Rozdział 3. Głębokości akwenów przy budowli morskiej oraz sumaryczny zapas głębokości wody pod stępką kadłuba jednostki pływającej
Rozdział 3
Głębokości akwenów przy budowli morskiej oraz sumaryczny zapas głębokości wody pod stępką kadłuba jednostki pływającej
1. Dla każdej budowli morskiej określa się następujące trzy głębokości wody:
1) głębokość techniczną (H);
2) głębokość projektowaną (H);
3) głębokość dopuszczalną (H).
2. Głębokości wody nanoszone na plany batymetryczne sprowadza się do poziomu zerowego morza (P) i podaje z dokładnością do 0,1 m.
1. Przez plan batymetryczny w sąsiedztwie budowli morskiej rozumie się plan sporządzony w skali 1:1000 albo 1:500 albo 1:250, obejmujący szerokość pasa dna do 50 m, mierząc od danej budowli.
2. Plan batymetryczny obejmujący tory wodne sporządza się w skali 1:2000.
1. Pomiary głębokości wody w profilu sondażowym prostopadłym do odwodnej linii budowli morskiej wykonuje się w następujący sposób:
1) pierwszy punkt pomiaru – bezpośrednio przy budowli morskiej;
2) drugi punkt pomiaru – w odległości 1 m od pierwszego punktu pomiaru;
3) trzeci punkt pomiaru – w odległości 2 m od drugiego punktu pomiaru;
4) czwarty i następne punkty pomiaru – w stałej odległości co 5 m.
2. Odległość między profilami sondażowymi, o których mowa w ust. 1, wynosi:
1) 5 m – w przypadku stwierdzenia zagrożenia stateczności budowli morskiej lub nałożenia takiego obowiązku przez organ administracji architektoniczno-budowlanej;
2) 10 m – w pozostałych przypadkach.
3. Pomiary głębokości wody echosondami wielowiązkowymi wykonuje się w taki sposób, aby zapewnić pełne pokrycie dna.
4. Legenda zamieszczona w planie batymetrycznym określa:
1) kategorię pomiarów hydrograficznych;
2) odległości punktów pomiaru głębokości wody w profilach sondażowych oraz
3) odległości między profilami sondażowymi – w przypadku pomiarów echosondą jednowiązkową.
5. W obrębie wolno stojącej budowli morskiej plan batymetryczny obejmuje akwen o promieniu 50 m od tej budowli, z zachowaniem odległości punktów pomiaru głębokości wody w profilach sondażowych, o których mowa w ust. 1. Profile sondażowe rozchodzą się promieniście od budowli morskiej pod kątem od 10° do 15°.
6. Plany batymetryczne wymagają zatwierdzenia przez właściwy urząd morski albo Biuro Hydrograficzne Marynarki Wojennej.
1. Głębokość techniczna (H) jest podstawowym parametrem techniczno-użytkowym budowli morskiej, z uwzględnieniem § 24 ust. 9 i § 25 ust. 2, i stanowi ją, wyrażona w metrach, suma obliczona według wzoru: H= T + R gdzie: T – oznacza największe dopuszczalne zanurzenie kadłuba równomiernie całkowicie załadowanej jednostki pływającej w konstrukcyjnym stanie pływania – do poziomu letniej linii ładunkowej znaku wolnej burty; R – oznacza sumaryczny zapas głębokości wody pod stępką kadłuba statku charakterystycznego, umożliwiający, w miejscu usytuowania danej budowli morskiej, pływalność tego statku w najniekorzystniejszych warunkach hydrologicznych.
2. Głębokość techniczną, o której mowa w ust. 1, wykorzystuje się przy określaniu dla budowli morskiej:
1) wymaganego rozstawu i nośności urządzeń cumowniczych;
2) wymaganego rozstawu i nośności urządzeń odbojowych;
3) niezbędnej długości linii cumowniczej.
3. W przypadku uwzględnienia w projekcie budowlanym możliwości cumowania do budowli morskiej jednostki pływającej większej, niż wynika to z głębokości technicznej (H), w obliczeniach budowli morskiej uwzględnia się urządzenia cumownicze i odbojowe oraz oddziaływanie jednostek pływających na budowlę morską, tak jak dla głębokości technicznej właściwej dla zanurzenia tej jednostki pływającej w stanie całkowicie załadowanym (T), z uwzględnieniem wymaganego dla takiej jednostki zapasu głębokości wody pod stępką (R).
4. Dla statków odlichtowanych o zredukowanym zanurzeniu kadłuba (T) zamiast T uwzględnia się T.
5. Sumaryczny zapas głębokości wody (R) nie może być mniejszy od minimalnego sumarycznego zapasu głębokości wody (R), określonego w metrach, obliczonego według wzoru: R ≥ η × T gdzie: T – oznacza największe dopuszczalne zanurzenie kadłuba równomiernie całkowicie załadowanej jednostki pływającej w konstrukcyjnym stanie pływania – do poziomu letniej linii ładunkowej znaku wolnej burty, η – oznacza współczynnik bezwymiarowy, zależny od rodzaju akwenu lub toru wodnego, określony w tabeli nr 1. Tabela nr 1 Lp. Rodzaj akwenu lub toru wodnego η Akweny portowe osłonięte od falowania 0,05 Wewnętrzne tory wodne, obrotnice statków, baseny i kanały portowe, na których jednostki pływa- 0,05 jące korzystają z holowników Zewnętrzne tory podejściowe z morza do portów i przystani morskich 0,10 Otwarte akweny morskie 0,15
§ 21. Składniki sumarycznego zapasu głębokości wody
Minimalny sumaryczny zapas głębokości wody (R), wyrażony w metrach, składa się z rezerwy:
1) R na niedokładność hydrograficznego pomiaru głębokości wody;
2) nawigacyjnej R – to jest minimalnego zapasu wody pod stępką jednostki pływającej, umożliwiającego jej pływalność, zależnego od rodzaju gruntu dna akwenu lub sposobu umocnienia dna przy budowli morskiej;
3) R na niskie poziomy morza, przyjmowanej na podstawie:
a) krzywej sumy czasów trwania poziomów morza dla danego wodowskazu, sporządzonej na podstawie wieloletnich obserwacji, z wprowadzonym do obliczeń poziomem morza trwającym wraz z wyższymi poziomami morza przez 99 % okresu obserwacji lub
b) różnicy między poziomem morza SW i poziomem morza SNW;
4) R na spłycenie dna akwenu umożliwiającej pełną eksploatację akwenu w okresie między podczyszczeniowymi robotami czerpalnymi;
5) R na falowanie wody;
6) R na zwiększenie zanurzenia jednostki pływającej w wodzie słodkiej polskich obszarów morskich, wyrażonej w metrach, obliczonej według wzoru: R = 0,025 × T gdzie: T – oznacza największe dopuszczalne zanurzenie kadłuba równomiernie całkowicie załadowanej jednostki pływającej w konstrukcyjnym stanie pływania – do poziomu letniej linii ładunkowej znaku wolnej burty;
7) R na podłużne przegłębienie kadłuba (do 2°) i przechyły poprzeczne kadłuba (do 5°) jednostek pływających, wyrażonej w metrach, obliczonej według wzorów:
a) rezerwa na podłużne przegłębienia kadłuba jednostki pływającej: R = 0,0016 × L gdzie: L – oznacza całkowitą długość kadłuba od dziobu do rufy,
b) rezerwa na poprzeczny przechył kadłuba jednostki pływającej: R = 0,008 × B gdzie: B – oznacza całkowitą szerokość kadłuba. Do obliczeń głębokości wody przyjmuje się wartość rezerwy R, jako wartość większą z dwóch wartości, o których mowa w lit. a i b, lecz nie mniejszą niż R = 0,15 m;
8) R na przegłębienie rufy jednostki pływającej będącej w ruchu, uwzględnianej w obliczeniach głębokości wody torów podejściowych, torów wodnych, kanałów i basenów portowych oraz obrotnic statków;
9) R na osiadanie całej jednostki pływającej będącej w ruchu, określanej indywidualnie na podstawie badań modelowych i pomiarów dokonywanych na akwenach żeglugowych.
§ 22. Pogłębienie dna do głębokości technicznej
Dopuszcza się pogłębienie dna przy budowli morskiej do głębokości technicznej (H), bez uwzględnienia tolerancji bagrowniczej (t), o której mowa w § 23 ust. 2.
1. Głębokość projektowaną (H) stanowi, wyrażona w metrach, suma obliczona według wzoru: H = H + t gdzie: H – oznacza głębokość techniczną, t – oznacza tolerancję bagrowniczą.
2. Tolerancja bagrownicza (t) określa, wyrażoną w metrach, wartość głębokości, o jaką dopuszcza się przegłębienie dna akwenu w czasie prowadzenia robót czerpalnych, aby uzyskać dno akwenu o rzędnych nie wyższych niż głębokość techniczna (H).
3. Wartość tolerancji bagrowniczej przyjmowana do obliczeń budowli morskiej i projektowania robót czerpalnych, w zależności od miejsca prowadzenia robót czerpalnych, wynosi:
1) t = 0,3 m – przy robotach czerpalnych wykonywanych w portach morskich i przystaniach morskich;
2) t = 0,4 m – przy robotach czerpalnych wykonywanych na zewnątrz portów morskich i przystani morskich, w szczególności na redach, na torach podejściowych, na trasach układania kabli i rurociągów na morzu terytorialnym i na morskich wodach wewnętrznych oraz przy profilowaniu dna morskiego pod budowle morskie.
1. Głębokość dopuszczalną (H) stanowi, wyrażona w metrach, suma obliczona według wzoru: H = H + R gdzie: H – oznacza głębokość techniczną budowli morskiej, R – oznacza rezerwę na dopuszczalne przegłębienie dna w rejonie, w którym dno nie jest trwale umocnione, w trakcie całego okresu użytkowania budowli morskiej.
2. Głębokość dopuszczalną określa się na etapie projektowania, budowy albo przebudowy budowli morskiej i oznacza ona maksymalną głębokość akwenu przy danej budowli morskiej.
3. Do obliczeń odporu gruntu i obliczeń stateczności budowli morskiej przyjmuje się rzędną dna odpowiadającą głębokości dopuszczalnej (H).
4. Specjalna rezerwa na zwiększenie głębokości technicznej (H) jest zawarta w wartości głębokości dopuszczalnej (H), w przypadku spełnienia następujących warunków:
1) nośność urządzeń cumowniczych i odbojowych projektowanej budowli morskiej uwzględnia siły wywołane cumowaniem i dobijaniem przewidywanych jednostek pływających w stanie całkowitego załadowania;
2) długość linii cumowniczej i rozstaw urządzeń cumowniczych gwarantuje właściwe warunki do zacumowania przewidywanych jednostek pływających;
3) rezerwa na dopuszczalne przegłębienie dna w trakcie okresu użytkowania budowli (R) jest zrównoważona wykonaniem trwałego umocnienia dna, uniemożliwiającego powstanie przegłębień dna poniżej głębokości dopuszczalnej (H) oraz zapewniającego wymagany odpór gruntu dna akwenu, na rzędnej odpowiadającej głębokości dopuszczalnej (H).
5. R na dopuszczalne przegłębienie dna nie może być mniejsza niż 0,8 m.
6. Dla budowli morskiej, dla której zrezygnowano z wykonania trwałego umocnienia dna, minimalną R przyjmuje się następująco:
1) 0,8 m – dla budowli morskiej o głębokości technicznej (H) mniejszej niż lub równej 4 m;
2) 1,5 m – dla budowli morskiej o głębokości technicznej (H) równej lub większej niż 10 m;
3) dla budowli morskiej o głębokości technicznej (H) większej niż 4 m i mniejszej niż 10 m minimalną wartość R wyznacza się przez interpolację liniową w granicach od 0,8 do 1,5 m z zaokrągleniem do 0,1 m w górę;
4) 1,5 m – dla budowli morskiej usytuowanej w rejonie:
a) łuku wklęsłego ujść rzek lub cieśnin do morza,
b) przewężeń koryta akwenu,
c) występowania dużego falowania lub znacznych prądów wody przy dnie akwenu.
7. R na przegłębienie dna powstałe w wyniku oddziaływania strumieni zaśrubowych jednostek pływających na nieumocnione dno przy budowli morskiej ustala się indywidualnie w fazie projektowania tej budowli.
8. R obejmuje t.
9. Przy projektowaniu robót czerpalnych przy istniejącej budowli morskiej, dla której ze względów bezpieczeństwa są niedopuszczalne przegłębienia dna (t = 0) albo są dopuszczalne tolerancje bagrownicze (t) mniejsze niż określone w § 23 ust. 3, projekt robót czerpalnych przewiduje dopuszczalne niedogłębienie dna polegające na ustaleniu głębokości technicznej (H), wyrażonej w metrach, obliczonej według wzoru: H = H – t gdzie: H – oznacza głębokość dopuszczalną, t – oznacza zmniejszoną lub zerową tolerancję bagrowniczą.
10. W przypadku, o którym mowa w ust. 9, suma przegłębień i niedogłębień dna przyjęta w projekcie robót czerpalnych nie może przekroczyć wartości pełnej tolerancji bagrowniczej (t), o której mowa w § 23 ust. 3.
11. Przy projektowaniu budowli morskiej określa się szerokość pasa dna wzdłuż tej budowli, w którym ma być zachowana głębokość dopuszczalna (H).
1. Jeżeli posiadana dokumentacja techniczna dla istniejącej budowli morskiej określa tylko jedną głębokość akwenu, uznaje się ją za głębokość dopuszczalną (H).
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, głębokość techniczną (H), wyrażoną w metrach, oblicza się według wzoru: H= H – t gdzie: H – oznacza głębokość dopuszczalną, t – oznacza pełną tolerancję bagrowniczą.
§ 26. Głębokość nawigacyjna akwenu żeglugowego
Przez głębokość nawigacyjną (H) rozumie się różnicę rzędnych, mierzoną od średniego poziomu morza SW do płaszczyzny poziomej, która jest styczna do najwyżej położonego dna w akwenie żeglugowym.
1. Przez głębokość nawigacyjną aktualną (H) rozumie się głębokość nawigacyjną (H) odniesioną do aktualnego poziomu morza.
2. Dopuszczalne zanurzenie jednostki pływającej na akwenie żeglugowym określa się, odejmując od głębokości nawigacyjnej aktualnej (H) wymagany w danych warunkach żeglugowych sumaryczny zapas głębokości wody pod stępką kadłuba jednostki pływającej (R).
Pełna treść aktu: w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać morskie budowle hydrotechniczne i ich usytuowanie.