Wiek emerytalny

Wiek emerytalny to określony przepisami wiek, którego osiągnięcie może uprawniać do ubiegania się o emeryturę albo wywoływać inne skutki prawne. Termin nie oznacza jednej, jednakowej granicy obowiązującej w każdej sytuacji. Jego znaczenie zależy od rodzaju świadczenia, systemu ubezpieczeń oraz statusu danej osoby.

W powszechnym systemie emerytalnym wiek emerytalny wynosi co do zasady 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. Samo osiągnięcie tego wieku nie zawsze powoduje automatyczne przyznanie emerytury ani ustanie zatrudnienia. Prawo do świadczenia może zależeć także od spełnienia innych warunków, a emerytura jest co do zasady przyznawana na wniosek. Wiek emerytalny nie jest również równoznaczny z obowiązkiem zakończenia pracy.

W Kodeksie pracy osiągnięcie wieku emerytalnego ma znaczenie przede wszystkim dla ochrony pracownika przed wypowiedzeniem. Ochrona obejmuje pracownika znajdującego się w okresie bezpośrednio poprzedzającym osiągnięcie wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z chwilą osiągnięcia tego wieku. Nie ustanawia ona jednak powszechnego zakazu rozwiązania stosunku pracy w każdej sytuacji.

Odrębne granice lub zasady mogą dotyczyć określonych grup zawodowych i świadczeń. W przepisach dotyczących służby wojskowej wiek może wpływać na możliwość pozostawania w służbie, zwolnienie z niej albo przeznaczenie do określonych zadań, z uwzględnieniem szczególnych warunków służby. W uregulowaniach dotyczących rolników oraz osób objętych szczególnymi uprawnieniami wiek emerytalny może decydować o okresie pobierania świadczenia lub być obniżany na zasadach szczególnych, na przykład w związku z określonym rodzajem zatrudnienia.

Pojęcie to występuje także w przepisach o zabezpieczeniu społecznym, rynku pracy i przechowywaniu danych. Osiągnięcie wieku emerytalnego może w takich regulacjach stanowić zdarzenie wyznaczające zakres uprawnień, obowiązków albo okres przechowywania informacji.