Postanowienie I CZ 140/07

Sygn. akt I CZ 140/07 POSTANOWIENIE Dnia 24 stycznia 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Strus (przewodniczący) SSN Iwona Koper SSN Kazimierz Zawada (sprawozdawca) w sprawie z wniosku Polskiej Akademii Nauk z siedzibą w W. przy uczestnictwie Towarzystwa Naukowego (...) z siedzibą w W. o stwierdzenie nabycia własności nieruchomości przez zasiedzenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 stycznia 2008 r., zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w W. z dnia 23 lipca 2007 r., sygn. akt V Ca (…), oddala zażalenie. Uzasadnienie Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 23 lipca 2007 r. odrzucił skargę kasacyjną uczestnika postępowania, Towarzystwa Naukowego (...), na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r., oddalające apelację uczestnika. W uzasadnieniu Sąd Okręgowy wyjaśnił, że wniosek o doręczenie zaskarżonego postanowienie z uzasadnieniem został złożony przez adwokat U. P., która nie miała należytego umocowania do działania w imieniu uczestnika. Pełnomocnictwo udzielone jej w toku rozpoznawania sprawy w pierwszej instancji obejmowało jedynie umocowanie do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Rejonowym, kolejne zaś nie doszło do skutku, ponieważ w świetle danych wynikających z krajowego rejestru sądowego nie pochodziło od osób upoważnionych do reprezentowania uczestnika. Dlatego wniosek adwokat U. P.j o doręczenie został jej zwrócony zarządzeniem przewodniczącego. 2 Jeżeli więc w dacie złożenia tego wniosku, tj. w dniu 18 kwietnia 2007 r., nie miała ona umocowania do działania w imieniu uczestnika, to dokonane do jej rąk w wykonaniu tego wniosku doręczenie postanowienia z uzasadnieniem nie wywołało skutku w postaci rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Uczestnik w zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego z dnia 23 lipca 2007 r. uczestnik podniósł, że działając za pośrednictwem adwokat U. P. złożył wniosek o doręczenie postanowienia z uzasadnieniem z zachowaniem przewidzianych terminów. Jego zdaniem, nie można zasadnie twierdzić, że wniosek ten był bezskuteczny, skoro Sąd Okręgowy sporządził uzasadnienie i doręczył postanowienie z uzasadnieniem adwokat U. P. Bezpodstawne zatem było zwrócenie jej tego wniosku po sześciu tygodniach od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem. Ponadto uczestnik wskazał w zażaleniu, że adwokat U. P. złożyła na żądanie Sądu Okręgowego w zakreślonym jej terminie pełnomocnictwo prawidłowo podpisane przez osobę uprawnioną do reprezentowania uczestnika. Przeciwny pogląd Sądu Okręgowego nie znajduje uzasadnienia w regułach reprezentacji uczestnika ujawnionych w krajowym rejestrze sądowym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Z akt sprawy wynika, że adwokat U. P. zgłaszając swój udział w sprawie jako pełnomocnik uczestnika przedłożyła pełnomocnictwo do działania w jego imieniu przed Sądem Rejonowym. Ostatnią jej czynnością dokonaną na podstawie tego pełnomocnictwa było złożenie wniosku o doręczenie postanowienia Sądu Rejonowego stwierdzającego zasiedzenie z uzasadnieniem. Apelacja uczestniczki od tego postanowienia została podpisana przez prezesa i skarbnika, upoważnionych do jej reprezentowania zgodnie z danymi wynikającym z krajowego rejestru sądowego. Adwokat U. P., mimo że nie przedłożyła pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym, została przez Sąd Okręgowy zawiadomiona o rozprawie przed tym Sądem i w rozprawie tej wzięła udział. Składając wniosek o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego oddalającego apelację z uzasadnieniem nie miała więc pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika. Dlatego zarządzeniem z dnia 10 maja 2007 r., wydanym jednocześnie z zarządzeniem o doręczeniu jej wspomnianego postanowienia z uzasadnieniem, została zobowiązana do przedłożenia w zakreślonym terminie pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym. W wyznaczonym terminie przedłożyła dokument pełnomocnictwa do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym podpisany 3 przez prezesa zarządu. Kolejnym zarządzeniem przewodniczącego została wezwana do złożenia w zakreślonym terminie wypisu z krajowego rejestru sądowego. Z wypisu tego, złożonego w wymaganym terminie, wynikało, że do reprezentowania uczestnika w sprawach majątkowych upoważnieni są prezes lub wiceprezes i skarbnik lub zastępca skarbnika. Zarządzeniem z dnia 12 czerwca 2007 r. przewodniczący zwrócił adwokat U. P. jej wniosek o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r. z uzasadnieniem. W świetle powyższych, wynikających z akt sprawy danych zaskarżone zażaleniem postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej należy uznać za trafne. Pierwotnie udzielone adwokat U. P. pełnomocnictwo nie umocowywało jej do działania w imieniu uczestnika przed Sądem Okręgowym, a więc także do złożenia w imieniu uczestnika wniosku o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r. z uzasadnieniem i do odbioru w jego imieniu tego postanowienia. Nie doszło także do – co do zasady dopuszczalnego (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 28 lipca 2004 r., III CZP 32/04, OSNC 2006, nr 1, poz. 2, oraz postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 listopada 2005 r., IV CZ 112/05, niepubl.) – potwierdzenia przez uczestnika wspomnianych czynności, dokonanych przez adwokat U. P. bez należytego umocowania. Jak wynika z danych zawartych w krajowym rejestrze sądowym, sam prezes zarządu nie mógł skutecznie udzielić pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu uczestnika. W rezultacie doręczenie adwokat U. P. postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 maja 2007 r. z uzasadnieniem nie mogło wywołać skutku w postaci rozpoczęcia biegu określonego w art. 3985 § 2 k.p.c. terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Doręczenie adwokat U. P. wspomnianego postanowienia stanowiło niewątpliwie błąd Sądu Okręgowego, jak zresztą w ogóle dopuszczenie jej do działania przed tym Sądem. Niemniej błąd ten pozostaje w świetle art. 3985 § 2 k.p.c. bez wpływu na ocenę zasadności zaskarżonego zażaleniem postanowienia. Mógłby on mieć, co najwyżej, znaczenie przy rozpatrywaniu wniosku uczestnika o przywrócenie mu przewidzianego w art. 387 § 3 k.p.c. terminu do wystąpienia o doręczenie postanowienia Sądu Okręgowego z dnia 13 kwietnia 2007 r. z uzasadnieniem. Z powyższych względów Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.