Wyrok II UK 346/08

Wyrok z dnia 8 kwietnia 2009 r. II UK 346/08 Przepisy art. 129a, 131 i 133 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organiza- cji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 159, poz. 1667 ze zm.), według których fundusz dokonuje wypłaty kwalifikowa- nej połowy środków zgromadzonych na rachunku zmarłego małżonka (art. 131 ust. 1 tej ustawy), zaś druga połowa (należna małżonkowi z tytułu wspólności majątkowej) pozostaje w systemie, i jest „przechowywana” przez fundusz do czasu osiągnięcia przez tę osobę wieku emerytalnego, są zgodne z art. 67 ust. 1 Konstytucji RP. Przewodniczący SSN Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), SSN Małgorzata Gersdorf, Herbert Szurgacz. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 kwietnia 2009 r. sprawy z wniosku Ewy K.-B. przeciwko [...] Otwartemu Funduszowi Emerytalnemu z siedzibą w W. o wypłatę środków z funduszu emerytalnego, na skutek skargi kasa- cyjnej organu rentowego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Poznaniu z dnia 3 kwietnia 2008 r. [...] 1. u c h y l i ł zaskarżony wyrok oraz zmienił poprzedzający go wyrok Sądu Okręgowego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu z dnia 30 stycznia 2007 r. [...] w ten sposób, że oddalił powództwo; 2. nie obciążył powódki kosztami postępowania kasacyjnego. U z a s a d n i e n i e Pozwem z dnia 27 grudnia 2005 r. Ewa K.-B. wniosła o zasądzenie od pozwa- nego Otwartego Funduszu Emerytalnego [...] z siedzibą w W. kwoty 17.541,17 zł z ustawowymi odsetkami od dnia 19 października 2005 r. do dnia zapłaty oraz o zasą- dzenie kosztów procesu, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości 4.800 zł. Na rozprawie w dniu 14 listopada 2006 r. powódka rozszerzyła powództwo, 2 dochodząc ostatecznie zasądzenia kwoty 19.337,21 zł z ustawowymi odsetkami. W odpowiedzi na pozew pozwany wniósł o oddalenie powództwa oraz o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2007 r. [...] Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpie- czeń Społecznych w Poznaniu uwzględnił powództwo, zobowiązując pozwanego do wypłaty z rachunku [...] utworzonego na nazwisko powódki kwoty stanowiącej iloczyn jednostek uczestnictwa i ceny jednostki na dzień jej wypłaty oraz zasądził od pozwa- nego na rzecz powódki kwotę 360 zł tytułem kosztów zastępstwa adwokackiego, od- dalając powództwo w pozostałym zakresie. Podstawę rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji stanowiły następujące ustalenia faktyczne. W dniu 23 czerwca 1999 r. Ja- nusz B., mąż powódki przystąpił do Otwartego Funduszu Emerytalnego [...] w związku z czym został dla niego utworzony rachunek o numerze [...]. W deklaracji jako osoba uposażona została wskazana żona uprawnionego - powódka w obecnym postępowaniu. Janusz B. zmarł w dniu 2 lipca 2005 r., zaś w dniu 29 września 2005 r. pozwany Otwarty Fundusz Emerytalny przekazał na rzecz Ewy K.-B. kwotę 14.208,37 zł - 100% środków należnych osobom uposażonym po śmierci członka funduszu. Powódka zwróciła się do pozwanego o wypłatę pozostałych zgromadzo- nych środków na rachunku jej zmarłego męża w funduszu, zaś pozwany odmawiając wypłaty wskazał, że zgodnie z obowiązującymi przepisami Fundusz jest zobligowany do otwarcia dla powódki rachunku w celu dokonania wypłaty transferowej połowy środków zgromadzonych na rachunku jej zmarłego małżonka, w zakresie w jakim środki te stanowiły przedmiot małżeńskiej wspólności majątkowej. W piśmie wska- zano także, że prawo do wypłaty tych środków powódka uzyska po złożeniu odpo- wiedniego wniosku wraz z decyzją przyznającą uposażenie w stanie spoczynku. Po- zwany otworzył na rzecz powódki rachunek [...], na którym zgromadzono 718,90170 jednostek uczestnictwa. Przedstawiony stan faktyczny nie budzi wątpliwości między stronami. W uzasadnieniu wyroku z dnia 30 stycznia 2007 r. uwzględniającego po- wództwo, Sąd pierwszej instancji wskazał, że w przypadku śmierci członka OFE zgodnie z art. 131 ust. 3 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjono- waniu funduszy emerytalnych (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r. Nr 159, poz. 1667 ze zm.) stosuje się odpowiednio art. 128 ustawy, który stanowi, iż w przypadku, gdy współmałżonek zmarłego nie posiada rachunku w OFE, a nadto w odpowiednim ter- minie rachunku takiego nie założy, wówczas OFE do którego należał zmarły małżo- 3 nek, otworzy dla współmałżonka rachunek i dokona transferu należnych mu środków po zmarłym małżonku. W ocenie Sądu pierwszej instancji, z uwagi na fakt, że po- wódka jako sędzia nie podlega ubezpieczeniom społecznym (art. 91 § 9 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych, Dz.U. Nr 98, poz. 1070 ze zm.) jej członkostwo w OFE nie jest możliwe, środki zgromadzone na rachunku zmarłego członka funduszu - należne jego małżonkowi - winny być mu wypłacone bezpośrednio. Ponieważ środki na rachunku w OFE zapisywane są w formie jedno- stek uczestnictwa, Sąd Okręgowy zobowiązał pozwanego do przeliczenia ich warto- ści na dzień wypłaty, oddalając powództwo w części dotyczącej odsetek. Na skutek apelacji pozwanego, Sąd Apelacyjny w Poznaniu oddalił apelację, podzielając ustalenia Sądu pierwszej instancji, uznając trafność zapadłego orzecze- nia (wyrok z dnia 3 kwietnia 2008 r. [...]). W ocenie Sądu drugiej instancji, art. 131 ust. 3 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy eme- rytalnych - wykładany celowościowo - nie znajduje w sprawie zastosowania, a skoro pozwany, na podstawie art. 128 w związku z art. 131 ust. 3 ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, otworzył rachunek w OFE dla powódki i przekazał nań środki po zmarłym mężu, to środki te winny być jej wypłacone. Powyższy wyrok zaskarżył w całości skargą kasacyjną pełnomocnik pozwane- go i zarzucając naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 128 w związku z art. 131 ust. 3 oraz błędne zastosowanie art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, wniósł o zmianę zaskarżonego wyroku i oddalenie w całości powództwa, ewentualnie uchyle- nie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpozna- nia Sądowi Apelacyjnemu, wraz z orzeczeniem o kosztach postępowania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest uzasadniona, a jej uwzględnienie powoduje uchylenie zaskarżonego wyroku i zmianę wyroku Sądu pierwszej instancji poprzez oddalenie powództwa. Stosownie do art. 39813 § 1 i 2 k.p.c., Sąd Najwyższy rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej (jej podstaw) i jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia, jeżeli skarga nie zawiera zarzutu naruszenia przepisów postępowania - tak jak w rozpoznawanej sprawie (bądź jeżeli taki zarzut okaże się niezasadny). 4 Na wstępie należy przypomnieć, że w systemie ubezpieczeń społecznych obowiązującym od dnia 1 stycznia 1999 r. (ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych - jednolity tekst: Dz.U. z 2007 r. Nr 11, poz. 74 ze zm.), ubezpieczenie emerytalne realizowane jest równolegle przez Zakład Ubezpie- czeń Społecznych oraz wybrany przez ubezpieczonego otwarty fundusz emerytalny i zakład emerytalny, wypłacający emeryturę dożywotnią (art. 3 ust. 4 pkt 11 i 12, art. 111 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych). Środki na przyszłe świadczenia emerytalne, które pochodzą ze składek ubezpieczonego oraz z uzyskanych przez otwarty fundusz emerytalny dochodów z zainwestowania określonych środków, będą w przyszłości wypłacone przez przeniesienie ich do wskazanego zakładu ubezpie- czeń emerytalnych, w którym ubezpieczony wykupi dożywotnią rentę. W związku z tym, zgodnie z art. 39 i 111 ust. 2 i 3 powołanej wyżej ustawy systemowej, niektórzy ubezpieczeni urodzeni po dniu 1 stycznia 1948 r. i wszyscy urodzeni po dniu 1 stycz- nia 1968 r. zobowiązani są do zawarcia umowy z otwartym funduszem emerytalnym, na którego rachunek - stosownie do art. 22 ust. 3 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i art. 95 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych - Zakład Ubezpieczeń Społecznych odprowadza pochodzącą od ubezpieczonego część składki wynoszącą 7,3 % podstawy jej wymiaru. Część składki przypadająca na rzecz otwartego funduszu emerytalnego podlega przekaza- niu począwszy od dnia najbliższej płatności składki na ubezpieczenie emerytalne, dokonanej po otrzymaniu przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych zawiadomienia od otwartego funduszu emerytalnego o zawarciu przez ubezpieczonego umowy człon- kowskiej (art. 111 ust. 8 ustawy systemowej), a gdy ubezpieczony nie dopełnił obo- wiązku zawarcia umowy z otwartym funduszem emerytalnym - w ciągu 15 dni liczo- nych od następnego dnia roboczego po dniu przeprowadzenia losowania (art. 39 ust. 4 ustawy o systemie) oraz bieżąco niezwłocznie, nie później jednak niż w ciągu 15 dni roboczych, licząc od otrzymania składki opłaconej przy użyciu dokumentów płat- niczych, raportów miesięcznych i deklaracji (art. 47 ust. 9 ustawy systemowej). Składka na ubezpieczenie społeczne ma charakter obowiązkowy (przymusowy), celowy, odpłatny i bezzwrotny. Oznacza to, że należności z tytułu składek mogą być dochodzone w trybie właściwym do ściągania opłat publicznych i podatków, zaś fun- dusze pochodzące ze składek mogą być przeznaczane tylko na wypłatę świadczeń. Odpłatność zakłada związek pomiędzy obowiązkiem uiszczania składek a prawem do świadczeń, którego realizacja następuje w razie zajścia przewidzianych prawem 5 zdarzeń. Jeśli jednak zdarzenie (ryzyko) nie zajdzie, składka na ogół nie podlega zwrotowi. Wynika z tego więc, że za wpłaconą składkę otrzyma się w razie zajścia tzw. ryzyka ubezpieczeniowego od instytucji, która tę składkę pobrała, należne świadczenie. Składka na ubezpieczenie emerytalne należna od ubezpieczonego (9,76% podstawy jej wymiaru) albo jest w całości przekazywana do funduszu eme- rytalnego, albo jest dzielona pomiędzy ten fundusz i otwarty fundusz emerytalny (tzw. drugi filar) w ten sposób, że kwotę równą 7,3% podstawy wymiaru składki Zakład Ubezpieczeń Społecznych przekazuje do wskazanego otwartego funduszu emerytal- nego, a kwota równa 2,46% podstawy wymiaru pozostaje w funduszu emerytalnym. Powyższy podział składki jest obowiązkowy w odniesieniu do osób, które urodziły się po 31 grudnia 1968 r. Składkę w całości (9,76%) przekazuje się do ZUS, jeśli ubez- pieczony urodził się przed 1 stycznia 1949 r. Osoby urodzone po 31 grudnia 1948 r., a przed 1 stycznia 1969 r. mogły same zadecydować, czy ich składka emerytalna będzie w całości wpłacana do funduszu emerytalnego, czy też dzielona pomiędzy ten fundusz i otwarty fundusz emerytalny zarządzany przez powszechne towarzystwo emerytalne. Na koncie prowadzonym przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych jest więc gromadzona składka na emeryturę w wysokości albo 19,52%, albo 12,22% podstawy wymiaru. Składka przekazywana do OFE jest też składką na ubezpieczenie emerytalne, a nie wkładem oszczędnościowym, co ma i ten skutek, że członek OFE nie może rozporządzać środkami na swoim rachunku. W literaturze podkreśla się nadto, że składka ma charakter świadczenia publicznego i charakteru takiego nie traci także po przekazaniu na rzecz OFE (R. Pacud: Glosa do uchwały Sądu Najwyższego z dnia 11 sierpnia 2004 r., II UZP 7/04, OSP 2005 nr 4, poz. 46, s. 190 - 193;T. Bińczycka- Majewska, Zabezpieczenie ryzyka starości w nowym systemie prawnym, Studia Prawno-Ekonomiczne 2003 t. 67, s. 42-43.) W świetle ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, otwarty fundusz emerytalny jest wyposażoną w osobowość prawną i powołaną na czas nieograniczony wyodrębnioną masą majątkową powstałą ze składek członków funduszu, gromadzącą i inwestującą środki pieniężne z prze- znaczeniem na wypłaty dla członków po osiągnięciu przez nich wieku emerytalnego (art. 2 ust. 2 tej ustawy). W tym celu zakłada się dla każdego członka otwartego fun- duszu emerytalnego indywidualny rachunek, na którym ewidencjonuje się wpłacane składki i pobrane opłaty, a zgromadzone na tym koncie środki przelicza się na jed- 6 nostki rozrachunkowe. Emerytura z otwartego funduszu emerytalnego (tzw. drugi filar), pochodzić będzie z części obowiązkowej składki poprzednio w całości wnoszo- nej do FUS i stanowić integralną część świadczenia zabezpieczającego ryzyko osią- gnięcia wieku emerytalnego. Jeśli członek otwartego funduszu emerytalnego nie do- żyje wieku emerytalnego, to środki zgromadzone na koncie podlegają wypłacie zgodnie z zasadami określonymi w art. 131 i 133 ustawy z 28 sierpnia 1997 r. I tak, jeżeli członek funduszu w chwili śmierci pozostawał w związku małżeńskim, fundusz dokonuje wypłaty kwalifikowanej połowy środków zgromadzonych na rachunku zmarłego małżonka (art. 131 ust.1), jeżeli małżeństwo uległo rozwiązaniu lub unie- ważnieniu wypłacie kwalifikowanej podlegają środki przypadające byłemu małżon- kowi w wyniku podziału majątku wspólnego (art. 126), środki, które nie zostaną prze- kazane (ex) małżonkowi przekazywane są (w formie jednorazowej wypłaty) osobom wskazanym przez zmarłego (beneficjentowi), a jeśli beneficjent nie został wskazany, wchodzą w skład spadku (art. 132 ust.1), jeżeli (ex)małżonek nie posiadał rachunku w O.F.E. fundusz, do którego należał zmarły, otwiera mu taki rachunek (art. 128). Wypłata środków zgromadzonych na otwartym rachunku może się dokonać w formie wypłaty jednorazowej na warunkach określonych w art. 129a gdy: (ex) małżonek ma przyznaną emeryturę z ubezpieczenia społecznego, albo z zaopatrzenia społeczne- go, albo z ubezpieczenia społecznego rolników, albo pobiera uposażenie w stanie spoczynku, ukończył: 60 lat kobieta i 65 lat mężczyzna i nie nabył prawa do emerytu- ry lub uposażenia w stanie spoczynku, zgromadzone na utworzonym rachunku środki nie są wyższe niż określona w tym przepisie (ust. 1 pkt 3) kwota. Z treści art. 129a wynika, że otwarcie rachunku, o którym mowa w art. 128 ust. 1 dotyczy wszyst- kich (ex) małżonków uprawnionych, a więc także osób, które: mimo prawnej możli- wości nie zdecydowały się na członkostwo w O.F.E. (osoby urodzone w latach 1949 - 1968), nie miały prawnej możliwości nawiązania członkostwa w O.F.E. z tego powo- du, że: urodziły się przed 1 stycznia 1949 r. albo podlegały zaopatrzeniu społeczne- mu, albo podlegały ubezpieczeniu społecznemu rolników. Ustawodawca przyznał członkom O.F.E. prawo zadysponowania tylko (tzw. swoją) połową zgromadzonych środków. Druga natomiast połowa (należna małżonkowi z tytułu wspólności mająt- kowej) ma pozostać w systemie, jako swego rodzaju dodatkowa składka mająca po- większyć stan konta (ex) małżonka. Jeśli osoba uprawniona nie podlega obowiąz- kowi ubezpieczenia, to kwota ta jest „niejako przechowywana” przez fundusz do czasu osiągnięcia przez tę osobę wieku emerytalnego. 7 Prezentując przepisy regulujące zasady postępowania funduszu w takich sprawach i w związku ze stanowiskiem Sądu, według którego przepisy te winny być wykładane celowościowo, należy przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznic- twem Sądu Najwyższego i jednolitym stanowiskiem doktryny prawa ubezpieczeń społecznych, przepisy prawa ubezpieczeń społecznych powinny być wykładane ści- śle (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 9 listopada 1999 r., II UKN 187/99, OSNAPiUS 2001 nr 4, poz. 121; z 16 sierpnia 2005 r., I UK 378/04 OSNP 2006 nr 13-14, poz. 218), co oznacza w zasadzie prymat dyrektyw wykładni językowej w od- niesieniu do pozostałych metod wykładni, w tym wykładni systemowej i wykładni hi- storycznej lub celowościowej (por. także wyrok Sądu Najwyższego z dnia 25 czerwca 2008 r., II UK 315/07, niepublikowany). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy oznacza to, że przepisy ustawy o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytal- nych przewidziały prawo zadysponowania tylko połową zgromadzonych środków, wskazując że „druga połowa” (należna małżonkowi z tytułu wspólności majątkowej) pozostaje na koncie - zgodnie z art. 129a ust. 1 pkt 1 - do czasu złożenia wniosku o wypłatę z decyzją przyznającą między innymi uposażenie w stanie spoczynku. W wyroku z dnia 4 czerwca 2008 r., II UK 12/08 (Służba Pracownicza 2008 nr 10, s. 23), Sąd Najwyższy uznał, że art. 111 ust. 1 w związku z art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych nie narusza art. 67 ust. 1 Konstytucji RP, zaś konstytucyjne prawo do zabezpieczenia społecznego (art. 67 ust. 1 Konstytucji RP) obejmuje także - wynikający z przyjętej przez ustawo- dawcę techniki realizacji tego prawa - obowiązek zawarcia przez ubezpieczonego umowy z otwartym funduszem emerytalnym. W uzasadnieniu tego wyroku zwrócono uwagę, odnosząc się do założeń reformowanego systemu ubezpieczeń, że składka w ubezpieczeniach społecznych jest wprawdzie osobistym wkładem ubezpieczone- go, ale z przeznaczeniem na tworzenie ogólnego funduszu ubezpieczeniowego, z którego prawo do świadczeń czerpią ci ubezpieczeni, którym ziści się określone ry- zyko socjalne w pewnej proporcji do wcześniej opłacanych składek. W konsekwencji odprowadzana do otwartego funduszu emerytalnego część składki na ubezpieczenie emerytalne nie stanowi własności ubezpieczonego, co wynika zarówno z ubezpie- czeniowej konstrukcji prawa do emerytury jak i z przyjęcia założenia, że pomimo ustawowego podziału składki na część finansowaną przez ubezpieczonego i płatni- ka, składki na ubezpieczenia społeczne są nadal finansowane przez płatnika. Należy zwrócić uwagę, że w związku z nałożeniem na pracodawców obowiązku ubruttowie- 8 nia wynagrodzenia (przychodu) pracowników od 1 stycznia 1999 r. o wartość obcią- żających ich składek, w tym na ubezpieczenie emerytalne (art. 110 ustawy systemo- wej), składka ta stanowi w części finansowanej w istocie w dalszym ciągu przez pra- codawcę część prawa majątkowego pracownika do wynagrodzenia określonego brutto, a z punktu widzenia szerokiego zakresu podmiotowego obowiązku składko- wego - prawa majątkowego ubezpieczonego do przychodu stanowiącego podstawę wymiaru składki (por. w tym zakresie także wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 30 stycznia 2001 r., K 17/00, OTK 2001 nr 1, poz. 4). Składka odprowadzana do otwartego funduszu emerytalnego jest częścią tej właśnie składki, a zatem wprowa- dzenie obowiązku jej odprowadzania należałoby postrzegać nie przez pryzmat prawa własności, ale nakazu ochrony innych niż własność praw majątkowych, podobnie jak w przypadku prawa do emerytury, której prawo własności nie obejmuje (art. 64 ust. 1 i 2 Konstytucji RP). Kwestia konstytucyjności obowiązku składkowego powinna być rozważana przez pryzmat art. 67 ust. 1 Konstytucji RP, a nie przez zarzut naruszenia prawa własności. Przepis art. 67 ust. 1 Konstytucji RP stanowi, że „obywatel ma prawo do zabezpieczenia społecznego w razie niezdolności do pracy ze względu na chorobę lub inwalidztwo oraz po osiągnięciu wieku emerytalnego. Zakres i formy za- bezpieczenia społecznego określa ustawa”. Przepis ten jest skierowaną do państwa normą, która z jednej strony nakłada na nie obowiązek stworzenia regulacji prawnych zapewniających realizację prawa każdego obywatela do zabezpieczenia społeczne- go, a z drugiej - udziela ustawodawcy kompetencji do uregulowania kwestii związa- nych z przedmiotowym prawem. W konsekwencji, zgodnie z art. 67 ust. 1 Konstytucji RP każdemu przysługuje prawo do zabezpieczenia społecznego w ramach określo- nych w ustawie, która ustanawia warunki nabycia, trwania i utraty tego prawa, w tym formy i zakres świadczeń. Odnosząc te uwagi do niewątpliwych okoliczności faktycznych rozpoznawanej sprawy, należy stwierdzić, że regulacja przyjęta w art. 129a, 131 i 133 ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych nie naru- sza przedstawionych wyżej zasad, bowiem odprowadzana do otwartego funduszu emerytalnego część składki na ubezpieczenie emerytalne nie stanowi własności ubezpieczonego, mając na względzie z jednej strony ubezpieczeniowy charakter prawa do emerytury, z drugiej zaś przyjęte w systemie założenie, że pomimo usta- wowego podziału składki na część finansowaną przez ubezpieczonego i płatnika, składki na ubezpieczenia społeczne są nadal finansowane przez płatnika. W ocenie 9 Sądu Najwyższego, przyjęta w ustawie konstrukcja, według której fundusz dokonuje wypłaty kwalifikowanej połowy środków zgromadzonych na rachunku zmarłego mał- żonka (art. 131 ust.1), zaś druga połowa (należna małżonkowi z tytułu wspólności majątkowej) pozostaje w systemie i jest „przechowywana” przez fundusz do czasu osiągnięcia przez tę osobę wieku emerytalnego, jest zgodna z zasadą zawartą w art. 67 ust. 1 Konstytucji RP, w myśl której każdemu przysługuje prawo do zabezpiecze- nia społecznego w ramach określonych w ustawie. Konkludując, skoro podstawa zarzutu naruszenia prawa materialnego jest w pełni uzasadniona, a pozwany [...] Otwarty Fundusz Emerytalny zastosował prawi- dłowo przepisy ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r., należało uwzględnić jego skargę kasacyjną i orzec jak w sentencji po myśli art. 39816 k.p.c. O kosztach orzeczono po myśli art. 102 k.p.c. ========================================