Wyrok II UKN 191/98

Wyrok z dnia 9 września 1998 r. II UKN 191/98 1. Podniesienie w kasacji zarzutu naruszenia prawa procesowego przez sąd pierwszej instancji, które skarżący wytknął już w apelacji, może być przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy tylko wówczas, gdy sąd drugiej instancji nie odniósł się do wskazanych wadliwości albo błędnie rozstrzygnął o ich bezzasadności. 2. Sąd drugiej instancji, nie naruszając art. 217 § 2 KPC, może pominąć dowód z opinii instytutu naukowego, jeżeli strona składająca wniosek nie wy- kazała, że dotychczas wydane opinie były nieobiektywne lub w inny sposób wadliwe. Przewodniczący SSN: Teresa Romer, Sędziowie: SA Beata Gudowska (spra- wozdawca), SN Stefania Szymańska. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 9 września 1998 r. sprawy z powódz- twa Henryka C. przeciwko R. Spółce Węglowej S.A. Kopalni Węgla Kamiennego „H.” w R.Ś. o odszkodowanie w związku z wypadkiem przy pracy, na skutek kasacji po- woda od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Katowicach z dnia 2 grudnia 1997 r. [...] o d d a l i ł kasację. U z a s a d n i e n i e Henryk C. uległ w dniu 17 lipca 1987 r. wypadkowi przy pracy w Kopalni Węg- la Kamiennego „H.”. Został uderzony w plecy przez osuwającą się ciężką osłonę maszyny górniczej. W protokole ustalenia przyczyn i okoliczności wypadku stwier- dzono, że uderzenie to spowodowało złamanie pierwszego kręgu lędźwiowego. Bezpośrednio po wypadku skutek ten stanowił podstawę do ustalenia prawa do renty 2 inwalidzkiej wypadkowej według III grupy oraz wypłacenia odszkodowania w wyso- kości odpowiadającej 20% uszczerbku na zdrowiu. Bez zmiany treści protokołu, w pozwie z dnia 10 lipca 1995 r., skierowanym przeciwko R. Spółce Węglowej S.A. - Kopalni Węgla Kamiennego „H.” w R.Ś., Hen- ryk C. domagał się zasądzenia dalszego odszkodowania powypadkowego na pods- tawie ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz.U. z 1983 r. Nr 30, poz. 144 ze zm.). Twierdził, że doszło do istotnego pogorszenia stanu jego zdrowia przez to, że ujawnił się nierozpoznany dotychczas skutek wypadku w postaci kompresyjnego złamania kręgu szyjnego (C6). Wskazał, że pogorszenie to zostało stwierdzone w wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 marca 1996 r., ustalającym jego prawo do pobierania renty inwalidzkiej w wysokości odpowiadającej zaliczeniu do II grupy inwalidztwa z tytułu wypadku. Wyrokiem z dnia 27 czerwca 1997 r. Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w Rudzie Śląs- kiej powództwo oddalił po ustaleniu, że nie zaszły wymienione w art. 11 ust. 1 powołanej ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. okoliczności uzasadniające żądanie, bowiem nie zostało wykazane, iżby skutki wypadku obejmowały inne niż opisane w protokole powypadkowym schorzenia oraz by trwały uszczerbek na zdrowiu pogłębił się o co najmniej 10%. Ustalenia te Sąd pierwszej instancji poczynił wykorzystując treść dwu opinii: biegłego sądowego specjalisty chirurgii urazowej oraz Katedry Medycyny Sądowej Ś. Akademii Medycznej. Przed wydaniem wyroku Sąd Rejonowy oddalił wniosek dowo- dowy powoda o uzyskanie kolejnej opinii lekarskiej biegłego spoza terenu Śląska, uznając że zarzuty przeciwko dotychczasowym opiniom nie podnosiły ich nieobiek- tywności lub wzajemnej sprzeczności. W apelacji powód domagał się ponownego rozpoznania sprawy, ponawiając żądanie uzupełnienia postępowania dowodowego opinią instytutu naukowego spoza terenu Śląska, lecz wniosku tego Sąd Wojewódzki nie uwzględnił, wskazując że za- rzuty powoda przeciwko treści przeprowadzonych opinii należy traktować jako su- biektywne odczucie, które nie tylko nie zostało poparte ewentualnym żądaniem wy- łączenia biegłych, ale też nie znalazło potwierdzenia w treści merytorycznych zas- trzeżeń. W kasacji pełnomocnik powoda wniósł o uchylenie wyroków sądów obydwu instancji i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd Rejonowy. 3 Jako podstawę kasacji (art. 393 1 pkt 2 KPC) powołał naruszenie przepisów postępo- wania: - art. 217 § 2 KPC przez oddalenie wniosku dowodowego w sytuacji, w której oko- liczności sporne nie zostały wyjaśnione, - art. 224 § 1 KPC przez zamknięcie rozprawy przy przedwczesnym uznaniu sprawy za dostatecznie wyjaśnioną, - art. 299 KPC przez pominięcie dowodu z przesłuchania stron. Naruszenie tych przepisów miało - zdaniem skarżącego - ten wpływ na wynik sprawy, że spowodowało uznanie apelacji za bezzasadną i jej oddalenie (art. 385 KPC). Sąd Najwyższy stwierdził, że kasacja jest wyłącznie ponowieniem wniosków dowodowych składanych przed Sądami pierwszej i drugiej instancji oraz że jej za- rzuty w istocie odnoszą się do postępowania przed pierwszą instancją. To Sąd Re- jonowy bowiem prowadził postępowanie skierowane na ustalenie mającego związek z wypadkiem przy pracy pogorszenia stanu zdrowia powoda i to ten Sąd pominął wniosek dowodowy uzasadniony jedynie uprzedzeniem, że „biegli z jednego rejonu znają się bliżej, kontaktują i niejednokrotnie nie chcą dezawuować kolegów” oraz nie uznał za konieczne przeprowadzenia dowodu z przesłuchania stron. Podniesienie w kasacji zarzutu naruszenia prawa procesowego przez Sąd pierwszej instancji, które skarżący wytknął już w apelacji, może być przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy tylko wówczas, gdy Sąd drugiej instancji nie od- niósł się do wskazanych wadliwości albo błędnie rozstrzygnął o ich bezzasadności. Nie było tak w sprawie niniejszej. Podniesione w apelacji zarzuty dotyczące decyzji Sądu pierwszej instancji zostały rozpoznane przez Sąd drugiej instancji, który trafnie zaaprobował ocenę Sądu Rejonowego co do tego, że uzyskane w sprawie opinie nie są sprzeczne ani nawet rozbieżne w ocenie dalszych skutków wypadku oraz że nie został przez wnioskodawcę wykazany żaden racjonalny powód, dla którego wskaza- ne byłoby uzyskanie opinii ośrodka naukowego spoza Śląska. Sąd Wojewódzki z uzasadnionym treścią materiału dowodowego przekonaniem stwierdził, że prowa- dzenie wnioskowanego w apelacji dalszego postępowania dowodowego nie było już potrzebne, a wszystkie istotne okoliczności zostały wyjaśnione. Miał na uwadze to, że Sąd pierwszej instancji poczynił swe ustalenia w oparciu o treść opinii biegłego specjalisty chirurgii urazowej (wydanej na podstawie analizy radiogramów, dwukrot- nie uzupełnionej po zapoznaniu się przez biegłego z kartami leczenia szpitalnego w 4 Oddziale Urazowo-Ortopedycznym i Neurologii Szpitala Górniczego w B. oraz opinią biegłych sądowych sporządzoną w sprawie o podwyższenie renty wypadkowej) oraz opinii lekarzy Katedry Medycyny Sądowej Ś. Akademii Medycznej w K. (sporządzo- nej przy udziale specjalisty neurologa), a wszystkie wykluczyły uraz kręgu szyjnego. Rozpoznawane zmiany chorobowe odcinka szyjnego kręgosłupa uznane zos- tały za spowodowane procesem samoistnym, a wskazywać miało na to występowa- nie już w 1987 r. objawów korzenionych w zakresie kręgosłupa szyjnego na podłożu zmian zwyrodnieniowych oraz bardzo symetryczne sklinowanie kręgów. Sąd drugiej instancji może - nie naruszając przepisu art. 217 § 2 KPC - pomi- nąć dowód z opinii instytutu naukowego spoza terenu właściwości sądu orzekające- go, jeżeli strona składająca wniosek o przeprowadzenie takiego dowodu nie wyka- zała, że dotychczas wydane opinie były nieobiektywne lub w inny sposób wadliwe. Składający kasację nie wykazał skutecznie wpływu, jaki odmowa przeprowa- dzenia dalszego dowodu z opinii instytutu medycznego oraz poniechanie przesłu- chania powoda w charakterze strony miały na wynik sprawy, a skoro przedmiotem kasacji nie była ocena przeprowadzonych dowodów Sąd Najwyższy - rozpoznając kasację w jej granicach (art. 393 11 KPC) - nie stwierdził, iżby ta została oparta na usprawiedliwionych podstawach, toteż oddalił ją na zasadzie art. 393 12 KPC. ========================================