Ustawa
o biegłych rewidentach, firmach audytorskich oraz nadzorze publicznym
Tekst aktu: wydany przez SEJM, Dziennik Ustaw z 2017 r. poz. 1089.Opracowanie: indeksy rzeczowe, interpretacje przepisów i powiązania z orzecznictwem - Kancelarium.
Spis treści (15)
- Rozdział 1 Przepisy ogólne
- Rozdział 2 Uzyskiwanie uprawnień i wykonywanie zawodu biegłego rewidenta
- Rozdział 3 Samorząd zawodowy biegłych rewidentów
- Rozdział 4 Firmy audytorskie
- Rozdział 5 Organizacja firmy audytorskiej
- Rozdział 6 Zasady przeprowadzania badań, przeprowadzania atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz świadczenia usług na rzecz badanej jednostki
- Rozdział 7 Nadzór publiczny, organizacja i finansowanie Agencji
- Rozdział 8 Komitet audytu oraz szczególne warunki przeprowadzania badań ustawowych i atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w jednostkach zainteresowania publicznego
- Rozdział 9 Odpowiedzialność dyscyplinarna biegłych rewidentów
- Rozdział 10 Odpowiedzialność firm audytorskich, jednostek zainteresowania publicznego oraz osób trzecich
- Rozdział 11 Zawiadamianie organu nadzoru publicznego lub samorządu zawodowego biegłych rewidentów o podejrzeniu naruszenia przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014
- Rozdział 12 Współpraca z właściwymi organami nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej, KEONA, europejskimi urzędami nadzoru oraz właściwymi organami nadzoru publicznego z państw trzecich
- Rozdział 12a Przepis karny
- Rozdział 13 Zmiany w przepisach Art. 216–263. (pominięte)
- Rozdział 14 Przepisy przejściowe, dostosowujące i końcowe
Rozdział 1
Przepisy ogólne
Art. 1. Zakres regulacji dotyczącej rewizji finansowej
Ustawa określa zasady:
1) uzyskiwania uprawnień do wykonywania zawodu biegłego rewidenta i wykonywania tego zawodu;
1a) organizacji i finansowania Polskiej Agencji Nadzoru Audytowego, zwanej dalej „Agencją”;
2) organizacji samorządu zawodowego biegłych rewidentów;
3) działalności firm audytorskich, w tym ich organizacji, oraz odpowiedzialności za naruszenie przepisów prawa;
4) sprawowania nadzoru publicznego nad biegłymi rewidentami i firmami audytorskimi, samorządem zawodowym biegłych rewidentów oraz jednostkami zainteresowania publicznego;
5) wykonywania usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych przez biegłych rewidentów lub firmy audytorskie;
6) tworzenia i działania komitetów audytu w jednostkach zainteresowania publicznego;
7) odpowiedzialności dyscyplinarnej biegłych rewidentów;
8) współpracy międzynarodowej organu nadzoru publicznego, w szczególności z innymi organami nadzoru publicznego z państw Unii Europejskiej i państw trzecich.
Art. 2. Definicje pojęć stosowanych w ustawie
Ilekroć w niniejszej ustawie jest mowa o:
1) badaniu ustawowym – należy przez to rozumieć badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej lub badanie rocznego sprawozdania finansowego, którego obowiązek przeprowadzania wynika z art. 64 ust. 1–4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, z późn. zm.), przepisów innych ustaw lub przepisów prawa Unii Europejskiej, przeprowadzane zgodnie z krajowymi standardami badania;
2) badaniu dobrowolnym – należy przez to rozumieć badanie rocznego sprawozdania finansowego, które jest przeprowadzane na podstawie decyzji badanej jednostki, a nie na podstawie art. 64 ust. 1–4 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, przepisów innych ustaw lub przepisów prawa Unii Europejskiej, przeprowadzane zgodnie z krajowymi lub innymi standardami badania, a także badanie rocznego skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej przeprowadzane zgodnie ze standardami innymi niż krajowe standardy badania;
3) badaniu – należy przez to rozumieć badanie ustawowe lub badanie dobrowolne;
4) przeglądzie sprawozdania finansowego – należy przez to rozumieć przegląd skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej lub sprawozdania finansowego przeprowadzany zgodnie z krajowymi standardami przeglądu;
4a) sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – należy przez to rozumieć sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju w rozumieniu art. 63r i art. 63s ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
4b) sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej – należy przez to rozumieć sprawozdawczość zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej w rozumieniu art. 63x ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
4c) atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – należy przez to rozumieć usługę atestacyjną w zakresie sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej;
5) usługach atestacyjnych – należy przez to rozumieć usługi mające na celu uwiarygodnienie w wysokim lub umiarkowanym stopniu zagadnień obejmujących w szczególności informacje finansowe i niefinansowe, systemy, procesy, a także aspekty zachowań lub postaw określonych podmiotów, w oparciu o dowody uzyskane w trakcie przeprowadzenia odpowiednich procedur, stanowiące podstawę wydawanej, zgodnie z przyjętymi kryteriami, oceny zagadnień będących przedmiotem tych usług, zamieszczonej w sprawozdaniu z wykonanej usługi;
6) usługach pokrewnych – należy przez to rozumieć usługi polegające na przeprowadzeniu uzgodnionych procedur, wykonywanych w oparciu o uzgodniony cel, zakres prac i sposób ich wykonania, których opis i wynik są przedstawione w raporcie z wykonania usługi, lub usługi kompilacji informacji finansowych, których celem jest wykorzystanie wiedzy z zakresu rachunkowości do zebrania, sklasyfikowania i podsumowania informacji finansowych;
7) czynnościach rewizji finansowej – należy przez to rozumieć usługi atestacyjne obejmujące badania, atestacje sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, a także przeglądy sprawozdań finansowych i inne usługi atestacyjne określone przepisami prawa, zastrzeżone dla biegłego rewidenta;
8) dużej jednostce – należy przez to rozumieć jednostkę dużą w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 1d ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
9) jednostkach zainteresowania publicznego – należy przez to rozumieć jednostki interesu publicznego, o których mowa w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 537/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie szczegółowych wymogów dotyczących ustawowych badań sprawozdań finansowych jednostek interesu publicznego, uchylającym decyzję Komisji 2005/909/WE (Dz. Urz. UE L 158 z 27.05.2014, str. 77 oraz Dz. Urz. UE L 170 z 11.06.2014, str. 66), zwanym dalej „rozporządzeniem nr 537/2014”, obejmujące:
a) emitentów papierów wartościowych dopuszczonych do obrotu na rynku regulowanym państwa Unii Europejskiej, mających siedzibę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, których sprawozdania finansowe objęte są obowiązkiem badania ustawowego,
b) banki krajowe w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (Dz. U. z 2026 r. poz. 38, z późn. zm.21)) oraz oddziały z państw trzecich w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 20a tej ustawy przyporządkowane przez Komisję Nadzoru Finansowego do klasy 1,
c) krajowe zakłady ubezpieczeń w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 18 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o działalności ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej (Dz. U. z 2025 r. poz. 1526 oraz z 2026 r. poz. 176, 644 i 846), krajowe zakłady reasekuracji w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 19 tej ustawy oraz główne oddziały w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 11 tej ustawy,
d) instytucje pieniądza elektronicznego i krajowe instytucje płatnicze w rozumieniu ustawy z dnia 19 sierpnia 2011 r. o usługach płatniczych (Dz. U. z 2025 r. poz. 611 i 1069) spełniające kryteria dużej jednostki,
e) otwarte fundusze emerytalne, dobrowolne fundusze emerytalne oraz powszechne towarzystwa emerytalne w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych (Dz. U. z 2024 r. poz. 1113 oraz z 2025 r. poz. 1069, 1216 i 1425),
f) fundusze inwestycyjne otwarte, specjalistyczne fundusze inwestycyjne otwarte oraz publiczne fundusze inwestycyjne zamknięte w rozumieniu ustawy z dnia 27 maja 2004 r. o funduszach inwestycyjnych i zarządzaniu alternatywnymi funduszami inwestycyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 1034, z późn. zm.),
g) towarzystwa w rozumieniu ustawy wymienionej w lit. f, które na koniec danego roku obrotowego oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy zarządzały aktywami o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł oraz które zarządzały funduszami posiadającymi łącznie nie mniej niż 30 000 rejestrów otwartych dla uczestników,
h) podmioty prowadzące działalność maklerską, które na koniec danego roku obrotowego oraz na koniec roku obrotowego poprzedzającego dany rok obrotowy posiadały na rachunkach klientów aktywa o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł lub zarządzały aktywami o wartości nie mniejszej niż 10 000 000 000 zł i jednocześnie posiadały minimum 10 000 klientów, z wyłączeniem podmiotów prowadzących działalność wyłącznie w zakresie przyjmowania i przekazywania zleceń nabycia lub zbycia instrumentów finansowych lub w zakresie doradztwa inwestycyjnego w rozumieniu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 722, z późn. zm.),
i) spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe w rozumieniu ustawy z dnia 5 listopada 2009 r. o spółdzielczych kasach oszczędnościowo- -kredytowych (Dz. U. z 2025 r. poz. 379, 820, 1069, 1170 i 1191), spełniające kryteria dużej jednostki;
10) banku spółdzielczym – należy przez to rozumieć bank spółdzielczy w rozumieniu art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 grudnia 2000 r. o funkcjonowaniu banków spółdzielczych, ich zrzeszaniu się i bankach zrzeszających (Dz. U. z 2025 r. poz. 265 i 1191);
11) banku zrzeszającym – należy przez to rozumieć bank zrzeszający w rozumieniu art. 2 pkt 2 ustawy wymienionej w pkt 10;
12) kluczowym biegłym rewidencie – należy przez to rozumieć:
a) w przypadku badania sprawozdania finansowego – biegłego rewidenta wyznaczonego przez firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie danego badania w imieniu firmy audytorskiej lub
b) w przypadku badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej – biegłego rewidenta wyznaczonego przez firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej w imieniu firmy audytorskiej na poziomie jednostki dominującej danej grupy kapitałowej oraz biegłego rewidenta wyznaczonego jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie badania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej na poziomie istotnych jednostek zależnych objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym danej grupy kapitałowej, lub
c) biegłego rewidenta podpisującego sprawozdanie z badania;
12a) kluczowym biegłym rewidencie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – należy przez to rozumieć:
a) w przypadku atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w zakresie sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju wyznaczonego przez firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w imieniu firmy audytorskiej, lub
b) w przypadku atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w zakresie sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej – biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju wyznaczonego przez firmę audytorską jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej w imieniu firmy audytorskiej na poziomie jednostki dominującej danej grupy kapitałowej oraz biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju wyznaczonego jako w głównym stopniu odpowiedzialnego za przeprowadzenie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej na poziomie istotnych jednostek zależnych danej grupy kapitałowej, lub
c) biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju podpisującego sprawozdanie z atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
13) firmie audytorskiej grupy – należy przez to rozumieć firmę audytorską przeprowadzającą badanie skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej lub atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w zakresie sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej;
14) sieci – należy przez to rozumieć strukturę:
a) której celem jest współpraca i do której należy biegły rewident lub firma audytorska oraz
b) której celem jest podział zysków lub kosztów lub która funkcjonuje w ramach wspólnych powiązań właścicielskich, lub która posiada wspólny system kontroli lub wspólne zarządzanie, lub która posiada wspólną politykę i procedury zarządzania jakością, lub która posiada wspólną strategię gospodarczą, lub która korzysta ze wspólnego oznaczenia lub znaczącej części zasobów;
15) podmiocie powiązanym z firmą audytorską – należy przez to rozumieć podmiot, niezależnie od jego formy prawnej, który jest bezpośrednio lub pośrednio związany z firmą audytorską poprzez wspólne powiązania właścicielskie, system kontroli lub zarządzanie;
16) zespole wykonującym badanie – należy przez to rozumieć wszystkie osoby zaangażowane w przeprowadzanie badania, w szczególności biegłych rewidentów, osoby przeprowadzające kontrolę jakości wykonania zlecenia, kadrę kierowniczą wyższego szczebla oraz osoby odbywające aplikację, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5, uczestniczących w przeprowadzanym badaniu, a także zatrudnianych przez firmę audytorską ekspertów oraz inne osoby wykonujące, w ramach danego badania, czynności na zlecenie lub pod kontrolą biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej;
16a) zespole wykonującym atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – należy przez to rozumieć osoby zaangażowane w przeprowadzanie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, w szczególności biegłych rewidentów, osoby przeprowadzające kontrolę jakości wykonania zlecenia, kadrę kierowniczą wyższego szczebla oraz osoby odbywające aplikację, o której mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2, uczestniczących w przeprowadzanej atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, a także zatrudnianych przez firmę audytorską ekspertów oraz inne osoby wykonujące, w ramach danej atestacji, czynności na zlecenie lub pod kontrolą biegłego rewidenta lub firmy audytorskiej;
17) osobie blisko związanej – należy przez to rozumieć osobę blisko związaną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 26 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 596/2014 z dnia 16 kwietnia 2014 r. w sprawie nadużyć na rynku (rozporządzenie w sprawie nadużyć na rynku) oraz uchylającego dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady i dyrektywy Komisji 2003/124/WE, 2003/125/WE i 2004/72/WE (Dz. Urz. UE L 173 z 12.06.2014, str. 1, Dz. Urz. UE L 171 z 29.06.2016, str. 1, Dz. Urz. UE L 175 z 30.06.2016, str. 1 oraz Dz. Urz. UE L 287 z 21.10.2016, str. 320);
18) jednostce kontrolowanej – należy przez to rozumieć jednostkę zależną w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 39 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
19) międzynarodowych standardach badania – należy przez to rozumieć Międzynarodowe Standardy Badania oraz inne powiązane standardy wydane przez Międzynarodową Federację Księgowych za pośrednictwem Rady Międzynarodowych Standardów Rewizji Finansowej i Usług Atestacyjnych w zakresie, w jakim odnoszą się one do badań;
20) międzynarodowych standardach zarządzania jakością – należy przez to rozumieć Międzynarodowe Standardy Zarządzania Jakością oraz inne powiązane standardy wydane przez Międzynarodową Federację Księgowych za pośrednictwem Rady Międzynarodowych Standardów Rewizji Finansowej i Usług Atestacyjnych w zakresie, w jakim odnoszą się one do zarządzania jakością;
21) międzynarodowych standardach rachunkowości – należy przez to rozumieć Międzynarodowe Standardy Rachunkowości, Międzynarodowe Standardy Sprawozdawczości Finansowej i związane z nimi interpretacje przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzeń Komisji Europejskiej;
22) krajowych standardach badania – należy przez to rozumieć:
a) międzynarodowe standardy badania przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzeń Komisji Europejskiej,
b) standardy badania w zakresie nieuregulowanym przez standardy, o których mowa w lit. a, przyjęte przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, zatwierdzone przez Radę Agencji w zakresie, w jakim odnoszą się one do badań sprawozdań finansowych;
22a) krajowych standardach atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – należy przez to rozumieć:
a) standardy atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzenia Komisji Europejskiej,
b) standardy atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, przyjęte przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów i zatwierdzone przez Radę Agencji w zakresie, w jakim odnoszą się do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – w przypadku nieobowiązywania standardów atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w formie rozporządzenia Komisji Europejskiej;
23) krajowych standardach wykonywania zawodu – należy przez to rozumieć:
a) krajowe standardy badania,
b) krajowe standardy atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
c) krajowe standardy przeglądu,
d) krajowe standardy usług atestacyjnych innych niż badanie, atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i przegląd,
e) krajowe standardy usług pokrewnych;
24) krajowych standardach zarządzania jakością – należy przez to rozumieć:
a) międzynarodowe standardy zarządzania jakością przyjęte do prawa Unii Europejskiej w formie rozporządzeń Komisji Europejskiej,
b) zasady zarządzania jakością w zakresie nieuregulowanym standardami, o których mowa w lit. a, przyjęte przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, zatwierdzone przez Radę Agencji;
25) państwie Unii Europejskiej – należy przez to rozumieć państwo członkowskie Unii Europejskiej i państwo członkowskie Europejskiego Stowarzyszenia Wolnego Handlu (EFTA) – stronę umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym;
26) państwie trzecim – należy przez to rozumieć państwo inne niż wymienione w pkt 25;
27) zatwierdzeniu osoby lub jednostki organizacyjnej – należy przez to rozumieć uzyskanie uprawnień do przeprowadzania w państwie Unii Europejskiej obowiązkowych badań sprawozdań finansowych lub atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
28) jednostce audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego – należy przez to rozumieć jednostkę organizacyjną, która przeprowadza badania rocznych lub skonsolidowanych sprawozdań finansowych lub atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, inną niż jednostka organizacyjna zarejestrowana jako firma audytorska w państwie Unii Europejskiej w wyniku zatwierdzenia takiej jednostki organizacyjnej w tym państwie Unii Europejskiej;
29) biegłym rewidencie pochodzącym z państwa trzeciego – należy przez to rozumieć osobę fizyczną, która przeprowadza badania rocznych lub skonsolidowanych sprawozdań finansowych lub atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju jednostki zarejestrowanej w państwie trzecim, inną niż osoba zarejestrowana jako biegły rewident w państwie Unii Europejskiej w wyniku zatwierdzenia takiej osoby w tym państwie Unii Europejskiej;
30) państwie członkowskim pochodzenia – należy przez to rozumieć państwo Unii Europejskiej, w którym biegły rewident lub firma audytorska zostali zatwierdzeni;
31) sprawozdaniu z badania – należy przez to rozumieć pisemny raport z przeprowadzonego badania sprawozdania finansowego badanej jednostki, zawierający opinię biegłego rewidenta o zbadanym sprawozdaniu finansowym;
32) niezależnym dostawcy usług atestacyjnych – należy przez to rozumieć jednostkę oceniającą zgodność z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa Unii Europejskiej, akredytowaną zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 765/2008 z dnia 9 lipca 2008 r. ustanawiającym wymagania w zakresie akredytacji i uchylającym rozporządzenie (EWG) nr 339/93 (Dz. Urz. UE L 218 z 13.08.2008, str. 30, z późn. zm.) i dopuszczoną przez to państwo do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju; <33) rozporządzeniu 2023/2859 – należy przez to rozumieć rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/2859 z dnia 13 grudnia 2023 r. w sprawie ustanowienia europejskiego pojedynczego punktu dostępu zapewniającego scentralizowany dostęp do publicznie dostępnych informacji mających znaczenie dla usług finansowych, rynków kapitałowych i zrównoważonego rozwoju (Dz. Urz. UE L 2023/2859 z 20.12.2023, z późn. zm.);
34) europejskim pojedynczym punkcie dostępu – należy przez to rozumieć europejski pojedynczy punkt dostępu, o którym mowa w art. 1 ust. 1 rozporządzenia 2023/2859;
35) metadanych – należy przez to rozumieć metadane w rozumieniu art. 2 pkt 7 rozporządzenia 2023/2859;
36) formacie umożliwiającym ekstrakcję danych – należy przez to rozumieć format otwarty w rozumieniu art. 2 pkt 6 ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 r. o otwartych danych i ponownym wykorzystywaniu informacji sektora publicznego (Dz. U. z 2023 r. poz. 1524), który jest powszechnie stosowany lub wymagany prawem, umożliwia ekstrakcję danych przez maszynę i jest czytelny dla człowieka.>
Art. 2a. Administrator danych Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
Polska Izba Biegłych Rewidentów jest administratorem danych przetwarzanych w celach realizacji zadań lub obowiązków przez organy samorządu biegłych rewidentów, związanych z działalnością Komisji Egzaminacyjnej, zwanej dalej „Komisją”, oraz organizacją egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów oraz biegłych rewidentów ubiegających się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
1. Dane osobowe przetwarzane w celu realizacji zadań lub obowiązków określonych w ustawie i rozporządzeniu nr 537/2014 podlegają przeglądowi nie rzadziej niż co 5 lat od dnia ich uzyskania.
2. Dane osobowe podlegają zabezpieczeniom zapobiegającym nadużyciom lub niezgodnemu z prawem dostępowi lub przekazywaniu polegającym co najmniej na:
1) dopuszczeniu przez administratora danych do przetwarzania danych osobowych wyłącznie osób do tego uprawnionych;
2) pisemnym zobowiązaniu osób upoważnionych do przetwarzania danych osobowych do zachowania ich w tajemnicy;
3) regularnym testowaniu i doskonaleniu stosowanych środków technicznych i organizacyjnych;
4) zapewnieniu bezpiecznej komunikacji w sieciach teleinformatycznych;
5) zapewnieniu ochrony przed nieuprawnionym dostępem do systemów informatycznych;
6) zapewnieniu integralności danych w systemach informatycznych;
7) określeniu zasad bezpieczeństwa przetwarzanych danych osobowych.
3. Obowiązek zachowania tajemnicy, o której mowa w art. 78 i art. 95, nie ustaje w przypadku, gdy z żądaniem ujawnienia informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta albo wykonywaniem zadań przez podmioty, o których mowa w tych przepisach, występuje Prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych.
Rozdział 2
Uzyskiwanie uprawnień i wykonywanie zawodu biegłego rewidenta
1. Zawód biegłego rewidenta polega na:
1) wykonywaniu czynności rewizji finansowej,
2) świadczeniu usług atestacyjnych innych niż czynności rewizji finansowej, niezastrzeżonych do wykonywania przez biegłych rewidentów,
3) świadczeniu usług pokrewnych
zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.
1a. Atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju może przeprowadzać biegły rewident, w odniesieniu do którego wpisano do rejestru informację o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
2. Biegły rewident może wykonywać zawód jako:
1) osoba fizyczna prowadząca działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własny rachunek, o której mowa w art. 46 pkt 1, lub
2) wspólnik firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 2–4, lub
3) osoba fizyczna pozostająca w stosunku pracy z firmą audytorską, o której mowa w art. 46, lub
4) osoba fizyczna, w tym osoba prowadząca działalność gospodarczą, inna niż osoba, o której mowa w art. 46 pkt 1, która zawarła umowę cywilnoprawną z firmą audytorską, o której mowa w art. 46.
3. Biegły rewident wykonuje zawód w imieniu firmy audytorskiej.
4. Biegły rewident może wykonywać zawód po uprzednim zawiadomieniu Krajowej Rady Biegłych Rewidentów o podjęciu i formie wykonywania zawodu, a w szczególności o adresie i nazwie firmy audytorskiej, w imieniu której będzie wykonywał zawód.
5. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w formie uchwały, wzór zawiadomienia, o którym mowa w ust. 4.
1. Biegłym rewidentem jest osoba wpisana do rejestru biegłych rewidentów, zwanego dalej „rejestrem”.
2. Do rejestru może być wpisana osoba fizyczna, która:
1) korzysta z pełni praw publicznych oraz ma pełną zdolność do czynności prawnych;
2) ma nieposzlakowaną opinię i swoim dotychczasowym postępowaniem, w tym w trakcie postępowania kwalifikacyjnego, daje rękojmię prawidłowego wykonywania zawodu biegłego rewidenta;
3) nie była skazana prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4) posiada dyplom ukończenia studiów w Rzeczypospolitej Polskiej lub posiada dyplom ukończenia studiów wydany w państwie innym niż Rzeczpospolita Polska, uznany w Rzeczypospolitej Polskiej za równoważny z dyplomem ukończenia studiów uzyskiwanym w Rzeczypospolitej Polskiej i włada językiem polskim w mowie i piśmie;
5) odbyła:
a) roczną praktykę w zakresie rachunkowości w państwie Unii Europejskiej oraz co najmniej 2-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej pod kierunkiem biegłego rewidenta lub u biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie Unii Europejskiej albo
b) 3-letnią aplikację w firmie audytorskiej zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej pod kierunkiem biegłego rewidenta lub u biegłego rewidenta zarejestrowanego w państwie Unii Europejskiej
przy czym spełnienie tych warunków zostało stwierdzone przez Komisję;
6) złożyła przed Komisją egzaminy dla kandydatów na biegłego rewidenta z wiedzy w zakresie wskazanym w art. 14 ust. 1 i 2;
7) złożyła przed Komisją egzamin dyplomowy;
8) złożyła ślubowanie.
3. Do rejestru może być wpisana również osoba fizyczna, która:
1) posiada co najmniej 15-letnie doświadczenie zawodowe w zakresie rachunkowości, prawa, finansów i rewizji finansowej, podczas którego nabyła umiejętności wymagane od biegłych rewidentów;
2) spełniła warunki, o których mowa w ust. 2 pkt 1–4 oraz 6–8.
4. Do rejestru może być wpisana osoba fizyczna, która posiada uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych, uzyskane w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej, oraz złoży przed Komisją egzamin w języku polskim z prawa gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie niezbędnym do wykonywania badań sprawozdań finansowych.
5. Do rejestru może być wpisana, na zasadzie wzajemności, osoba fizyczna, która posiada uprawnienia do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych, uzyskane w państwie trzecim, jeżeli spełnia wymagania w zakresie kwalifikacji zawodowych zgodne z warunkami określonymi w niniejszej ustawie lub równoważne oraz złoży przed Komisją egzamin w języku polskim z prawa gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej, w zakresie niezbędnym do wykonywania badań sprawozdań finansowych.
1. Informacja o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju jest wpisywana do rejestru, w odniesieniu do osoby, która:
1) złożyła przed Komisją egzamin z wiedzy w zakresie, o którym mowa w art. 14 ust. 2a;
2) odbyła 8-miesięczną aplikację w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju:
a) w firmie audytorskiej posiadającej zdolność do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju zarejestrowanej w państwie Unii Europejskiej pod kierunkiem biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju lub
b) u biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju zarejestrowanego w państwie Unii Europejskiej;
3) złożyła egzamin dyplomowy w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, o którym mowa w art. 14 ust. 4a;
4) jest biegłym rewidentem.
2. Odbycie aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju jest możliwe w ramach odbywania aplikacji, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5.
3. W przypadku ubiegania się o uprawnienia do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przez osobę, o której mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1, osoba ta jest obowiązana do odbycia aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
4. W przypadku gdy osoba, o której mowa w art. 4 ust. 4 lub 5, ubiega się jednocześnie o uprawnienia do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, egzamin z prawa gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej obejmuje również wiedzę w zakresie niezbędnym do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
Art. 5. Zakres egzaminu z prawa gospodarczego dla kandydatów
Komisja ustala zakres egzaminu z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5 oraz art. 4a ust. 4, biorąc pod uwagę stwierdzone różnice między przepisami prawa gospodarczego obowiązującego w Rzeczypospolitej Polskiej istotnymi odpowiednio dla badania sprawozdań finansowych oraz atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju a kwalifikacjami nabytymi w drodze dotychczasowego kształcenia lub doświadczenia zawodowego przez osobę ubiegającą się o wpis do rejestru.
Art. 6. Ochrona prawna tytułu biegłego rewidenta
Tytuł „biegły rewident” podlega ochronie prawnej.
1. Rota ślubowania składanego przez biegłego rewidenta ma następujące brzmienie: „Przyrzekam, że jako biegły rewident będę wykonywać mój zawód w poczuciu odpowiedzialności, z całą rzetelnością i bezstronnością, zgodnie z przepisami prawa i obowiązującymi standardami wykonywania zawodu. W swoim postępowaniu będę kierował się zasadami etyki zawodowej i niezależnością. Poznane w trakcie wykonywania zawodu biegłego rewidenta fakty i okoliczności zachowam w tajemnicy wobec osób trzecich.”. Ślubowanie może być złożone z dodaniem słów „Tak mi dopomóż Bóg”.
2. Ślubowanie odbiera Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów lub inny upoważniony członek Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.
Art. 8. Obowiązki biegłego rewidenta
Biegły rewident jest obowiązany w szczególności:
1) postępować zgodnie ze złożonym ślubowaniem;
2) stale podnosić kwalifikacje zawodowe, w tym przez odbywanie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w każdym roku kalendarzowym;
3) przestrzegać krajowych standardów wykonywania zawodu, wymogów niezależności oraz zasad etyki zawodowej;
4) regularnie opłacać składkę członkowską;
5) przestrzegać uchwał organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w zakresie, w jakim dotyczą one biegłych rewidentów.
1. Obowiązek obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, o którym mowa w art. 8 pkt 2, powstaje z pierwszym dniem roku następującego po roku, w którym biegły rewident został wpisany do rejestru.
2. Obligatoryjne doskonalenie zawodowe polega na odbyciu szkolenia, którego program kształcenia ma na celu podnoszenie poziomu i aktualizację wiedzy lub umiejętności związanych z wykonywaniem zawodu biegłego rewidenta, w szczególności z zakresu rachunkowości i badania sprawozdań finansowych, a w przypadku biegłych rewidentów uprawnionych do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – również atestacji tej sprawozdawczości.
3. Część obligatoryjnego doskonalenia zawodowego biegły rewident może odbyć w ramach samokształcenia zawodowego.
4. Biegły rewident jest obowiązany udokumentować odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego. Odbycie samokształcenia zawodowego biegły rewident potwierdza złożonym przez siebie oświadczeniem.
5. Biegły rewident przechowuje dokumenty potwierdzające odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego przez okres 3 lat, licząc od końca roku kalendarzowego, w którym je odbył.
6. Biegły rewident, na wezwanie Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, składa dokumenty potwierdzające odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w terminie 30 dni od dnia otrzymania wezwania.
7. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów, na udokumentowany wniosek biegłego rewidenta, może, w uzasadnionych przypadkach, wyrazić zgodę na odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w terminie późniejszym, nie dłuższym jednak niż 2 lata, licząc od dnia upływu wymaganego terminu.
1. Szkolenia w ramach obligatoryjnego doskonalenia zawodowego przeprowadza:
1) Polska Izba Biegłych Rewidentów;
2) jednostka uprawniona.
2. Jednostką uprawnioną jest jednostka wpisana do wykazu prowadzonego przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, zwanego dalej „wykazem jednostek uprawnionych”, który jest publikowany na stronie internetowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
3. Do wykazu jednostek uprawnionych Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wpisuje jednostkę, która:
1) opracowała programowe i organizacyjno-techniczne założenia obligatoryjnego doskonalenia zawodowego;
2) zapewniła, iż obligatoryjne doskonalenie zawodowe przeprowadzane będzie przez osoby posiadające wiedzę i doświadczenie w tym zakresie;
3) zapewniła przygotowanie materiałów merytorycznych na potrzeby przeprowadzania obligatoryjnego doskonalenia zawodowego obejmujące opracowania własne lub dostępne publikacje;
4) określiła sposób i formę przeprowadzania obligatoryjnego doskonalenia zawodowego.
4. Rozpatrzenie wniosku o wpis do wykazu jednostek uprawnionych podlega opłacie.
5. Wpisu do wykazu jednostek uprawnionych dokonuje się na wniosek jednostki. Do wniosku należy dołączyć dokumenty potwierdzające spełnienie kryteriów, o których mowa w ust. 3, w tym wykaz osób przeprowadzających obligatoryjne doskonalenie zawodowe zawierający ich imiona i nazwiska oraz opis doświadczenia zawodowego, a także dowód uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 4.
6. Opłata, o której mowa w ust. 4, jest ustalana w wysokości nieprzekraczającej równowartości 20 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy, i stanowi przychód Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
7. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów przeprowadza wizytacje w jednostkach uprawnionych.
8. W przypadku stwierdzenia, że jednostka uprawniona przestała spełniać kryteria, o których mowa w ust. 3, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów skreśla jednostkę z wykazu jednostek uprawnionych.
9. Jednostki uprawnione przekazują Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów informacje dotyczące prowadzonego przez nie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, które podlegają publikacji na stronie internetowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
10. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) formy i sposób odbywania obligatoryjnego doskonalenia zawodowego oraz rodzaje dokumentów potwierdzających odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego i zakres oświadczenia o odbyciu samokształcenia zawodowego, a także sposób udokumentowania i tryb rozpatrywania wniosku o odbycie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego w terminie późniejszym, o którym mowa w art. 9 ust. 7, mając na uwadze potrzebę zapewnienia elastyczności i efektywności systemu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego;
2) sposób oceny przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów spełniania kryteriów, o których mowa w ust. 3, tryb dokonywania wpisu do wykazu jednostek uprawnionych, rodzaje dokumentów składanych wraz z wnioskiem o wpis do wykazu jednostek uprawnionych oraz szczegółowy zakres i tryb przekazywania Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów przez jednostki uprawnione informacji dotyczących prowadzonego przez nie obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, mając na uwadze potrzebę zapewnienia wysokiego poziomu merytorycznego i organizacyjno-technicznego oraz kompletność przekazywanych danych.
11. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w formie uchwał, zatwierdzanych przez Radę Agencji:
1) zakres tematyczny obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, z wyjątkiem części dotyczącej samokształcenia zawodowego, o której mowa w art. 9 ust. 3;
2) okres rozliczeniowy i minimalną liczbę godzin obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, w tym dopuszczalną liczbę godzin przypadających na samokształcenie zawodowe, dla biegłych rewidentów wykonujących zawód i niewykonujących zawodu oraz dla biegłych rewidentów uprawnionych do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
3) wysokość opłaty, o której mowa w ust. 4.
1. Komisja składa się z 19 członków powoływanych i odwoływanych przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych.
2. W skład Komisji wchodzi:
1) 10 przedstawicieli ministra właściwego do spraw finansów publicznych, w tym 4 osoby niebędące pracownikami urzędu obsługującego ministra właściwego do spraw finansów publicznych, zwanego dalej „ministerstwem finansów”, wybrane spośród przedstawicieli środowisk akademickich;
2) 7 przedstawicieli rekomendowanych przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów spośród biegłych rewidentów wpisanych do rejestru, w tym co najmniej 2 uprawnionych do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
3) 2 przedstawicieli rekomendowanych przez Komisję Nadzoru Finansowego.
3. Członkowie Komisji powoływani są spośród osób, które:
1) korzystają z pełni praw publicznych;
2) mają nieposzlakowaną opinię;
3) nie były skazane prawomocnym wyrokiem za umyślne przestępstwo lub umyślne przestępstwo skarbowe;
4) posiadają dyplom ukończenia studiów w Rzeczypospolitej Polskiej lub posiadają dyplom ukończenia studiów wydany w państwie innym niż Rzeczpospolita Polska, uznany w Rzeczypospolitej Polskiej za równoważny z dyplomem ukończenia studiów uzyskiwanym w Rzeczypospolitej Polskiej;
5) posiadają autorytet, wiedzę oraz doświadczenie, które dają rękojmię prawidłowego przebiegu egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów.
4. W skład Komisji nie może być powołana osoba będąca członkiem organu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o którym mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2–5, Prezesem Agencji, Zastępcą Prezesa Agencji lub członkiem Rady Agencji.
5. Kadencja Komisji trwa 4 lata.
6. Nie później niż 60 dni przed upływem kadencji Komisji do składu Komisji rekomendują:
1) Krajowa Rada Biegłych Rewidentów – 14 kandydatów, w tym 4 biegłych rewidentów uprawnionych do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
2) Komisja Nadzoru Finansowego – 4 kandydatów.
7. Minister właściwy do spraw finansów publicznych:
1) dokonuje wyboru spośród rekomendowanych kandydatów, biorąc pod uwagę konieczność zapewnienia odpowiedniego, merytorycznego oraz zróżnicowanego składu Komisji dającego gwarancję i rękojmię właściwej realizacji jej zadań;
2) wyznacza przewodniczącego Komisji spośród jej członków.
8. W przypadku odwołania albo śmierci członka Komisji minister właściwy do spraw finansów publicznych powołuje nowego członka Komisji. Kadencja osoby powołanej w miejsce odwołanego lub zmarłego członka kończy się wraz z upływem kadencji Komisji. W przypadku członków rekomendowanych przez podmioty, o których mowa w ust. 2 pkt 2 lub 3, rekomendacje są przedstawiane w terminie 30 dni od dnia odwołania albo śmierci członka Komisji. Nieprzedstawienie rekomendacji w wymaganym terminie lub niepowołanie nowego członka nie stanowi przeszkody do działania Komisji. Przepisy ust. 6 i 7 stosuje się odpowiednio.
8a. W przypadku gdy odwołanie albo śmierć członka Komisji, o których mowa w ust. 8, dotyczy biegłego rewidenta uprawnionego do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i powoduje niespełnienie przez Komisję warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów w miejsce odwołanego albo zmarłego członka rekomenduje dwóch biegłych rewidentów uprawnionych do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
9. Odwołanie członka Komisji przed upływem kadencji może nastąpić:
1) na jego wniosek;
2) z urzędu – w przypadku:
a) rażącego naruszenia regulaminu działania Komisji,
b) niezłożenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 10, lub naruszenia jego treści,
c) zaprzestania spełniania warunków uprawniających do powołania w skład Komisji.
10. Członkowie Komisji oraz osoby, o których mowa w art. 13 ust. 3, składają oświadczenia, że nie będą w jakikolwiek sposób udostępniać lub wykorzystywać informacji dotyczących pytań testowych oraz zadań sytuacyjnych, w szczególności przez prowadzenie szkoleń mających na celu przygotowanie do egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów lub publikację materiałów szkoleniowych.
1. Do zadań Komisji należy:
1) przeprowadzanie egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów i biegłych rewidentów ubiegających się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, w tym egzaminu dyplomowego i egzaminu dyplomowego w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
2) przeprowadzanie egzaminu z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5 oraz art. 4a ust. 4;
3) stwierdzanie, na wniosek kandydata na biegłego rewidenta albo biegłego rewidenta ubiegającego się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju:
a) zaliczenia egzaminów z wiedzy, o których mowa odpowiednio w art. 15 ust. 1–3 i 5,
b) spełnienia warunku, o którym mowa odpowiednio w art. 4 ust. 2 pkt 5 i art. 4a ust. 1 pkt 2,
c) posiadania doświadczenia, o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1,
d) zaliczenia praktyki – w przypadku spełniania warunków, o których mowa w art. 15 ust. 6;
4) ustalanie pytań testowych i zadań sytuacyjnych oraz przygotowywanie zestawów egzaminacyjnych na poszczególne egzaminy z wiedzy, egzamin z prawa gospodarczego, egzamin dyplomowy oraz egzamin dyplomowy w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
5) rozpatrywanie odwołań od wyników egzaminów oraz odwołań, o których mowa w art. 14 ust. 7;
6) ustalanie zakresu egzaminu, o którym mowa w art. 5;
7) ocena równoważności, o której mowa w art. 4 ust. 5.
2. Komisja publikuje przykładowe pytania testowe i zadania sytuacyjne wraz z wykazem prawidłowych odpowiedzi.
3. Jeżeli realizowany przez uczelnię posiadającą uprawnienie do nadawania stopnia naukowego doktora w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie ekonomia i finanse lub w dyscyplinie nauki o zarządzaniu i jakości program studiów na danym kierunku, poziomie i profilu określa efekty uczenia się w kategorii wiedzy w zakresie wskazanym w art. 14 ust. 1 i 2 albo w art. 14 ust. 1–2a, a egzaminy w tym zakresie są przeprowadzane w formie pisemnej, Komisja zawiera z uczelnią, na jej wniosek, umowę, o której mowa w art. 61 ustawy z dnia 20 lipca 2018 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce (Dz. U. z 2024 r. poz. 1571, z późn. zm.). Do podpisania umowy w imieniu Komisji jest uprawniony jej przewodniczący.
1. Przewodniczący Komisji kieruje jej pracami oraz wyznacza składy egzaminacyjne na poszczególne egzaminy spośród członków Komisji i przewodniczących tych składów.
2. Komisja podejmuje decyzje w formie uchwał.
2a. Posiedzenia Komisji mogą odbywać się przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną (Dz. U. z 2024 r. poz. 1513), umożliwiających przekazywanie obrazu i dźwięku w czasie rzeczywistym.
2b. Uchwały Komisji mogą być podejmowane w trybie obiegowym, po powiadomieniu członków Komisji o treści projektu uchwały i o terminie oddania głosu wyznaczonym przez przewodniczącego Komisji.
2c. Uchwały Komisji podjęte w trybie obiegowym są ważne, jeżeli w wyznaczonym terminie głosy oddała co najmniej połowa członków Komisji.
3. Komisja może zlecić, na podstawie umowy cywilnoprawnej, przygotowanie pytań testowych i zadań sytuacyjnych lub sprawdzenie prac egzaminacyjnych egzaminatorom powołanym przez Komisję spośród osób posiadających niezbędną wiedzę z zakresu danej dziedziny.
4. Polska Izba Biegłych Rewidentów zapewnia obsługę Komisji i egzaminów dla kandydatów na biegłych rewidentów oraz pokrywa koszty organizacji i przeprowadzenia egzaminów, koszty wynagrodzeń członków Komisji i egzaminatorów oraz koszty obsługi Komisji.
5. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów uchwala, w porozumieniu z Komisją, regulamin działania Komisji.
6. Komisja sporządza roczne sprawozdanie z działalności, które przedkłada Agencji oraz ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych, w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
7. Członkom Komisji przysługuje wynagrodzenie za:
1) udział w posiedzeniu Komisji lub składu egzaminacyjnego – w wysokości nieprzekraczającej 15 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
2) udział w egzaminie – w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
3) przygotowanie pytań testowych oraz zadań sytuacyjnych na egzaminy z wiedzy i egzamin z prawa gospodarczego, a także opracowanie wzorca prawidłowych odpowiedzi – w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
3a) przygotowanie zadań sytuacyjnych i pytań na egzamin dyplomowy oraz egzamin dyplomowy w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, a także opracowanie wzorca prawidłowych odpowiedzi – w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
4) rozpatrzenie:
a) odwołania od wyników egzaminów,
b) wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. a oraz c,
c) odwołania, o którym mowa w art. 14 ust. 7
w wysokości nieprzekraczającej 2 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
5) rozpatrzenie wniosku o stwierdzenie odbycia:
a) aplikacji,
b) aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
c) praktyki albo wniosku o zaliczenie praktyki
w wysokości nieprzekraczającej 2 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
6) ustalenie zakresu egzaminu, o którym mowa w art. 5 – w wysokości nieprzekraczającej 2 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy;
7) sprawdzenie prac – w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
8. Egzaminatorom, o których mowa w ust. 3, przysługuje wynagrodzenie w wysokości nieprzekraczającej przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
1. Egzaminy z wiedzy składają się z pytań testowych i zadań sytuacyjnych obejmujących 10 tematów egzaminacyjnych z zakresu:
1) teorii i zasad rachunkowości;
2) zasad sporządzania sprawozdań finansowych, w tym skonsolidowanych sprawozdań finansowych;
3) międzynarodowych standardów rachunkowości;
4) analizy finansowej;
5) rachunku kosztów i rachunkowości zarządczej;
6) zarządzania ryzykiem i kontroli wewnętrznej;
7) rewizji finansowej, z wyłączeniem atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
8) krajowych standardów wykonywania zawodu, o których mowa w art. 2 pkt 23 lit. a oraz c–e;
9) etyki zawodowej i niezależności biegłego rewidenta;
10) wymogów prawnych dotyczących badania sprawozdań finansowych oraz biegłych rewidentów i firm audytorskich.
2. W trakcie egzaminów, o których mowa w ust. 1, sprawdzana jest także wiedza niezbędna do badania sprawozdań finansowych, w szczególności z zakresu:
1) prawa handlowego, w tym prawa spółek i ładu korporacyjnego;
2) prawa upadłościowego i restrukturyzacyjnego;
3) prawa podatkowego;
4) prawa cywilnego;
5) prawa pracy i ubezpieczeń społecznych;
6) prawa bankowego;
7) prawa ubezpieczeniowego;
8) technologii informacyjnych i systemów komputerowych;
9) mikroekonomii, makroekonomii i ekonomii finansowej;
10) matematyki i statystyki;
11) podstawowych zasad zarządzania finansowego w jednostkach gospodarczych;
12) funkcjonowania rynku finansowego.
2a. Egzamin z wiedzy, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1, obejmuje zagadnienia w zakresie:
1) wymogów prawnych dotyczących sporządzania sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju grupy kapitałowej;
2) standardów sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju w rozumieniu art. 63p pkt 2 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości oraz standardów sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju dla małych i średnich jednostek w rozumieniu art. 63p pkt 3 tej ustawy;
3) analizy dotyczącej kwestii zrównoważonego rozwoju w rozumieniu art. 63p pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
4) procesu należytej staranności w odniesieniu do kwestii zrównoważonego rozwoju w rozumieniu art. 63p pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
5) wymogów prawnych dotyczących atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
6) krajowych standardów atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
3. Kandydat na biegłego rewidenta przystępuje do egzaminu dyplomowego przeprowadzanego przez Komisję po:
1) złożeniu egzaminów, o których mowa w ust. 1;
2) stwierdzeniu przez Komisję spełnienia warunku, o którym mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5 albo art. 4 ust. 3 pkt 1.
3a. Do egzaminu dyplomowego w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przeprowadzanego przez Komisję można przystąpić po:
1) złożeniu egzaminu, o którym mowa w ust. 2a;
2) stwierdzeniu przez Komisję spełnienia warunku, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 2;
3) spełnieniu wymogów określonych w ust. 3 – w przypadku kandydata na biegłego rewidenta.
4. Egzamin dyplomowy polega na sprawdzeniu umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu biegłego rewidenta, w szczególności badania rocznych sprawozdań finansowych oraz rocznych skonsolidowanych sprawozdań finansowych, z wyłączeniem umiejętności w zakresie, o którym mowa w ust. 4a.
4a. Egzamin dyplomowy w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju polega na sprawdzeniu umiejętności praktycznego zastosowania wiedzy do samodzielnego i należytego wykonywania zawodu biegłego rewidenta w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
5. Przewodniczący lub członek składu egzaminacyjnego wyklucza z egzaminu kandydata na biegłego rewidenta albo biegłego rewidenta ubiegającego się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, który podczas egzaminu korzystał z pomocy innej osoby, posiadał niedozwolone materiały lub urządzenia służące do kopiowania oraz przekazywania i odbioru informacji, pomagał pozostałym uczestnikom egzaminu lub w inny sposób zakłócał przebieg egzaminu. Wykluczenie z egzaminu jest równoznaczne z uzyskaniem negatywnego wyniku egzaminu.
6. Kolejne wykluczenie z egzaminu z przyczyn, o których mowa w ust. 5, powoduje niemożność przystąpienia do egzaminów z wiedzy oraz egzaminu dyplomowego lub egzaminu dyplomowego z zakresu atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przez rok.
7. W przypadkach, o których mowa w ust. 5 i 6, kandydatowi na biegłego rewidenta albo biegłemu rewidentowi ubiegającemu się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przysługuje prawo wniesienia pisemnego odwołania do Komisji.
8. W przypadku uznania odwołania, o którym mowa w ust. 7, kandydat na biegłego rewidenta albo biegły rewident ubiegający się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju ma prawo przystąpić do egzaminu w kolejnym terminie bez konieczności uiszczania opłaty egzaminacyjnej.
9. Od wyniku egzaminu kandydatowi na biegłego rewidenta albo biegłemu rewidentowi ubiegającemu się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przysługuje prawo wniesienia pisemnego odwołania do Komisji.
10. Kandydatowi na biegłego rewidenta albo biegłemu rewidentowi ubiegającemu się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przysługuje prawo wglądu do pracy egzaminacyjnej oraz prawo sporządzania notatek dotyczących treści pracy egzaminacyjnej na potrzeby odwołania. Notatki można sporządzać odnośnie do tych pytań testowych lub zadań sytuacyjnych, za które nie uzyskano maksymalnej liczby punktów.
11. W trakcie wglądu do pracy egzaminacyjnej kandydat na biegłego rewidenta albo biegły rewident ubiegający się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju nie może posiadać urządzeń służących do kopiowania oraz przekazywania i odbioru informacji.
12. Naruszenie zasad, o których mowa w ust. 10 lub 11, jest równoznaczne z utratą prawa do kontynuowania wglądu do pracy egzaminacyjnej.
13. Informacja o kolejnym wykluczeniu z egzaminu, o którym mowa w ust. 6, oraz utracie prawa, o której mowa w ust. 12, jest przekazywana przez Komisję Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów.
14. Komisja może unieważnić egzamin w przypadku stwierdzenia nieprawidłowości co do przebiegu egzaminu i zarządzić jego powtórzenie. W takim przypadku opłata egzaminacyjna podlega zaliczeniu na poczet opłaty za kolejny egzamin.
1. Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta albo biegłemu rewidentowi ubiegającemu się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, na jego wniosek, poszczególne egzaminy z wiedzy, jeżeli w tym zakresie zdał on egzaminy na studiach w Rzeczypospolitej Polskiej lub studiach w państwie innym niż Rzeczpospolita Polska kończących się uzyskaniem dyplomu uznanego w Rzeczypospolitej Polskiej za równoważny z dyplomem ukończenia studiów uzyskiwanym w Rzeczypospolitej Polskiej.
2. Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, egzaminy z wiedzy, jeżeli ukończył on studia w Rzeczypospolitej Polskiej lub studia w państwie innym niż Rzeczpospolita Polska, kończące się uzyskaniem dyplomu uznanego w Rzeczypospolitej Polskiej za równoważny z dyplomem ukończenia studiów uzyskiwanym w Rzeczypospolitej Polskiej, których program studiów został zrealizowany w ramach umowy, o której mowa w art. 12 ust. 3, w zakresie wskazanym odpowiednio w art. 14 ust. 1 i 2 albo w art. 14 ust. 1–2a.
3. Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta albo biegłemu rewidentowi ubiegającemu się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, na jego wniosek, poszczególne egzaminy z wiedzy, jeżeli zdał on egzaminy w ramach postępowania kwalifikacyjnego prowadzonego przez organ uprawniony do nadawania uprawnień biegłego rewidenta w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej, co do których stwierdzi, że zakresem kształcenia obejmują wiedzę w zakresie wskazanym w art. 14 ust. 1–2a.
4. Warunkiem zaliczenia egzaminów z wiedzy jest to, aby:
1) egzaminy na studiach, o których mowa w ust. 1,
2) egzaminy na studiach, o których mowa w ust. 2,
3) egzaminy w ramach postępowania kwalifikacyjnego, o którym mowa w ust. 3
były przeprowadzone w formie pisemnej, a od dnia ukończenia studiów, zakończenia postępowania kwalifikacyjnego albo zdania egzaminów w ramach postępowania kwalifikacyjnego nie upłynęło więcej niż 3 lata.
5. Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, który posiada tytuł doradcy podatkowego, na jego wniosek, egzamin z prawa podatkowego.
6. Komisja zalicza kandydatowi na biegłego rewidenta, na jego wniosek, praktykę, o której mowa w art. 4 ust. 2 pkt 5 lit. a, jeżeli:
1) był zatrudniony w firmie audytorskiej lub pozostawał w stosunku pracy na samodzielnym stanowisku w komórkach finansowo-księgowych przez co najmniej 3 lata lub
2) posiada certyfikat księgowy uprawniający do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych albo świadectwo kwalifikacyjne uprawniające do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych, wydane przez ministra właściwego do spraw finansów publicznych, lub
3) jest mianowanym kontrolerem Najwyższej Izby Kontroli.
1. Kandydat na biegłego rewidenta uiszcza:
1) opłatę wstępną za przystąpienie do postępowania kwalifikacyjnego na biegłego rewidenta;
2) opłaty egzaminacyjne;
3) opłaty za rozpatrzenie wniosków, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. c oraz art. 15 ust. 1–3 i 5.
1a. Biegły rewident ubiegający się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju uiszcza:
1) opłaty egzaminacyjne;
2) opłaty za rozpatrzenie wniosków, o których mowa w art. 15 ust. 1 i 3.
1b. Opłaty, o których mowa w ust. 1 i 1a, stanowią przychód Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
2. Wysokość opłaty:
1) wstępnej oraz za każdy egzamin z wiedzy jest ustalana w kwocie nieprzekraczającej równowartości 20 %,
2) za egzamin z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5 oraz w art. 4a ust. 4, egzamin dyplomowy oraz egzamin dyplomowy w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju jest ustalana za każdy taki egzamin w kwocie nieprzekraczającej równowartości 30 %
przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
3. Wysokość opłat za rozpatrzenie każdego wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. c oraz art. 15 ust. 1–3 i 5, jest ustalana w kwocie nieprzekraczającej 5 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
4. Jeżeli kandydat na biegłego rewidenta albo biegły rewident ubiegający się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju z usprawiedliwionej przyczyny nie przystąpił do egzaminu, opłata egzaminacyjna podlega zaliczeniu na poczet egzaminu przeprowadzanego w terminie późniejszym albo zwrotowi, w wysokości 80 % uiszczonej opłaty.
5. Przychód z opłat, o których mowa w ust. 2 i 3, może być przeznaczony wyłącznie na pokrycie kosztów organizacji i przeprowadzenia egzaminów, kosztów wynagrodzeń członków Komisji i egzaminatorów oraz kosztów obsługi Komisji.
6. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób dokonywania zgłoszenia oraz tryb przystępowania do postępowania kwalifikacyjnego,
1a) tryb i sposób przystępowania przez biegłych rewidentów ubiegających się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju do egzaminu z wiedzy, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1, oraz egzaminu dyplomowego w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
2) termin i sposób wnoszenia opłaty egzaminacyjnej oraz sposób i tryb dokonywania zwrotu opłaty,
3) tryb i sposób przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego, w tym przepisy porządkowe obowiązujące kandydatów podczas postępowania kwalifikacyjnego,
4) tryb i sposób przeprowadzania egzaminów,
5) tryb i termin uzyskiwania wglądu do prac egzaminacyjnych oraz sposób jego przeprowadzania,
6) tryb i termin wnoszenia odwołań od wyników egzaminów,
7) zakres, przebieg oraz sposób odbywania praktyki i aplikacji, a także tryb stwierdzania odbycia praktyki i aplikacji,
7a) zakres, przebieg oraz sposób odbywania aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, a także tryb stwierdzania odbycia tej aplikacji,
8) tryb stwierdzania spełniania warunku, o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1,
9) tryb i sposób zaliczania egzaminów, o których mowa w art. 15 ust. 1–3 i 5,
10) tryb stwierdzania spełniania warunków, o których mowa w art. 15 ust. 6
uwzględniając potrzebę obiektywnego sprawdzenia teoretycznego i praktycznego przygotowania odpowiednio kandydatów na biegłych rewidentów oraz biegłych rewidentów ubiegających się o uprawnienie do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, prawidłowy przebieg egzaminów oraz konieczność zapewnienia sprawnego funkcjonowania Komisji.
7. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów określi, w porozumieniu z Komisją, w formie uchwał zatwierdzanych przez Radę Agencji:
1) miejsce i termin przeprowadzania egzaminów z wiedzy, egzaminu dyplomowego, egzaminu dyplomowego w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, a także egzaminu z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5 oraz art. 4a ust. 4;
2) szczegółowy zakres tematyczny egzaminów, uwzględniający dziedziny, o których mowa w art. 14 ust. 1–2a;
3) wykaz zagadnień istotnych dla badania sprawozdań finansowych oraz dla atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, które składają się na egzamin z prawa gospodarczego, o którym mowa w art. 4 ust. 4 i 5 oraz art. 4a ust. 4;
4) wysokość opłaty wstępnej za przystąpienie do postępowania kwalifikacyjnego;
5) wysokość opłat za poszczególne egzaminy oraz wysokość wynagrodzenia przysługującego członkom Komisji;
6) tryb powoływania egzaminatorów oraz wysokość przysługującego im wynagrodzenia;
7) wysokość opłat za rozpatrzenie każdego wniosku, o którym mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 lit. c oraz art. 15 ust. 1–3 i 5;
8) program praktyki, aplikacji oraz aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
9) sposób dokumentowania praktyki, aplikacji i aplikacji w zakresie atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz spełnienia warunku, o którym mowa w art. 4 ust. 3 pkt 1;
10) zakres i tryb innych działań niezbędnych dla prawidłowego funkcjonowania Komisji oraz szczegółową procedurę przeprowadzania postępowania kwalifikacyjnego dla kandydatów na biegłych rewidentów.
1. Rejestr prowadzi Krajowa Rada Biegłych Rewidentów.
2. Rejestr zawiera nazwy i adresy organów odpowiedzialnych za nadzór publiczny, wpis do rejestru, kontrole w ramach systemu zapewniania jakości, prowadzenie kontroli doraźnych i nakładanie kar administracyjnych za naruszenie przepisów ustawy oraz rozporządzenia nr 537/2014, a także obejmuje następujące dane:
1) numer wpisu do rejestru;
2) imię i nazwisko oraz adres biegłego rewidenta;
3) obywatelstwo biegłego rewidenta;
4) formę wykonywania przez biegłego rewidenta zawodu lub informację o niewykonywaniu tego zawodu;
5) nazwę, adres strony internetowej i adres firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 1, albo firmy audytorskiej, która zatrudnia biegłego rewidenta lub w której jest on wspólnikiem, lub z którą jest on powiązany w inny sposób;
5a) informację o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
6) informację o uzyskaniu uprawnień biegłego rewidenta w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej lub państwie trzecim, w tym numer w odpowiednim rejestrze nadany biegłemu rewidentowi przez organ rejestrujący innego państwa Unii Europejskiej lub państwa trzeciego, jeżeli został nadany, nazwę tego organu oraz informację o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
7) datę wpisu do rejestru.
3. Rozpatrzenie wniosku o wpis do:
1) rejestru,
2) rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
podlega opłacie.
4. Wpisu do rejestru dokonuje się na wniosek osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2–5. Do wniosku należy dołączyć dowód uiszczenia opłaty, o której mowa w ust. 3.
4a. Wniosek o wpis do rejestru osoby, o której mowa w art. 4 ust. 2–5, spełniającej warunki, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1–3, może obejmować również wniosek o wpisanie do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
5. Opłaty, o których mowa w ust. 3, są ustalane w wysokości nieprzekraczającej równowartości:
1) 10 % – w przypadku wniosku o wpis do rejestru,
2) 5 % – w przypadku wniosku o wpis do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy, i stanowią przychód Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
6. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje uchwały o wpisie do rejestru, o wpisie do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz o wysokości opłat, o których mowa w ust. 3. Wpisy, o których mowa w zdaniu pierwszym, mogą być podjęte w jednej uchwale.
7. Wpis do rejestru oraz wpis do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju uważa się za dokonane, jeżeli Agencja, w terminie 45 dni od dnia otrzymania uchwał o takich wpisach, nie wyrazi sprzeciwu w formie decyzji administracyjnej.
8. Od decyzji, o której mowa w ust. 7, służy skarga do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia doręczenia tej decyzji.
9. Biegły rewident ma obowiązek zgłaszania Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów zmiany danych podlegających wpisowi do rejestru w terminie 30 dni od dnia ich zaistnienia.
10. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wydaje legitymację biegłego rewidenta zawierającą imię i nazwisko oraz numer legitymacji będący jednocześnie numerem wpisu biegłego rewidenta do rejestru.
11. Rejestr jest prowadzony w postaci elektronicznej i jest dostępny na stronie internetowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów. Dane dotyczące obywatelstwa oraz adresu biegłego rewidenta nie podlegają publikacji. <12. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów udostępnia informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1, 2 i 4–7, z wyłączeniem informacji dotyczącej adresu biegłego rewidenta, w europejskim pojedynczym punkcie dostępu w formacie umożliwiającym ekstrakcję danych.
13. Informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1, 2 i 4–7, z wyłączeniem informacji dotyczącej adresu biegłego rewidenta, są opatrywane następującymi metadanymi:
1) imieniem i nazwiskiem biegłego rewidenta wpisanego do rejestru;
2) rodzajem informacji, określonym zgodnie z wykonawczymi standardami technicznymi wydanymi na podstawie art. 7 ust. 4 rozporządzenia 2023/2859;
3) wskazaniem, czy informacje zawierają dane osobowe.>
1. Skreślenie biegłego rewidenta z rejestru następuje w przypadku:
1) śmierci biegłego rewidenta;
2) wystąpienia biegłego rewidenta na jego wniosek z samorządu biegłych rewidentów;
3) zaprzestania spełniania któregokolwiek z warunków, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 1–3;
4) nieuiszczania składek członkowskich za okres dłuższy niż rok;
5) prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o skreśleniu z rejestru.
1a. Wykreślenie z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju następuje:
1) na wniosek biegłego rewidenta;
2) w przypadku prawomocnego orzeczenia dyscyplinarnego o wykreśleniu z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
2. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów podejmuje uchwały o:
1) skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru – w przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1–4;
2) wykreśleniu z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – w przypadku, o którym mowa w ust. 1a pkt 1.
3. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może odmówić podjęcia uchwały o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru z przyczyny wymienionej w ust. 1 pkt 2, jeżeli przeciwko biegłemu rewidentowi jest prowadzone postępowanie dyscyplinarne.
4. Jeżeli przeciwko biegłemu rewidentowi, który złożył oświadczenie o wystąpieniu z samorządu biegłych rewidentów, jest prowadzone postępowanie dyscyplinarne w sprawie przewinienia dyscyplinarnego popełnionego w związku z wykonywaniem usług atestacyjnych lub usług pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może podjąć uchwałę o skreśleniu biegłego rewidenta z rejestru po uzgodnieniu z Agencją.
5. Skreślenie z rejestru biegłego rewidenta, który prowadzi działalność w formie określonej w art. 46 pkt 1, powoduje również skreślenie jego firmy audytorskiej z listy, o której mowa w art. 57 ust. 1.
6. Osoba skreślona z rejestru z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4, może być ponownie wpisana do rejestru, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ust. 2. Jeżeli osoba ta na dzień skreślenia z rejestru była uprawniona do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, wraz z ponownym wpisem do rejestru lub po tym wpisie może ubiegać się o ponowne wpisanie informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1–3.
6a. W przypadku wykreślenia z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju z przyczyny, o której mowa w ust. 1a pkt 1, biegły rewident może ponownie wnioskować o wpis do rejestru tej informacji, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1–3.
7. Osoba skreślona z rejestru z przyczyny, o której mowa w ust. 1 pkt 5, może być ponownie wpisana do rejestru, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4 ust. 2, oraz upłynęło 10 lat od dnia, w którym orzeczenie o skreśleniu z rejestru stało się prawomocne. Jeżeli osoba ta na dzień skreślenia z rejestru była uprawniona do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, wraz z ponownym wpisem do rejestru lub po tym wpisie może ubiegać się o ponowne wpisanie informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1–3.
7a. W przypadku wykreślenia z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju z przyczyny, o której mowa w ust. 1a pkt 2, biegły rewident, w stosunku do którego wykreślono z rejestru tę informację, może ponownie wnioskować o jej wpis do rejestru, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1–3, oraz upłynęło 10 lat od dnia, w którym orzeczenie o wykreśleniu stało się prawomocne.
8. Jeżeli od dnia skreślenia z rejestru upłynęło więcej niż 10 lat, osoby, o których mowa w ust. 6 i 7, mogą być ponownie wpisane do rejestru po ponownym złożeniu egzaminów, o których mowa w art. 4 ust. 2 pkt 6. Jeżeli osoby te na dzień skreślenia z rejestru były uprawnione do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, wraz z ponownym wpisem do rejestru lub po tym wpisie mogą ubiegać się o ponowne wpisanie informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju po ponownym złożeniu egzaminu z wiedzy, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1.
9. Jeżeli od dnia wykreślenia z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju upłynęło więcej niż 10 lat, biegli rewidenci, o których mowa w ust. 6a i 7a, mogą wnioskować o wpis do rejestru tej informacji po ponownym złożeniu egzaminu z wiedzy, o którym mowa w art. 4a ust. 1 pkt 1.
Art. 19. Tytuł biegłego rewidenta seniora
Biegły rewident, który osiągnął wiek emerytalny i na swój wniosek wystąpił z samorządu biegłych rewidentów, może posługiwać się tytułem „biegły rewident senior”.
1. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów informuje Agencję o każdym przypadku skreślenia z rejestru biegłego rewidenta, o którym mowa w art. 17 ust. 2 pkt 6, wraz z podaniem przyczyny skreślenia, w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia się uchwały o skreśleniu.
2. Agencja przekazuje informację, o której mowa w ust. 1, organowi rejestrującemu państwa, w którym biegły rewident jest także zarejestrowany.
3. W przypadku poinformowania Agencji przez organ rejestrujący lub organ nadzoru z innego niż Rzeczpospolita Polska państwa Unii Europejskiej o skreśleniu biegłego rewidenta, o którym mowa w art. 17 ust. 2 pkt 6, z rejestru biegłych rewidentów prowadzonego w tym państwie, Agencja przekazuje otrzymaną informację Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów.
1. Do uchwał Krajowej Rady Biegłych Rewidentów dotyczących wpisu do rejestru, wpisu do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, skreślenia biegłego rewidenta z rejestru oraz wykreślenia z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 oraz z 2025 r. poz. 769).
2. Odwołania od uchwał, o których mowa w ust. 1, wnosi się do Agencji, za pośrednictwem Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, w terminie 14 dni od dnia ich doręczenia.
Rozdział 3
Samorząd zawodowy biegłych rewidentów
1. Biegli rewidenci tworzą Polską Izbę Biegłych Rewidentów.
2. Polska Izba Biegłych Rewidentów działa na podstawie przepisów ustawy oraz postanowień statutu.
3. Przynależność do Polskiej Izby Biegłych Rewidentów jest obowiązkowa i powstaje z dniem wpisu biegłego rewidenta do rejestru.
1. Polska Izba Biegłych Rewidentów jest samorządem zawodowym biegłych rewidentów i posiada osobowość prawną.
2. Polska Izba Biegłych Rewidentów tworzy i likwiduje oddziały regionalne.
3. Polska Izba Biegłych Rewidentów ma prawo używania pieczęci urzędowej.
1. Biegłym rewidentom przysługuje czynne i bierne prawo wyborcze do organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
2. Ukaranie biegłego rewidenta karą określoną w art. 159 ust. 1 pkt 3–5 powoduje utratę biernego prawa wyborczego do organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów do czasu zatarcia kary.
1. Do zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów należy w szczególności:
1) reprezentowanie członków oraz ochrona ich interesów zawodowych;
2) ustanawianie krajowych standardów wykonywania zawodu i krajowych standardów zarządzania jakością oraz zasad etyki zawodowej;
3) wykonywanie zadań służących należytemu wykonywaniu zawodu biegłego rewidenta i przestrzeganiu zasad etyki zawodowej przez członków Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, w tym:
a) kontrola wypełniania przez biegłych rewidentów obowiązków z zakresu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego oraz prowadzenie postępowań dyscyplinarnych dotyczących naruszeń obowiązków z zakresu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego,
b) prowadzenie postępowań dyscyplinarnych przeciwko biegłym rewidentom dotyczących przewinień innych niż:
powstałych przy wykonywaniu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu,
naruszenia obowiązków, o których mowa w lit. a;
4) współdziałanie w kształtowaniu zasad rachunkowości i rewizji finansowej;
5) opracowywanie materiałów szkoleniowych dla kandydatów na biegłych rewidentów.
2. Zadania, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, powierza się Polskiej Izbie Biegłych Rewidentów do realizacji w ramach nadzoru publicznego.
1. Organami Polskiej Izby Biegłych Rewidentów są:
1) Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów;
2) Krajowa Rada Biegłych Rewidentów;
3) Krajowa Komisja Rewizyjna;
4) Krajowy Sąd Dyscyplinarny;
5) Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny.
6) (uchylony)
2. Kadencja organów, o których mowa w ust. 1 pkt 2–5, trwa 4 lata. Organy te są obowiązane działać do czasu ukonstytuowania się nowo wybranych organów.
3. W tym samym organie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2–5, nie można zasiadać dłużej niż przez dwie następujące po sobie kadencje.
4. Nie można jednocześnie wchodzić w skład więcej niż jednego z organów, o których mowa w ust. 1 pkt 2–5.
5. Siedzibą organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów jest miasto stołeczne Warszawa.
1. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów odbywa się co 4 lata.
2. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów jest zwoływany przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów.
3. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może zwołać Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów przed upływem okresu, o którym mowa w ust. 1.
4. Nadzwyczajny Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów obraduje nad sprawami, dla których został zwołany.
5. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów jest obowiązana do zwołania Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów na żądanie:
1) co najmniej 10 % biegłych rewidentów wpisanych do rejestru;
2) Krajowej Komisji Rewizyjnej z powodu rażącego naruszenia prawa w działalności finansowej lub statutowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
6. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów stanowią delegaci wybrani przez walne zgromadzenia w regionalnych oddziałach Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, w liczbie proporcjonalnej do liczby biegłych rewidentów wpisanych do rejestru, zgodnie z zasadami określonymi przez Krajową Radę Biegłych Rewidentów, z tym że łączna liczba delegatów nie może być mniejsza niż 2 % biegłych rewidentów wpisanych do rejestru.
7. Mandaty delegatów wybranych na Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów zachowują ważność przez okres 4 lat.
8. W obradach Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów mogą brać udział członkowie organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
1. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów może odbywać się, a wybory mogą być dokonywane przez Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną.
2. Udział w Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów, o którym mowa w ust. 1, obejmuje w szczególności:
1) transmisję posiedzenia umożliwiającą transmisję obrazu i dźwięku w czasie rzeczywistym między uczestnikami posiedzenia,
2) wielostronną komunikację umożliwiającą transmisję obrazu i dźwięku w czasie rzeczywistym osób uczestniczących w Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów, w ramach której mogą one wypowiadać się w toku obrad Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów, przebywając w innym miejscu niż miejsce obrad Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów,
3) wykonywanie osobiście prawa głosu w toku Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów
z zachowaniem niezbędnych zasad bezpieczeństwa.
3. W przypadku gdy przepisy ustawy lub statut Polskiej Izby Biegłych Rewidentów wymagają podjęcia uchwały przez Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów lub przeprowadzenia wyborów w głosowaniu tajnym, podejmowanie uchwał lub przeprowadzenie wyborów może odbywać się przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną w sposób, o którym mowa w ust. 1 i 2 oraz art. 28 ust. 2.
4. O udziale w Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów w sposób, o którym mowa w ust. 1, postanawia Krajowa Rada Biegłych Rewidentów.
5. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów określa w formie regulaminu:
1) warunki udziału w Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów,
2) sposób podejmowania uchwał przez Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów,
3) sposób przeprowadzenia wyborów do organów samorządu lub wyboru innych osób na podstawie przepisów ustawy lub statutu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów,
4) sposób odwołania osób wybranych w wyniku wyborów
przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, uwzględniając wymogi, które są niezbędne do identyfikacji osób uczestniczących w Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów oraz zapewnienia bezpieczeństwa komunikacji elektronicznej.
6. Do Nadzwyczajnego Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów oraz do walnych zgromadzeń regionalnego oddziału Polskiej Izby Biegłych Rewidentów stosuje się odpowiednio ust. 1–5 i art. 27b.
Art. 27b. Podpisywanie uchwał Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów
Uchwały Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów podpisuje przewodniczący. Uchwały Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów podjęte przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną przewodniczący opatruje kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
1. Wyboru do organów, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2–5, dokonują delegaci wybrani na Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów.
2. Wybory odbywają się w głosowaniu bezpośrednim i tajnym, przy nieograniczonej liczbie kandydatów.
1. Krajowy Zjazd Biegłych Rewidentów:
1) dokonuje wyboru:
a) Prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i pozostałych członków Krajowej Rady Biegłych Rewidentów,
b) Krajowego Rzecznika Dyscyplinarnego i jego zastępców,
c) członków Krajowej Komisji Rewizyjnej oraz Krajowego Sądu Dyscyplinarnego;
2) uchwala statut Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
3) uchwala program działania i podstawowe zasady gospodarki finansowej Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
4) określa zasady ustalania składek członkowskich biegłych rewidentów;
5) rozpatruje i zatwierdza sprawozdania z działalności organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 26 ust. 1 pkt 2–5, i udziela absolutorium osobom wchodzącym w skład tych organów;
6) uchwala regulamin, o którym mowa w art. 27a ust. 5.
2. Osoby, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być odwołane przed upływem kadencji przez organ, który je wybrał.
1. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów kieruje działalnością samorządu w okresach między Krajowymi Zjazdami Biegłych Rewidentów.
2. Do kompetencji Krajowej Rady Biegłych Rewidentów należą wszystkie sprawy niezastrzeżone przepisami ustawy dla innych organów, w szczególności:
1) wykonywanie uchwał Krajowego Zjazdu Biegłych Rewidentów;
2) reprezentowanie Polskiej Izby Biegłych Rewidentów wobec organów państwowych i samorządowych, instytucji naukowych, organizacji gospodarczych i społecznych oraz międzynarodowych organizacji zawodowych;
3) podejmowanie uchwał w sprawach:
a) krajowych standardów wykonywania zawodu,
b) krajowych standardów zarządzania jakością,
c) zasad etyki zawodowej biegłych rewidentów,
d) regulacji z zakresu obligatoryjnego doskonalenia zawodowego, o których mowa w art. 10 ust. 11,
e) regulaminu działania Komisji, o którym mowa w art. 13 ust. 5,
f) regulacji z zakresu postępowania kwalifikacyjnego, o których mowa w art. 16 ust. 7,
g) wysokości opłaty, o której mowa w art. 17 ust. 3,
h) (uchylona)
i) wpisu do rejestru, wpisu do rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, skreślenia z rejestru oraz wykreślenia z rejestru informacji o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
j) (uchylona)
k) wysokości składek członkowskich biegłych rewidentów,
l) wysokości opłaty, o której mowa w art. 10 ust. 4,
m) przyjmowania rocznego planu finansowego Polskiej Izby Biegłych Rewidentów i sprawozdania z jego wykonania oraz zatwierdzania rocznych planów finansowych regionalnych oddziałów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
n) (uchylona)
o) (uchylona)
4) podejmowanie innych uchwał, które uzna za celowe do właściwego funkcjonowania Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
5) prowadzenie rejestru;
6) prowadzenie wykazu jednostek uprawnionych;
7) wydawanie legitymacji biegłego rewidenta;
8) prowadzenie działalności wydawniczej i szkoleniowej;
9) opiniowanie projektów aktów normatywnych z zakresu prawa gospodarczego.
3. Uchwały wymienione w ust. 2 pkt 3 lit. a–f wymagają zatwierdzenia przez Radę Agencji.
4. Wydając uchwały w sprawie krajowych standardów badania lub krajowych standardów zarządzania jakością, Krajowa Rada Biegłych Rewidentów może określić dodatkowe procedury lub wymogi dotyczące badania, w zakresie nieuregulowanym przez międzynarodowe standardy badania, jeżeli są one konieczne do wykonywania przez biegłego rewidenta obowiązków określonych przez przepisy prawa Rzeczypospolitej Polskiej dotyczące zakresu badania lub jeżeli są one konieczne do zwiększenia wiarygodności i jakości badań sprawozdań finansowych.
4a. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów sporządza plan kosztów realizacji zadań, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, prognozowanych do poniesienia w danym i następnym roku kalendarzowym, przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów i przekazuje go Agencji.
4b. Plan kosztów, o którym mowa w ust. 4a, jest przekazywany nie później niż 30 dni przed terminem przekazania przez Agencję ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych projektu rocznego planu finansowego, o którym mowa w art. 95a.
5. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów sporządza roczne sprawozdanie z działalności z uwzględnieniem informacji o poniesionych w danym roku kalendarzowym, przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów, kosztach realizacji zadań, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, które przedkłada Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
6. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów zatwierdza roczne sprawozdanie finansowe Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, które po pozytywnym zaopiniowaniu przez Krajową Komisję Rewizyjną jest przekazywane Agencji za każdy rok obrotowy w terminie do dnia 30 czerwca następnego roku. <7. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów jest organem zbierającym dane w rozumieniu art. 2 pkt 2 rozporządzenia 2023/2859 w zakresie informacji, o których mowa w art. 17 ust. 2 pkt 1, 2 i 4–7, z wyłączeniem informacji dotyczącej adresu biegłego rewidenta.>
7. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów jest organem zbierającym dane w rozumieniu art. 2 pkt 2 rozporządzenia 2023/2859 w zakresie informacji, o których mowa w art. 17 ust. 2 pkt 1, 2 i 4–7, z wyłączeniem informacji dotyczącej adresu biegłego rewidenta.
1. W skład Krajowej Rady Biegłych Rewidentów wchodzi od 5 do 11 członków.
2. Krajowa Rada Biegłych Rewidentów wybiera ze swojego grona, w głosowaniu tajnym, 2 zastępców prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, sekretarza i skarbnika.
2a. Do wyborów, o których mowa w ust. 2, przepis art. 27a ust. 3 stosuje się odpowiednio.
3. Uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 pkt 3 lit. i, zapadają bezwzględną większością głosów, w obecności co najmniej połowy składu Krajowej Rady Biegłych Rewidentów.
4. Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów:
1) wypełnia obowiązki kierownika jednostki oraz reprezentuje Krajową Radę Biegłych Rewidentów wobec organów państwowych i samorządowych, instytucji naukowych, organizacji gospodarczych i społecznych oraz międzynarodowych organizacji zawodowych;
2) kieruje pracami Krajowej Rady Biegłych Rewidentów;
3) podpisuje uchwały i postanowienia Krajowej Rady Biegłych Rewidentów;
4) podejmuje decyzje związane z bieżącą działalnością Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
5) wykonuje inne czynności określone w statucie.
1. W skład Krajowej Komisji Rewizyjnej wchodzi od 3 do 5 członków. Krajowa Komisja Rewizyjna wybiera ze swojego grona przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego.
2. Krajowa Komisja Rewizyjna:
1) kontroluje finansową działalność Polskiej Izby Biegłych Rewidentów oraz wykonanie uchwał podjętych na Krajowym Zjeździe Biegłych Rewidentów, a także przedstawia wnioski w tym zakresie:
a) Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów – niezwłocznie po przeprowadzeniu kontroli,
b) Krajowemu Zjazdowi Biegłych Rewidentów – w sprawozdaniu z działalności;
2) przedstawia Krajowemu Zjazdowi Biegłych Rewidentów wniosek o udzielenie absolutorium Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów.
3. Krajowa Komisja Rewizyjna sporządza roczne sprawozdanie z działalności, które przedkłada Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
1. W skład Krajowego Sądu Dyscyplinarnego wchodzi od 5 do 8 członków.
2. Krajowy Sąd Dyscyplinarny wybiera ze swojego grona przewodniczącego i zastępcę przewodniczącego.
3. Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeka w sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej biegłych rewidentów.
4. Krajowy Sąd Dyscyplinarny orzeka w składzie 3 członków.
5. Przewodniczący Krajowego Sądu Dyscyplinarnego wyznacza skład orzekający.
6. Krajowy Sąd Dyscyplinarny sporządza roczne sprawozdanie z działalności, zawierające w szczególności informacje o prowadzonych postępowaniach dyscyplinarnych, które przedkłada Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów oraz Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
1. Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny wykonuje swoje zadania przy pomocy od 2 do 5 zastępców.
2. Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny:
1) prowadzi postępowanie wyjaśniające;
2) prowadzi dochodzenie dyscyplinarne;
3) jest oskarżycielem w postępowaniu, o którym mowa w art. 143 pkt 2.
3. Krajowy Rzecznik Dyscyplinarny sporządza roczne sprawozdanie z działalności, zawierające w szczególności informacje o prowadzonych postępowaniach dyscyplinarnych, które przedkłada Krajowej Radzie Biegłych Rewidentów oraz Agencji w terminie do dnia 31 marca następnego roku.
Art. 35. (uchylony)
Art. 36. (uchylony)
Art. 37. (uchylony)
Art. 38. (uchylony)
Art. 39. (uchylony)
Art. 40. (uchylony)
Art. 41. (uchylony)
Art. 42. (uchylony)
Art. 43. (uchylony)
1. Posiedzenia Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i Krajowej Komisji Rewizyjnej mogą odbywać się przy użyciu środków komunikacji elektronicznej w rozumieniu art. 2 pkt 5 ustawy z dnia 18 lipca 2002 r. o świadczeniu usług drogą elektroniczną, umożliwiających przekazywanie obrazu i dźwięku w czasie rzeczywistym.
2. Uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i Krajowej Komisji Rewizyjnej mogą być podejmowane w trybie obiegowym, po powiadomieniu członków odpowiednio Krajowej Rady Biegłych Rewidentów albo Krajowej Komisji Rewizyjnej o treści projektu uchwały i o terminie oddania głosu wyznaczonym odpowiednio przez Prezesa Krajowej Rady Biegłych Rewidentów albo przewodniczącego Krajowej Komisji Rewizyjnej.
3. Uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i Krajowej Komisji Rewizyjnej podjęte w trybie obiegowym są ważne, jeżeli w wyznaczonym terminie głosy oddała co najmniej połowa członków odpowiednio Krajowej Rady Biegłych Rewidentów albo Krajowej Komisji Rewizyjnej.
4. Uchwały Krajowej Rady Biegłych Rewidentów i Krajowej Komisji Rewizyjnej podjęte w trybie obiegowym podpisują odpowiednio Prezes Krajowej Rady Biegłych Rewidentów albo przewodniczący Krajowej Komisji Rewizyjnej.
1. Organy Polskiej Izby Biegłych Rewidentów są obowiązane doręczać Agencji uchwały, z wyjątkiem uchwał w formie postanowień wydawanych w toku postępowania administracyjnego, w terminie 14 dni od dnia ich podjęcia.
2. Obsługę organizacyjno-kancelaryjną organów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów zapewnia Biuro Polskiej Izby Biegłych Rewidentów.
Art. 45. Zakres regulacji statutu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów
Statut Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, zatwierdzany przez Radę Agencji, określa:
1) tryb tworzenia, zakres działania oraz strukturę organizacyjną, w tym funkcjonowanie regionalnych oddziałów Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
2) tryb działania oraz sposób finansowania Polskiej Izby Biegłych Rewidentów;
3) sposób składania oświadczeń woli w imieniu Polskiej Izby Biegłych Rewidentów w zakresie nieuregulowanym w niniejszej ustawie.
Rozdział 4
Firmy audytorskie
Art. 46. Definicja i formy organizacyjne firmy audytorskiej
Firmą audytorską jest jednostka, w której badania sprawozdań finansowych przeprowadzają biegli rewidenci, wpisana na listę, o której mowa w art. 57 ust. 1, i prowadząca działalność w jednej z następujących form:
1) działalności gospodarczej prowadzonej przez biegłego rewidenta we własnym imieniu i na własny rachunek;
2) spółki cywilnej, spółki jawnej lub spółki partnerskiej, w której większość głosów posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie, zatwierdzone co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; w spółkach, w których powołano zarząd, większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident;
3) spółki komandytowej, w której komplementariuszami są wyłącznie biegli rewidenci lub firmy audytorskie zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej;
4) spółki kapitałowej lub spółdzielni, które spełniają następujące wymagania:
a) większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident,
b) większość głosów na walnym zgromadzeniu posiadają biegli rewidenci lub firmy audytorskie zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej,
c) większość członków organów nadzorczych stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej;
5) spółdzielczego związku rewizyjnego, który spełnia następujące wymagania:
a) zatrudnia do badania biegłych rewidentów,
b) większość członków zarządu stanowią biegli rewidenci zatwierdzeni co najmniej w jednym państwie Unii Europejskiej; jeżeli zarząd składa się z nie więcej niż 2 osób, jedną z nich jest biegły rewident.
1. Przedmiotem działalności firmy audytorskiej jest wykonywanie czynności rewizji finansowej.
2. W przypadku firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 1–4, przedmiotem działalności może być również:
1) usługowe prowadzenie ksiąg rachunkowych i podatkowych;
2) doradztwo podatkowe;
3) prowadzenie postępowania upadłościowego lub likwidacyjnego;
4) działalność wydawnicza lub szkoleniowa w zakresie rachunkowości, rewizji finansowej i podatków;
5) wykonywanie ekspertyz lub sporządzanie opinii ekonomiczno- -finansowych;
6) świadczenie usług doradztwa lub zarządzania, wymagających posiadania wiedzy z zakresu rachunkowości, rewizji finansowej, prawa podatkowego oraz organizacji i funkcjonowania przedsiębiorstw;
7) świadczenie usług atestacyjnych innych niż czynności rewizji finansowej, niezastrzeżonych do wykonywania przez biegłych rewidentów;
8) świadczenie usług pokrewnych;
9) świadczenie innych usług zastrzeżonych w odrębnych przepisach do wykonywania przez biegłych rewidentów.
2a. Świadczenie usług, o których mowa w ust. 2 pkt 7 i 8, zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, jest możliwe tylko w ramach firmy audytorskiej.
3. Firma audytorska może również prowadzić działalność polegającą na uzyskiwaniu pożytków z posiadanego majątku.
1. Odpowiedzialność wobec jednostki za przeprowadzenie badania lub atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju ponosi firma audytorska, która zawarła umowę o przeprowadzenie odpowiednio badania lub atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
2. Przeprowadzając badanie lub atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, firma audytorska może, w drodze umowy zawartej w formie pisemnej, powierzyć wykonanie w jej imieniu i na jej rzecz niektórych czynności badania lub atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju osobie fizycznej, osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej:
1) wpisanym na listę, o której mowa w art. 57 ust. 1 – w przypadku czynności badania,
2) wpisanym na listę, o której mowa w art. 57 ust. 1, i posiadających zdolność do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – w przypadku czynności atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju
zwanych dalej „podwykonawcami”.
2a. Przedmiotem umowy, o której mowa w ust. 2, nie może być powierzenie funkcji kluczowego biegłego rewidenta i kluczowego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
3. W przypadku badania skonsolidowanych sprawozdań finansowych grupy kapitałowej, podwykonawcami mogą być również podmioty posiadające uprawnienia do przeprowadzania badań sprawozdań finansowych, uzyskane w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej oraz podmioty posiadające uprawnienia do przeprowadzania badań sprawozdań finansowych uzyskane w państwie trzecim.
4. W stosunku do podwykonawców Agencji przysługują uprawnienia kontrolne, o których mowa w art. 106 i art. 124, w zakresie wykonywanych w związku z badaniem lub atestacją sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju czynności na rzecz firmy audytorskiej oraz sporządzanych w związku z tymi czynnościami dokumentów.
1. W przypadku gdy czynności badania są realizowane przez podwykonawców lub osoby, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4:
1) zasady etyki zawodowej, przepisy w zakresie niezależności, rotacji kluczowego biegłego rewidenta oraz rotacji firmy audytorskiej mają zastosowanie do całego zespołu wykonującego badanie, w tym do podwykonawców i osób, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4;
2) podwykonawca lub osoba, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4, jest obowiązana przestrzegać polityk i procedur przeprowadzania badań ustawowych ustanowionych przez firmę audytorską zlecającą wykonanie niektórych czynności badania w ramach umowy, o której mowa w art. 48 ust. 2, lub umowy, o której mowa w art. 3 ust. 2 pkt 4.
2. Do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju przepisy ust. 1 stosuje się odpowiednio.
1. Firma audytorska opracowuje i wdraża system zarządzania jakością zgodnie z krajowymi standardami zarządzania jakością. System zarządzania jakością obejmuje w szczególności polityki, procedury oraz rozwiązania, a także mechanizmy, o których mowa w art. 64. Dokumentacja systemu zarządzania jakością jest sporządzana w języku polskim.
2. Firma audytorska monitoruje oraz ocenia adekwatność i skuteczność systemu zarządzania jakością.
3. Firma audytorska przeprowadza coroczną ocenę systemu zarządzania jakością, w wyniku której może przedstawić propozycję rozwiązań mających na celu poprawę adekwatności i skuteczności tego systemu. Dokumentację corocznej oceny systemu zarządzania jakością sporządza się w języku polskim i przechowuje się przez okres co najmniej 8 lat.
4. Firma audytorska wyznacza biegłego rewidenta jako osobę odpowiedzialną za system zarządzania jakością.
1. Firma audytorska, w terminie do ostatniego dnia lutego następnego roku, przekazuje Agencji sprawozdanie za poprzedni rok kalendarzowy, na formularzach sprawozdawczych, określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie ust. 2, zawierające dane o przychodach firmy audytorskiej oraz usługach wykonanych przez nią w poprzednim roku kalendarzowym, obejmujące informacje:
1) o liczbie, strukturze rodzajowej, podmiotowej, terytorialnej i wartościowej tych usług lub przychodów;
2) o osobach wykonujących te usługi w imieniu firmy audytorskiej;
3) o podwykonawcach wraz ze wskazaniem czynności, jakie wykonywali – w przypadku badań ustawowych lub atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
4) o których mowa w art. 14 rozporządzenia nr 537/2014 – w przypadku badań ustawowych jednostek zainteresowania publicznego.
2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres informacji, o których mowa w ust. 1, wzory formularzy sprawozdawczych, formę i sposób przekazywania sprawozdania, o którym mowa w ust. 1, uwzględniając konieczność zapewnienia Agencji dostępu do informacji niezbędnych do wykonywania zadań z zakresu nadzoru publicznego oraz zakres nadzoru publicznego sprawowanego nad firmami audytorskimi w zależności od rodzaju prowadzonej przez nie działalności.
Art. 52. (uchylony)
1. Firma audytorska jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu wykonywania czynności rewizji finansowej.
2. Obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, o którym mowa w ust. 1, powstaje nie później niż w dniu poprzedzającym dzień rozpoczęcia wykonywania czynności rewizji finansowej i ustaje z dniem skreślenia z listy, o której mowa w art. 57 ust. 1.
3. W przypadku świadczenia usług lub prowadzenia działalności, o których mowa w art. 47 ust. 2, firma audytorska jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej również z tytułu świadczenia tych usług lub prowadzenia działalności.
4. Obowiązek ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej w zakresie świadczenia usług lub prowadzenia działalności, o których mowa w art. 47 ust. 2, powstaje nie później niż w dniu poprzedzającym dzień rozpoczęcia świadczenia tych usług lub prowadzenia działalności.
5. Firma audytorska, o której mowa w art. 58, jest obowiązana zawrzeć umowę ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej z tytułu wykonywania badań ustawowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli posiadana przez nią umowa ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej zawarta w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej opiewa na niższą minimalną sumę gwarancyjną niż wskazana w przepisach wydanych na podstawie ust. 6 lub jeżeli nie obejmuje ona wykonywania badań ustawowych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
6. Minister właściwy do spraw instytucji finansowych, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady Biegłych Rewidentów oraz Polskiej Izby Ubezpieczeń, określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej, o którym mowa w ust. 1 i 3, oraz minimalną sumę gwarancyjną, biorąc w szczególności pod uwagę specyfikę wykonywanego zawodu oraz zakres realizowanych zadań.
1. Firma audytorska ponosi odpowiedzialność za szkodę spowodowaną swoim działaniem lub zaniechaniem.
2. Kwota odszkodowania z tytułu odpowiedzialności firm audytorskich przeprowadzających badanie lub atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju na rzecz:
1) jednostek zainteresowania publicznego – nie może przekraczać mniejszej kwoty z dwóch: 20-krotności wynagrodzenia ustalonego w umowie wykonania czynności rewizji finansowej lub 12 000 000 zł;
2) jednostek innych niż jednostki zainteresowania publicznego – nie może przekraczać mniejszej kwoty z dwóch: 10-krotności wynagrodzenia ustalonego w umowie wykonania czynności rewizji finansowej lub 3 000 000 zł.
3. Ograniczenie odpowiedzialności nie dotyczy przypadków umyślnego naruszenia obowiązków zawodowych przez biegłego rewidenta.
1. Firma audytorska jest obowiązana wnieść opłatę z tytułu nadzoru za dany rok kalendarzowy w wysokości stanowiącej iloczyn stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym i rocznych przychodów z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, osiągniętych przez tę firmę w danym roku kalendarzowym, jednak nie mniejszej niż 20 % przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, ogłoszonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego za poprzedni rok kalendarzowy.
2. Firma audytorska, o której mowa w art. 58, jest obowiązana wnieść opłatę z tytułu nadzoru za dany rok kalendarzowy, w wysokości stanowiącej iloczyn stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym i rocznych przychodów z tytułu badań ustawowych przeprowadzonych na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, osiągniętych przez tę firmę w danym roku kalendarzowym.
2a. Stawka procentowa obowiązująca w danym roku kalendarzowym nie może być wyższa niż 4 %.
3. Opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2, stanowią przychód Agencji.
4. W przypadku niewywiązania się przez firmę audytorską z obowiązku, o którym mowa w ust. 1 lub 2, Agencja wydaje decyzję administracyjną określającą wysokość opłaty.
5. W przypadku niewykonania decyzji, o której mowa w ust. 4, Agencja nakłada w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji karę administracyjną, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 2. Przepis art. 190 stosuje się.
6. Opłata, o której mowa w ust. 4, oraz kara administracyjna, o której mowa w ust. 5, podlegają egzekucji w trybie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2025 r. poz. 132, 620 i 1302).
7. Na postanowienia Agencji w sprawach rozstrzygnięć i stanowiska wierzyciela dotyczących postępowania egzekucyjnego zażalenie nie przysługuje.
8. Odsetki za zwłokę, na zasadach określonych w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2025 r. poz. 111, z późn. zm.), pobiera się od nieuiszczonych w wyznaczonym terminie przez firmę audytorską:
1) opłat z tytułu nadzoru;
2) kar administracyjnych nałożonych przez Agencję.
9. Do opłat z tytułu nadzoru stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.
10. Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji dotyczących opłat z tytułu nadzoru oraz kar administracyjnych nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
10a. Agencja przekazuje ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych informacje niezbędne do wyliczenia stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym i służącej wyliczeniu przychodów Agencji z opłat z tytułu nadzoru, ujmowanych w planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy.
10b. Firmy audytorskie przekazują do Agencji informację o przychodach z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu, prognozowanych do osiągnięcia w danym oraz następnym roku kalendarzowym.
11. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie do dnia 30 listopada roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy, za który jest wnoszona opłata z tytułu nadzoru, wysokość stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym.
12. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób wyliczenia stawki procentowej opłat, o których mowa w ust. 1 i 2,
2) sposób i terminy wnoszenia opłat, o których mowa w ust. 1 i 2,
2a) szczegółowy zakres informacji, o których mowa w ust. 10a i 10b, sposób i terminy ich przekazywania oraz wzory formularzy, na których są one przekazywane,
3) sposób i terminy rozliczenia opłat, o których mowa w ust. 1 i 2, wraz ze wzorem rocznego rozliczenia opłat
uwzględniając konieczność zapewnienia skuteczności nadzoru publicznego sprawowanego przez Agencję oraz dostępu do informacji niezbędnych do wyliczenia stawki procentowej obowiązującej w danym roku kalendarzowym, a także ujęte w planie finansowym Agencji prognozowane:
1) koszty nadzoru publicznego sprawowanego przez Agencję obejmujące koszty realizacji zadań Agencji oraz koszty realizacji zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, skorygowane o niedobory lub nadwyżki opłat z tytułu nadzoru z lat poprzednich;
2) przychody Agencji z innych tytułów niż opłaty z tytułu nadzoru;
3) przychody firm audytorskich z tytułu usług atestacyjnych oraz usług pokrewnych wykonywanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu.
1. Agencja przekazuje Polskiej Izbie Biegłych Rewidentów na realizację zadań, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, w danym roku kalendarzowym, kwotę w wysokości nie większej niż 10 % prognozowanych kosztów realizacji zadań Agencji w danym roku kalendarzowym, ujętych w planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy. Suma kosztów realizacji zadań Agencji oraz kosztów realizacji zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, stanowi kwotę kosztów nadzoru publicznego sprawowanego przez Agencję ujętą w planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy.
2. Minister właściwy do spraw finansów publicznych określi, w drodze rozporządzenia:
1) sposób wyliczenia kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze,
2) sposób i terminy przekazywania kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze,
3) sposób i terminy rozliczania kwoty, o której mowa w ust. 1 zdanie pierwsze, wraz ze wzorem rocznego rozliczenia tej kwoty
uwzględniając prognozowane koszty realizacji zadań Agencji oraz zadań Polskiej Izby Biegłych Rewidentów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt 2 i pkt 3 lit. a, ujęte w planie finansowym Agencji na dany rok kalendarzowy oraz rzeczywiste koszty poniesione przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów w danym roku kalendarzowym w związku z realizacją tych zadań, a także konieczność zapewnienia skuteczności zadań realizowanych w ramach nadzoru publicznego przez Polską Izbę Biegłych Rewidentów.
Art. 56. (uchylony)
1. Agencja prowadzi listę firm audytorskich, zwaną dalej „listą”.
2. Lista zawiera nazwy i adresy organów odpowiedzialnych odpowiednio za nadzór publiczny, wpis na listę, kontrole w ramach systemu zapewniania jakości, prowadzenie kontroli doraźnych i nakładanie kar administracyjnych za naruszenie przepisów ustawy oraz rozporządzenia nr 537/2014, a także obejmuje następujące dane:
1) numer wpisu na listę;
2) pełną i skróconą nazwę oraz adres firmy audytorskiej;
3) formę organizacyjno-prawną firmy audytorskiej;
4) nazwiska i imiona lub nazwy właścicieli, wspólników (w tym komplementariuszy), udziałowców (akcjonariuszy), członków zarządu oraz członków organów nadzorczych;
5) adresy właścicieli, wspólników (w tym komplementariuszy), udziałowców (akcjonariuszy), członków zarządu oraz członków organów nadzorczych;
6) nazwisko, imiona i numer w rejestrze wraz z informacją o uprawnieniu do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju:
a) każdego biegłego rewidenta zatrudnionego w firmie audytorskiej lub z nią powiązanego jako wspólnik lub w inny sposób,
b) biegłego rewidenta prowadzącego działalność gospodarczą we własnym imieniu i na własny rachunek;
7) adresy oddziałów firmy audytorskiej;
8) informację o członkostwie w sieci oraz wykaz nazw i adresów firm audytorskich należących do sieci oraz podmiotów powiązanych z firmą audytorską lub też wskazanie miejsca, w którym informacje te są publicznie dostępne;
9) adres strony internetowej firmy audytorskiej;
10) numer w rejestrze nadany firmie audytorskiej przez organ rejestrujący innego niż Rzeczpospolita Polska państwa Unii Europejskiej lub państwa trzeciego oraz nazwę tego organu wraz ze wskazaniem, czy firma ta jest uprawniona do przeprowadzania badań sprawozdań finansowych lub posiada zdolność do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
11) informację, czy firma audytorska została zarejestrowana w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej w celu umożliwienia przeprowadzania unijnych badań ustawowych, wymaganych w państwie Unii Europejskiej dokonującym rejestracji;
12) dane kontaktowe obejmujące numer telefonu i adres poczty elektronicznej oraz imię i nazwisko osoby wyznaczonej do kontaktów;
13) informację, czy firma audytorska została wpisana na listę na podstawie art. 58;
14) datę wpisu na listę.
3. Firma audytorska składa do Agencji wniosek o zmianę danych podlegających wpisowi na listę w terminie 30 dni od dnia zaistnienia zmiany danych.
3a. Do wniosku o zmianę danych podlegających wpisowi na listę dołącza się dokumenty potwierdzające zmianę danych. W przypadku zmiany danych, o których mowa w ust. 2 pkt 5, 6, 8, 9 i 12, zamiast dokumentów potwierdzających zmianę danych można dołączyć oświadczenie o zgodności zmienionych danych ze stanem faktycznym i prawnym, podpisane zgodnie z zasadami reprezentacji wnioskodawcy lub przez jego pełnomocnika.
3b. Agencja dokonuje zmiany danych podlegających wpisowi na listę w drodze czynności materialno-technicznej. Odmowa zmiany danych podlegających wpisowi na listę następuje w drodze decyzji Agencji. Agencja wydaje taką decyzję w przypadku:
1) wskazania we wniosku danych niezgodnych ze stanem faktycznym znanym Agencji z urzędu;
2) wskazania we wniosku danych niezgodnych ze stanem prawnym;
3) niezłożenia dokumentów potwierdzających zmianę danych lub oświadczenia o zgodności zmienionych danych ze stanem faktycznym i prawnym.
4. Wpisu na listę dokonuje się w przypadku spełniania przez firmę audytorską następujących warunków:
1) złożenia wniosku wraz z dokumentami potwierdzającymi dane, o których mowa w ust. 2 pkt 2–12;
2) posiadania nieposzlakowanej opinii;
3) złożenia oświadczenia o zdolności do prowadzenia działalności w zakresie wykonywania czynności rewizji finansowej, podpisanego przez członków zarządu, a w przypadku braku zarządu – przez właścicieli lub wspólników;
4) złożenia dokumentów potwierdzających spełnianie warunków, o których mowa w art. 46 i art. 47.
4a. W przypadku gdy firma audytorska nie posiada zdolności do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, wskazuje to w oświadczeniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 3.
5. Do wniosku, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, należy dołączyć potwierdzenie uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 60 ust. 1.
5a. Do wniosku o wpis na listę, o którym mowa w ust. 4 pkt 1, zamiast dokumentów potwierdzających dane, o których mowa w ust. 2 pkt 5, 6, 8, 9 i 12, można dołączyć oświadczenie o zgodności tych danych ze stanem faktycznym i prawnym, podpisane zgodnie z zasadami reprezentacji wnioskodawcy lub przez jego pełnomocnika.
5b. Oświadczenia, o których mowa w ust. 3a, ust. 4 pkt 3 oraz ust. 5a, składa się pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia. Składający oświadczenie jest obowiązany do zawarcia w nim klauzuli o następującej treści: „Jestem świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.”. Klauzula ta zastępuje pouczenie o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywych oświadczeń.
6. (uchylony)
7. (uchylony)
8. Lista jest prowadzona w postaci elektronicznej i jest dostępna na stronie internetowej Agencji. <9. Agencja udostępnia informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1–14, w europejskim pojedynczym punkcie dostępu w formacie umożliwiającym ekstrakcję danych.
10. Informacje, o których mowa w ust. 2 pkt 1–14, są opatrywane następującymi metadanymi:
1) pełną i skróconą nazwą firmy audytorskiej wpisanej na listę;
2) identyfikatorem podmiotu prawnego firmy audytorskiej wpisanej na listę, określonym zgodnie z wykonawczymi standardami technicznymi wydanymi na podstawie art. 7 ust. 4 rozporządzenia 2023/2859, o ile jest on znany Agencji;
3) rodzajem informacji, określonym zgodnie z wykonawczymi standardami technicznymi wydanymi na podstawie art. 7 ust. 4 rozporządzenia 2023/2859;
4) wskazaniem, czy informacje zawierają dane osobowe.>
1. Z chwilą wpisu na listę firma audytorska nabywa prawo do posługiwania się oznaczeniem „firma audytorska”.
2. Oznaczenie „firma audytorska” podlega ochronie prawnej.
3. Przepisu ust. 1 nie stosuje się do firmy audytorskiej zatwierdzonej w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej, chyba że została wpisana na listę, lub jednostki audytorskiej pochodzącej z państwa trzeciego.
1. Firma audytorska zatwierdzona w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej jest uprawniona do wykonywania badań ustawowych w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli kluczowy biegły rewident przeprowadzający takie badania jest wpisany do rejestru, a firma audytorska wpisana jest na listę.
2. Firma audytorska zamierzająca wykonywać badanie ustawowe występuje do Agencji z wnioskiem o wpis na listę.
3. Do wniosku o wpis na listę należy dołączyć zaświadczenie wydane przez organ zatwierdzający z państwa członkowskiego pochodzenia, opatrzone datą nie wcześniejszą niż 3 miesiące przed dniem złożenia wniosku, potwierdzające zatwierdzenie w danym państwie Unii Europejskiej oraz potwierdzenie uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 60 ust. 1.
4. Do firmy audytorskiej, o której mowa w ust. 1, przepisów art. 57 ust. 4 i 5 nie stosuje się.
5. Badanie ustawowe przeprowadzone z naruszeniem wymogów, o których mowa w ust. 1, jest nieważne z mocy prawa.
6. W przypadku firm audytorskich wpisanych na listę na podstawie ust. 1 przepisy ustawy mają zastosowanie jedynie do badań ustawowych wykonywanych w Rzeczypospolitej Polskiej.
1. (uchylony)
2. Agencja przekazuje właściwemu organowi zatwierdzającemu z państwa członkowskiego pochodzenia informację o wpisie na listę firmy audytorskiej zatwierdzonej w innym niż Rzeczpospolita Polska państwie Unii Europejskiej.
1. Rozpatrzenie wniosku o wpis na listę podlega opłacie w wysokości 5000 zł.
2. Opłata stanowi przychód Agencji.
3. Wysokość opłaty podlega corocznej waloryzacji w oparciu o prognozowany średnioroczny wskaźnik cen towarów i usług konsumpcyjnych ogółem, określony w ustawie budżetowej na rok poprzedzający dany rok kalendarzowy.
4. Minister właściwy do spraw finansów publicznych ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”, w terminie do dnia 30 listopada roku poprzedzającego dany rok kalendarzowy, wysokość opłaty, o której mowa w ust. 1, obowiązującej w danym roku kalendarzowym, obliczonej z uwzględnieniem waloryzacji, o której mowa w ust. 3.
1. Skreślenie firmy audytorskiej z listy następuje w przypadku:
1) złożenia przez firmę audytorską wniosku o skreślenie z listy;
2) nieuregulowania opłaty z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55 ust. 1 lub 2, mimo nałożenia kary administracyjnej, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 2;
3) niepoddania się kontroli, o której mowa w art. 106 ust. 1, art. 123 ust. 1, art. 123a ust. 1 lub art. 124 ust. 1;
4) zaprzestania spełniania wymogów, o których mowa w art. 46;
5) czasowego zawieszenia uprawnień do przeprowadzania obowiązkowych badań sprawozdań finansowych lub odebrania takich uprawnień przez organ zatwierdzający z państwa członkowskiego pochodzenia – w odniesieniu do firmy audytorskiej wpisanej na listę na podstawie art. 58;
6) w przypadku utraty przez firmę audytorską nieposzlakowanej opinii;
7) ostatecznego rozstrzygnięcia Agencji nakładającego na firmę audytorską karę administracyjną, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 7.
2. W przypadkach, o których mowa w ust. 1 pkt 1–6, Agencja podejmuje decyzję o skreśleniu firmy audytorskiej z listy.
3. Firma audytorska skreślona z listy z przyczyny, o której mowa w ust. 1 pkt 1, może być ponownie wpisana na listę, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 57 ust. 4.
4. Firma audytorska skreślona z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 5, może być ponownie wpisana na listę, jeżeli spełnia warunki, o których mowa w art. 58 ust. 1 i 3.
5. Firma audytorska skreślona z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4, 6 i 7, może być ponownie wpisana na listę, jeżeli od dnia skreślenia upłynęło nie mniej niż 5 lat oraz spełnia warunki, o których mowa w art. 57 ust. 4.
6. Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio do firmy audytorskiej ubiegającej się o wpis na listę, jeżeli w skład jej organów wchodzi biegły rewident będący w firmie audytorskiej skreślonej z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4, 6 i 7, jedną z osób, o których mowa w art. 57 ust. 2 pkt 4.
7. Firma audytorska jest obowiązana przekazać Agencji, w postaci elektronicznej, akta zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu w okresie ostatnich 8 lat, dokumentację systemu zarządzania jakością oraz informacje za dany rok kalendarzowy objęte sprawozdaniem, o którym mowa w art. 51 ust. 1, a także wnieść opłatę z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55, za dany rok kalendarzowy, oraz dokonać rozliczenia tej opłaty, w przypadku gdy:
1) złożyła wniosek o skreślenie z listy pod rygorem pozostawienia tego wniosku bez rozpoznania lub
2) w stosunku do tej firmy audytorskiej toczy się postępowanie w sprawie skreślenia jej z listy z przyczyn, o których mowa w ust. 1 pkt 2–4 lub 6, w terminie określonym przez Agencję, nie dłuższym niż 30 dni, lub
3) została na nią nałożona kara administracyjna, o której mowa w art. 183 ust. 1 pkt 7.
7a. W przypadku gdy firma audytorska, o której mowa w ust. 7, za poprzedni rok kalendarzowy:
1) nie złożyła sprawozdania, o którym mowa w art. 51 ust. 1, lub
2) nie dokonała rocznego rozliczenia opłaty z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55
przekazuje to sprawozdanie lub rozliczenie wraz z dokumentacją, o której mowa w ust. 7.
7b. Biegły rewident prowadzący działalność w formie określonej w art. 46 pkt 1, który został skreślony z rejestru, jest obowiązany przekazać Agencji, w postaci elektronicznej, akta zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych wykonanych zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu w okresie ostatnich 8 lat, dokumentację systemu zarządzania jakością oraz informacje za dany rok kalendarzowy objęte sprawozdaniem, o którym mowa w art. 51 ust. 1, a także wnieść opłatę z tytułu nadzoru, o której mowa w art. 55, za dany rok kalendarzowy oraz dokonać rozliczenia tej opłaty. Przepis ust. 7a stosuje się.
8. Jeżeli obowiązki, o których mowa w ust. 7, nie zostały wykonane, w przypadkach, o których mowa w ust. 7 pkt 2 lub 3, odpowiedzialność za ich wykonanie, w terminie 2 miesięcy od dnia, w którym rozstrzygnięcie o skreśleniu firmy audytorskiej z listy stało się ostateczne, ciąży solidarnie na:
1) biegłych rewidentach, o których mowa w art. 3 ust. 2 pkt 1, w zakresie prowadzonej działalności gospodarczej określonej w tym przepisie;
2) biegłych rewidentach, którzy bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy byli:
a) wspólnikami spółek, o których mowa w art. 46 pkt 2–4, w tym komplementariuszami, lub
b) członkami zarządu spółek, o których mowa w lit. a, jeżeli zarząd w tych spółkach był powołany;
3) firmach audytorskich, które bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy były wspólnikami spółek, o których mowa w art. 46 pkt 2–4, w tym komplementariuszami;
4) biegłych rewidentach, którzy bezpośrednio przed wydaniem w pierwszej instancji rozstrzygnięcia w sprawie skreślenia firmy audytorskiej z listy byli członkami zarządu firmy audytorskiej, o której mowa w art. 46 pkt 5.
9. Agencja nakłada karę pieniężną na biegłych rewidentów lub firmy audytorskie, o których mowa w ust. 8, jeżeli obowiązki, o których mowa w ust. 7, nie zostały wykonane zgodnie z ust. 8.
10. Do ustalania wymiaru kary pieniężnej, o której mowa w ust. 9, przepisy art. 183 ust. 3, 4 i 6 stosuje się odpowiednio.
11. Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 9, nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
12. W sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1–6, ust. 9 i 11, przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego stosuje się.
13. Do kar pieniężnych orzeczonych w sprawach, o których mowa w ust. 9 i 11, przepisy art. 189 ust. 3–5 stosuje się odpowiednio.
14. Akta zleceń usług atestacyjnych lub akta zleceń usług pokrewnych, o których mowa w ust. 7, mogą zostać poddane analizie przeprowadzanej w siedzibie właściwego organu. O zamiarze przystąpienia do analizy informuje się biegłych rewidentów i firmy audytorskie, wysyłając zawiadomienie nie później niż 30 dni przed dniem przystąpienia do analizy. Biegli rewidenci i firmy audytorskie mogą zapoznać się z aktami zleceń usług atestacyjnych lub aktami zleceń usług pokrewnych, o których mowa w ust. 7, a także próbką akt zleceń usług atestacyjnych lub akt zleceń usług pokrewnych, która ma zostać poddana analizie. Biegli rewidenci, firmy audytorskie lub osoby przez nich upoważnione mogą przedstawiać wyjaśnienia lub dowody w czasie analizy. Do analizy akt zleceń usług atestacyjnych lub akt zleceń usług pokrewnych przepisy art. 95, art. 106 ust. 3–4, art. 109, art. 112, art. 114 ust. 3, art. 115, art. 117, art. 122 i art. 125 stosuje się odpowiednio.
15. Organem właściwym w sprawach analizy jest Agencja.
16. (uchylony)
17. Z analizy, o której mowa w ust. 14, sporządza się protokół. Przepisy art. 118 ust. 2, ust. 3 pkt 1–3 i 5–11 oraz ust. 4 stosuje się.
18. Protokół, o którym mowa w ust. 17, doręcza się biegłym rewidentom i firmom audytorskim. Biegli rewidenci i firmy audytorskie w terminie 14 dni od dnia doręczenia protokołu mogą złożyć zastrzeżenia. Przepis art. 120 ust. 2 stosuje się odpowiednio.
19. Jeżeli wyniki analizy dają do tego podstawy, do biegłych rewidentów i firm audytorskich przepisy art. 121 ust. 1 pkt 2 lub 3 stosuje się odpowiednio.
1. (uchylony)
2. O każdym przypadku skreślenia z listy firmy audytorskiej posiadającej numer w rejestrze, o którym mowa w art. 57 ust. 2 pkt 10, Agencja informuje organ rejestrujący państwa, w którym firma audytorska jest także zarejestrowana, podając przyczyny jej skreślenia.
3. (uchylony)
1. Wniosek o wpis na listę, wniosek o skreślenie z listy oraz wniosek o zmianę danych podlegających wpisowi na listę składa się w postaci elektronicznej, za pośrednictwem systemu teleinformatycznego dostępnego na stronie internetowej Agencji, i opatruje kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym.
2. Do wniosków o wpis na listę lub o zmianę danych podlegających wpisowi na listę dołącza się:
1) dokumenty lub oświadczenia, o których mowa w art. 57 ust. 3a, ust. 4 pkt 1 i 3 lub ust. 5a, sporządzone w postaci elektronicznej i opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym;
2) odwzorowania cyfrowe sporządzonych w postaci papierowej dokumentów lub oświadczeń, o których mowa w art. 57 ust. 3a, ust. 4 pkt 1 i 3 lub ust. 5a, które zostały opatrzone kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym albo podpisem osobistym osoby potwierdzającej zgodność odwzorowania cyfrowego odpowiednio z dokumentem albo oświadczeniem sporządzonym w postaci papierowej.
1. Do decyzji Agencji w przedmiocie wpisu na listę, odmowy zmiany danych podlegających wpisowi na listę lub skreślenia z listy stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
2. Od decyzji Agencji wydanych w pierwszej instancji w przedmiocie wpisu na listę, odmowy zmiany danych podlegających wpisowi na listę lub skreślenia z listy nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z decyzji może złożyć wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, zgodnie z art. 127 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego.
Rozdział 5
Organizacja firmy audytorskiej
1. Firma audytorska jest obowiązana ustanowić:
1) polityki i procedury zapewniające, aby:
a) właściciele, wspólnicy (w tym komplementariusze) lub udziałowcy (akcjonariusze), członkowie zarządu lub innego organu zarządzającego, członkowie rady nadzorczej lub innego organu nadzorczego firmy audytorskiej lub podmiotu powiązanego z firmą audytorską nie ingerowali w przeprowadzanie badania w sposób zagrażający niezależności lub obiektywizmowi biegłego rewidenta przeprowadzającego badanie w imieniu firmy audytorskiej,
b) pracownicy i inne osoby, z których usług korzysta lub które nadzoruje, i które biorą bezpośredni udział w czynnościach w zakresie badania, posiadali odpowiednią wiedzę i doświadczenie w zakresie przydzielonych im obowiązków oraz aby wykonywane przez nich zlecenie badania było zgodne z obowiązującymi dla tego zlecenia standardami badania oraz obowiązującymi wymogami ustawowymi w zakresie niezależności oraz rotacji firmy audytorskiej i kluczowego biegłego rewidenta,
c) zlecanie niektórych czynności badania w ramach umowy, o której mowa w art. 48 ust. 2, nie wpływało negatywnie na jakość zarządzania jakością firmy audytorskiej oraz nie ograniczało możliwości sprawowania przez Agencję nadzoru nad przestrzeganiem przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 przez firmę audytorską i biegłych rewidentów działających w jej imieniu,
d) zlecenie usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej było przeprowadzane zgodnie z krajowymi standardami wykonywania zawodu i wymogami ustawowymi;
2) polityki i procedury przeprowadzania badań, wykonywania usług atestacyjnych innych niż badania i usług pokrewnych, przeprowadzania szkoleń, nadzorowania i oceniania działań pracowników oraz tworzenia akt badań, o których mowa w art. 67 ust. 4, oraz akt zleceń usług atestacyjnych innych niż badania oraz akt zleceń usług pokrewnych;
3) rozwiązania organizacyjne:
a) zapobiegające zagrożeniom dla niezależności firmy audytorskiej oraz biegłych rewidentów działających w jej imieniu, a także mające na celu wykrywanie zagrożeń, ich eliminowanie lub zarządzanie nimi oraz ich ujawnianie przed przyjęciem lub kontynuowaniem zlecenia badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej,
b) dotyczące postępowania w przypadku incydentów mogących mieć poważne skutki dla rzetelności czynności podejmowanych przez firmę audytorską lub biegłych rewidentów działających w jej imieniu w zakresie badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej oraz sposobu dokumentowania takich incydentów;
4) procedury administracyjne i księgowe, mechanizmy zarządzania jakością, procedury oceny ryzyka oraz rozwiązania w zakresie kontroli i zabezpieczeń na potrzeby systemów przetwarzania informacji; mechanizmy zarządzania jakością zapewniają przestrzeganie decyzji i procedur na wszystkich poziomach organizacyjnych firmy audytorskiej lub w odniesieniu do wszystkich osób i podmiotów biorących udział w badaniu, usłudze atestacyjnej innej niż badanie lub usłudze pokrewnej;
5) polityki wynagrodzeń, w tym polityki udziału w zyskach, określające odpowiednie zachęty do osiągania wysokiej jakości badania, usługi atestacyjnej innej niż badanie lub usługi pokrewnej, uwzględniając, że kwota przychodów, które biegły rewident lub firma audytorska uzyskują ze świadczenia na rzecz badanej jednostki usług niebędących badaniem, nie jest brana pod uwagę przy ocenie wyników w zakresie uzyskiwania wysokiej jakości badania oraz nie stanowi elementu wynagrodzenia jakichkolwiek osób biorących udział w badaniu lub mogących na nie wpłynąć;
6) w przypadku badania jednostek zainteresowania publicznego:
a) mechanizm rotacji kluczowego biegłego rewidenta,
b) mechanizm stopniowej rotacji najwyższego rangą personelu, o którym mowa w art. 17 ust. 7 akapit trzeci rozporządzenia nr 537/2014,
c) procedury określające tryb rozwiązywania sporów między kontrolerem jakości wykonania zlecenia a kluczowym biegłym rewidentem, o których mowa w art. 8 ust. 6 zdanie drugie rozporządzenia nr 537/2014.
2. Dla zapewnienia ciągłości i regularności wykonywania czynności w zakresie badania ustawowego firma audytorska oraz kluczowy biegły rewident wykorzystują odpowiednie systemy, zasoby i procedury.
1. Firma audytorska dostosowuje swoją organizację wewnętrzną, w tym polityki, procedury, rozwiązania organizacyjne i mechanizmy zarządzania jakością, do wielkości i rodzaju prowadzonej działalności podstawowej, w tym do wielkości i rodzaju jednostek, na rzecz których świadczy usługi atestacyjne lub usługi pokrewne.
2. Firma audytorska wykazuje, na żądanie Agencji, że stosowane przez nią polityki, procedury, rozwiązania organizacyjne i mechanizmy zarządzania jakością są odpowiednie do skali i stopnia złożoności czynności wykonywanych przez firmę audytorską, biegłych rewidentów lub podwykonawców działających w jej imieniu i na jej rzecz.
1. Do każdego badania i każdej atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju firma audytorska wyznacza przynajmniej jednego odpowiednio kluczowego biegłego rewidenta i kluczowego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, kierując się koniecznością zapewnienia wysokiej jakości badania i atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz spełnienia wymogów w zakresie niezależności i kompetencji umożliwiających właściwe przeprowadzenie badania i atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
2. Firma audytorska zapewnia kluczowemu biegłemu rewidentowi i kluczowemu biegłemu rewidentowi atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju odpowiednie zasoby, w tym zespoły wykonujące odpowiednio badanie i atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, posiadające kompetencje i możliwości niezbędne do właściwego przeprowadzenia danego badania i danej atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
3. Kluczowy biegły rewident i kluczowy biegły rewident atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju biorą czynny udział w przeprowadzeniu odpowiednio badania i atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
4. Kluczowy biegły rewident i kluczowy biegły rewident atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i firma audytorska przeznaczają wystarczającą ilość czasu i odpowiednie zasoby w celu właściwego przeprowadzenia badania i atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
5. Kluczowy biegły rewident może jednocześnie pełnić funkcję kluczowego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, jeżeli jest uprawniony do atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju. W takim przypadku zespół wykonujący badanie może być jednocześnie zespołem wykonującym atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju.
6. Przeprowadzając atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, firma audytorska i kluczowy biegły rewident atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju mogą korzystać z pracy eksperta, w tym w zakresie środowiska i klimatu, spraw społecznych oraz ładu korporacyjnego.
1. Firma audytorska sporządza i przechowuje przez okres nie krótszy niż 8 lat dokumentację dotyczącą:
1) naruszeń przepisów ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 oraz skutków tych naruszeń;
2) środków podjętych w celu:
a) przeciwdziałania naruszeniom, o których mowa w pkt 1,
b) zmiany systemu zarządzania jakością.
2. Firma audytorska sporządza sprawozdanie roczne zawierające przegląd środków podjętych w celu zaradzenia naruszeniom, o których mowa w ust. 1 pkt 1, i przekazuje je do wiadomości swoim pracownikom w terminie 6 miesięcy od zakończenia roku kalendarzowego.
3. Firma audytorska sporządza dokumentację klienta, która zawiera:
1) nazwę i adres klienta oraz miejsce prowadzenia działalności;
2) określenie rodzaju sprawozdań finansowych klienta podlegających badaniu, a w przypadku atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju – rodzaju tej sprawozdawczości podlegającej atestacji;
3) akta:
a) badań,
b) atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
c) zleceń usług atestacyjnych innych niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
d) zleceń usług pokrewnych
wykonanych lub wykonywanych na rzecz danego klienta;
4) listę usług wykonanych lub wykonywanych na rzecz danego klienta, w tym usług atestacyjnych innych niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz usług pokrewnych;
4a) (uchylony)
5) wynagrodzenie:
a) całkowite przewidziane umową za:
badanie,
atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
poszczególne usługi inne niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
b) faktyczne otrzymane w każdym roku obrotowym za:
badanie,
atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
poszczególne usługi inne niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
6) procentowy udział wszystkich wynagrodzeń otrzymanych od danego klienta w danym roku obrotowym w całkowitych przychodach rocznych firmy audytorskiej.
4. Firma audytorska tworzy akta badania dla każdego badania, zawierające:
1) dane i dokumenty, o których mowa w art. 74, a także w art. 6–8 rozporządzenia nr 537/2014;
2) imiona i nazwiska kluczowych biegłych rewidentów wraz ze wskazaniem imienia i nazwiska kluczowego biegłego rewidenta podpisującego sprawozdanie z badania;
3) skład zespołu wykonującego badanie;
4) w przypadku badań jednostek zainteresowania publicznego – imię i nazwisko kontrolera jakości wykonania zlecenia badania;
5) listę podwykonawców, podmiotów powiązanych z firmą audytorską, podmiotów należących do sieci, ekspertów lub innych osób, które brały udział w przeprowadzeniu badania;
6) oświadczenia o niezależności, o których mowa w art. 74 ust. 2;
7) zapytania o poradę kierowane do ekspertów wraz z otrzymaną poradą i uzasadnienie wyboru określonego rozwiązania zaproponowanego przez ekspertów;
8) sprawozdanie z badania sporządzone zgodnie z art. 83–86, a w odpowiednich przypadkach – także zgodnie z art. 10 rozporządzenia nr 537/2014;
9) w przypadku badania jednostki, w której działa komitet audytu lub inny organ pełniący jego funkcję – sprawozdanie dodatkowe, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014;
10) dokumentację badania w rozumieniu art. 68 pkt 1;
11) dokumentację wykonanego przeglądu, o której mowa w art. 81 ust. 5 pkt 3;
12) oświadczenie o spełnieniu wymogu, o którym mowa w art. 66 ust. 4;
13) inne istotne dane i dokumenty, które brane były pod uwagę przez kluczowego biegłego rewidenta i firmę audytorską przy sporządzaniu sprawozdania z badania oraz sprawozdania dodatkowego, o którym mowa w art. 11 rozporządzenia nr 537/2014, oraz które wspomagają proces monitorowania przestrzegania przepisów ustawy, a w odpowiednich przypadkach – także przepisów rozporządzenia nr 537/2014, przez firmę audytorską.
4a. Dokumentacja, o której mowa w ust. 3, 4 i 4b, jest sporządzana w języku polskim. Dokumentacja, o której mowa w ust. 3 pkt 3 lit. c i d, ust. 4 pkt 7, 10 i 13 oraz ust. 4b pkt 7, 10 i 11, może być sporządzona w języku obcym, jednakże na potrzeby kontroli firma audytorska zapewnia jej pisemne tłumaczenie na język polski.
4b. Firma audytorska tworzy akta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju dla przeprowadzenia każdej atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, zawierające:
1) dane i dokumenty, o których mowa w art. 74, a także dokumenty sporządzone w związku z wykonywaniem obowiązków, o których mowa w art. 7 rozporządzenia nr 537/2014;
2) imiona i nazwiska kluczowych biegłych rewidentów atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju wraz ze wskazaniem imienia i nazwiska kluczowego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju podpisującego sprawozdanie z atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
3) skład zespołu wykonującego atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
4) listę podwykonawców, podmiotów powiązanych z firmą audytorską, podmiotów należących do sieci, ekspertów lub innych osób, które brały udział w atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
5) oświadczenia o niezależności, o których mowa w art. 74 ust. 2;
6) sprawozdanie z atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju sporządzone zgodnie z art. 87a–87d;
7) dokumentację atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju;
8) dokumentację wykonanego przeglądu, o której mowa w art. 81 ust. 5 pkt 3;
9) oświadczenie o spełnieniu wymogu, o którym mowa w art. 66 ust. 4;
10) zapytania o poradę kierowane do ekspertów, o których mowa w art. 66 ust. 6, wraz z otrzymaną poradą i uzasadnienie wyboru określonego rozwiązania zaproponowanego przez ekspertów;
11) inne istotne dane i dokumenty, które brane były pod uwagę przez kluczowego biegłego rewidenta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i firmę audytorską przy sporządzaniu sprawozdania z atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz które wspomagają proces monitorowania przestrzegania przepisów ustawy.
5. Firma audytorska jest obowiązana zamknąć akta badania i akta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju nie później niż 60 dni po dniu sporządzenia odpowiednio sprawozdania z badania albo sprawozdania z atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i przechowywać je przez okres co najmniej 8 lat od dnia ich zamknięcia.
5a. Firma audytorska jest obowiązana zamknąć akta zleceń usług atestacyjnych innych niż badanie lub atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz akta zleceń usług pokrewnych, nie później niż 60 dni po dniu sporządzenia sprawozdania z wykonania usługi atestacyjnej innej niż badanie lub atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju lub usługi pokrewnej i przechowywać je przez okres co najmniej 8 lat od dnia ich zamknięcia.
6. Firma audytorska przechowuje dokumentację klienta, na rzecz którego przeprowadziła:
1) badanie,
2) atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
3) usługę atestacyjną inną niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju,
4) usługę pokrewną
przez okres nie krótszy niż 8 lat od daty zamknięcia odpowiednio akt badania, akt atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, akt zleceń usług atestacyjnych innych niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju lub akt zleceń usług pokrewnych.
7. Firma audytorska przechowuje dokumentację przekazanych jej skarg pisemnych, które dotyczyły przeprowadzonych badań, atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, usług atestacyjnych innych niż badanie i atestacja sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju i usług pokrewnych, przez co najmniej 8 lat od daty ich wniesienia.
7a. W przypadku gdy ta sama firma audytorska przeprowadza badanie ustawowe i atestację sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju, akta atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju można zawrzeć w aktach badania.
8. W przypadku wszczęcia postępowania dyscyplinarnego lub postępowania w sprawie odpowiedzialności firmy audytorskiej okres przechowywania dokumentacji klienta, akt badania, akt atestacji sprawozdawczości zrównoważonego rozwoju oraz innych dokumentów istotnych dla oceny zgodności działalności firmy audytorskiej lub biegłych rewidentów z przepisami ustawy lub rozporządzenia nr 537/2014 ulega wydłużeniu do czasu przedawnienia odpowiednio karalności przewinienia dyscyplinarnego albo nałożenia kary administracyjnej. Agencja zawiadamia firmę audytorską o wszczęciu postępowania dyscyplinarnego.