Art. 13. Przesłanki przyznania prawa pomocy

1. Sąd przyznaje prawo pomocy, jeżeli wnioskodawca wykaże, że nie jest w stanie ponieść bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny kosztów postępowania, o których mowa w art. 5 ust. 1.

2. Pełne prawo pomocy sąd przyznaje, gdy wnioskodawca wykazał, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, a częściowe - gdy wykazał, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania.

Komentarz do Art. 13.

Przepis określa przesłanki przyznania prawa pomocy oraz rozróżnia jego pełny i częściowy zakres. Zastosowanie znajduje wtedy, gdy wnioskodawca nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania, o których mowa w art. 5 ust. 1, bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania siebie i rodziny.

Zgodnie z ust. 1 podstawą przyznania prawa pomocy jest wykazanie przez wnioskodawcę jego sytuacji finansowej. Nie wystarcza samo twierdzenie o braku środków. Wnioskodawca musi wykazać, że poniesienie wskazanych kosztów naruszałoby środki potrzebne do koniecznego utrzymania jego samego oraz rodziny. Jeżeli ta przesłanka zostanie spełniona, sąd przyznaje prawo pomocy.

Ust. 2 rozróżnia dwa warianty pomocy. Pełne prawo pomocy przysługuje, gdy wnioskodawca wykaże, że nie może ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Częściowe prawo pomocy dotyczy natomiast sytuacji, w której nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów, ale przepis nie wskazuje, że nie może ponieść żadnej ich części. Rozstrzygające znaczenie ma więc zakres wykazanej niemożności finansowej.

Praktyczne znaczenie przepisu polega na powiązaniu prawa pomocy z konkretną oceną możliwości poniesienia kosztów postępowania. Od przedstawionego i wykazanego zakresu tej niemożności zależy, czy pomoc będzie pełna, czy częściowa.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2022 r. poz. 284.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 12.Art. 14.