Art. 1. Zakres świadczeń rodzinnych

Ustawa zmieniająca (Dz.U. 2026 poz. 203) weszła w życie 5 marca 2026 r. Zmiana tego przepisu nie została jeszcze naniesiona w serwisie. Zmiana obejmie: lit. ca. Podstawa: Ustawa o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw – Dz.U. 2026 poz. 203.

Zobacz zapowiedziane brzmienie

Tak przepis brzmi po zmianie, która weszła w życie 5 marca 2026 r. W serwisie nie została ona jeszcze naniesiona.

ca) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie art. 106 ustawy z dnia 13 czerwca 2003 r. o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na 31 terytorium Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. z 2025 r. poz. 223, 389, 619, 621 i 1794 oraz z 2026 r. poz. …) lub przepisów wydanych na podstawie art. 107 ust. 1 tej ustawy, o ile posiadają numer PESEL ze statusem UKR, o którym mowa w art. 8 pkt 24a lit. d ustawy z dnia 24 września 2010 r. o ewidencji ludności (Dz. U. z 2025 r. poz. 274, z późn. zm. 5)), jeżeli zamieszkują z członkami rodzin na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

1. Ustawa określa warunki nabywania prawa do świadczeń rodzinnych oraz zasady ustalania, przyznawania i wypłacania tych świadczeń.

2. Świadczenia rodzinne przysługują:

1) obywatelom polskim;

2) cudzoziemcom:

a) do których stosuje się przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego,

b) jeżeli wynika to z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów dwustronnych o zabezpieczeniu społecznym, c)1) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt stały, zezwolenia na pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej, zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127, art. 137a lub art. 186 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2025 r. poz. 1079), lub w związku z uzyskaniem w Rzeczypospolitej Polskiej statusu uchodźcy lub ochrony uzupełniającej, jeżeli zamieszkują z członkami rodzin na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej,

d) posiadającym kartę pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy”, z wyłączeniem obywateli państw trzecich, którzy uzyskali zezwolenie na pracę na terytorium państwa członkowskiego na okres nieprzekraczający 6 miesięcy, obywateli państw trzecich przyjętych w celu podjęcia studiów lub pracy sezonowej oraz obywateli państw trzecich, którzy mają prawo do wykonywania pracy na podstawie wizy,

e) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: – na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 139a ust. 1 lub art. 139o ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, lub – w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej pracownika kadry kierowniczej, specjalisty lub pracownika odbywającego staż w ramach przeniesienia wewnątrz przedsiębiorstwa na warunkach określonych w art. 139n ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach – jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej z członkami rodzin, z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt i pracę na okres nieprzekraczający 9 miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej,

f) przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej: – na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, o którym mowa w art. 151 lub art. 151b ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach, – na podstawie wizy krajowej w celu prowadzenia badań naukowych lub prac rozwojowych, − w związku z korzystaniem z mobilności krótkoterminowej naukowca na warunkach określonych w art. 156b ust. 1 ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach − z wyłączeniem cudzoziemców, którym zezwolono na pobyt na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na okres nieprzekraczający 6 miesięcy, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

3. Świadczenia rodzinne przysługują osobom, o których mowa w ust. 2, jeżeli zamieszkują na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej przez okres zasiłkowy, w którym otrzymują świadczenia rodzinne, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

Komentarz do Art. 1.

Przepis określa podstawowy zakres ustawy, wskazując, kto może nabyć prawo do świadczeń rodzinnych oraz na jakich zasadach są one ustalane, przyznawane i wypłacane. Reguluje również krąg osób uprawnionych, obejmujący obywateli polskich oraz cudzoziemców spełniających określone warunki.

W przypadku cudzoziemców uprawnienie może wynikać z przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego albo z wiążących Rzeczpospolitą Polską umów dwustronnych o zabezpieczeniu społecznym. Obejmuje także osoby posiadające określone zezwolenia pobytowe, w tym zezwolenie na pobyt stały, pobyt rezydenta długoterminowego Unii Europejskiej lub niektóre zezwolenia na pobyt czasowy. W niektórych przypadkach wymagane jest zamieszkiwanie w Polsce z członkami rodziny.

Osobną kategorię stanowią cudzoziemcy posiadający kartę pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy”. Przepis wyłącza jednak z tego zakresu określone grupy, między innymi osoby przebywające w Polsce w związku z krótkotrwałym zatrudnieniem, studiami, pracą sezonową albo korzystające z prawa do pracy na podstawie wizy. Szczególne zasady dotyczą również pracowników przemieszczanych wewnątrz przedsiębiorstwa, naukowców i osób korzystających z mobilności naukowca, przy czym przewidziano dalsze wyłączenia związane z krótkim okresem pobytu.

Warunkiem o charakterze ogólnym jest zamieszkiwanie w Polsce przez okres zasiłkowy, w którym świadczenia są otrzymywane. Zasada ta nie ma zastosowania, jeżeli odmienne reguły wynikają z przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub z odpowiednich umów dwustronnych. Praktyczne znaczenie przepisu polega na tym, że samo obywatelstwo lub posiadanie określonego dokumentu pobytowego nie zawsze wystarcza, ponieważ znaczenie mają także rodzaj pobytu, sytuacja rodzinna, okres zamieszkiwania i ewentualne wyłączenia.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2025 r. poz. 1208.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 2.