Art. 1. Umorzenie postępowań i darowanie kar

1. Nie wszczyna się postępowania, a wszczęte umarza się, przeciwko obywatelom polskim, którzy w czasie wojny pomiędzy 1 września 1939 r. a 9 maja 1945 r. zgłosili przynależność do narodowości niemieckiej lub uprzywilejowanej przez okupanta, bądź też zgłosili pochodzenie niemieckie.

2. Kary, orzeczone za czyny, określone w ust. 1, w całości lub w części nie wykonane oraz orzeczoną utratę praw publicznych i obywatelskich praw honorowych - darowuje się.

Komentarz do Art. 1.

Przepis określa szczególne skutki prawne dotyczące obywateli polskich, którzy w czasie wojny zgłosili przynależność do narodowości niemieckiej, do narodowości uprzywilejowanej przez okupanta albo zgłosili pochodzenie niemieckie. Regulacja obejmuje zatem kilka wskazanych w ust. 1 rodzajów deklaracji, połączonych z okresem wojny.

Najważniejsze następstwa obejmują:

zakaz wszczynania postępowania przeciwko osobom objętym przepisem,
umorzenie postępowań już wszczętych,
darowanie kar, które zostały orzeczone za czyny określone w ust. 1, lecz w całości albo w części nie zostały wykonane,
darowanie orzeczonej utraty praw publicznych oraz obywatelskich praw honorowych.

Ust. 1 dotyczy etapu postępowania. Jeżeli postępowanie nie zostało jeszcze wszczęte, nie powinno zostać rozpoczęte, a jeżeli już się toczy, podlega umorzeniu. Ust. 2 odnosi się natomiast do skutków wcześniejszego orzeczenia. Darowanie obejmuje wyłącznie kary niewykonane w całości lub w części, a także wskazane rodzaje utraty praw. Przepis nie opisuje innych skutków prawnych ani nie ustanawia dodatkowych warunków poza tymi, które zostały w nim wymienione. Znaczenie praktyczne regulacji polega na zakończeniu albo zablokowaniu postępowań oraz na odstąpieniu od wykonywania określonych, niewykonanych sankcji wobec osób spełniających przesłanki wskazane w ust. 1.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 1950 r. poz. 270.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 2.