Postanowienie z dnia 7 maja 2003 r. III SW 8/03 Do zawiadomienia o zamiarze skorzystania przez stowarzyszenie z uprawnienia określonego w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o refe- rendum ogólnokrajowym (Dz.U. Nr 57, poz. 507 ze zm.) powinny być dołączone dowody dokumentujące prowadzenie działalności związanej z przedmiotem referendum (art. 48 ust. 1 pkt 3 lit. c), jeżeli nie wynika ona wprost ze statutu. Przewodnicząca SSN Krystyna Bednarczyk (sprawozdawca), Sędziowie SN: Roman Kuczyński, Zbigniew Myszka. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 maja 2003 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia „Ruch Autonomii Śląska” na uchwałę Pań- stwowej Komisji Wyborczej z dnia 28 kwietnia 2003 r., odmawiającą wydania za- świadczenia o przysługiwaniu uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej w programach radiowych i telewizyjnych. o d d a l i ł skargę. U z a s a d n i e n i e Uchwałą z dnia 28 kwietnia 2003 r. Państwowa Komisja Wyborcza odmówiła Stowarzyszeniu Ruch Autonomii Śląska w Rybniku wydania zaświadczenia o przy- sługiwaniu mu uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej w programach ra- diowych i telewizyjnych nadawców publicznych w formie audycji referendalnych. Jako podstawę odmowy wydania zaświadczenia wskazała, że zgłaszający zawiado- mienie nie należy do kręgu podmiotów określonych w art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowym (Dz. U. Nr 57, poz. 507). W szczegól- ności nie spełnia dotyczącego stowarzyszeń lub innych organizacji społecznych wy- mogu określonego w punkcie 3 lit. c tego przepisu prowadzenia działalności związa- nej z przedmiotem referendum - zgody na ratyfikację Traktatu dotyczącego przystą- 2 pienia Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej - gdyż taka działalność nie wy- nika z § 7 statutu załączonego do zawiadomienia. W skardze na tę uchwałę Ruch Autonomii Śląska zarzucił, że od lat prowadzi działalność związaną z przedmiotem referendum dążąc do pobudzenia aktywności społecznej i kształtowania postawy obywatelskiej wśród mieszkańców Śląska. Działa także na rzecz zachowania i ochrony kultury mniejszości narodowych i etnicznych. Główny cel ruchu - upodmiotowienie regionu - również związany jest z wprowadze- niem norm unijnych. Przedstawiciele stowarzyszenia uczestniczą w międzynarodo- wych konferencjach i opiniują projekty europejskich aktów prawnych. Uznanie przez Państwowa Komisję Wyborczą, że stowarzyszenie nie prowadzi działalności związa- nej z przedmiotem referendum, było błędne. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przepis art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólno- krajowym wymienia krąg podmiotów uprawnionych do udziału w kampanii referen- dalnej w programach radiowych i telewizyjnych, określając warunki, jakie podmioty te muszą spełniać. W stosunku do stowarzyszeń i innych organizacji społecznych wa- runki te określone są w punkcie 3 tego przepisu. Jednym z tych warunków jest pro- wadzenie działalności związanej z przedmiotem referendum, a działalność ta mieści się w zakresie jej celów statutowych. Wymogiem powołanego przepisu nie jest zapis w statucie odnoszący się do przedmiotu referendum, lecz faktyczne prowadzenie działalności związanej z przedmiotem referendum, pod warunkiem jej zgodności z celami statutowymi. Wymogiem formalnym skutecznego złożenia zawiadomienia o zamiarze skorzystania z uprawnienia do udziału w kampanii referendalnej jest w przypadku stowarzyszenia i organizacji społecznej złożenie uwierzytelnionego sta- tutu (art. 48 ust. 2 pkt 3). Jednakże stowarzyszenie lub organizacja chcąc skorzystać z omawianych uprawnień musi wykazać, że spełnia warunki pozwalające uznać ją za podmiot do tego uprawniony. Jeżeli prowadzenie przez organizację społeczną działalności związanej z przedmiotem referendum nie wynika wprost ze statutu, do zawiadomienia powinny być dołączone dowody dokumentujące taką działalność. W przypadku, gdy działalność ta mieści się w celach statutowych, podmiot ją prowa- dzący można uznać za odpowiadający wymogom z art. 48 ust. 1 pkt 3 lit. c. 3 Składający skargę nie wykazał, aby prowadził działalność związaną z przed- miotem referendum. Do zawiadomienia nie zostały dołączone żadne dowody na pro- wadzenie takiej działalności, nie wskazano także żadnych okoliczności mających za tym przemawiać. Na takie okoliczności powołał się dopiero w skardze nie przedsta- wiając żadnych dowodów. Z samych zapisów statutu nie wynika prowadzenie tego rodzaju działalności. Zapis § 7 mówi o aktywizacji i integracji mieszkańców Śląska oraz Ślązaków. Ze sformułowania zapisu można wnioskować, że działalność stowa- rzyszenia dotyczy wąskiej grupy ludności. Jeżeli w oparciu o zapis statutu prowadzo- na była szersza działalność związana z integracją europejską, należało powołać się na te okoliczności w zawiadomieniu i okoliczności te udokumentować. Skoro okolicz- ności te nie zostały wykazane Państwowa Komisja Wyborcza miała pełne podstawy do uznania, że składający zawiadomienie nie należy do kręgu podmiotów uprawnio- nych. Zaskarżona uchwała jest zatem zgodna z prawem. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 48 ust. 7 powołanej ustawy oddalił skargę. ========================================
Orzecznictwo
Postanowienie III SW 8/03
Sędziowie: Krystyna Bednarczyk, Roman Kuczyński, Zbigniew Myszka
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 14 marca 2003 r. o referendum ogólnokrajowymart. 48 ust. 1