Art. 223. k.p.c. Nakłanianie do pojednania

§ 1. Przewodniczący powinien we właściwej chwili skłaniać strony do pojednania, zwłaszcza na pierwszym posiedzeniu, po wstępnym wyjaśnieniu stanowiska stron. Osnowę ugody zawartej przed sądem wciąga się do protokołu rozprawy albo zamieszcza w odrębnym dokumencie stanowiącym część protokołu i stwierdza podpisami stron. Niemożność podpisania ugody sąd stwierdza w protokole.

§ 2. Przepis art. 203 § 4 stosuje się odpowiednio.

Komentarz do Art. 223. kpc

Art. 223 Kodeksu postępowania cywilnego (k.p.c.) jest jednym z kluczowych przepisów mających na celu promowanie polubownego rozstrzygania sporów sądowych. Przepis ten nakłada na przewodniczącego obowiązek skłaniania stron do pojednania, zwłaszcza na pierwszym posiedzeniu, po wstępnym wyjaśnieniu stanowiska stron.

Komentarz do Art. 223 k.p.c.

Obowiązek przewodniczącego:
- Przewodniczący ma obowiązek aktywnie dążyć do pojednania stron. Jest to szczególnie istotne na pierwszym posiedzeniu, kiedy to strony mają okazję przedstawić swoje stanowiska. W praktyce oznacza to, że przewodniczący powinien podejmować działania mające na celu zbliżenie stanowisk stron i zachęcanie ich do zawarcia ugody.
- Działania te mogą obejmować wyjaśnianie korzyści płynących z ugody, wskazywanie na możliwe ryzyka i koszty związane z dalszym prowadzeniem sporu, a także proponowanie konkretnych rozwiązań.
Forma ugody:
- Ugoda zawarta przed sądem musi być odpowiednio udokumentowana. Może być wciągnięta do protokołu rozprawy lub zamieszczona w odrębnym dokumencie, który stanowi część protokołu.
- Dokument ten musi być podpisany przez strony, co jest warunkiem jego ważności. Podpisy stron potwierdzają, że zgadzają się one na warunki ugody.
Niemożność podpisania ugody:
- W sytuacji, gdy jedna ze stron nie może podpisać ugody (np. z powodu nieobecności, choroby, itp.), sąd ma obowiązek stwierdzić tę okoliczność w protokole. Jest to istotne z punktu widzenia formalnego, gdyż brak podpisu jednej ze stron mógłby podważać ważność ugody.
Odpowiednie stosowanie art. 203 § 4 k.p.c.:
- Art. 203 § 4 k.p.c. dotyczy sytuacji, w której cofnięcie pozwu wymaga zgody pozwanego. Przepis ten stosuje się odpowiednio do ugód, co oznacza, że w pewnych sytuacjach zawarcie ugody może wymagać dodatkowych formalności lub zgody drugiej strony, analogicznie do cofnięcia pozwu.

Znaczenie praktyczne

Art. 223 k.p.c. ma duże znaczenie praktyczne, ponieważ promuje polubowne rozstrzyganie sporów, co jest korzystne zarówno dla stron, jak i dla systemu sądownictwa. Ugody są zazwyczaj szybsze i mniej kosztowne niż pełne postępowanie sądowe, a także pozwalają na bardziej elastyczne i dostosowane do potrzeb stron rozwiązania.

Wnioski

Przepis ten podkreśla rolę sądu nie tylko jako arbitra, ale także jako mediatora, który aktywnie dąży do rozwiązania sporu w sposób polubowny. Jest to zgodne z ogólną tendencją w nowoczesnych systemach prawnych, które coraz częściej promują alternatywne metody rozwiązywania sporów (ADR - Alternative Dispute Resolution).

W praktyce, skuteczne stosowanie art. 223 k.p.c. wymaga od przewodniczącego nie tylko znajomości prawa, ale także umiejętności mediacyjnych i negocjacyjnych, które mogą znacząco przyczynić się do efektywnego i sprawiedliwego rozstrzygania sporów.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2023 r. poz. 1550.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

przewodniczący posiedzenia

skłanianie stron

pierwsze posiedzenie

wstępne wyjaśnienie

osnowa ugody

protokół rozprawy

odrębny dokument

podpisy stron

niemożność podpisania

przepis art. 203

Art. 222.Art. 224.