Art. 772. k.c. Roszczenie o prowizję

§ 1. Komisant nabywa roszczenie o zapłatę prowizji z chwilą, gdy komitent otrzymał rzecz albo cenę. Jeżeli umowa ma być wykonywana częściami, komisant nabywa roszczenie o prowizję w miarę wykonywania umowy.

§ 2. Komisant może żądać prowizji także wtedy, gdy umowa nie została wykonana z przyczyn dotyczących komitenta.

Komentarz do Art. 772. kc

Art. 772 Kodeksu cywilnego reguluje kwestie związane z nabyciem roszczenia o zapłatę prowizji przez komisanta w ramach umowy komisu. Przepis ten ma kluczowe znaczenie dla określenia momentu, w którym komisant nabywa prawo do wynagrodzenia za swoje usługi.

Nabycie roszczenia o zapłatę prowizji:
- Z chwilą otrzymania rzeczy albo ceny przez komitenta: Komisant nabywa roszczenie o zapłatę prowizji w momencie, gdy komitent otrzyma rzecz będącą przedmiotem umowy komisu lub cenę za tę rzecz. Oznacza to, że prawo do prowizji powstaje dopiero po spełnieniu świadczenia przez kontrahenta komitenta.
- W miarę wykonywania umowy częściami: Jeżeli umowa komisu przewiduje jej wykonywanie w częściach, komisant nabywa roszczenie o prowizję proporcjonalnie do stopnia wykonania umowy. Jest to istotne w przypadku umów długoterminowych lub obejmujących dostawy etapowe.
Roszczenie o prowizję w przypadku niewykonania umowy z przyczyn dotyczących komitenta:
- Komisant ma prawo żądać prowizji również w sytuacji, gdy umowa nie została wykonana z przyczyn leżących po stronie komitenta. Przepis ten chroni interesy komisanta, który wykonał swoje obowiązki, ale nie otrzymał wynagrodzenia z powodu niewłaściwego działania lub zaniechania komitenta.

Praktyczne znaczenie przepisu:

Ochrona interesów komisanta: Art. 772 Kodeksu cywilnego zabezpiecza interesy komisanta, gwarantując mu wynagrodzenie za wykonane usługi nawet w przypadku niewykonania umowy przez komitenta.
Jasność w zakresie momentu nabycia roszczenia: Przepis precyzuje moment, w którym komisant nabywa roszczenie o zapłatę prowizji, co ma znaczenie dla rozliczeń finansowych między stronami umowy komisu.
Elastyczność w przypadku umów wykonywanych częściami: Umożliwia to komisantom uzyskiwanie wynagrodzenia w miarę postępu prac, co jest korzystne w przypadku długoterminowych projektów.

Wnioski:

Art. 772 Kodeksu cywilnego stanowi ważny element regulacji umowy komisu, zapewniając komisantom prawo do wynagrodzenia za ich usługi w różnych okolicznościach. Przepis ten podkreśla znaczenie rzetelnego wykonania umowy przez obie strony i chroni komisanta przed negatywnymi konsekwencjami niewykonania umowy przez komitenta.

Komentarz ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej.

Tekst przepisu: akt uchwalony przez Sejm Rzeczypospolitej Polskiej, Dziennik Ustaw z 2026 r. poz. 795.Indeks rzeczowy, tytuł redakcyjny i interpretacja przepisu: Kancelarium.

roszczenie zapłaty

wykonanie umowy

umowa częściowa

Art. 771. kc Art. 773. kc