Przejdź do treści

Orzecznictwo

Wyrok KIO 1695/12

Sąd
Krajowa Izba Odwoławcza
Data
Sygnatura
KIO 1695/12
Rodzaj
Wyrok

Sędzia: Piotr Kozłowski

Powołane przepisy

  • Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 8 czerwca 2010 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo zamówień publicznychart. 7 ust. 3, art. 11 ust. 8, art. 24 ust. 2 pkt 4, art. 26 ust. 2b, art. 26 ust. 3, art. 26 ust. 4, art. 87 ust. 1, art. 91 ust. 1, art. 179 ust. 1, art. 185 ust. 2, art. 189 ust. 2, art. 192 ust. 1, art. 192 ust. 2, art. 192 ust. 3 pkt 1, art. 192 ust. 9, art. 192 ust. 10, art. 198a, art. 198b
  • Rozporządzenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania§ 5 ust. 2 pkt 1

Treść orzeczenia

Sygn. akt KIO 1695/12 WYROK z dnia 21 sierpnia 2012 r. Krajowa Izba Odwoławcza – w składzie: Przewodniczący: Piotr Kozłowski Protokolant: Jakub Banasiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 sierpnia 2012 r. w Warszawie odwołania wniesionego do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej w dniu 8 sierpnia 2012 r. przez wykonawcę: …………………. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Zakład Blacharsko-Lakierniczy ……………………, Kielce w postępowaniu o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonym przez zamawiającego: Skarb Państwa – Komenda Wojewódzka Policji w Kielcach orzeka: 1. Uwzględnia odwołanie i nakazuje zamawiającemu unieważnienie czynności wykluczenia z postępowania oferty Zakładu Blacharsko-Lakierniczego ………………… z Kielc oraz powtórzenie oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu, badania i oceny ofert z uwzględnieniem oferty odwołującego. 2. Kosztami postępowania obciąża Skarb Państwa – Komendę Wojewódzką Policji w Kielcach i: 2.1. zalicza w poczet kosztów postępowania odwoławczego kwotę 7500 zł 00 gr (słownie: siedem tysięcy pięćset złotych zero groszy) uiszczoną przez odwołującego: Zakład Blacharsko-Lakierniczy …………………………….. z Kielc tytułem wpisu od odwołania, 2.2. zasądza od zamawiającego: Skarb Państwa – Komendę Wojewódzką Policji w Kielcach na rzecz odwołującego: Zakładu Blacharsko-Lakierniczego ………………………………… z Kielc kwotę 11100 zł 00 gr (słownie: jedenaście tysięcy sto złotych zero groszy) – stanowiącą koszty postępowania odwoławczego Sygn. akt KIO 1695/12 poniesione z tytułu uiszczonego wpisu od odwołania oraz uzasadnionych kosztów strony obejmujących wynagrodzenie pełnomocnika. Stosownie do art. 198a i 198b ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759, z późn. zm.) na niniejszy wyrok – w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia – przysługuje skarga za pośrednictwem Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej do Sądu Okręgowego w Kielcach. Przewodniczący: ……………………… Sygn. akt KIO 1695/12 U z a s a d n i e n i e Zamawiający – Komenda Wojewódzka Policji w Kielcach – prowadzi w trybie przetargu nieograniczonego, na podstawie ustawy z dnia 29 stycznia 2004 r. – Prawo zamówień publicznych (tekst jednolity Dz. U. z 2010 r. Nr 113, poz. 759, z późn. zm.; zwanej dalej również „ustawą pzp” lub „pzp”), postępowanie o udzielenie zamówienia na usługi pn. Usługa wykonania napraw powypadkowych w samochodach służbowych KWP w Kielcach (oznaczenie sprawy 060/PN/2012). Ogłoszenie o zamówieniu zostało zamieszczone w Biuletynie Zamówień Publicznych 19 lipca 2012 r. pod nr 260596-2012, tego samego dnia Zamawiający zamieścił ogłoszenie o zamówieniu w swojej siedzibie na tablicy ogłoszeń oraz na swojej stronie internetowej (www.przetarg.swietokrzyska.policja.gov), na której udostępnił również od tego dnia specyfikację istotnych warunków zamówienia (dalej zwaną w skrócie „s.i.w.z.” lub „SIWZ”). Wartość zamówienia jest mniejsza niż kwoty określone na podstawie art. 11 ust. 8 ustawy pzp i została ustalona przez Zamawiającego na kwotę 94.308,94 zł, co stanowi równowartość 23.462,27 euro. 3 sierpnia 2012 r. (pismem z tej daty) Zamawiający przesłał faksem Odwołującemu – Zakładowi Blacharsko-Lakierniczemu ……………………….. z Kielc – zawiadomienie o wykluczeniu go z postępowania, zawierające następujące uzasadnienie powodów wykluczenia: Wykonawca w dniu 02.08.2012 r. złożył w Sekcji Zamówień Publicznych KWP w Kielcach pismo w sprawie posiadania urządzenia umożliwiającego badanie skuteczności hamulca pomocniczego. Zamawiający po analizie w/w pisma i dokonaniu badania oferty wykonawcy w zakresie spełniania warunku dysponowania potencjałem technicznym, w tym posiadania niezbędnych do wykonania zamówienia narzędzi i urządzeń jakimi dysponuje wykonawca, stwierdził, że wykonawca nie spełnia warunku dotyczącego posiadania samodzielnego stanowiska diagnostycznego wyposażonego w urządzenia (przyrządy), do sprawdzania skuteczności hamulca zasadniczego i pomocniczego. Urządzenie jakim dysponuje wykonawca, umożliwia sprawdzenie skuteczności hamulców w czasie ruchu po drodze, a nie na stanowisku diagnostycznym. W związku z powyższym zamawiający uznał, że wykonawca nie spełnia warunku udziału w postępowaniu, tj. posiadania niezbędnej wiedzy i doświadczenia oraz dysponowania potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia (…), w tym dysponowania samodzielnym stanowiskiem diagnostycznym wyposażonym w Sygn. akt KIO 1695/12 urządzenia (przyrządy), do sprawdzania skuteczności hamulca zasadniczego i pomocniczego i wykluczył wykonawcę na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 4 ustawy Prawo zamówień publicznych. 8 sierpnia 2012 r. (pismem z 7 sierpnia 2012 r.) Odwołujący wniósł do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej odwołanie (zachowując wymóg przekazania jego kopii Zamawiającemu) od powyższej czynności Zamawiającego, któremu zarzucił naruszenie art. 7 ust. 3, art. 24 ust. 2 pkt 4, art. 26 ust. 3 oraz art. 91 ust. 1 ustawy pzp. Odwołujący wniósł o nakazanie Zamawiającemu: 1. Anulowania decyzji o wyborze oferty najkorzystniejszej. 2. Anulowania decyzji o wykluczeniu odwołującego z postępowania i ewentualnie nakazanie wezwania Odwołującego do uzupełnienia oferty w zakresie dysponowania stanowiskiem diagnostycznym wyposażonym w urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego. 3. Powtórzenia czynności badania i oceny ofert oraz dokonania wyboru oferty Odwołującego jako najkorzystniejszej. Odwołujący sprecyzował zarzut przez podanie następujących okoliczności faktycznych i prawnych uzasadniających wniesienie odwołania: Z opisanego w pkt 8.2 s.i.w.z. warunku w żaden sposób nie wynika abv wykonawca był zobowiązany dysponować samodzielnym stanowiskiem diagnostycznym wyposażonym w urządzenie (przyrządy), do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego. Dopiero z załącznika nr 5 do s.i.w.z. można domniemywać co kryje się pod pojęciem narzędzi i urządzeń, jakimi ma dysponować wykonawca. W załączniku tym wskazano między innymi w pkt 1) lit. d) urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego w ilości … szt. Opisany warunek w ocenie Odwołującego jest zapisem nieprecyzyjnym, gdyż Zamawiający w opisie przedmiotu zamówienia nic wskazywał na wymóg przeprowadzania badań technicznych, które umożliwiają dopuszczenie pojazdu do ruchu po naprawach blacharsko-lakierniczych. Wskazanie tylko w załączniku nr 5 dysponowania samodzielnym stanowiskiem diagnostycznym, które nie daje prawa dopuszczenia pojazdu do ruchu, i brak parametrów technicznych urządzeń w jakie ma być wyposażone stanowisko diagnostyczne, uprawniał każdego wykonawcę do interpretacji opisanego warunku zgodnie z zapisem s.i.w.z., a nie wyobrażeniami Zamawiającego na temat wyposażenia stanowiska diagnostycznego, w szczególności w zakresie spornego urządzenia do sprawdzania skuteczności działania Sygn. akt KIO 1695/12 hamulca zasadniczego i pomocniczego. Biorąc pod uwagę, że: badanie pojazdu na wymaganym stanowisku diagnostycznym nie miało uprawniać dopuszczenia pojazdu do ruchu, wystąpi konieczność przetransportowania naprawionego pojazdu na inne stanowisko diagnostyczne ze stosownymi uprawnieniami w celu dopuszczenia pojazdu do ruchu, oraz brak było opisu wymaganego urządzenia do sprawdzania skuteczności działania hamulców – uprawniało to Odwołującego do wskazania, że stanowisko diagnostyczne jest wyposażone w tester diagnostyczny do hamulców AMX-52) (Ameter), który zapewnia sprawdzenie i ocenę skuteczności działania hamulców (zasadniczego i pomocniczego) samochodów osobowych, ciężarowych, przyczep, autobusów i ciągników rolniczych o DMC do i powyżej 3,5 t. Zgodnie z instrukcja obsługi producenta głównym przeznaczeniem urządzenia jest pomiar ujemnych przyspieszeń wzdłużnych pojazdu (opóźnień) występujących w procesach ich hamowania. Funkcja ta jest realizowana zgodnie z zaleceniami ITS WT-ITS 23/99-ZDO i służy do sprawdzania skuteczności hamulców pojazdów samochodowych i ciągników rolniczych. Pomiar tym urządzeniem jest dokonywany w pojeździe będącym w ruchu (30 km/h). Warunki lokalowe zakładu pozwalają na sprawdzenie tym urządzeniem skuteczności działania hamulców w naprawianych pojazdach. Należy również dodać, ze żaden zapis s.i.w.z. nie wskazywał na obowiązek dysponowania zamontowanym urządzeniem na stałe na stanowisku diagnostycznym, zatem żądanie wykazania się urządzeniami nieopisanymi w warunku podmiotowym jest działaniem nieuprawnionym i bezprawnym. Na słuszność przedstawionej argumentacji wskazuje zdaniem Odwołującego wyrok z 16 lutego 2012 r. (sygn. akt. KIO 113/12), w którym wskazano: za niedopuszczalne należy uznać takie działanie Zamawiającego, który dokonuje rekonstrukcji treści warunku przez pryzmat informacji, które objęte są dokumentami składanymi na potrzeby potwierdzenia warunku udziału w postępowaniu. Zwrócić bowiem należy, iż warunek udziału w postępowaniu musi być sformułowany w sposób jasny i nie budzący wątpliwości, a dokumenty składane w celu potwierdzenia określonego warunku służą weryfikacji wymogów zawartych w treści tego warunku wyartykułowanego w ogłoszeniu o zamówieniu i specyfikacji istotnych warunków zamówienia, a służąc ocenie spełniania warunku, przedstawiają informacje niezbędne do dokonania przedmiotowej czynności. Z powyższego wynika oczywista prawidłowość, iż to treść warunku udziału w postępowaniu determinuje treść dokumentu, składanego na potwierdzenie spełniania określonego warunku udziału w postępowaniu, a nie odwrotnie. Podobne stanowisko zostało wyrażone również w wyroku z 13 stycznia 2012 r. (sygn. akt. KIO 2788/11), w którego uzasadnieniu Izba wskazała, że Sygn. akt KIO 1695/12 Zamawiający nie jest uprawniony, aby na etapie badania i oceny ofert nadawać postanowieniom specyfikacji istotnych warunków zamówienia, w tym opisowi oceny spełniania warunków udziału w postępowaniu inne, niż pierwotnie ustalone znaczenie. Nie jest dopuszczalne także w toku badania ofert doprecyzowywanie przez Zamawiającego postanowień specyfikacji oraz formułowanie dodatkowych wymagań w treści specyfikacji nie zawartych. Ponadto przy założeniu, że wskazane urządzenie nie spełnia opisanego warunku, to skuteczne wykluczenie z prowadzonego postępowania jest możliwe dopiero po wcześniejszym wezwaniu do uzupełnienia dokumentów w trybie art. 26 ust. 3 pzp w zakresie umożliwiającym wykazanie się innym potencjałem technicznym. Na przykład zakład Odwołującego od kilku lat korzysta z użyczonego stanowiska diagnostycznego w stacji kontroli pojazdów, która działa w pobliżu i zgodnie z zawartą umową udostępnia stanowisko diagnostyczne i wszystkie dostępne urządzenia z możliwością montażu tych urządzeń na terenie zakładu Odwołującego. Zdaniem Odwołującego Zamawiający nie ograniczył dysponowania zakładem do jednego miejsca, wskazano jedynie na lokalizację zakładu na terenie miasta Kielc, a to umożliwia Odwołującemu wykazanie się w wyniku uzupełnienia dokumentów dysponowania narzędziami podmiotu trzeciego w trybie art. 26 ust. 2b pzp. Na taki obowiązek interpretacyjny stosowania art. 26 ust. 3 pzp wskazuje wyrok Izby z 22 maja 2012 r. (sygn. akt. KIO 899/12), w którego uzasadnieniu wskazano, że przesłanka wykluczenia z udziału w postępowaniu określona w art. 24 ust. 2 pkt. 4 ustawy, aktualizuje się dopiero w sytuacji, gdy wykonawca nie złoży wymaganego dokumentu pomimo prawidłowego wezwania w trybie art. 26 ust. 3 ustawy. Każdorazowa decyzja Zamawiającego o wykluczeniu wykonawcy z. udziału w postępowaniu z powodu niewykazania spełniania warunku udziału w postępowaniu musi być zatem poprzedzona procedurą, o której mowa w art. 26 ust. 3 ustawy, w przypadku zaktualizowania się przesłanek opisanych w tym przepisie. Przepis art. 26 ust. 3 ustawy ma charakter obligatoryjny na co wskazuje sformułowanie „wzywa”, a nie „może wezwać” i obliguje zamawiającego do wezwania do uzupełnienia oświadczeń i dokumentów w sytuacjach uregulowanych w tym przepisie. W kolejnym wyroku Izby z 15 maja 2012 r. (sygn. akr. KIO 889/12) wskazano, że zgodnie z ustawą – Prawo zamówień publicznych, zamawiający, w celu ustalenia, czy wykonawca spełnia warunki udziału w postępowaniu, uprawniony i zobowiązany jest do dokonywania czynności wyjaśniania treści ofert oraz wzywania do uzupełnienia dokumentów. Aby wykluczyć wykonawcę z postępowania lub odrzucić złożoną ofertę Zamawiający powinien mieć całkowitą pewność, że zaistniały przesłanki Sygn. akt KIO 1695/12 uzasadniające wykluczenie lub odrzucenie oferty. Na zasadność obowiązkowego wezwania wykonawcy do uzupełniania dokumentów potwierdzających spełnienie warunków wskazano również w wyroku Izby z 15 lutego 2012 r. (sygn. akt. KIO 257/12), w którym wskazano, że brak potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowanie o udzielenie zamówienia publicznego nie uprawnia do wykluczenia wykonawcy z postępowania bez uprzedniego przeprowadzenia procedury przewidzianej w art. 26 ust. 3 ustawy pzp. 21 sierpnia 2012 r. Zamawiający w toku posiedzenia złożył pisemną odpowiedź na odwołanie, w której wniósł o jego oddalenie. Zamawiający podtrzymał prawidłowość podjętej decyzji i jej uzasadnienia, dodatkowo prezentując następującą argumentację i wyjaśnienia. Do terminu składania ofert Odwołujący nie kwestionował precyzyjności określenia warunku udziału w postępowaniu określonego w pkt 8.2 wiersz drugi, kolumna druga, wraz ze wskazaniem w kolumnie trzeciej dokumentu na potwierdzenie spełniania tego warunku. śaden z wykonawców nie zwracał się do Zamawiającego o udzielenie wyjaśnień treści s.i.w.z. w tym zakresie. Zdaniem Zamawiającego oznacza to, że tak określone warunki oraz żądane dokumenty, w tym Wykaz niezbędnych do wykonania zamówienia narzędzi i urządzeń jakimi dysponuje Wykonawca (stanowiący załącznik nr 5 do s.i.w.z.) – nie budziły wątpliwości co do sposobu oceny spełnienia warunków udziału w postępowaniu. W ocenie Zamawiającego w załączniku nr 5 w sposób precyzyjny zostały określone stanowiska i narzędzia do naprawy pojazdów, w które miał być wyposażony zakład naprawczy wykonawcy. Odwołujący złożył taki wykaz odnośnie swojego zakładu. Zdaniem Zamawiającego sformułowanie wynikające z pkt 1 lit d załącznika nr 5 jest jasne i precyzyjne: Samodzielne stanowisko diagnostyczne wyposażone w urządzenia (przyrządy): urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego w ilości … sztuk. Wskazany przez Odwołującego tester jest urządzeniem przenośnym, którego używanie jest możliwe, jak wspomniał sam Odwołujący, w pojeździe będącym w ruchu (30 km/h), co jednoznacznie potwierdza, że nie można nim dokonać sprawdzenia skuteczności hamulców na samodzielnym stanowisku diagnostycznym. Zamawiający o posiadanym przez Odwołującego urządzeniu, tj. testerze diagnostycznym do hamulców AMX-520 (ameter), został poinformowany przez niego samego. Zamawiający nie wzywał Odwołującego do wyjaśnień w tym zakresie, nie mógł jednak zignorować tej informacji i uwzględnił ją przy badaniu i ocenie ofert. Zdaniem Zamawiającego w zaistniałej sytuacji procedura określonej w art. 26 ust. 3 pzp nie znajduje zastosowania. Uzupełnienie przez Odwołującego oferty 2 sierpnia 2012 r. Sygn. akt KIO 1695/12 spowodowało, że wzywanie do złożenia wyjaśnień w tym zakresie oraz ewentualne wzywanie do uzupełnienia oświadczeń i dokumentów potwierdzających spełnienie warunków udziału w postępowaniu – narażałoby Zamawiającego na zarzut prowadzenia z Odwołującym negocjacji dotyczących złożonej przez niego oferty. Izba ustaliła, że Zamawiający 8 sierpnia 2012 r. przekazał faksem kopię odwołania drugiemu wykonawcy uczestniczącemu w postępowaniu. 13 sierpnia 2012 r. do Prezesa Krajowej Izby Odwoławczej wpłynęło pismo z 10 sierpnia 2012 r. zawierające zgłoszenie przez wykonawcę Auto Adamczak Autoryzowana Stacja Obsługi ……………… z Kielc przystąpienia do postępowania odwoławczego po stronie Zamawiającego. Izba stwierdziła nieskuteczność przystąpienia, gdyż zostało ono zgłoszone z przekroczeniem 3-dniowego terminu wynikającego z art. 185 ust. 2 pzp, który upływał w tym przypadku 11 sierpnia 2012 r. w sobotę, która nie jest dniem ustawowo wolnym od pracy. Izba zważyła, że z przepisu art. 185 ust. 2 pzp wynika dla zachowania terminu konieczność doręczenia zgłoszenia przystąpienia w formie pisemnej albo elektronicznej opatrzonej bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu. Jednocześnie nie przewidziano fikcji doręczenia, polegającej na tym, że nadanie pisma w placówce pocztowej operatora publicznego jest równoznaczne ze zgłoszeniem w terminie przystąpienia. Tym samym nie ma podstaw do przyjęcia, że z chwilą nadania zgłoszenia przystąpienia listem poleconym 10 sierpnia 2012 r. zgłoszenie przystąpienia do Prezesa Izby, co faktycznie miało miejsce dopiero z chwilą doręczenia pisma adresatowi. Ponieważ odwołanie nie zawierało braków formalnych i wpis od niego został przez Odwołującego uiszczony – podlegało rozpoznaniu przez Izbę. Wobec ustalenia w toku czynności formalnoprawnych i sprawdzających, iż nie została wypełniona żadna z przesłanek skutkujących odrzuceniem odwołania, o których mowa w art. 189 ust. 2 pzp, i wobec braku odmiennych wniosków Stron w tym zakresie, Izba przeprowadziła rozprawę, podczas której Strony podtrzymały swoje dotychczasowe stanowiska. Po przeprowadzeniu rozprawy z udziałem Stron postępowania, uwzględniając zgromadzony materiał dowodowy, jak również biorąc pod uwagę oświadczenia i stanowiska zawarte w środkach ochrony prawnej, a także wyrażone ustnie na Sygn. akt KIO 1695/12 rozprawie i odnotowane w protokole, Izba ustaliła i zważyła, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 179 ust. 1 pzp odwołującemu przysługuje legitymacja do wniesienia odwołania, gdy ma (lub miał) interes w uzyskaniu zamówienia oraz może ponieść szkodę w wyniku naruszenia przez zamawiającego przepisów ustawy. W ocenie Izby Odwołujący legitymuje się interesem w uzyskaniu przedmiotowego zamówienia, gdyż złożył ofertę z najniższą ceną, która stanowi jedyne kryterium oceny ofert. Odwołujący ma zatem realną szansę na uzyskanie przedmiotowego zamówienia wobec zarzutów skierowanych przeciwko wykluczeniu go z postępowania. Natomiast dokonanie tej czynności przez Zamawiającego naraża Odwołującego na szkodę z powodu nieuzyskania odpłatnego zamówienia publicznego, na co mógłby w przeciwnym razie liczyć. Izba dopuściła w niniejszej sprawie dowody z dokumentacji postępowania o zamówienie publiczne, która została również przekazana przez Zamawiającego w formie kopii poświadczonej za zgodność z oryginałem, w szczególności zaś przeprowadziła dowody z: ogłoszenia, s.i.w.z., oferty Odwołującego, pisma Odwołującego z 2 sierpnia 2012 r., a także z protokołu postępowania. Iza wzięła pod uwagę także dokumenty złożone na rozpowie przez Odwołującego, dokonując ich oceny i znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Przy rozpoznawaniu przedmiotowej sprawy Izba wzięła również pod uwagę stanowiska i oświadczenia Stron złożone na piśmie w ramach środków ochrony prawnej oraz wyrażone ustnie w toku rozprawy i odnotowane w protokole. Biorąc pod uwagę zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, poczynione ustalenia faktyczne oraz zakres zarzutów podniesionych w odwołaniu i podlegających rozpatrzeniu, Izba stwierdziła, że odwołanie zasługuje na uwzględnienie. Izba uznała za nieprawidłową czynność Zamawiającego polegającą na wykluczeniu Odwołującego na podstawie art. 24 ust. 2 pkt 4 pzp – z uwagi na niespełnienie warunku udziału w postępowaniu dotyczącego dysponowania odpowiednim potencjałem technicznym opisanego w s.i.w.z., a konkretnie za brak dysponowania stanowiska diagnostycznego wyposażonego w przyrząd do sprawdzania skuteczności hamulca zasadniczego i pomocniczego. Na wstępie zauważyć należy, że choć warunki udziału w postępowaniu zostały sformułowane przez Zamawiającego w sposób mało przejrzysty, to jednak można Sygn. akt KIO 1695/12 jednoznacznie ustalić w jakim zakresie zostały sprecyzowane wymagania dotyczące potencjału technicznego wykonawcy. Zamawiający zdaje się utożsamiać, przynajmniej w ogłoszeniu o zamówieniu, wskazanie dokumentów wymaganych na potwierdzenie spełniania warunków udziału w postępowaniu z opisem sposobu dokonywania oceny spełniania tych warunków. Stąd z ogłoszenia można jedynie wyczytać w ramach tego opisu: 1. Wykaz niezbędnych do wykonania zamówienia narzędzi i urządzeń, jakimi dysponuje Wykonawca (Załącznik nr 5 do SIWZ); 2. Kserokopia dowodu rejestracyjnego co najmniej jednego pojazdu przeznaczonego do holowania. (…) To samo sformułowanie wpisano błędnie jako odnoszące się do warunku dotyczącego posiadania wiedzy i doświadczenia oraz warunku dotyczącego dysponowania osobami zdolnymi do wykonania zamówienia, choć w tym zakresie Zamawiający nie sprecyzował w istocie żadnych wymagań. Z kolei w s.i.w.z. przytoczone sformułowanie z ogłoszenia zostało zamieszczone w pkt 8.2, w pkt 2 tabeli, w kolumnie Nazwa dokumentu potwierdzającego spełnienie warunku. Natomiast w kolumnie Warunki udziału w postępowaniu dotyczące: – zamieszczono dodatkową w stosunku do ogłoszenia treść – Posiadają niezbędną wiedzę i doświadczenie oraz dysponują potencjałem technicznym i osobami zdolnymi do wykonania zamówienia lub przedstawią pisemne zobowiązanie do udostępnienia potencjału technicznego i osób zdolnych do wykonania zamówienia, w tym: – muszą dysponować zakładem naprawczym, wyposażonym w niezbędne do wykonania zamówienia narzędzia i urządzenia. Zakład musi znajdować się na terenie miasta Kielc oraz posiadać: 1) plac parkingowy: utwardzony, ogrodzony, odpowiednio zabezpieczony, 2) pojazd do holowania lub lawetę do przewozu samochodów uszkodzonych, 3) zadaszone stanowiska, 4) posiadać ważne ubezpieczenie od ryzyk w związku z prowadzoną działalnością. Pomijając, że ostatni z tych pkt odnosi się do sytuacji ekonomiczno-finansowej, w ten sposób warunek sformułowany w treści s.i.w.z. nie jest tożsamy z jego określeniem w ogłoszeniu. Jednakże wspólna z ogłoszeniem treść odsyła niewątpliwie do załącznika nr 5 s.i.w.z., który dopiero precyzuje wymagane wyposażenie zakładu naprawczego w stanowiska i narzędzia do naprawy pojazdów przez podanie 4 typów stanowisk (samodzielne stanowisko diagnostyczne, samodzielne stanowisko blacharskie, samodzielne stanowisko lakiernicze, samodzielne stanowisko mechaniczne), do których przypisano listę wymaganych urządzeń lub narzędzi. W szczególności samodzielne stanowisko diagnostyczne miało być wyposażone między innymi w urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego, przy czym pozostawiono do wypełnienia przez wykonawcę liczbę sztuk. Oprócz tego sformułowano wymaganie, że sprzęt warsztatowy oraz inne przyrządy i urządzenia powinny być Sygn. akt KIO 1695/12 profesjonalne, przeznaczone do zakładów specjalizujących się w naprawach blacharsko-lakierniczych. Opisana treść załącznika nr 5 do s.i.w.z. jest w zasadzie powtórzeniem postanowień § 4 załącznika nr 1 do s.i.w.z. dotyczącego szczegółowego opisu przedmiotu zamówienia. W odniesieniu do samodzielnego stanowiska diagnostycznego sprecyzowano tu jednak dodatkowo, że wymagane jest wyposażenie w minimum jedno urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego. O ile rację ma Zamawiający, że Odwołujący mógł ustalić (i de facto to uczynił, co wynika z załączenia do oferty wypełnionego załącznika nr 5 do s.i.w.z.) na podstawie przywołanej treści s.i.w.z., że ma potwierdzić dysponowanie samodzielnym stanowiskiem diagnostycznym wyposażonym w urządzenie do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego – o tyle Odwołujący zasadnie podniósł, że Zamawiający nie sprecyzował jakiego rodzaju urządzenia oczekuje. Dopiero na rozprawie Zamawiający wyjaśnił, że przyrząd jakim dysponuje Odwołujący – opóźnieniomierz AMX520 – jest nieodpowiedni, gdyż nie umożliwia sprawdzenia sił hamowania dla każdego z kół odrębnie. Zdaniem Zamawiającego wykonawca jako profesjonalista powinien wiedzieć, że w ramach napraw objętych przedmiotem zamówienia może wystąpić tak konieczność, w szczególności po naprawach blacharskich. Izba zważyła, że takie wyobrażenia i intencje Zamawiającego nie mogą zastępować lub uzupełniać sformułowanego pisemnie warunku udziału w postępowaniu. W ocenie Izby również przenośny charakter urządzenia nie stoi na przeszkodzie zaliczenia go w skład wyposażenia samodzielnego stanowiska diagnostycznego, gdyż nie sprecyzowano, że chodzi wyłącznie o urządzenia do stacjonarnego przeprowadzania konkretnych badań. Zamawiający nie kwestionował przy tym twierdzeń Odwołującego, że wewnętrzna droga dojazdowa do warsztatu umożliwia mu przeprowadzenie badań skuteczności hamulców zgodnie z instrukcją posiadanego opóźnieniomierza, bez wyjeżdżania na drogę publiczną. Przede wszystkim Odwołujący wykazał, że opóźnieniomierz jest jednym trzech rodzajów urządzeń do kontroli działania hamulców, obok urządzenia rolkowego i urządzenia płytowego (najazdowego), co wynika wprost z pkt 2 tabeli załącznika nr 2 do obowiązującego rozporządzenia Ministra Transportu i Budownictwa z dnia 10 lutego 2006 r. (Dz.U. Nr 40, poz. 275) w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do stacji przeprowadzających badania techniczne pojazdów, wydanego na podstawie art. 84a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. – Prawo o ruchu drogowym (Dz.U z 2005 r. Nr 108, poz. 908, z późn. zm.). Choć takie obawy Odwołujący wyraził w odwołaniu, na rozprawie okazało się, że niesporne jest, że przedmiot zamówienia nie dotyczy i nie obejmuje usług przeprowadzania kontrolnych badań Sygn. akt KIO 1695/12 technicznych pojazdów przez stację kontroli pojazdów, która na mocy przywołanego rozporządzenia obowiązane są do posiadania w ramach wyposażenia kontrolno- pomiarowego do kontroli działania hamulców zarówno urządzenie rolkowe lub urządzenie płytowe (najazdowe), jak i opóźnieniomierz (§ 14 ust. 1 pkt 1 i 13). Wobec tego jeżeli Zamawiający uznawał za konieczny warunek udziału w postępowaniu wyposażenie zakładu prowadzącego naprawy objęte przedmiotem zamówienia w urządzenia rolkowe lub płytowe do badania sił hamownia na poszczególnych kołach, to mógł i powinien wprost to opisać w treści ogłoszenia i s.i.w.z. Niezrozumiałe są w tym kontekście wywody Zamawiającego na rozprawie, że w ten sposób mógłby spotkać się z zarzutem określenia warunku ograniczającego konkurencję. Każdy warunek udziału w postępowaniu ogranicza w jakiś sposób krąg wykonawców, którzy mogą ubiegać się o udzielnie zamówienia, jednak jego treść musi być w pełni uzewnętrzniona, aby umożliwić wykonawcom stwierdzenie, czy będą mogli go spełnić czy nie, a w tym drugim przypadku ewentualne zaskarżenie jako warunku nadmiernego w stosunku do przedmiotu zamówienia. W ocenie Izby w świetle sformułowanego warunku udziału w postępowaniu Zamawiający nie miał podstaw by uznać dysponowanie przez Odwołującego opóźnieniomierzem za niewystarczające. Izba zważyła natomiast, że w uzasadnieniu wykluczenia nie podniesiono żadnych zastrzeżeń co do profesjonalnego charakteru opóźnieniomierza AMX520, który, jak to z własnej inicjatywy wykazał Odwołujący, posiada wystawiony przez Instytut Transportu Samochodowego (ITS) w Warszawie certyfikat (nr Z/15/017/06) zgodności jako wyrób spełniający wymagania zawarte w poprzednio obowiązującym rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z 1 lutego 2005 r. w sprawie szczegółowych wymagań w stosunku do stacji przeprowadzających badania techniczne pojazdów. Certyfikat ten co prawda był ważny do 24 stycznia 2011 r., jednak nie był to dokument wymagany, a nadto z § 19 przywołanego powyżej rozporządzenia aktualnie obowiązującego wynika, że do przeprowadzania badań technicznych pojazdów można nadal wykorzystywać wyposażenie kontrolno-pomiarowe znajdujące się na wyposażeniu stacji kontroli pojazdów i dopuszczone do użytkowania na podstawie dotychczasowych przepisów, jeżeli gwarantują wykonywanie badań technicznych zgodnie z przepisami w sprawie zakresu i sposobu przeprowadzania badań technicznych pojazdów oraz wzorów dokumentów stosowanych przy tych badaniach. W złożonym na rozprawie piśmie producenta z 17 sierpnia 2008 r. wskazano na posiadanie przez urządzenie AMX520 nowszego certyfikatu ITS o nr Z15/032/2012 co zdaje się wskazywać, że nadal może być ono używane do przeprowadzania badań na stacjach kontroli pojazdów. Wydaje się zatem, że trudno Sygn. akt KIO 1695/12 odmówić temu przyrządowi waloru profesjonalnego urządzenia z punktu widzenia przedmiotu zamówienia, który nie obejmuje przeprowadzania takich badań technicznych. Na marginesie Izba zauważa, że określenia typu profesjonalne urządzenia z założenia są nieprecyzyjne i rodzą możliwość powstania sporu na tle konkretnych przypadków. Nie sposób jednak nie zauważyć, że nawet gdyby treść warunku została sformułowana w sposób eliminujący wykazanie opóźnieniomierze jako urządzenia do sprawdzania skuteczności działania hamulca zasadniczego i pomocniczego, to Zamawiający miałby obowiązek wezwania Odwołującego do uzupełnienia złożonego wraz z ofertą załącznika nr 5 na podstawie art. 26 ust. 3 pzp. W takim przypadku dokument załączony do oferty należałoby bowiem uznać za obarczony błędem w tym zakresie. Przy czym pismo Odwołującego z 1 sierpnia 2012 r., mogłyby być uznane co najwyżej za wyjaśnienia dokumentu złożonego na potwierdzenie warunków udziału w postępowaniu, gdyby do Zamawiający wezwał do ich złożenia na podstawie art. 26 ust. 4 pzp. Z kolei treść tych wyjaśnień, formalnie samorzutnie złożonych przez Odwołującego, w żaden sposób nie zmieniała ani nie była sprzeczna z wykazem wyposażenia warsztatu załączonym do oferty. Wręcz przeciwnie, Odwołujący nie wahał się przyznać jakim konkretnie urządzeniem dysponuje w warsztacie Nieadekwatne są zatem wywody Zamawiającego z odpowiedzi na odwołanie, że w tych okolicznościach wezwanie do uzupełnienia dokumentu mogłoby prowadzić do prowadzenia niedopuszczalnych negocjacji dotyczących złożonej oferty. Procedura przewidziana w art. 26 ust. 3 pzp ma charakter obligatoryjny i, tak jak skorzystanie z art. 26 ust. 4 pzp, nie stanowi żadnych negocjacji, ani zmiany treści oferty objętej zakazem z art. 87 ust.1 pzp, który dotyczy zakazu zmiany merytorycznej treści oferty, a nie uzupełniania i wyjaśniania dokumentów składanych na potwierdzenia spełniania warunków udziału w postępowaniu. Zamawiający nie miał żadnych podstaw by z góry przesądzić, że Odwołujący nie będzie w stanie uczynić zadość wezwaniu w trybie art. 26 ust. 3 pzp. Odwołujący uprawdopodobnił za pomocą złożonej na rozprawie Umowy użyczenia zawartej 15 kwietnia 2012 r. z innym przedsiębiorcą z terenu Kielc, że twierdzenia odwołania o możliwości wykazania udostępnienia mu urządzenia pożądanego przez Zamawiającego (rolki do badania sprawności hamulców) – nie są bez pokrycia. Natomiast wywody Zamawiającego na rozprawie podważające taką możliwość z uwagi na brak wskazania w ofercie takiego podwykonawcy są nieadekwatne, gdyż udostępnianie potencjału technicznego przez podmiot trzeci nie oznacza, że podmiot ten staje się podwykonawcą. Sam Zamawiający w treści s.i.w.z. zastrzegł natomiast obowiązek powierzenia podwykonawstwa podmiotowi trzeciemu udostępniającemu swoją wiedzę i doświadczenie, Sygn. akt KIO 1695/12 co jest zresztą wymaganiem martwym, gdyż nie sprecyzowano żadnego warunku w tym zakresie. Choć Zamawiający formalnie nie wzywał Odwołującego do wyjaśnień w trybie przewidzianym w ustawie pzp, jednak zastąpił to swoistymi działaniami operacyjnymi. Zamawiający nie zaprzeczył twierdzeniom Odwołującego na rozprawie, że pracownicy policji dwukrotnie byli w siedzibie zakładu w celu sprawdzenia jakim wyposażeniem dysponuje. Zamawiający oświadczył nawet na rozprawie, że z czynności tych sporządzono notatkę służbową. Na pytanie o to, czy została ona włączona w poczet dokumentacji prowadzonego postępowania o udzielenie zamówienia, Zamawiający udzielił jednak odpowiedzi negatywnej. Taki sposób prowadzenia badania ofert (spełniania warunków udziału w postępowaniu) stanowi rażące naruszenie podstawowych zasad postępowania o udzielenie zamówienia publicznego, w szczególności zasady jawności, pisemności oraz równego traktowania wykonawców. Rodzi także obawy o bezstronność i obiektywizm osób prowadzących to postępowanie. Izba dała wiarę Odwołującemu, że działania te wywołały u niego przeświadczenie, że musi odpowiedzieć na zarzuty, które zostały postawione w toku tych wizyt. Stąd przekazane 2 sierpnia 2012 r. wyjaśnienia w istocie nie zostały złożone dobrowolnie z własnej inicjatywy Odwołującego, lecz na skutek wezwania, tyle że skierowanego w trybie nieznanym ustawie pzp. Rozstrzygnięcie o zarzutach odwołania nie przesądza, czy dla prawidłowego wykonania zamówienia Odwołujący będzie musiał skorzystać oprócz posiadanego opóźnieniomierza z innego urządzenia umożliwiającego sprawdzenie skuteczności hamulca zasadniczego i pomocniczego z uwzględnieniem sił działających na poszczególne koła. Zauważyć należy, że warunki udziału w postępowaniu zwykle nie obejmują wszystkich narzędzi niezbędnych dla wykonania zamówienia. Natomiast rozstrzygające znaczenie będą miały w tym zakresie postanowienia umowy przygotowane przez Zamawiającego. Mając powyższe na uwadze, Izba stwierdziła, że naruszenie przez Zamawiającego art. 24 ust. 2 pkt 4 ustawy pzp miało wpływ na wynik prowadzonego przez niego postępowania o udzielenie zamówienia, i działając na podstawie przepisów art. 192 ust. 1, 2 i ust. 3 pkt 1 ustawy pzp – orzekła jak w pkt 1 sentencji. O kosztach postępowania odwoławczego orzeczono stosownie do jego wyniku na podstawie przepisu art. 192 ust. 9 i 10 ustawy pzp w związku z przepisem § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 15 marca 2010 r. w sprawie wysokości Sygn. akt KIO 1695/12 i sposobu pobierania wpisu od odwołania oraz rodzajów kosztów w postępowaniu odwoławczym i sposobu ich rozliczania (Dz. U. Nr 41, poz. 238), obciążając Zamawiającego kosztami tego postępowania, na które złożył się wpis uiszczony przez Odwołującego oraz jego uzasadnione koszty, w ramach których uwzględniono: wynagrodzenie pełnomocnika, na podstawie przedłożonego do akt sprawy rachunku (faktury VAT) – zgodnie z przepisem § 3 pkt 2 przywołanego rozporządzenia.. Przewodniczący: ………………………..

Powołane sygnatury

KIO 113/12, KIO 257/12, KIO 2788/11, KIO 899/12, akr KIO 889/12