Art. 187. kpk Przyrzeczenie - organ uprawniony do odbioru

§ 1. Przyrzeczenie od świadka może odebrać tylko sąd lub sędzia wyznaczony.

§ 2. Świadek składa przyrzeczenie przed rozpoczęciem zeznań.

§ 3. Można odstąpić od odebrania przyrzeczenia od świadka, jeżeli obecne strony nie sprzeciwiają się temu.

Komentarz do Art. 187. kpk

Art. 187 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.) reguluje procedurę odbierania przyrzeczenia od świadka w postępowaniu karnym. Przepis ten ma na celu zapewnienie, że zeznania świadka będą składane zgodnie z prawdą i w sposób rzetelny, co jest kluczowe dla sprawiedliwego rozstrzygnięcia sprawy.

Komentarz do Art. 187 k.p.k.

Odbieranie przyrzeczenia przez sąd lub sędziego wyznaczonego:
- Zgodnie z art. 187 § 1 k.p.k., przyrzeczenie od świadka może odebrać jedynie sąd lub sędzia wyznaczony. Oznacza to, że czynność ta nie może być delegowana na inne osoby, takie jak prokurator czy policjant. Ma to na celu zapewnienie powagi i formalności tej procedury, co z kolei ma wpływać na świadomość świadka co do wagi jego zeznań.
Moment składania przyrzeczenia:
- Świadek składa przyrzeczenie przed rozpoczęciem zeznań (§ 2). Jest to logiczne, ponieważ przyrzeczenie ma na celu zobowiązanie świadka do mówienia prawdy. Składanie przyrzeczenia po złożeniu zeznań byłoby bezcelowe i nie spełniałoby swojej funkcji prewencyjnej.
Możliwość odstąpienia od odebrania przyrzeczenia:
- Art. 187 § 3 k.p.k. przewiduje możliwość odstąpienia od odebrania przyrzeczenia, jeżeli obecne strony nie sprzeciwiają się temu. Jest to wyjątek od ogólnej zasady i może być stosowany w sytuacjach, gdy strony postępowania uznają, że przyrzeczenie nie jest konieczne. Przykładowo, może to mieć miejsce w przypadku, gdy świadek jest osobą bliską dla jednej ze stron i istnieje duże zaufanie co do jego prawdomówności.
Znaczenie praktyczne:
- Odbieranie przyrzeczenia ma duże znaczenie praktyczne. Świadek, który składa przyrzeczenie, jest świadomy, że za składanie fałszywych zeznań grożą mu poważne konsekwencje prawne, w tym odpowiedzialność karna. W związku z tym, procedura ta ma na celu zwiększenie wiarygodności zeznań świadków.
Konsekwencje prawne:
- Należy pamiętać, że składanie fałszywych zeznań pod przyrzeczeniem jest przestępstwem określonym w art. 233 Kodeksu karnego, za które grozi kara pozbawienia wolności. Dlatego też przyrzeczenie ma nie tylko znaczenie formalne, ale również prawne.

Podsumowanie

Art. 187 k.p.k. jest istotnym elementem procedury karnej, mającym na celu zapewnienie rzetelności i prawdziwości zeznań świadków. Odbieranie przyrzeczenia przez sąd lub sędziego wyznaczonego, przed rozpoczęciem zeznań, oraz możliwość odstąpienia od tej czynności za zgodą stron, stanowią mechanizmy mające na celu zrównoważenie formalizmu postępowania z jego efektywnością. Przepis ten podkreśla wagę prawdomówności w procesie karnym i ma na celu zapobieganie składaniu fałszywych zeznań.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2024 r. poz. 37.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

przyrzeczenie świadka

sąd wyznaczony

rozpoczęcie zeznań

odebranie przyrzeczenia

obecne strony

Art. 186.Art. 188.