Art. 819. k.p.c. Śmierć wierzyciela lub dłużnika

§ 1. Organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu również w razie śmierci wierzyciela lub dłużnika. Postępowanie podejmuje się z udziałem spadkobierców zmarłego albo – w zakresie w jakim dotyczy ono praw i obowiązków wynikających z działalności gospodarczej – zarządcy sukcesyjnego, jeżeli został ustanowiony zarząd sukcesyjny.

§ 2. Jeżeli spadkobiercy dłużnika nie objęli spadku albo nie są znani, a nie ma kuratora spadku, sąd na wniosek wierzyciela ustanowi dla nich kuratora, chyba że egzekucja dotyczy roszczeń wynikających z działalności gospodarczej, a został ustanowiony zarząd sukcesyjny.

Komentarz do Art. 819. kpc

Przepis określa zasady postępowania egzekucyjnego w razie śmierci wierzyciela albo dłużnika. W takiej sytuacji organ egzekucyjny zawiesza postępowanie z urzędu, a więc bez potrzeby podejmowania w tym celu dodatkowych działań przez uczestników. Zawieszenie wiąże się ze zmianą osoby, która powinna dalej uczestniczyć w postępowaniu po stronie zmarłego.

Postępowanie podejmuje się z udziałem spadkobierców zmarłego. Jeżeli sprawa dotyczy praw i obowiązków wynikających z działalności gospodarczej, może w niej uczestniczyć zarządca sukcesyjny, ale tylko wtedy, gdy zarząd sukcesyjny został ustanowiony. Przepis wiąże więc dalszy udział zarządcy sukcesyjnego z określonym zakresem spraw oraz z istnieniem ustanowionego zarządu sukcesyjnego.

§ 2 reguluje sytuację, w której spadkobiercy dłużnika nie objęli spadku albo nie są znani, a jednocześnie nie ma kuratora spadku. W takim przypadku sąd, na wniosek wierzyciela, ustanawia dla spadkobierców kuratora. Rozwiązanie to pozwala wskazać osobę uczestniczącą w postępowaniu po stronie spadkobierców, mimo braku możliwości ich udziału. Kuratora nie ustanawia się jednak, gdy egzekucja dotyczy roszczeń wynikających z działalności gospodarczej, a został ustanowiony zarząd sukcesyjny. Przepis zapewnia zatem formalną ciągłość postępowania po śmierci jego strony i wskazuje, kto może ją zastąpić w dalszym toku egzekucji.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 468.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

Art. 818¹. kpc Art. 819¹. kpc