia jak i wielkości napięcia, zgodnie z normą.
Podsumowując, ww. wymaganie Zamawiającego jest niezgodne z normą PN-HD 620 S3:2023-04, do której Zamawiający
sam odsyła w § 2 pkt 1 ppkt 1 OPZ oraz normą PN-EN 60502-2. Ponadto wymaganie jest niezgodne z potrzebami
Zamawiającego – Zamawiający nie posiada żadnych specyficznych potrzeb, z których wynikałaby konieczność
stosowania rozwiązań niezgodnych z normami, gorszych dla infrastruktury Zmawiającego (izolacji kabli), niezgodnych z
obecną wiedzą techniczną i zwyczajnie przestarzałych.
Wskazać należy także, że większość producentów sprzętu stanowiącego przedmiot zamówienia oferuje generatory
napięcia, w których kształt napięcia jest zgodny z normą,
a więc sinusoidalny lub prostokątny (a nie kosinusoidalny-prostokątny). Pojemność 5 µF wskazuje jednoznacznie na
rodzaj zastosowanego generatora VLF CR, a co za tym idzie
na producenta – firmę Megger, ponieważ jest on jedynym, który produkuje nadal generatory VLF CR (cosinus
prostokątny), odbiegające od aktualnych wymagań normatywnych.
W karcie katalogowej produktu Centrix Evolution firmy Megger wskazane jest:
„Technologia Przebieg kosinusoidalny-prostokątny VLF 0,1 Hz Integracja systemu W pełni zintegrowane funkcje, obsługa
za pomocą modułu sterującego CENTRIX
Napięcie 0 … 40 kVRMS
Obciążenie pomiarowe 5 µF przy zgodnej ze normą częstotliwości 0,1 Hz i przy pełnej wartości wyjściowej 40 kVRMS”
Oznacza to, że wymaganie nie tylko jest nieuzasadnione potrzebami Zamawiającego,
ale także ogranicza konkurencję, bowiem umożliwia zaoferowanie wyłącznie urządzeń pomiarowych firmy Megger.
Dodatkowo wskazujemy, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając
analogiczny sprzęt wymagają by spełniał on wymagania normatywne. Przykładowo Odwołujący załącza do Odwołania
opis przedmiotu zamówienia w postępowaniu PGE Dystrybucja S.A. pod nazwą: „Dostawa pojazdów specjalistycznych
do lokalizacji
i diagnostyki linii kablowych na potrzeby PGE Dystrybucja S.A”, Numer postępowania: POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 jako dowód na okoliczność, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając
analogiczny sprzęt wymagają
by spełniał on ww. wymagania normatywne i nie formułują wymagań wskazujących na generator VLF CR
(kosinusoidalnoprostokątny), czyli kształt napięcia niezgodny z normą PN-HD 620 S3:2023-04 oraz normą PN-EN 605022. -Załącznik 9 do Odwołania.
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
§ 2 Punkt 5.6, podpunkt 2, 4 OPZ 5.5.1. W odniesieniu do wymagania:
„5.6.Urządzenie dopalające:
2) napięcie wyjściowe w zakresie od 0 kV DC do wartości nie mniejszej niż 15 kV DC;
4) moc wyjściowa nie mniejsza niż 2,5 kV∙A;”
Co do którego Odwołujący wnosi o zmianę ww. postanowienia na:
„2) napięcie wyjściowe w zakresie od 0 kV DC do wartości nie mniejszej niż 15 kV DC 10 kV DC;
4) moc wyjściowa nie mniejsza niż 2,5 kV∙A 2,3 kV∙A;” Odwołujący wskazuje, co następuje:
W procesie dopalania kluczowym parametrem determinującym skuteczność działania urządzenia jest natężenie prądu
(pkt 5.6, ppkt 3 OPZ). To właśnie wartość natężenia prądu bezpośrednio wpływa na intensywność procesu dopalania —
im większe natężenie prądu,
tym większa zdolność urządzenia do skutecznego przeprowadzenia procesu.
Natomiast parametr maksymalnego napięcia wyjściowego (pkt 5.6, ppkt 2) nie ma wpływu
na efektywność dopalania. W praktyce zarówno przy wartości 15 kV, jak i 10 kV, uzyskuje
się taki sam efekt technologiczny. Napięcie pełni funkcję inicjującą i umożliwiającą przepływ prądu, jednak o rzeczywistej
intensywności procesu decyduje wartość natężenia. Analogicznie, parametr mocy wyjściowej (wyrażonej w kVA) nie
stanowi czynnika rozstrzygającego dla skuteczności dopalania. Zarówno przy wartości 2,5 kVA, jak i 2,3 kVA, uzyskuje
się ten sam efekt procesowy. Różnice te mają charakter marginalny i nie przekładają się na praktyczne rezultaty pracy
urządzenia.
Dopalanie to proces kondycjonowania miejsca uszkodzenia celem zmiany jego rezystancji. Dopalanie związane jest z
zapaleniem łuku w miejscu uszkodzenia, powoduje to przepływ prądu przy relatywnie małym napięciu. Wielkość prądu
odpowiedzialna jest za efektywność prowadzenia procesu dopalania. Parametr związany z wartością prądu oznacza to
jak szybko można skondycjonować miejsce uszkodzenia co przekłada się na wydajność pracy. Drugi wymagany
parametr związany z napięciem określa jedynie poziom, od którego może nastąpić zapalenie łuku. Wyspecyfikowana
aparatura pomiarowa umożliwić ma wykonywanie lokalizacji uszkodzeń kabli średnich napięć co oznacza w przypadku
Zamawiającego kable 8,7/15...12/20. W związku z powyższym, jeżeli kabel posiada izolację umożliwiającą podanie
napięcia 8,7 kV lub 12 kV oznacza to, że nie wykonuje się lokalizacji uszkodzenia, ponieważ kabel funkcjonuje poprawnie.
Ujęty w OPZ zapis dotyczący napięcia dopalania na poziomie 15 kV z punktu widzenia posiadanej w eksploatacji sieci
jest wartością nieuzasadnioną i zmierza jedynie
do wyeliminowania innych niż Megger producentów aparatury pomiarowej. Zamawiający błędnie określił również
maksymalny prąd dopalania na poziomie 25A. W przypadku prowadzenia lokalizacji uszkodzeń występujących w mufach
żeliwnych wypełnionych syciwem proponowany prąd 25A wydłuży znacznie proces usuwania awarii a wielokrotnie
uniemożliwi jej wykonanie. Określanie minimalnych wartości napięcia oraz mocy wyjściowej na poziomie wyższym niż
niezbędny do osiągnięcia wymaganego efektu technologicznego nie znajduje uzasadnienia. Parametry te nie wpływają na
poprawę skuteczności procesu dopalania,
a ich zawężenie prowadzi do ograniczenia konkurencyjności postępowania bez realnej korzyści dla Zamawiającego.
W karcie katalogowej produktu Centrix Evolution firmy Megger wskazane jest:
„Zabezpieczenie przed zwarciem
Wyposażony w nowy układ utrzymujący stałą moc dopalania
Maksymalny prąd dopalania 25 A
Napięcie dopalania regulowane płynnie w zakresie od 0 do 15 kV
Wskazanie prądu i napięcia wyjściowego
Zintegrowany układ blokady rozruchu i układ rozładowania
Tryb impulsowy do lokalizacji zwarć doziemnych”
Oznacza to, że wymaganie nie tylko jest nieuzasadnione potrzebami Zamawiającego,
ale także ogranicza konkurencję, bowiem umożliwia zaoferowanie wyłącznie urządzeń pomiarowych firmy Megger.
Dodatkowo wskazać należy, że inne zakłady energetyczne,
w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt nie stawiają analogicznych, nieuzasadnionych
wymagań. Przykładowo Odwołujący załącza do Odwołania opis przedmiotu zamówienia w postępowaniu PGE
Dystrybucja S.A. pod nazwą: „Dostawa pojazdów specjalistycznych do lokalizacji i diagnostyki linii kablowych na potrzeby
PGE Dystrybucja S.A”, Numer postępowania: POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 - jako dowód
na okoliczność, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt
wymagają by spełniał on ww. wymagania normatywne i nie formułują analogicznych wymagań dotyczących urządzenia
dopalającego.
-Załącznik 9 do Odwołania.
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
§ 2 Punkt 8.1, podpunkt b, d OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„8.Urządzenie do trasowania i lokalizacji punktowej
1.nadajnik:
b) moc czynna nadajnika przenośnego nie mniejsza niż min. 50 W przy zasilaniu bateryjnym (masa nadajnika
przenośnego nie większa niż 10 kg wraz z akumulatorami),
d) ręczny wybór częstotliwości o minimum trzech zakresach częstotliwości (491 Hz, 982 Hz
i 8,44 kHz); w przypadku oferowania przez producenta dodatkowego zakresu częstotliwości nie może być całkowitą
krotnością 50 Hz” Co do którego Odwołujący wnosi o zmianę
ww. postanowienia na:
b) moc czynna nadajnika przenośnego nie mniejsza niż min. 50 W przy zasilaniu bateryjnym (masa nadajnika
przenośnego nie większa niż 10 kg wraz z akumulatorami),
d) ręczny wybór częstotliwości o minimum trzech dwóch zakresach częstotliwości (491 Hz, 982 Hz i 8,44 kHz); w
przypadku oferowania przez producenta dodatkowego zakresu częstotliwości nie może być całkowitą krotnością 50 Hz,
Odwołujący wskazuje, co następuje:
Wskazany w OPZ parametr odnoszący się do nadajnika (urządzenia do trasowania)
w zakresie wymogu pracy przy pełnej mocy generatora na zasilaniu bateryjnym nie znajduje obiektywnego uzasadnienia
w rzeczywistych potrzebach Zamawiającego. Generator, który zapewnia moc 20 W przy zasilaniu bateryjnym jest w pełni
wystarczający do skutecznego trasowania kabli stosowanych w infrastrukturze Zamawiającego (i innych zakładów
energetycznych posiadających status Operatora Sieci Dystrybucyjnej). Doświadczenie eksploatacyjne potwierdza, że
uzyskiwany efekt lokalizacji i identyfikacji tras kablowych jest równoważny, a zwiększenie mocy do poziomu 50 W nie
przekłada się na poprawę skuteczności procesu. Oznacza to, że wymaganie minimalnej mocy 50 W przy zasilaniu
bateryjnym nie ma uzasadnienia technicznego ani funkcjonalnego. Ten sam efekt operacyjny i pomiarowy można
osiągnąć przy niższej mocy generatora, co czyni wskazany parametr nadmiarowym.
Ponadto, wprowadzenie wymogu osiągania minimalnej mocy 50 W przy zasilaniu bateryjnym ogranicza konkurencję,
gdyż zawęża krąg potencjalnych oferentów do urządzeń oferowanych przez firmę Megger. Tak sformułowany parametr
prowadzi do nieuzasadnionego uprzywilejowania konkretnego rozwiązania technologicznego, mimo że nie jest ono
przydatne do osiągnięcia celu zamówienia.
Odwołujący wskazuje, że w karcie katalogowej produktu FLG 50 firmy Megger wskazane jest:
„Zasilanie akumulator NiMH 12 V / 12 Ah z zewnątrz: 12 V DC (samochód), sieciowe
Czas pracy >1 h przy PA = 50 W
>5 h przy PA = 10 W
Czas ładowania ok. 6 h”
W związku z powyższym modyfikacja zapisu OPZ poprzez usunięcie wymagania dotyczącego mocy nadajnika przy
zasilaniu bateryjnym pozwoli na zachowanie pełnej funkcjonalności sprzętu przy jednoczesnym zwiększeniu
konkurencyjności Postępowania.
W zakresie wymagania dotyczącego częstotliwości pracy nadajnika, gdzie w OPZ wskazano trzy konkretne wartości,
należy podkreślić, że parametr ten nie ma żadnego znaczenia
dla skuteczności procesu trasowania kabli. W praktyce technicznej sygnał generowany przez nadajnik – niezależnie od
jego konkretnej częstotliwości (o ile mieści się w typowym zakresie pracy urządzeń do lokalizacji kabli) – może zostać
skutecznie odebrany przez kompatybilny odbiornik. O efektywności trasowania decydują przede wszystkim takie czynniki
jak jakość sygnału, sposób sprzężenia z badanym przewodem oraz warunki środowiskowe, a nie sztywno określona
wartość częstotliwości. Ten sam efekt operacyjny można uzyskać, dostarczając nadajnik o innej częstotliwości pracy,
pod warunkiem zachowania kompatybilności zestawu nadawczoodbiorczego. Wskazanie trzech konkretnych
częstotliwości nie wpływa zatem na poprawę skuteczności lokalizacji, a jedynie zawęża zakres dopuszczalnych
rozwiązań technicznych. Jednocześnie nie jest uzasadnione wymaganie
3 częstotliwości, ponieważ osoby wykonujące trasowanie używają jednej częstotliwości
do tresowania kabla.
Należy również zauważyć, że określone w OPZ wartości częstotliwości odpowiadają typowym zakresom stosowanym
przez jednego producenta tj. Megger. W karcie katalogowej produktu FLG 50 i 200 firmy Megger wskazane jest:
„Częstotliwości wyjściowe 491 Hz / 982 Hz / 8440 Hz
(inne częstotliwości dostępne na życzenie)”
Zatem wymaganie nie jest uzasadnione potrzebami Zamawiającego oraz prowadzi
do ograniczenia konkurencji poprzez preferowanie konkretnego rozwiązania. Jednocześnie parametry techniczne
przedmiotu zamówienia powinny być formułowane w sposób funkcjonalny (efektowy), a nie poprzez wskazywanie
charakterystycznych dla określonego producenta zakresów pracy, o ile nie jest to obiektywnie uzasadnione. Dodatkowo
wskazać należy, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny
sprzęt nie stawiają analogicznych wymagań (ani w zakresie mocy nadajnika przy zasilaniu bateryjnym ani w zakresie
częstotliwości).
Przykładowo Odwołujący załącza do Odwołania opis przedmiotu zamówienia w postępowaniu PGE Dystrybucja S.A. pod
nazwą: „Dostawa pojazdów specjalistycznych do lokalizacji
i diagnostyki linii kablowych na potrzeby PGE Dystrybucja S.A”, Numer postępowania: POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 jako dowód na okoliczność, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając
analogiczny sprzęt nie wymagają nie formułują analogicznych wymagań dotyczących nadajnika.
-Załącznik 9 do Odwołania.
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony. Wprowadzenie żądanej zmiany OPZ pozwoli Zamawiającemu uzyskać ten sam efekt użytkowy i
technologiczny, a jednocześnie umożliwi ubieganie się o zamówienie innym wykonawcom, a zatem – realną
konkurencję.
§ 2 Punkt 8.2, podpunkt d i f OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„8.Urządzenie do trasowania i lokalizacji punktowej
2) odbiornik:
d) identyfikacja poprzez wskazanie kierunku przepływu prądu w lokalizowanym kablu,
f) prezentacja wyników w sposób graficzny”
Co do którego Odwołujący wnosi o zmianę ww. postanowienia poprzez wykreślenie ppkt d)
i f):
„d) identyfikacja poprzez wskazanie kierunku przepływu prądu w lokalizowanym kablu,
f) prezentacja wyników w sposób graficzny” Odwołujący wskazuje, co następuje:
Wskazane wymagania nie znajdują obiektywnego uzasadnienia w kontekście funkcji urządzenia, jaką jest skuteczne
trasowanie i lokalizacja kabla. Parametry te nie mają bezpośredniego wpływu na efektywność lokalizacji trasy przewodu
ani na dokładność wskazania jego położenia w terenie. Co do funkcji wskazania kierunku przepływu prądu wskazać
należy, że w procesie trasowania sygnał jest wprowadzany do kabla od generatora
i rozchodzi się po kablu wzdłuż jego przebiegu. Kierunek propagacji sygnału jest zatem z góry znany i wynika ze sposobu
podłączenia nadajnika. Funkcja wskazywania kierunku przepływu prądu w odbiorniku stanowi element zbędny do
prawidłowego wyznaczenia trasy kabla,
a jej brak nie ogranicza skuteczności prac lokalizacyjnych. W praktyce eksploatacyjnej standardowe urządzenia do
trasowania, nieposiadające funkcji identyfikacji kierunku przepływu prądu, pozwalają w pełni realizować zadania związane
z lokalizacją kabli
w infrastrukturze energetycznej. Również wymóg graficznej prezentacji wyników nie wpływa na skuteczność trasowania.
Odbiorniki wyposażone w klasyczny, numeryczny lub słupkowy sposób prezentacji sygnału zapewniają wystarczającą
czytelność i precyzję wskazań. Graficzne wizualizacje mają charakter pomocniczy i nie determinują jakości lokalizacji.
Kwestionowane przez Odwołującego wymagania odpowiadają rozwiązaniom charakterystycznym dla urządzeń
oferowanych przez Megger, które posiadają funkcję identyfikacji kierunku przepływu prądu (np. Signal Select) oraz
specyficzną formę prezentacji graficznej. W karcie katalogowej produktu FLG 50 firmy Megger wskazane jest:
„Signal Select – identyfikacja poprzez wskazanie kierunku przepływu prądu sygnałowego
Wyświetlacz Wysokokontrastowy LCD o przekątnej 4,3 cala, 480 x 272 pikseli, 16-bitowa głębia kolorów, transrefleksyjny
(transmisyjny)”
Dodatkowo wskazać należy, że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając
analogiczny sprzęt nie stawiają analogicznych wymagań
(ani w zakresie funkcji wskazania kierunku przepływu prądu ani w zakresie graficznej prezentacji wyników). Przykładowo
Odwołujący załącza do Odwołania opis przedmiotu zamówienia w postępowaniu PGE Dystrybucja S.A. pod nazwą:
„Dostawa pojazdów specjalistycznych do lokalizacji i diagnostyki linii kablowych na potrzeby PGE Dystrybucja S.A”,
Numer postępowania: POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 - jako dowód na okoliczność,
że inne zakłady energetyczne, w tym należące do grupy kapitałowej PGE, nabywając analogiczny sprzęt nie wymagają
nie formułują analogicznych wymagań dotyczących odbiornika.
-Załącznik 9 do Odwołania. W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4
w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni uzasadniony. Wprowadzenie żądanej zmiany OPZ pozwoli
Zamawiającemu uzyskać ten sam efekt użytkowy
i technologiczny, a jednocześnie umożliwi ubieganie się o zamówienie innym wykonawcom,
a zatem – realną konkurencję.
§ 2 Punkt 10, podpunkt 2 OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„10.Wyposażenie dodatkowe:
2) przenośny generator częstotliwości akustycznych o mocy min. 50W oraz o minimum trzech zakresach
częstotliwości, kompatybilnych z częstotliwościami generatora wozu pomiarowego;” co do którego Odwołujący żąda
zmiany na:
„2) przenośny generator częstotliwości akustycznych o mocy min. 50W oraz o minimum trzech dwóch zakresach
częstotliwości, kompatybilnych z częstotliwościami generatora wozu pomiarowego;”
Odwołujący wskazuje, co następuje:
Jak już wskazano w pkt 5.6. uzasadnienia odwołania, w praktyce eksploatacyjnej proces trasowania realizowany jest
zawsze z wykorzystaniem jednej wybranej częstotliwości w danym czasie. Jednoczesne wykorzystanie kilku
częstotliwości nie występuje, a dodatkowy trzeci zakres nie wpływa na poprawę skuteczności lokalizacji kibla.
O jakości i skuteczności trasowania decyduje przede wszystkim jakość sygnału oraz sposób jego sprzężenia z
lokalizowanym przewodem, natomiast sama liczba dostępnych częstotliwości nie przekłada się na poprawę efektu
operacyjnego. Wymaganie trzech konkretnych zakresów częstotliwości nie znajduje zatem uzasadnienia funkcjonalnego.
Dodatkowo należy zauważyć, że wskazanie w ww. zapisie OPZ określonej liczby zakresów częstotliwości – w
powiązaniu z parametrami opisanymi w Punkcie 8 podpunkcie 1 lit. d – odpowiada typowym rozwiązaniom oferowanym
przez jednego producenta, tj. Megger.
W karcie katalogowej produktu FLG 50 firmy Megger wskazane jest:
„Częstotliwości wyjściowe 491 Hz / 982 Hz / 8440 Hz
(inne częstotliwości dostępne na życzenie)”
W praktyce prowadzi to do ograniczenia konkurencji poprzez preferowanie konkretnego rozwiązania konstrukcyjnego,
mimo że nie jest ono niezbędne do osiągnięcia celu zamówienia, a nawet jest bez żadnego znaczenia dla osiągnięcia
celu, wbrew praktyce rynkowej, również w grupie kapitałowej Zamawiającego (o czym już była mowa powyżej).
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
§ 2 Punkt 10, podpunkt 6 OPZ:
W odniesieniu do wymagania:
„10.Wyposażenie dodatkowe:
6) przenośny zestaw do trasowania i lokalizacji uszkodzeń kabli wyposażony w lokalizator, generator sygnału, ramkę
pomiarową, przewody pomiarowe i komunikacyjne, cęgi identyfikujące, walizkę lub torbę transportową; Parametry
lokalizatora:
-pomiar natężenia i kierunku prądu,
-ekran analizy pola - do analizowania kształtu pola elektromagnetycznego w danym miejscu,” Co do którego Odwołujący
żąda zmiany na:
„6) przenośny zestaw do trasowania i lokalizacji uszkodzeń kabli wyposażony w lokalizator, generator sygnału, ramkę
pomiarową, przewody pomiarowe i komunikacyjne, cęgi identyfikujące, walizkę lub torbę transportową; Parametry
lokalizatora:
-zakres częstotliwości urządzenia: do 200 kHz,
-pomiar natężenia i kierunku prądu,
-ekran analizy pola - do analizowania kształtu pola elektromagnetycznego w danym miejscu,” Odwołujący wskazuje, co
następuje:
Wskazane w OPZ wymagania nie mają wpływu na skuteczność lokalizacji uszkodzeń ani dokładność wyznaczenia trasy
kabla. O skuteczności lokalizacji uszkodzeń decydują przede wszystkim:
•czułość odbiornika,
•odpowiedni zakres częstotliwości pracy,
•jakość sygnału z generatora,
•właściwa metoda sprzężenia z badanym kablem.
Natomiast takie elementy jak wyposażenie zestawu w cęgi nie determinują jakości ani precyzji pomiaru, skoro inne
metody sprzężenia są dostępne i wystarczające.
Przy trasowaniu zbędne jest też określenie kierunku przepływu prądu i natężenia. Celem użycia lokalizatora jest
wyznaczenie przebiegu kabla w terenie, a nie analiza kierunku przepływu prądu czy natężenia. Do wyznaczenia trasy
wystarczający jest pomiar poziomu sygnału (amplitudy).
Wskazać też należy, że ekran analizy pola nie zwiększa:
•czułości odbiornika,
•dokładności wyznaczenia osi kabla,
•precyzji pomiaru głębokości,
•skuteczności lokalizacji uszkodzenia.
Jest to rozbudowana forma prezentacji sygnału, a nie parametr wpływający na jakość pomiaru. Urządzenie bez takiej
funkcji, wyposażone w klasyczny wskaźnik poziomu sygnału (numeryczny lub bargraph) oraz sygnalizację akustyczną,
umożliwia wykonanie tej samej czynności lokalizacyjnej z taką samą dokładnością.
W praktyce trasowanie polega na:
•analizie poziomu sygnału w osi kabla,
•porównaniu zmian amplitudy w terenie.
Operator nie analizuje „kształtu pola” w sensie graficznej mapy – lokalizacja odbywa
się na podstawie charakterystyki zmian natężenia sygnału. Rozbudowana wizualizacja nie ma żadnego wpływu na
wykrywanie uszkodzeń tj. nie zwiększa zdolności wykrycia miejsca uszkodzenia. Dodatkowo należy zauważyć, że ww.
wymagania odpowiadają typowym rozwiązaniom oferowanym przez jednego producenta, tj. Megger. W karcie
katalogowej produktu vLoc Pro 3 firmy Megger wskazane jest:
„- Graficzne ostrzeżenia o zakłóceniu pola elektromagnetycznego - Signal Direction – identyfikacja poprzez wskazanie
kierunku przepływu prądu sygnałowego”
W praktyce prowadzi to do ograniczenia konkurencji poprzez preferowanie konkretnego rozwiązania konstrukcyjnego,
mimo że nie jest ono niezbędne do osiągnięcia celu zamówienia, a nawet jest bez żadnego znaczenia dla osiągnięcia
celu, wbrew praktyce rynkowej, również w grupie kapitałowej Zamawiającego (o czym już była mowa powyżej).
W tych okolicznościach zarzut naruszenia art. 99 ust. 4 w zw. z art. 99 ust. 2 w zw. z art. 16 pkt 1 i 3 Pzp jest w pełni
uzasadniony.
Zdaniem Odwołującego sformułowanie przez Zamawiającego wymagań, stanowiących
w istocie starannie dobrany wybór parametrów wskazujących na producenta Megger, bez podania znaku towarowego
Megger, które to parametry z jednej strony wskazują na chęć zakupu urządzeń niezgodnych z normami branżowymi,
przewidujących rozwiązania gorsze, przestarzałe, a z drugiej strony wskazują na funkcjonalności ewidentnie specyficzne
dla Megger, jednak całkowicie zbędne z punktu widzenia celu zamówienia/potrzeb Zamawiającego jest przejawem
naruszenia zasady proporcjonalności i zasady uczciwej konkurencji i równego traktowania poprzez określenie wymagań
co do parametrów technicznych, które są nieproporcjonalne, a przede wszystkim nie są uzasadnione obiektywnymi
potrzebami Zamawiającego, i które w sposób bezzasadny ograniczają dostęp do zamówienia. Zamawiający, opisując
przedmiot zamówienia, zobowiązany jest rozważyć, gdzie jest granica pomiędzy istotnymi a nieistotnymi cechami,
parametrami, funkcjonalnościami zamawianych produktów, tak aby mieć pewność, że potrzeby Zamawiającego zostaną
zrealizowane, przy jednoczesnym zagwarantowaniu uczciwej konkurencji. Zamawiający zaniechał takiej analizy w
niniejszym Postępowaniu i sformułował nieuzasadnione wymagania techniczne, bezzasadnie eliminujące sprawdzone
rozwiązania adresujące wszystkie jego uzasadnione potrzeby i cele biznesowe.
Powyższe jest szczególnie rażące wobec faktu, że ww. naruszenia nie tylko zarzucanych przepisów ustawy, ale także
zasady efektywności (art. 17 ust. 1 Pzp), były Zamawiającemu komunikowane, przez wszystkich działających na rynku
potencjalnych wykonawców zamówienia (poza Megger).
Żądanie zmiany SWZ ujęte w pkt III odwołania jest w pełni uzasadnione nie tylko
ww. regulacjami Pzp, ale także w pełni realizuje cel biznesowy Zamawiającego.
W piśmie procesowym z 13 kwietnia 2026 r. Odwołujący wskazał m.in.: „że podtrzymuje zarzuty i żądania zawarte w
odwołaniu oraz twierdzenia zawarte w uzasadnieniu odwołania
z tym zastrzeżeniem, że w zakresie zarzutu dotyczącego Wyposażenia dodatkowego, opisanego w pkt 5.9 odwołania
(str. 34-36 odwołania), dotyczącego wymagania Zamawiającego, określonego w § 2 pkt 10 ppkt 6 OPZ.
Odwołujący ogranicza podniesiony zarzut jedynie do usunięcia wymagania dotyczącego tego, aby parametry lokalizatora
obejmowały:
- pomiar natężenia i kierunku prądu,
- ekran analizy pola do analizowania kształtu pola elektromagnetycznego w danym miejscu”.
W odpowiedzi na odwołanie z 1 kwietnia 2026 r. Zamawiający wniósł o jego oddalenie.
Po przeprowadzeniu rozprawy Izba, uwzględniając dokumentację przedmiotowego postępowania o udzielenie
zamówienia publicznego, w tym w szczególności
treść SWZ, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska Stron
oraz Przystępujących zawarte w odwołaniu i pismach procesowych, a także wyrażone ustnie na rozprawie i
odnotowane w protokole, ustaliła i zważyła, co następuje.
Izba stwierdziła, że nie została wypełniona żadna z przesłanek ustawowych skutkujących odrzuceniem odwołania,
wynikających z art. 528 Pzp.
Przystępując do rozpoznania odwołania, Izba ustaliła wystąpienie przesłanek z art. 505 ust. 1 Pzp, tj. istnienie po stronie
odwołującego interesu w uzyskaniu zamówienia oraz możliwości poniesienia przez niego szkody w wyniku
kwestionowanych czynności zamawiającego.
Izba przeprowadziła dowód z dokumentacji postępowania oraz z wszystkich, jawnych dokumentów złożonych przez
Strony i Przystępujących.
Mając na uwadze powyższe Izba merytorycznie rozpoznała odwołanie, uznając, że nie zasługuje ono na uwzględnienie.
Izba ustaliła, co następuje:
W zakresie aspektu technicznego zarzutów odwołania między Stronami nie było
istotnych sporów. Zamawiający przede wszystkim nie wszedł z Odwołującym w polemikę
co do twierdzeń, że kwestionowane postanowienia dokumentów zamówienia prowadzą
do ograniczenia dostępu wykonawców do zamówienia – w praktyce umożliwiając złożenie oferty wyłącznie
Przystępującemu Megger.
Zamawiający wprawdzie zaprzeczył, by poszczególne urządzenia oferował wyłącznie Megger, ale okoliczność ta nie była
sporna – Odwołujący podnosił, że OPZ ze względu na wymogi dotyczące oprogramowania nie pozwala na złożenie
oferty innej niż opartej o produkty Megger. Odwołujący nie twierdził, że poszczególne elementy przedmiotu zamówienia
są produkowane wyłącznie przez tego wykonawcę.
Biorąc pod uwagę dowody zgromadzone w sprawie, oraz ww. stanowisko procesowe Zamawiającego, Izba uznała za
przynajmniej uprawdopodobnione, że Odwołujący zasadnie twierdził o ww. ograniczeniu dostępu wykonawców do
zamówienia. Co do zasady tego rodzaju ograniczenie jest w sposób oczywisty sprzeczne z art. 16 pkt 1 Pzp, zgodnie z
którym Zamawiający przygotowuje i przeprowadza postępowanie o udzielenie zamówienia w sposób zapewniający
zachowanie uczciwej konkurencji oraz równe traktowanie wykonawców.
Wobec powyższego ustalenia, dalsza ocena dowodów zgromadzonych w sprawie prowadzona była przede wszystkim
pod kątem możliwości zaistnienia wyjątku od reguły udzielania zamówień w sposób zapewniający możliwie szeroki
dostęp wykonawców. Wyjątkiem takim są obiektywne potrzeby zamawiającego, których realizacja może nastąpić tylko w
określony sposób czy za pomocą konkretnych rozwiązań technicznych. Izba oceniała zatem czy kwestionowane przez
Odwołującego postanowienia wynikają z takich potrzeb Zamawiającego – czy też zgodnie z zarzutami odwołania –
stanowią jedynie przejaw niedopuszczalnego ograniczenia potencjalnego kręgu wykonawców.
Szczególne znaczenie miało stanowisko Zamawiającego zawarte w odpowiedzi na odwołanie – Izba oceniając je
pominęła przy tym argumenty nacechowane emocjonalnie, uznając,
że są one irrelewantne w sprawie.
W odniesieniu do poszczególnych zarzutów Zamawiający podniósł m. in. następujące argumenty:
„1) Wymaganie ekranu dotykowego w § 2 ust. 2 pkt 19 OPZ – pkt 5.1. odwołania
W § 2 ust. 2 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do pomiaru wartości współczynnika strat
dielektrycznych tg δ, dla którego w pkt 19 wymaga zapewnienia sterowania centralnego za pomocą ekranu dotykowego o
przekątnej minimum 17”
i wielofunkcyjnego drążka sterującego (joysticka z przyciskiem lub klawiaturą i myszką).
Zamawiający oprócz wymagania zastosowania ekranu dotykowego dla urządzenia do pomiaru wartości współczynnika
strat dielektrycznych tg δ (vide: § 2 ust. 2 pkt 19 OPZ), formułował wymagania odnośnie sterowania dla całej aparatury
pomiarowej w § 2 ust. 1 pkt 7 i 10 OPZ.
W ww. postanowieniach Zamawiający określił następujące wymagania ogólne dla aparatury pomiarowej dostarczanej w
ramach zamówienia:
„7. wymaga, aby aparatura pomiarowa musi być zintegrowana z oprogramowaniem komputerowego systemu
pomiarowego (dostarczony system diagnostyczny ma pochodzić od jednego producenta), a wybór odpowiednich
metod pomiarowych powinien odbywać się za pośrednictwem pulpitu sterowania; oprogramowanie sterujące
aparaturą pomiarową zainstalowane na komputerze przemysłowym zamontowanym w pulpicie powinno działać w
środowisku Windows albo Linux i umożliwiać przeprowadzanie pomiarów w zakresie prób napięciowych, diagnostyki
tg δ i wyładowań niezupełnych; oprogramowanie powinno być spójne dla wszystkich trybów pomiarowych
(możliwość wzajemnego przenoszenia danych dotyczących opisu i parametrów linii kablowych pomiędzy
poszczególnymi metodami pomiarowymi, lokalizacją, diagnostyką polegająca na pomiarze tg δ oraz wyładowań
niezupełnych); wszystkie urządzenia stanowiące całość aparatury jak i ich oprogramowanie muszą być ze sobą
zintegrowane tworząc spójny system diagnostyczny” (§ 2 ust. 1 pkt 7 OPZ),
„10) wszystkie funkcje pomiarowe systemu diagnostycznego tj. metody wstępnej lokalizacji uszkodzeń kabli, próba
napięciowa, próba wykrywania przebicia, zmiana zakresów napięciowych udarów wraz z płynną regulacją energii i
częstotliwości udarów, dopalanie, próby napięciowe VLF, pomiary tg delta wymagające sterowania za
pośrednictwem oprogramowania muszą być zarządzane przy użyciu jednego oprogramowania zainstalowanego na
jednym komputerze zabudowanym w pulpicie za pośrednictwem gestów na ekranie wielodotykowym, joysticka z
przyciskiem lub klawiaturą i myszką (uwaga: nie dopuszcza się zastosowania wybieraków, przełączników ręcznych
lub mechanicznych)” § 2 ust. 1 pkt 10 OPZ).
Z powyższego wynika, iż Zamawiający w ramach przedmiotowego zamówienia oczekuje dostarczenia jednego, spójnego
systemu diagnostycznego składającego się ze zintegrowanej aparatury pomiarowej sterowanej przez jedno
oprogramowanie komputerowe. Dla całej aparatury pomiarowej, w tym komputera, który ma zarządzać i sterować
wszystkimi procedurami pomiarowymi oraz diagnostycznymi, Zamawiający przewidział analogiczne wymogi odnośnie
sterowania, tj. zastosowanie ekranu dotykowego, joysticka z przyciskiem
lub klawiatury i myszki.
Odwołujący ograniczył się do zakwestionowania wymogu zastosowania ekranu dotykowego wyłącznie w odniesieniu do
jednego z urządzeń składających się na aparaturę pomiarową, czyli urządzenia do pomiaru wartości współczynnika strat
dielektrycznych tg δ, nie podważa jednak wymagania co do zapewnienia ekranu dotykowego dla komputera sterującego
całą aparaturą.
W ocenie Zamawiającego powyższe świadczy o niekonsekwencji Odwołującego,
a jednocześnie o niezasadności jego twierdzeń jakoby ekran dotykowy w aparaturze pomiarowej nie znajdował
obiektywnego uzasadnienia (pkt 5.1.2. – 5.1.5 odwołania). Skoro bowiem, jak wynika z odwołania, wymaganie ekranu
dotykowego dla komputera sterującego nie budzi wątpliwości jako parametr zwiększający funkcjonalność systemu
diagnostycznego, niezrozumiałym jest twierdzenie całkowicie odmienne w stosunku do jednego z elementów tego
kompleksowego, spójnego systemu, tj. urządzenia do pomiaru wartości strat dielektrycznych tg δ. Zamawiający w tym
względzie wskazuje, iż jego uzasadnioną potrzebą jest oczekiwanie dostarczenia spójnego systemu, którego elementy
(komputer, urządzenie
do pomiaru) są sterowane w ten sam sposób (ekran dotykowy, joystick lub klawiatura
i myszka).
Niezależnie od powyższego, Zamawiający zwraca uwagę, że ekran dotykowy wykazuje również szereg zalet, takich jak
bezpośredni dostęp do funkcji (bez myszy/klawiatury), intuicyjna obsługa, krótszy czas wykonania operacji, a nadto jest
on bezpieczny w obsłudze. Nie można się przy tym zgodzić z Odwołującym, jakoby ekran dotykowy nie był adekwatny
w warunkach pracy z uwagi na korzystanie przez pracowników z rękawic dielektrycznych.
P o pierwsze, pracownicy znajdujący się przedziale operatorskim, z uwagi na przewidziane przez Zamawiającego
zabezpieczenia, nie będą mieli potrzeby używać rękawic. Po drugie, nawet jeżeli pracowaliby w rękawicach
dielektrycznych to i tak nie byliby w stanie korzystać
⎯
⎯
ze sterowania, które preferuje Odwołujący (mysz, klawiatura, joystick) (…) zastosowanie ekranu dotykowego w obecnych
systemach komputerowych jest podstawową funkcjonalnością interfejsu do komunikacji użytkownika (człowieka jako
operatora)
z systemem komputerowym.
2) Wymaganie urządzenia do diagnostyki metodą DAC w § 2 ust. 3 OPZ – pkt 5.2. odwołania
W § 2 ust. 3 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do diagnostyki metodą DAC, a w § 2 ust. 4 OPZ
osobnego urządzenia do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą napięcia wolnozmiennego (Very Low Frequency –
VLF). W pierwszej kolejności, Zamawiający wskazuje, że przedstawiona przez Odwołującego argumentacja zarzutu jest
niepoprawna (…)
Odwołujący na potwierdzenie swojej tezy powołuje się na normę PN-HD 620 S3:2023-4 Kable elektroenergetyczne o
izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6 (7,2) kV
i nieprzekraczające 20,8/36 (42) kV istotnie wskazaną w § 2 ust. 1 pkt 1 OPZ. Ponadto Odwołujący odsyła do tabeli 3.5,
wiersz 6 z Załącznika nr Część 10 sekcja R tejże normy, gdzie – jak zauważa Odwołujący – jako metodę badania
wskazano metodę VLF.
Zamawiający jednak zwraca uwagę, że wiersz 6 tejże tabeli dotyczy badania próby napięciowej na żyle. Zamawiający ma
świadomość, że próba napięciowa może być wykonywana m.in. metodą napięcia wolnozmiennego o małej
częstotliwości, tj. VLF (skrót od: Very Low Frequency, co w tłumaczeniu na język polski oznacza „bardzo niska
częstotliwość”), czemu zresztą dał wyraz w § 2 ust. 5 pkt 3 OPZ, w którym przewidział wymaganie,
aby w ramach aparatury pomiarowej dostarczono także urządzenie do prób napięciowych napięciem wolnozmiennym
(VLF). Zgodnie z brzmieniem § 2 ust. 5 pkt 3 OPZ ww. urządzenie ma spełniać następujące wymagania:
„a) napięcie wolnozmienne VLF o wartości skutecznej co najmniej 36 kV i częstotliwości
0,1 Hz; dopuszcza się równoważnie kształt napięcia zawierający się pomiędzy prostokątnym a sinusoidalnym,
b)napięcie zgodne z normą zgodne z normą PN-EN 60060-3:2008 Wysokonapięciowa technika probiercza. Część 3:
Definicje i wymagania dotyczące prób w miejscu zainstalowania w pełni symetryczne z dopuszczalną różnicą 2%
mierzone jako różnica między wartościami szczytowymi połówki dodatniej i ujemnej,
c)współczynnik odkształcenia napięcia probierczego nie większy niż 5%,
d)generator napięcia VLF 0,1 Hz powinien umożliwiać utrzymanie w nieograniczonym czasie wartość skuteczną prądu
probierczego przy wartości skutecznej napięcia 36 kV
na poziomie minimum 20 mA przy częstotliwości 0,1 Hz,
e)generator napięcia VLF 0,1 Hz ma posiadać moc zapewniającą badanie kabli
o pojemności równej co najmniej 5 μF napięciem 36 kV wartości skutecznej przy jednoczesnym zachowaniu
częstotliwości 0,1 Hz; nie dopuszcza się rozwiązań mocowanych wymagających obniżania częstotliwości napięcia
probierczego”.
Tym samym, Zamawiający określił wymagania dla urządzenia do próby napięciowej w sposób zgodny z oczekiwaniami
Odwołującego, jak również zgodnie z postanowieniami tabeli 3.5
z Załącznika nr Część 10 sekcja R normy PN-HD 620 S3:2023-4. Jak jednak wynika z treści odwołania Odwołujący nie
kwestionuje § 2 ust. 5 OPZ w zakresie przewidzianej dla urządzenia do próby napięciowej metody diagnostyki (co byłoby
zresztą działaniem niezasadnym, skoro zgodnie ze stanowiskiem Odwołującego, w tym zakresie Zamawiający
przewidział metodę VLF), ale podważa brzmienie § 2 ust. 3 OPZ, w którym Zamawiający sformułował oczekiwanie, aby
w ramach aparatury pomiarowej dostarczono urządzenie do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą tłumionych
drgań oscylacyjnych (Damped Alternating Current – DAC).
Zamawiający w tym zakresie wskazuje, że oczekiwanie dostarczenia ww. urządzenia
do diagnostyki metodą DAC jest uzasadnione jego racjonalną potrzebą, zaś powoływanie
się przez Odwołującego na normę PN-HD 620 S3:2023-4 w celu potwierdzenia tezy
o rzekomej niewiarygodności tej metody jest działaniem zupełnie nieadekwatnym.
W zakresie uzasadnionej i obiektywnej potrzeby w zakresie korzystania z urządzenia
do diagnostyki metodą DAC Zamawiający wskazuje, że dysponuje on sieciami dystrybucyjnymi m.in. na napięciu 3 kV
prądu stałego. Należy w tym miejscu podkreślić,
że wymagania dla diagnostyki i lokalizacji uszkodzeń linii kablowych są odmienne w zależności od wysokości napięcia.
Dla linii kablowych o niższym napięciu bardziej dedykowana jest właśnie metoda DAC, głównie ze względu na fakt, że
przy niższym napięciu metoda ta pozwala zdiagnozować wyładowania niezupełne, co przy napięciu kabli 3,6 kV ma
istotne znaczenie, gdyż nie naraża bez potrzeby izolacji na wyższe napięcie.
Stąd, całkowicie pozbawione są słuszności twierdzenia Odwołującego, który powołuje
się na rzekomą praktykę innych zakładów energetycznych, w tym należących do grupy kapitałowej PGE, a które mają
stosować metodę VLF, a nie metodę DAC (…).
W konsekwencji, powoływanie się na praktykę innych operatorów, w sytuacji, w której nie wiadomo, jakimi sieciami
dysponują, jest nieadekwatne i niewystarczające do potwierdzenia tezy Odwołującego.
Niezależnie jednak od powyższego, wskazać należy, że dowód, na który powołuje
się Odwołujący, tj. Standard w sieci dystrybucyjnej ENEA Operator Sp. z o.o. Pomiary
i diagnostyka linii kablowych wysokiego i średniego napięcia, zatwierdzony do stosowania
z dniem 01.01.2023 r. Uchwałą nr 370/2022 Zarządu ENEA Operator Sp. z o.o. (wymienione w pkt 5.2.7. i 5.2.8.
odwołania) nie uzasadnia tezy Odwołującego o rzekomej niewłaściwości metody DAC (…).
Zamawiający przy tym zwraca uwagę, że, wbrew stanowisku Odwołującego jakoby ograniczenie się wyłącznie do
metody VLF było powszechną praktyką, inni operatorzy systemu dystrybucyjnego umożliwiają jednak wykonywania badań
diagnostycznych kwestionowaną przez Odwołującego metodą DAC. Przykładem takiego podmiotu jest Energa Operator
S.A. posiadająca koncesję na dystrybucję energii elektrycznej, która opracowała Instrukcję Wykonywania Badań Linii
Kablowych SN i W N. Instrukcja stanowi Załącznik Nr 14 do Zarządzenia Prezesa Zarządu Nr 5/2016 z dnia 10 czerwca
2016 roku (tekst jednolity stan na dzień 29 maja 2024 roku).
W Instrukcji w odniesieniu do kabli SN próbę napięciową dopuszcza się wykonywać następującymi metodami (w tym
również kwestionowaną przez Odwołującego metodą napięcia oscylacyjnego tłumionego DAC) (vide: pkt 3.3.1 ppkt 3
Instrukcji):
„3. Próba napięciowa izolacji głównej
Wartość napięcia, jego przebieg i częstotliwość oraz czas przyłożenia mają istotny wpływ
na wytrzymałość elektryczną całego układu izolacyjnego linii. Wśród aktualnie możliwych
do stosowania w EOP układów probierczych można wyróżnić układy napięcia:
a)sinusoidalnego o częstotliwości sieciowej lub do niej zbliżonej (AC 20-300 Hz),
b)przemiennego bardzo niskiej częstotliwości (0,1 Hz): sinusoidalne (AC VLF)
lub cosinusoidalno-prostokątne (CP VLF),
c)oscylacyjnego tłumionego DAC,
d)stałego (wyprostowanego) (DC).
Również w zakresie badania wyładowań niezupełnych dopuszczalna jest metoda napięcia probierczego DAC – pkt 3.3.3
ppkt 11:
Pomiar diagnostyczny wykonuje się w krokach (pomiarach przy różnych poziomach napięcia probierczego):
a)Dla systemów pomiaru wyładowań niezupełnych z wykorzystaniem napięcia probierczego DAC pomiar wykonuje się
co 0,1 Uo od 0,4 Uo do 2 Uo. Zawsze wykonuje
się dwa pomiary na każdym poziomie napięcia.
b)Dla systemów pomiaru wyładowań niezupełnych z wykorzystaniem napięcia probierczego VLF wartość napięcia
probierczego zwiększa się co 1 kV do momentu wyznaczenia napięcia zapłonu wyładowań niezupełnych. W ramach
pomiaru rejestruje
się wyładowania niezupełne w czasie 10 s (jeden cykl napięcia VLF) przy:
− napięciu zapłonu wyładowań niezupełnych,
− napięciu Uo (jeżeli zapięcie zapłonu było poniżej Uo)
− napięciu o wartości 1,5 Uo,
− napięciu o wartości 2Uo. Dla wartości napięcia probierczego 1,5 Uo i 2Uo dopuszcza się ograniczanie czas pomiaru
poniżej 10 s, do 100 wyładowań niezupełnych (przy dużej ilości wyładowań niezupełnych rejestrowanym w czasie
jednego pomiaru)”.
Z powyższego wynika zatem, że twierdzenie Odwołującego jakoby metoda DAC nie była stosowana przez innych
operatorów sieci dystrybucyjnych jest całkowicie niezasadne. Nadto nie zostało ono także udowodnione wobec
pominięcia przez Odwołującego ważnej kwestii,
a mianowicie wobec braku wykazania, iż wskazywani przez niego operatorzy dysponują sieciami o napięciu 3 kV prądu
stałego jak Zamawiający.
Odnosząc się zaś do twierdzeń Odwołującego jakoby metoda DAC miała być przestarzała, gorsza w stosunku do VLF, a
nadto niezgodna z normami - metoda DAC należy do technik pomiarowych zgodnych z normą PN-EN 60270:2003
Wysokonapięciowa technika probiercza. Pomiary wyładowań niezupełnych, czemu Zamawiający zresztą dał wyraz w § 2
ust. 3 pkt 13 OPZ wskazując, że: „pomiar ma być zgodny z normą PN-EN 60270:2003 Wysokonapięciowa technika
probiercza. Pomiary wyładowań niezupełnych”.
Nadto, metoda ta jest opisana także w pkt 10 normy PN-EN 60060-3:2008 Wysokonapięciowa technika probiercza.
Część 3: Definicje i wymagania dotyczące prób w miejscu zainstalowania. Podkreślenia wymaga, że norma ta jest ma
status normy aktualnej, co wprost wynika ze strony internetowej Polskiego Komitetu Normalizacyjnego. Do normy tej
Zamawiający odwołuje
się w trzech miejscach OPZ (§ 2 ust. 2 pkt 2, § 2 ust. 4 pkt 3, § 2 ust. 5 pkt 3) lit. b) OPZ). Odwołujący nie
zakwestionował zasadności powołania się na tę normę przez Zamawiającego, w tym nie żądał wyeliminowania jej z
treści OPZ.
Ponadto w normie PN-HD 620 S3:2023-4 Kable elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej
na napięcia znamionowe od 3,6/6 (7,2) kV i nieprzekraczające 20,8/36 (42) kV (na którą powołuje się Odwołujący), ale w
normie PN-EN 60270:2003 Wysokonapięciowa technika probiercza określone są w szczególności zasady, jak fizycznie
mierzyć ładunek, jak kalibrować układ i jak eliminować zakłócenia, a dokładnie:
1)pkt 4.3. układy do pomiary ładunku pozornego,
2)pkt 5 kalibracja układu pomiarowego w kompletnym obwodzie probierczym,
3)pkt 10 zakłócenia.
Odwołujący nie odsyła do konkretnych jednostek redakcyjnych w normie PN-HD 620 S3:2023-4 Kable
elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6 (7,2) kV i nieprzekraczające 20,8/36 (42) kV,
w których byłyby określone zasady mierzenia ładunku, kalibrowania układu, czy eliminacji zakłóceń.
Odwołujący nieprawidłowo odwołuje się do normy PN-HD 620 S3:202304, w celu wykazania o rzekomej
nieprawidłowości metody DAC. W zakresie badania poziomu wyładowań niezupełnych norma ta obowiązuje w
odniesieniu do badań wyrobu na próbkach kabli
o odcinkach produkcyjnych, a zatem u producenta i na opakowaniu. Tymczasem, wyposażenie pomiarowe objęte
zamówieniem ma służyć do diagnostyki sieci kablowej już zainstalowanej na sieci dystrybucyjnej Zamawiającego. Tym
samym, norma, do której Odwołujący referuje
w swojej argumentacji jest niewłaściwa. .W konsekwencji, twierdzenia Odwołującego, jakoby metoda DAC nie była
zgodna z obowiązującymi normami są niezasadne, a nadto nieudowodnione (…).
Jednocześnie, nie ma racji Odwołujący, który twierdzi, że wyłącznie jeden producent,
tj. Megger oferuje metodę DAC jako zintegrowaną z całym systemem diagnostycznym. Innym podmiotem oferującym
takie rozwiązania jest Power Arbor sp. z o.o., czyli Przystępujący
po stronie Odwołującego.
3) Wymagania dla generatora napięcia (moc zapewniająca badanie kabli o określonej pojemności i napięciu) w § 2 ust. 4
pkt 13 OPZ – pkt 5.3. odwołania
W § 2 ust. 4 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do diagnostyki wyładowań niezupełnych metodą
napięcia wolnozmiennego (Very Low Frequency – VLF), dla którego
w pkt 13 oczekiwał generatora napięcia o mocy zapewniającej badanie kabli o określonej pojemności i napięciu. W
pierwszej kolejności, Zamawiający zwraca uwagę, że Odwołujący ponownie argumentując podnoszony przez siebie
zarzut powołuje się na nieadekwatne postanowienia OPZ oraz niewłaściwe normy. Odwołujący twierdzi bowiem, że
wymagania dotyczące generatora napięcia w zakresie pojemności oraz napięcia badanych kabli stoją
w sprzeczności z normą PN-EN 620 S3:2023-04, do której Zamawiający sam odsyła w § 2
ust. 1 pkt 1 OPZ.
Warto w tym miejscu przytoczyć brzmienie ww. postanowienia OPZ:
„aparatura pomiarowa ma być wykonana w układzie jednofazowym dla wysokiego napięcia
i niskiego napięcia, do wykonywania prób odbiorczych i eksploatacyjnych, diagnostyki, lokalizacji miejsc uszkodzeń linii
kablowych, wyprodukowania nie wcześniej niż 6 miesięcy przed dniem złożenia oferty spełniając wymagania norm
PNHD 620 S3:2023-04 Kable elektroenergetyczne o izolacji wytłaczanej na napięcia znamionowe od 3,6/6 (7,2) kV
i nieprzekraczające 20,8/36 (42) kV oraz PN-HD 621 S1:2003 Kable elektroenergetyczne średniego napięcia o izolacji
papierowej przesyconej oraz niniejszego opisu”.
Zamawiający w ww. postanowieniu wyraźnie wskazał na przeznaczenie aparatury pomiarowej, tj. wykonywanie za jej
pomocą prób odbiorczych i eksploatacyjnych, a zatem aparatura
ma być stosowana już po ułożeniu kabla w miejscu docelowej jego lokalizacji.
Odwołujący tymczasem w zakresie, w jakim odwołuje się do badania poziomu wyładowań niezupełnych zdefiniowanych
w normie PN-EN 620 S3:2023-04 (przy czym, zwrócenia uwagi wymaga, że nieprawidłowo wskazuje oznaczenie normy
jako EN, podczas gdy powinno
ono brzmieć PN-HD 620 S3:2023-04), odnosi się do badania wyrobu na próbkach kabli
o odcinkach produkcyjnych, a więc u producenta i na opakowaniu (bębnie kablowym) – pkt 3.1 l.p. 3 Część 10 Sekcja R
Normy PN-HD 620 S3:2023-04.
W normie PN-HD 620 S3:2023-04, do której referuje Odwołujący, w zakresie badania poziomu wyładowań niezupełnych
wskazuje się na badanie typu na kompletnym kablu o długości
od 10 m do 15 m (pkt 3.3 l.p. 1 Część 10 Sekcja R Normy PN-HD 620 S3:2023-04). Podkreślić jednak należy, że ww.
badania są przeprowadzane u producenta, w miejscu produkcji kabli:
2.2.2 Badania na próbkach (Symbol S)
Badania, które są wykonywane ma próbkach kompletnego kabla lub elementów, pobranych
z odpowiedniego kompletnego kabla w celu weryfikacji, czy gotowy wyrób spełnia specyfikacje projektowe.
2.2.3. Badania wyrobu (Symbol R)
Badania wykonywane przez wytwórcę na wszystkich odcinkach wyprodukowanego kabla
w celu potwierdzenia ich integralności”.
Norma PN-HD 620 S3:2023-04, do której referuje Odwołujący, przewiduje co prawda badania poziomu wyładowań
niezupełnych, ale na etapie przed montażem kabla.
Zamawiający w § 2 ust. 4 pkt 3 OPZ jednoznacznie zdefiniował parametry napięcia probierczego, odwołując się do
właściwej normy, tj. PN-EN 60060-3:2008.
Niezależnie jednak od powyższego Odwołujący nie ma racji twierdząc, iż norma PN-EN 60502-2 „Kable energetyczne z
izolacją wytłaczaną i ich osprzęt do napięć znamionowych
od 6 kV (Um = 7,2 kV) do 30 kV (Um = 36 kV) „mówi o próbie 3 U0 dla kabli 12/20 kV co łatwo obliczyć i wynosi 36 kV” (pkt
5.3.6. odwołania).
Jak wynika z treści standardu (normy), pomiar wyładowań niezupełnych jest badaniem rutynowym, podczas którego
napięcie jest podnoszone do wartości 1,73 U0 lub 2 U0 (pkt 16.3 IEC 60502-2:2014), a więc 24 kV przy kablach dla izolacji
doziemnej 12 kV, a nie jak tego oczekuje Odwołujący do 3 U0.
Parametry badanych kabli, które kwestionuje Odwołujący (pojemność oraz napięcie), a które podane są w odniesieniu do
wymaganego generatora napięcia odnoszą się do właściwości sieci dystrybucyjnej (m.in. jej długości, przekroju kabla),
która ma być poddawana badaniu przy pomocy urządzenia wskazanego w § 2 ust. 4 OPZ.
W konsekwencji, pojemność 5 µF w żaden sposób nie wskazuje na generatora VLF CR,
ani tym bardziej na konkretnego producenta. Zamawiający zwraca uwagę, że w zakresie tej pojemności, rozwiązania
oferuje co najmniej dwóch producentów (dystrybutorów), tj. Megger sp. z o.o. oraz Power Arbor sp. z o.o. Inny dystrybutor
Power Arbor sp. z o.o. oferuje platformy sprzętowe SPK-60VLF na których dostępny jest m.in. pomiar wyładowań
niezupełnych dla linii kablowych o pojemności 10 µF.
Odwołujący w pkt 5.3.9. odwołania powołuje się na cytat z karty katalogowej produktu Megger (Centrix Evolution), który
miał w jego ocenie potwierdzać, iż OPZ został sporządzony w sposób wskazujący na konkretne rozwiązanie:
„Technologia Przebieg kosinusoidalny-prostokątny VLF 0,1 Hz Integracja systemu W pełni zintegrowane funkcje, obsługa
za pomocą modułu sterującego CENTRIX Napięcie 0 … 40 kVRMS Obciążenie pomiarowe 5 µF przy zgodnej
ze normą częstotliwości 0,1 Hz i przy pełnej wartości wyjściowej 40 kVRMS”.
Niemniej, jak już podnosił powyżej Zamawiający, żadne z postanowień OPZ nie wskazuje
na kształt napięcia kosinusoidalny-prostokątny w odniesieniu do generatora napięcia.
W ocenie Zamawiającego, Odwołujący w żaden sposób nie wykazał, iż OPZ został określony w sposób
niekonkurencyjny.
4) Wymagania dla generatora napięcia (moc zapewniająca badanie kabli o określonej pojemności) w § 2 ust. 5 pkt 3 lit.
e) OPZ – pkt 5.4. odwołania
W § 2 ust. 5 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do prób napięciowych,
w tym próby napięciowej napięciem wolnozmiennym (VLF) – w pkt 3. W § 2 ust. 5 pkt 3 lit. e) OPZ Zamawiający określił
wymagania dla generatora napięcia dla urządzenia służącego
do przeprowadzenia próby napięciowej napięciem wolnozmiennym (VLF). Odwołujący kwestionuje wyłącznie parametr
pojemności badanych kabli (co najmniej 5 µF).
W pierwszej kolejności wskazać należy, że Odwołujący nieprawidłowo wywodzi, jakoby pojemność kabli 5 µF
wskazywała na generator VLF CR (kosinusoidalno-prostokątny)
(pkt 5.4.2. odwołania). Odwołujący w tym względzie nie przedstawia żadnej argumentacji
na poparcie ww. tezy, w szczególności nie wskazuje, w którym miejscu OPZ Zamawiający miałby sformułować wymóg
zapewnienia generatora VLF CR.
Zamawiający w tym względzie zwraca uwagę, że parametr pojemności odnosi się do obiektów badanych, takich jak
kable, nie zaś do kształtu napięcia. Kształt napięcia opisywany jest przez inne parametry wielkości elektrycznych, takie
jak wartość skuteczna, czy częstotliwość (Tabela 3.5 w L.p. 6 normy PN-HD 620 S3:2023-04).
Odnosząc się zaś do normy PN-HD 620 S3:2023-04, do której Odwołujący referuje
i w odniesieniu do której dostrzega rzekomą niezgodność z OPZ, to wskazać należy,
iż w świetle jej postanowień próba napięciowa na żyle izolowanej może być wykonana napięciem o częstotliwości 0,1 Hz
prądu przemiennego. Wartość skuteczna napięcia probierczego powinna wynosić 3 U0. Czas trwania – 60 minut.
Jak zatem wskazano powyżej, norma ta, określa tylko parametry napięcia jak: częstotliwość (0,1 Hz), wartość skuteczną
napięcia probierczego (3U0) oraz, że ma to być napięcie przemienne. Zamawiający w tym miejscu wskazuje, że napięcie
przemienne to również napięcie o przebiegu prostokątnym, trójkątnym. Natomiast szczególnym przypadkiem przebiegu
(sygnału) przemiennego jest oczywiście sygnał sinusoidalny (Rys. 4.5. Teoria Obwodów Elektrycznych, prof. dr hab. inż.
Stanisław Bolkowski, Wydanie VII, Wydawnictwa Naukowo Techniczne, Warszawa 2003) (…). Nieprawidłowe jest więc
odwoływanie
się Odwołującego do normy PN-HD 620 S3:2023-04 w zakresie w jakim miałaby ta norma określać kształt napięcia (pkt
5.4.3. odwołania).
Niezależnie jednak od powyższego, teza Odwołującego zawarta w pkt 5.4.4. odwołania, jakoby norma PN-HD 620
S3:2023-04 nie dopuszczała kształtu napięcia kosinusoidalno-prostokątnego do badania, nie jest prawdziwa. Kształt
napięcia kosinusoidalny – prostokątny jest zgodny z normą PN-HD 620 S3:2023-04, która w Tabeli 3.5 w L.p. 6. odsyła
do przewodnika IEEE 400.2, i w którym z kolei zdefiniowane są parametry napięcia probierczego o kształcie
sinusoidalnym jak również i kosinusoidalnym – prostokątnym.
W konsekwencji, Odwołujący nieprawidłowo wywodzi, iż ww. norma nie dopuszcza kształtu napięcia kosinusoidalnoprostokątnego (a zatem generatora VLF CR) ze względu na jego niszczący wpływ na izolację kabla (vide: pkt 5.4.5.
odwołania).
Analogicznie, jak w odniesieniu do pkt 5.3. odwołania, Odwołujący ponownie (tak samo błędnie) referuje do normy PN-EN
60502-2 „Kable energetyczne z izolacją wytłaczaną
i ich osprzęt do napięć znamionowych od 6 kV (Um = 7,2 kV) do 30 kV (Um = 36 kV)”. Zamawiający przypomina w tym
zakresie, iż norma ta nie została przyjęta przez Polski Komitet Normalizacyjny. Odwołujący natomiast nie wskazuje
podstaw, dla których Zamawiający miałby się do tej normy odwoływać (…).
5) Wymagania dla urządzenia dopalającego (napięcie wyjściowe, moc wyjściowa)
w § 2 ust. 6 pkt 2 i 4 OPZ – pkt 5.5. odwołania
W § 2 ust. 6 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia dopalającego. W § 2 ust. 6 pkt 2 i 4 OPZ Zamawiający
określił parametry w zakresie wymaganego napięcia wyjściowego oraz mocy wyjściowej urządzenia. Odwołujący
kwestionuje ich wprowadzenie do OPZ.
Zamawiający całkowicie zaprzecza twierdzeniom Odwołującego zawartym w pkt 5.5.2. odwołania, że procesie dopalania
kluczowym parametrem determinującym jest natężenie prądu. Zamawiający w tym względzie wskazuje, iż parametry
napięcia wyjściowego i mocy wyjściowej również są konieczne dla zapewnienia skuteczności procesu dopalania, mając
na uwadze właściwości kabli zainstalowanych u Zamawiającego oraz najczęściej występujące uszkodzenia,
wymagające kondycjonowania (dopalenia). Zgodnie z twierdzeniem Odwołującego „Wyspecyfikowana aparatura
pomiarowa umożliwić ma wykonywanie lokalizacji uszkodzeń kabli średnich napięć co oznacza w przypadku
Zamawiającego kable 8,7/15....12/20” (pkt 5.5.5. odwołania).
Zamawiający z doświadczenia może wskazać, że w praktyce występują następujące rodzaje uszkodzeń:
1)uszkodzenia izolacji ze stycznością lub bez połączenia z glebą,
2)przerwy omowe – uszkodzenia wzdłużne,
3)uszkodzenia przepięciowe i przebiciowe.
Dopalarka, jak sama nazwa wskazuje, ma „dopalić” miejsce uszkodzenia. Jak sam Odwołujący stwierdza w pkt 5.5.5
odwołania, „(…) dopalanie to proces kondycjonowania miejsca uszkodzenia celem zmiany jego rezystancji. Dopalanie
związane jest z zapaleniem łuku
w miejscu uszkodzenia, powoduje to przepływ prądu przy relatywnie małym napięciu”.
O we zapalenie się łuku jest inicjowane właśnie wysokością napięcia. Jeżeli to napięcie będzie zbyt niskie, a do tego
zmierza żądanie zamieszczone w pkt III ppkt 5 odwołania, to zapalenie łuku w miejscu uszkodzenia nie nastąpi i nie
spowoduje to przepływu prądu. Stąd proces kondycjonowania miejsca uszkodzenia w ogóle nie wystąpi i w konsekwencji
nie będzie możliwe zlokalizowanie miejsca uszkodzenia linii kablowej.
Dopalanie ma zastosowanie do uszkodzeń izolacji bez połączenia z glebą jak również
do uszkodzeń przebiciowych. W przypadku uszkodzeń bez połączenia z glebą, przepięciowych (które ma zwykle
miejsce w kablach w izolacji papierowej przesyconej syciwem), napięcie wyjściowe dopalarki powinno być większe niż
napięcie izolacji względem gleby tak uszkodzonego kabla. Dla kabla średniego napięcia o izolacji 12/20 kV, napięcie
izolacji względem gleby wynosi 12 kV. Już tylko z tej przyczyny oczekiwanie przez Odwołującego zmniejszenia napięcia
z 15 kV do 10 kV jest niewłaściwe. Zakup urządzenia dopalającego o napięciu wyjściowym 10 kV spowoduje, że będzie
zupełnie nieprzydatne Zamawiającemu i uniemożliwi lokalizację uszkodzeń na kablach o napięciu 12/20 kV.
Nie można się przy tym zgodzić z twierdzeniem Odwołującego zawartym w pkt 5.5.5. odwołania, iż „W związku z
powyższym, jeżeli kabel posiada izolację umożliwiającą podanie napięcia 8,7 kV lub 12 kV oznacza to, że nie wykonuje
się lokalizacji uszkodzenia, ponieważ kabel funkcjonuje poprawnie”. Powyższe stwierdzenie nie jest prawdziwe.
Zamawiający, jak już wskazał powyżej, w przypadku wystąpienia zarówno uszkodzeń bez połączenia z glebą, jak i
uszkodzeń przepięciowych, kluczowa dla zainicjowania procesu dopalania kluczowa jest właśnie wartość napięcia, która
powinna być jak największa. Z tego też względu, Zamawiający wartość napięcia ustalił na 15 kV.
Nie ma więc racji Odwołujący, który w pkt 5.5.3. odwołania podnosi tezę, jakoby parametr maksymalnego napięcia
wyjściowego nie miał wpływu na efektywność dopalania, a napięcie o wartości 15 kV, czy 10 kV, pozwalało na uzyskanie
takiego samego efektu technologicznego.
Tak samo nie ma racji Odwołujący w kwestii parametru mocy wyjściowej, jakoby nie stanowił on czynnika
rozstrzygającego dla skuteczności dopalania (pkt 5.5.4. odwołania).
Zamawiający w tym względzie wskazuje, iż moc dopalarki ma wpływ na wartość prądu wyjściowego. Zmniejszenie mocy
dopalarki wiązać się będzie zatem ze zmniejszeniem wartości prądu w procesie dopalania. Tymczasem, jak sam
Odwołujący w pkt 5.5.2 odwołania podkreślił, „To właśnie wartość natężenia prądu bezpośrednio wpływa na
intensywność procesu dopalania – im większe natężenie prądu, tym większa zdolność urządzenia
do skutecznego przeprowadzenia procesu”. Mając na uwadze korelację mocy wyjściowej
i natężenia, argumentacja Odwołującego przedstawiona w pkt 5.5.4. odwołania nie może
się ostać (…).
Nadto Zamawiający wskazuje, że także w opisie przedmiotu zamówienia w postępowaniu
POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 (Pkt III lit. C), który Odwołujący dołączył do odwołania
i na który się powołuje, zawarto wymóg mocy 6 kVA (a więc ponad moc dwa razy większej
niż w Postępowaniu) oraz wartość prądu 32 A (również większą niż w Postępowaniu, tj. 25 A). Także inny zamawiający
(Tauron Dystrybucja S.A.) w postępowaniu znak PZP/TD-OCZ/01082/2025 ustalił górną granicę napięcia na wyjściu min
15 kV DC, górną granicę natężenia prądu na wyjściu min. 25 A, moc minimum 2,5 kVA. Zamawiający w niniejszym
postępowaniu ustalił identyczne parametry (…).
Jak wykazał Zamawiający, dla zapewnienia skuteczności dopalania w warunkach sieci dystrybucyjnej jaką dysponuje,
konieczne jest określenie parametrów napięcia wyjściowego oraz mocy wyjściowej. Wysokie napięcie wyjściowe pozwoli
na usunięcie specyficznych, niemniej często występujących uszkodzeń kabli, zaś moc jest z kolei skorelowana
z natężeniem prądu, którego znaczenia dla skuteczności procesu dopalania Odwołujący
nie kwestionuje. Tym samym, Zamawiający określił parametry dla urządzenia dopalającego zgodnie ze swoimi
uzasadnionymi potrzebami. Jednocześnie, Zamawiający wykazał także,
iż sam Odwołujący dysponuje rozwiązaniem spełniającym kwestionowane parametry.
6) Wymagania dla urządzenia do trasowania i lokalizacji punktowej – nadajnik (zasilanie bateryjne, masa nadajnika,
wymagania w zakresie częstotliwości) w § 2 ust. 8 pkt 1 lit. b, d – pkt 5.6. odwołania
W § 2 ust. 8 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do trasowania kabli
i lokalizacji punktowej. W § 2 ust. 8 pkt 1 OPZ Zamawiający określił parametry dla nadajnika: w lit. b) moc czynną
nadajnika nie mniejszą niż 50 W przy zasilaniu bateryjnym (masa nadajnika przenośnego nie większa niż 10 kg wraz z
akumulatorami), a w lit. d) możliwość ręcznego wyboru częstotliwości o minimum trzech zakresach (491 Hz, 982 Hz i
8,44 kHz).
Zamawiający nie może zgodzić się na zmianę parametrów w zakresie zasilania bateryjnego nadajnika.
W tym względzie jednak zaznaczenia wymaga, iż Odwołujący nie jest konsekwentny
w formułowaniu żądań, gdyż z jednej strony wnosi wyłącznie o wykreślenie fragmentu wymagania „przy zasilaniu
bateryjnym (masa nadajnika przenośnego nie większa niż 10 kg wraz z akumulatorami)” nie żądając jednocześnie
wykreślenia, bądź zmiany wartości mocy czynnej określonej na poziomie 50 W, natomiast z uzasadnienia zarzutów już
wynika,
iż zdaniem Odwołującego wystarczające byłoby zapewnienie generatora o mocy 20 W.
Niezależnie jednak od braku sprecyzowania żądań Odwołującego w tym zakresie, Zamawiający nie może się zgodzić ani
na wykreślenie wymagania zapewnienia zasilania bateryjnego, ani obniżenia wartości mocy czynnej nadajnika.
Oba parametry są uzasadnione specyficznymi warunkami sieci dystrybucyjnej, jaką Zamawiający dysponuje. W tym
względzie należy zaznaczyć, że Zamawiający posiada odmienną od innych operatorów infrastrukturę. Aparatura
lokalizacyjna i diagnostyczna zakupiona w ramach niniejszego zamówienia ma służyć do badania linii kablowych SN i nn.
Linie kablowe nn zlokalizowane są na terenie kolejowym, często na międzytorzach, gdzie dojazd pojazdem
samochodowym nie jest w ogóle możliwy. Dlatego też Zamawiający formułuje wymóg dostarczenia nadajnika
przenośnego, przy czym nie bez znaczenia pozostaje także jego maksymalna masa (pracownicy muszą bowiem
przenieść nadajnik
w odpowiednie miejsce, np. na międzytorze).
Gdyby Zamawiający wyraził zgodę na wykreślenie parametru maksymalnej masy, każdy wykonawca mógłby zaoferować
przenośny nadajnik o tak wysokiej masie (np. 1 000 kg),
że nie dałoby się go przenieść, a w konsekwencji byłby on nieprzydatny do pracy w warunkach sieci dystrybucyjnej, jaką
posiada Zamawiający.
Jeżeli zaś chodzi o moc nadajnika określoną na poziomie 50 W to zwrócenia uwagi wymaga, iż Zamawiający określił tę
moc mając na uwadze długość badanych odcinków (nawet 2 km) na terenie kolejowym, gdzie zagęszczenie kabli jest
bardzo duże. W takich warunkach niezbędne jest zapewnienie mocy przynajmniej na poziomie 50 W, gdyż w tym
względzie obowiązuje zasada, że im dłuższy odcinek, tym potrzebna większa moc. Dlatego
też Zamawiający dla stacjonarnego nadajnika przewidział wymaga moc na poziomie 200 W, gdyż będzie on służył do
trasowania linii dłuższych, osiągających 4 – 5 km. Odwołujący jednak – na co warto zwrócić uwagę – nie kwestionuje
mocy czynnej nadajnika stacjonarnego
i nie formułuje względem niego też, jakoby uzyskiwany efekt lokalizacji i identyfikacji tras kablowych przy niższej mocy był
równoważny (vide: pkt 5.6.2. odwołania). Wobec powyższego, argumentacja Odwołującego w tym zakresie nie jest
wiarygodna, mając
na uwadze, że oba nadajniki służą do podobnego celu z tą różnicą, że stacjonarny, zabudowany na pojeździe, jest na
trwale związany z pojazdem i jest on używany w terenach, gdzie występuje możliwość dojazdu. Mobilny zaś, jak już
wskazano, będzie służył Zamawiającemu w miejscach, gdzie nie ma możliwości dojazdu pojazdem samochodowym,
np. międzytorza.
Niezależnie od powyższego, wbrew temu, co twierdzi Odwołujący w pkt 5.6.11. odwołania,
inni zamawiający formułują analogiczne wymagania odnośnie mocy nadajnika jak
w Postępowaniu. W opisie przedmiotu zamówienia w postępowaniu POST/DYS/OR /OZ/05187/2023 (Pkt III lit. C), na
które powołuje się Odwołujący, został zawarty wymóg mocy przenośnego nadajnika minimum 50 W (…). Zamawiający
miał uzasadnioną potrzebę przemawiającą za wymaganiem nadajnika przenośnego o takiej, a nie innej mocy,
a jednocześnie sformułowany przez niego wymóg nie ogranicza konkurencji w sposób niedozwolony ustawą Pzp.
Kolejny parametr, który kwestionuje Odwołujący to wymóg zapewnienia wyboru częstotliwości o minimum trzech
zakresach. Również w tym zakresie, Zamawiający kierował się swoimi uzasadnionymi potrzebami.
Po pierwsze, Zamawiający dysponuje aktualnie nadajnikami i odbiornikami do trasowania
o częstotliwościach 491 Hz, 982 Hz i 8,44 kHz. Wbrew twierdzeniom Odwołującego (pkt 5.6.8. odwołania), te wartości
częstotliwości mają kluczowe znaczenie w pracy na infrastrukturze Zamawiającego. Infrastruktura Zamawiającego jest
zlokalizowana w terenie kolejowym, gdzie występuje znaczne zagęszczenie linii kablowych elektroenergetycznych,
telekomunikacyjnych, jak również sterowniczych. Dla zapobieżenia błędnym pomiarom należy możliwie usunąć
niepożądane, niezamierzone sprzężenie z sąsiednimi albo krzyżującymi
się kablami. Obok samej metody sprzężeniowej, rozstrzygające znaczenie ma także częstotliwość pomiarowa.
Ponieważ te niezamierzone sprzężenia są zarówno pojemnościowymi, jak i indukcyjnymi, istnieje związek zależny od
częstotliwości.
=2 · · ·
w którym:
E- zaindukowana siła elektromotoryczna (sygnał który jest mierzony i na podstawie którego jest identyfikowany kabel) [V];
f – częstotliwość [Hz];
M – indukcyjność wzajemna sąsiadujących przewodów zwrotnego prądu pomiarowego [H];
i – prąd pomiarowy [mA].
Przy uwzględnieniu zależności jak wyżej, zmniejsza się to niezamierzone sprzężenie
o współczynnik stosunku częstotliwości. Z tego względu stosuje się generatory z trzema częstotliwościami. Typowe
częstotliwości leżą w przedziale 0,48 – 1,45 kHz oraz do około
10 kHz. Zasięg lokalizacji kabla zależny jest od zastosowanej częstotliwości. Wyższe częstotliwości wykazują większe
zasięgi dla kabli ułożonych w otwartym terenie, a na skutek braku sąsiednich kabli, nie ma błędu pomiaru. W gęstej sieci
kablowej w terenie kolejowym, gdzie jest duże zagęszczenie kabli sterowniczych, sygnalizacyjnych i
elektroenergetycznych, należy jednak uprzywilejować najniższą częstotliwość, aby zmniejszyć wzajemne oddziaływanie,
które jednak będzie występowało np. przy częstotliwości 2 kHz. Co prawda,
w trakcie trasowania linii kablowej istotnie operator wykorzystuje tylko jedną częstotliwość, niemniej przed rozpoczęciem
trasowania operator dobiera odpowiednią z nich, mając
na uwadze opisane powyżej czynniki.
Odnosząc się do wymogu częstotliwości generatora i unikania całkowitej krotności częstotliwości 50 Hz wskazać należy,
iż w sieci dystrybucyjnej Zamawiającego pracują zespoły prostownikowe 6- i 12pulsowe. W sieci zasilającej średniego
napięcia powodują one przepływ prądu zawierającego składowe harmoniczne, które są całkowitą krotnością składowej
podstawowej, tj. 50 Hz. W celu jednoznacznej identyfikacji danego kabla spośród innych, które aktualnie są pod
napięciem i przepływa przez nie prąd zawierający owe składowe wyższe harmoniczne, niezbędne jest wręcz, aby sygnał
pomiarowy generowany przez generator nie był właśnie o częstotliwości stanowiącej całkowitą krotność 50 Hz.
Stanowi to bowiem o jednoznacznej identyfikacji i bezpieczeństwie pracowników, którzy następnie mieliby dokonywać
cięcia danego kabla będącego w wiązce z innymi, które będą pod napięciem (…).
Wobec powyższego, również przedmiotowy zarzut nie jest zasadny. Jak wykazał Zamawiający, z uwagi na specyficzne
warunki sieci dystrybucyjnej jaką dysponuje, wymagania w zakresie mocy nadajnika, jego masy oraz wyboru trzech
częstotliwości są uzasadnione. Istotą nadajnika przenośnego jest jego mobilność również na tych terenach, gdzie brak
jest możliwości dojazdu samochodem, co w przypadku sieci Zamawiającego zlokalizowanych
na terenach w pobliżu linii kolejowych ma ważne znaczenie. W konsekwencji,
dla Zamawiającego maksymalna masa nadajnika ma zasadnicze znaczenie. W zakresie mocy, Zamawiający zwraca
uwagę, że jest ona uzasadniona z uwagi na długość badanych linii (nawet 2 km), poddawanych badaniu oraz warunki w
jakich występują (duże zagęszczenie różnych sieci na terenach kolejowych). Jeżeli zaś chodzi o dobór częstotliwości,
konieczne jest zapewnienie przynajmniej trzech, aby minimalizować ryzyko sprzężenia z innymi kablami, które występują
w dużym zagęszczeniu na terenie linii kolejowych. Tym samym, Zamawiający określił parametry dla nadajnika zgodnie
ze swoimi uzasadnionymi potrzebami. Jednocześnie, Zamawiający wykazał także, iż na rynku występuje więcej niż jedno
rozwiązanie spełniające kwestionowane parametry.
7) Wymagania dla urządzenia do trasowania i lokalizacji punktowej – odbiornik (wskazanie kierunku przepływu,
prezentacja wyników w sposób graficzny) w § 2 ust. 8 pkt 2 lit. d, f OPZ – pkt 5.7. odwołania
W § 2 ust. 8 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia urządzenia do trasowania kabli
i lokalizacji punktowej. W § 2 ust. 8 pkt 2 OPZ Zamawiający określił parametry dla odbiornika: w lit. d) funkcjonalność
polegającą na identyfikacji poprzez wskazanie kierunku przepływu prądu w lokalizowanym kablu, a w lit. f) prezentację
wyników w sposób graficzny.
Wbrew twierdzeniom Odwołującego, który próbuje w pkt 5.7.2. i następnych odwołania kwestionować znaczenie ww.
funkcjonalności, w ocenie Zamawiającego sformułowane wymagania mają kluczowe znaczenie dla pewności lokalizacji
kabli, zwłaszcza w sytuacji, kiedy w danym rowie kablowym jest poprowadzonych kilka, a nawet kilkanaście kabli (a takie
przypadki mają miejsce w sieci dystrybucyjnej Zamawiającego dość często). Pewność identyfikacji ma także, a wręcz
przede wszystkim zasadnicze znaczenie z punktu widzenia bezpieczeństwa pracy w sytuacji, kiedy dany kabel trzeba
przeciąć. W sytuacji błędnej identyfikacji kibla, może dojść do przecięcia niewłaściwego kabla i przez to narażenie
na zagrożenie dla życia i zdrowia pracowników, jak również przerwy w dostawie energii elektrycznej, paraliżu ruchu
kolejowego przy danej linii kolejowej o znaczeniu państwowym, bądź też militarnym. W dobrze pojętym interesie
Zamawiającego jest unikanie takich sytuacji.
Przechodząc do bardziej szczegółowych kwestii, to wskazać należy, że dla identyfikacji kabli kluczowe znaczenie ma
wymagana funkcjonalność wskazywania kierunku przepływu prądu
w lokalizowanym kablu. Jest to bowiem parametr, który w powiązaniu z innymi jak również biorąc pod uwagę to, czy
operator znajduje się nad identyfikowanym kablem, pozwala jednoznacznie zidentyfikować ten właściwy spośród wielu
innych. Odwołujący znacznie upraszcza twierdząc w pkt 5.7.3. odwołania, iż kierunek propagacji sygnału jest z góry
znany i wynika ze sposobu podłączenia nadajnika. Otóż trasa linii kablowej nie przebiega zwykle
w odcinkach prostych, a jest składową odcinków elementarnych. Niejednokrotnie zmienia
się przy tym kierunek prowadzenia trasy, występują załamania. Kabel jest dodatkowo pogrążony w ziemi, a więc jest
niewidoczny dla wzroku ludzkiego. Stąd wiedza o kierunku przepływu prądu jest kluczowa dla oceny kierunku
prowadzenia trasy linii kablowej i tego,
czy operator porusza się we właściwym kierunku.
Podobnie uzasadnione jest oczekiwanie graficznej prezentacji wyników. Wskazana przez Odwołującego funkcjonalność
oparta o numeryczny lub słupkowy sposób prezentacji jest niewystarczająca. Tego typu sposób prezentacji był dostępny
w rozwiązaniach produkowanych 20, czy 30 lat temu. Funkcjonalność opisana przez Odwołującego pozwala jedynie
określić przebieg trasy w planie, jednakże bez możliwości jednoznacznej identyfikacji konkretnego kabla spośród wiązki
kabli – a to jest celem Zamawiającego wobec istotnego zagęszczenia linii kablowych na terenach, gdzie występuje jego
sieć dystrybucyjna.
Wobec powyższego, nie można zgodzić się z tezami Odwołującego, jakoby kwestionowane przez niego parametry
odbiornika nie znajdowały uzasadnienia w potrzebach Zamawiającego.
8) Wymagania dla wyposażenia dodatkowego – przenośny generator (minimum trzy zakresy częstotliwości) w § 2 ust. 8
pkt 2 OPZ – pkt 5.8. odwołania
W § 2 ust. 10 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia wyposażenia dodatkowego,
w tym przenośnego generatora częstotliwości akustycznych wskazanego w § 2 ust. 10 pkt 2 OPZ, dla którego
Zamawiający oczekuje minimum trzech zakresów częstotliwości. Odwołujący nie ma racji twierdząc, że wymaganie
trzech konkretnych zakresów częstotliwości nie znajduje uzasadnienia funkcjonalnego. W tym względzie, Odwołujący w
pkt 5.8.2. odwołania zwraca uwagę, że „Jednoczesne wykorzystanie kilku częstotliwości nie występuje, a dodatkowy
trzeci zakres nie wpływa na poprawę skuteczności lokalizacji kabla”. Argumentacja Odwołującego jest niespójna.
Przyjmując bowiem wykładnię zaprezentowaną przez Odwołującego, należałoby uznać, że dla lokalizacji kabla
wystarczająca byłaby tylko jedna częstotliwość. Jednak w rzeczywistości tak nie jest. Oczywistym jest, że przy lokalizacji
nie wykorzystuje się więcej niż jedną częstotliwość. Niemniej, zasadne jest pozostawienie sobie możliwości wyboru
odpowiedniej częstotliwości, biorąc pod uwagę warunki sieci dystrybucyjnej. W tym względzie, Zamawiający wskazuje,
że do niniejszego zarzutu analogiczne zastosowanie
ma argumentacja przedstawiona przez niego w pkt 5.6. odwołania.
Zamawiający zwraca uwagę, jego infrastruktura jest zlokalizowana w terenie kolejowym, gdzie występuje znaczne
zagęszczenie linii kablowych elektroenergetycznych, telekomunikacyjnych jak również i sterowniczych. Dla zapobieżenia
błędnym pomiarom należy możliwie usunąć niepożądane, niezamierzone sprzężenie z sąsiednimi albo krzyżującymi się
kablami.
W tym zakresie, rozstrzygające znaczenie ma m.in. częstotliwość pomiarowa,
gdyż niezamierzone sprzężenie zmniejsza się o współczynnik stosunku częstotliwości.
Z tego względu niezbędne jest stosowanie generatorów z trzema częstotliwościami. Wyższe częstotliwości wykazują
większe zasięgi dla kabli ułożonych w otwartym terenie, zaś w gęstej sieci kablowej w terenie kolejowym, gdzie jest duże
zagęszczenie kabli sterowniczych, sygnalizacyjnych i elektroenergetycznych, należy jednak uprzywilejować najniższą
częstotliwość, aby zmniejszyć wzajemne oddziaływanie.
Tym samym, oczekiwanie Zamawiającego w zakresie zapewnienia minimum trzech zakresów częstotliwości generatora
wskazanego w § 2 ust. 10 OPZ ma swoje racjonalne uzasadnienie.
Ponadto, analogicznie jak w przypadku pkt 5.6. odwołania, wymaganie trzech konkretnych wartości częstotliwości nie
ogranicza konkurencji.
Wobec powyższego, również przedmiotowy zarzut nie jest zasadny. Jak wykazał Zamawiający, z uwagi na specyficzne
warunki sieci dystrybucyjnej jaką dysponuje, wymagania w zakresie trzech częstotliwości dla generatora są uzasadnione.
Zapewnienie przynajmniej trzech jest konieczne, aby minimalizować ryzyko sprzężenia z innymi kablami, które występują
w dużym zagęszczeniu na terenie linii kolejowych. Tym samym, Zamawiający określił parametry dla generatora zgodnie
ze swoimi uzasadnionymi potrzebami. Jednocześnie, Zamawiający wykazał także, iż na rynku występuje więcej niż jedno
rozwiązanie spełniające kwestionowane parametry.
9) Wymagania dla wyposażenia dodatkowego – przenośny zestaw do trasowania i lokalizacji uszkodzeń kabli w § 2 ust.
10 pkt 6 OPZ – pkt 5.9. odwołania
W § 2 ust. 10 OPZ Zamawiający wymaga dostarczenia wyposażenia dodatkowego,
w tym przenośnego zestawu do trasowania i lokalizacji uszkodzeń kabli wskazanego
w § 2 ust. 10 pkt 6 OPZ, dla którego Zamawiający oczekuje spełnienia ww. wymagań. Wbrew twierdzeniom
Odwołującego, który kwestionuje znaczenie cęg identyfikujących dla jakości
i precyzji pomiaru (pkt 5.9.2. odwołania), Zamawiający wskazuje, że wyposażenie lokalizatora w cęgi jest jednym z
podstawowych elementów służących do jednoznacznej, bezpiecznej
i szybkiej identyfikacji kabli w szczególności, kiedy w danym miejscu kabli przebiega bardzo dużo. Takie przypadki mają
miejsce w sieci dystrybucyjnej Zamawiającego zlokalizowanej niejednokrotnie na stacjach kolejowych, na terenie których
oprócz kabli Zamawiającego, znajdują się także linie kablowe innych podmiotów. Wymagane przez Zamawiającego cęgi
służą do identyfikacji kabli będących pod napięciem w sytuacji, gdy do lokalizacji trasy nie ma możliwości takowego kabla
uwolnić spod napięcia. Wówczas stosuje się sprzężenie elektromagnetyczne i na identyfikowany kabel zakłada się owe
cęgi nadawcze.
Niezależnie od powyższego, wbrew temu, co twierdzi Odwołujący w pkt 5.9.2 odwołania, inni zamawiający formułują
analogiczne wymagania odnośnie cęg nadawczych. W opisie przedmiotu zamówienia w postępowaniu
POST/DYS/OR/OZ/05187/2023 (Pkt III lit. E),
na które powołuje się Odwołujący, został zawarty wymóg możliwości sprzęgań z trasowanym kablem za pomocą sondy
nadawczej (cęgi nadawcze), w którym to postępowaniu Odwołujący złożył ofertę (Dowód powołany w pkt 7).
W zakresie częstotliwości, Zamawiający zwraca uwagę, iż przenośny zestaw powinien być kompatybilny z generatorem
stacjonarnym. Jest to szczególnie istotne przy badaniu długich odcinków kabli. W takiej sytuacji, dla jednoznacznej
identyfikacji konieczne jest podłączenie generatora z dwóch stron: z jednej strony generatora stacjonarnego
umieszczonego
na samochodzie, a z drugiej generatora przenośnego. Pracownicy mogą w takiej sytuacji poruszać się po trasie z
jednym i tym samym odbiornikiem, bowiem jest on kompatybilny
z generatorem stacjonarnym. W konsekwencji, za określeniem ww. częstotliwości przemawia obiektywna i racjonalna
potrzeba Zamawiającego.
Tak samo nie ma racji Odwołujący, który kwestionuje w pkt 5.9.3. odwołania znaczenie kierunku przepływu prądu i
natężenia. Ponownie w tym względzie należy przytoczyć argumentację przedstawioną w odniesieniu do pkt 5.7.
odwołania, która ma analogiczne zastosowanie do przedmiotowego zarzutu. Zamawiający przypomina, iż kierunek
przepływu prądu jest kluczowym parametrem, pozwalającym jednoznacznie zidentyfikować właściwy kabel spośród
wielu innych.
Nie można podzielić bardzo uproszczonej tezy Odwołującego, jakoby kierunek propagacji sygnału był z góry znany i
wynikał ze sposobu podłączenia nadajnika. Trasa linii kablowej
nie przebiega zwykle w odcinkach prostych, a jest składową odcinków elementarnych. Kierunek prowadzenia trasy ulega
zmianie, występują załamania. Kabel jest przy tym pogrążony w ziemi, a więc niewidoczny dla wzroku ludzkiego. Stąd
wiedza o kierunku przepływu prądu jest kluczowa dla oceny kierunku prowadzenia trasy linii kablowej i tego,
czy operator porusza się we właściwym kierunku.
Zamawiający nie zgadza się także ze stanowiskiem Odwołującego przedstawionym
w pkt 5.9.4. odwołania, jakoby rozbudowana wizualizacja nie miała żadnego wpływu
na wykrywanie uszkodzeń.
Takie tezy mogą być słuszne w sytuacji, gdy mamy do czynienia z jednym kablem.
P rzy sprzężeniu częstotliwością akustyczną z pojedynczym kablem, który ułożony jest w glebie bez sąsiedztwa innych
linii, można przyjąć, że linie pola elektromagnetycznego prądu pomiarowego układają się koncentrycznie wokół punktu
środka kabla. Z tego wynika,
że geometryczny punkt środkowy pola leży w osi kabla. To istnieje również wówczas, gdy prąd pomiarowy płynie po
ekranie kabla. Tylko ściśle koncentryczne pole daje dokładne wyniki lokalizacji przy poszukiwaniu kabla, według metody
minimum albo maksimum, bądź również przy wyznaczaniu głębokości zalegania kabla.
Przy zagęszczeniu kabli bądź linii, wobec równolegle płynących prądów pomiarowych, które także mogą podążać w
kierunku przeciwnym – wynikają pola wielokrotne, które należy traktować jako zniekształcenie pola, które zwykle jest
ułożone koncentrycznie. Natężenie
i ukształtowanie jakiegoś pola różnicowego zależą z jednej strony od kierunku i wielkości prądu pomiarowego oraz od
odległości punktów środkowych poszczególnych pól z drugiej strony. Przypadek idealny, że prąd „docelowy” koncentruje
się tylko na poszukiwanym kablu, a prąd „zwrotny” rozdziela się na wiele małych nitek prądowych płynących przez glebę
– praktycznie występuje tylko w otwartym terenie. Dlatego tam właśnie można oczekiwać większej dokładności pomiaru.
Tymczasem, w obszarach stacji kolejowych, gdzie infrastruktura kablowa jest mocno zagęszczona zawsze trzeba liczyć
się z równolegle prowadzonymi liniami i kablami, które przejmują część prądów powrotnych. Powstające przy tym
zniekształcenia pola można zmniejszyć tylko przez to, że strumień powrotny prądu pomiarowego musi płynąć wstępnie
wyznaczoną drogą. Jednakże zniekształcenie pola może wystąpić również tam, gdzie sąsiadujące kable lub linie zostaną
niezamierzenie sprzęgnięte. To sprzężenie jest przeważnie indukcyjne, o ile generator jest ustawiony na częstotliwości
poniżej 1 kHz,
tj. częstotliwości jakie definiuje Zamawiający w § 2 ust. 8 pkt 1 lit. d) OPZ. Stąd obserwacja kształtu pola daje operatorowi
informację, czy przemieszcza się nad danym kablem, czy nie, co ma znaczenie w sytuacji, kiedy w jednym rowie
kablowym kabli może być kilka, a nawet kilkanaście.
Tym samym, wbrew temu, co twierdzi Odwołujący, Zamawiający określił wymagania
dla przenośnego zestawu zgodnie ze swoimi uzasadnionymi i racjonalnymi potrzebami (…)”.
Przytoczone stanowisko Zamawiającego Izba uznała za wystarczające dla uznania,
że Zamawiający sporządził OPZ w sposób wynikający z jego obiektywnych potrzeb,
w szczególności dostosowania zamawianych urządzeń, do infrastruktury będącej w dyspozycji Zamawiającego.
Podkreślenia wymaga, że zarówno Odwołujący jak i Zamawiający przedstawili w sprawie bardzo obszerne stanowiska
procesowe, wraz licznymi dowodami na poparcie podnoszonych twierdzeń. Po dokonaniu oceny tych dowodów Izba
uznała, że:
1.Odwołujący wykazał, że w postępowaniu doszło do bardzo istotnego ograniczenia dostępu wykonawców do
zamówienia – ofertę prawdopodobnie będzie mógł złożyć tylko Przystępujący Megger.
2.Zamawiający wykazał, że Opis przedmiotu zamówienia, w tym kwestionowane odwołaniem postanowienia, to
wyraz uzasadnionych potrzeb Zamawiającego,
a nie dążenie do eliminacji z postępowania wszystkich wykonawców poza Megger. Tym samym ograniczenie
kręgu potencjalnych wykonawców jest skutkiem sporządzenia OPZ z uwzględnieniem obiektywnych potrzeb
Zamawiającego, nie zaś celem samym w sobie.
Izba uznała zatem, że sporządzając OPZ, Zamawiający nie naruszył przepisów wskazanych w zarzutach odwołania.
W konsekwencji Izba oddaliła odwołanie.
O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do wyniku sprawy
na podstawie art. 575 Pzp oraz w oparciu o przepisy rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z 30 grudnia 2020 r. w
sprawie szczegółowych rodzajów kosztów postępowania odwoławczego, ich rozliczania oraz wysokości i sposobu
pobierania wpisu od odwołania
(Dz. U. z 2020 r. poz. 2437).
Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak w sentencji.
Przewodniczący: ………............…………………..……………
………............…………………..……………
………............…………………..……………