Kodeks cywilny

Zgodnie z art. 50 Kodeksu postępowania karnego, osoba, która występuje w postępowaniu sądowym jako pokrzywdzony, nie może korzystać z uprawnień przewidzianych dla pokrzywdzonego, jeśli jednocześnie występuje w tej samej sprawie jako oskarżony. Oznacza to, że jeśli dana osoba jest zarówno pokrzywdzonym, jak i oskarżonym w danej sprawie, nie może korzystać z uprawnień pokrzywdzonego, chyba że przepisy szczególne (np. art. 497 i art. 498 § 3) stanowią inaczej.

W praktyce oznacza to, że osoba, która jest zarówno pokrzywdzonym, jak i oskarżonym w danej sprawie, może mieć ograniczone możliwości korzystania z uprawnień przysługujących pokrzywdzonemu, chyba że przepisy szczególne stanowią inaczej. W takiej sytuacji konieczne jest zwrócenie uwagi na konkretne przepisy dotyczące tej sytuacji, aby określić zakres praw i obowiązków osoby będącej jednocześnie pokrzywdzonym i oskarżonym.

Kodeks postępowania karnego (kpk)

Konstytucja przyznaje ochronę swoich wolności i praw każdej osobie, która znajduje się pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej. Oznacza to, że punktem odniesienia jest podleganie tej władzy, a nie wskazane w tym przepisie posiadanie określonego obywatelstwa. Osoba znajdująca się w takiej sytuacji korzysta z wolności i praw zapewnionych w Konstytucji. Przepis obejmuje również cudzoziemców, ponieważ wskazuje ich wprost jako grupę, której mogą dotyczyć wyjątki. Nie oznacza to jednak, że wyjątki wynikają z samego faktu bycia cudzoziemcem. Ich określenie należy do ustawy. To ustawa wskazuje więc, w jakich sytuacjach zasada korzystania z konstytucyjnych wolności i praw może nie mieć zastosowania do cudzoziemców. Znaczenie tego przepisu polega na ustanowieniu ogólnej zasady ochrony. Najpierw przyjmuje się, że osoba pod władzą Rzeczypospolitej Polskiej korzysta z wolności i praw konstytucyjnych. Odstępstwa odnoszące się do cudzoziemców muszą wynikać z ustawy. Sam przepis nie wymienia konkretnych wolności, praw ani wyjątków, lecz odsyła w tym zakresie do Konstytucji i do ustawy.

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepis określa, kiedy ustawa zaczyna obowiązywać. Co do zasady następuje to po upływie trzech miesięcy od jej ogłoszenia, a więc nie w dniu samego ogłoszenia. Ustawa przewiduje jednak wyjątek dotyczący art. 50 i art. 51. Te dwa przepisy zaczęły obowiązywać w określonym terminie, czyli 2 stycznia 2012 r. Oznacza to, że dla całej ustawy i dla wskazanych artykułów przewidziano różne daty wejścia w życie.

o bezpieczeństwie i ratownictwie w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich

Przepis określa, kiedy ustawa zaczyna obowiązywać. Co do zasady trzeba odczekać trzy miesiące od jej ogłoszenia. Dopiero po tym czasie jej regulacje mogą być stosowane jako obowiązujące prawo. Wprowadzono jednak wyjątek dotyczący art. 70. Zasady zawarte w tym artykule zaczną obowiązywać później, po upływie 18 miesięcy od ogłoszenia ustawy. Wskazano więc dwa różne terminy rozpoczęcia obowiązywania przepisów.

o bezpieczeństwie morskim

Przepis określa, od kiedy zaczynają obowiązywać regulacje tej ustawy. Co do zasady cała ustawa ma być stosowana od 1 stycznia 2012 r. Wprowadzono jednak wyjątek dotyczący art. 22 ust. 2 i 3. Te dwa przepisy zaczynają obowiązywać rok później, czyli 1 stycznia 2013 r. Oznacza to, że przez pierwszy rok od wejścia ustawy w życie nie stosuje się jeszcze wskazanych jednostek redakcyjnych, podczas gdy pozostała część ustawy już obowiązuje.

o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych

Co do zasady ustawa zacznie obowiązywać po 14 dniach od jej ogłoszenia. Przepis przewiduje jednak dwa wyjątki. Regulacja zawarta w art. 4 ust. 3 zacznie obowiązywać dopiero po sześciu miesiącach, natomiast przepisy wskazane w art. 36 pkt 1 do 5 po dwunastu miesiącach. Terminy te liczy się od dnia ogłoszenia ustawy, a nie od dnia jej uchwalenia.

o Centralnej Informacji Emerytalnej

o Krajowym Rejestrze Sądowym

Art. 824 ustawy o obronie Ojczyzny reguluje kwestie związane z wejściem w życie poszczególnych przepisów tej ustawy. Zgodnie z ogólną zasadą wyrażoną w tym artykule, ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia jej ogłoszenia. Taki okres vacatio legis jest standardowym rozwiązaniem, które ma na celu umożliwienie adresatom przepisów przygotowanie się do ich stosowania.

Jednakże, art. 824 przewiduje wyjątki od tej ogólnej zasady, wskazując konkretne przepisy, które wchodzą w życie w innych terminach:

1. **Art. 288 ust. 2 i art. 777 ust. 4** - Te przepisy wchodzą w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia ustawy. Takie rozwiązanie może być uzasadnione koniecznością natychmiastowego wdrożenia określonych regulacji, które mogą mieć istotne znaczenie dla funkcjonowania systemu obrony narodowej. Szybsze wejście w życie tych przepisów może być podyktowane potrzebą szybkiego reagowania na określone sytuacje lub koniecznością wprowadzenia pilnych zmian.

2. **Art. 439 ust. 1 pkt 4** - Ten przepis wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. Wskazanie konkretnej daty wejścia w życie może być związane z potrzebą dostosowania przepisów do określonego cyklu budżetowego, administracyjnego lub operacyjnego. Może to również wynikać z konieczności zapewnienia odpowiedniego czasu na przygotowanie się do wdrożenia nowych regulacji przez organy administracji publicznej lub inne podmioty.

Podsumowując, art. 824 ustawy o obronie Ojczyzny precyzyjnie określa terminy wejścia w życie poszczególnych przepisów, co jest istotne dla zapewnienia jasności i przewidywalności prawa. Wyjątki od ogólnej zasady 30-dniowego vacatio legis są uzasadnione specyficznymi potrzebami i okolicznościami, które wymagają szybszego lub późniejszego wdrożenia określonych regulacji.

o obronie Ojczyzny

Co do zasady, podczas praktyki absolwenckiej nie stosuje się przepisów prawa pracy. Ustawa przewiduje jednak zamknięty katalog wyjątków. Oznacza to, że wskazane w przepisie jednostki Kodeksu pracy nadal mają zastosowanie do praktyki, mimo ogólnej zasady wyłączenia. Pozostałe przepisy prawa pracy nie znajdują zastosowania na podstawie tego przepisu. Zakres wyjątków wynika wyłącznie z wymienionych artykułów i paragrafów.

o praktykach absolwenckich

Przepis określa, kiedy zaczyna obowiązywać ustawa o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia. Zasadą jest wejście w życie całej ustawy w terminie wskazanym w tym przepisie. Oznacza to, że od tego momentu należy stosować jej przepisy, z uwzględnieniem wyjątków określonych w dalszej części regulacji. Wyjątki dotyczą trzech grup przepisów. Art. 3 ust. 1 i 3 wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia ustawy. Art. 3 ust. 2 zaczyna obowiązywać dopiero po upływie 3 lat od dnia ogłoszenia. Natomiast art. 43 wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia. W praktyce oznacza to, że poszczególne części ustawy mogą zacząć obowiązywać w różnych terminach. Dla ustalenia terminu dotyczącego art. 3 ust. 1 i 3, art. 3 ust. 2 oraz art. 43 należy liczyć odpowiednio 14 dni, 3 lata albo 12 miesięcy od dnia ogłoszenia. Pozostałe przepisy ustawy zaczynają obowiązywać w terminie wskazanym jako ogólny termin wejścia ustawy w życie.

o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia

Przepis określa moment, od którego ustawa zaczyna obowiązywać. Zasadą jest, że ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia jej ogłoszenia. Oznacza to, że między ogłoszeniem ustawy a rozpoczęciem jej obowiązywania musi upłynąć wskazany w przepisie okres. Ustawa przewiduje jednak wyjątek dotyczący art. 29. Ten artykuł zaczyna obowiązywać wcześniej niż pozostałe przepisy ustawy, ponieważ wchodzi w życie już z dniem następującym po dniu ogłoszenia ustawy. Przepis rozróżnia więc dwa terminy wejścia w życie. Dla całej ustawy, z wyjątkiem art. 29, jest to termin po upływie 14 dni od ogłoszenia. Dla art. 29 jest to następny dzień po dniu ogłoszenia. Konkretne ustalenie tych terminów wymaga znajomości dnia, w którym ustawa została ogłoszona.

o wsparciu rozwoju kompetencji cyfrowych nauczycieli

Przepis ustanawia zasadę obowiązującą w postępowaniu dotyczącym ogłoszenia upadłości. W takim postępowaniu nie przeprowadza się dowodu z opinii biegłego. Oznacza to, że opinia biegłego nie jest środkiem dowodowym przeprowadzanym w tym postępowaniu na zasadach wskazanych w tym przepisie. Zasada ta nie ma charakteru bezwzględnego. Przepis przewiduje wyjątek, który został określony w art. 56b ust. 1. Oznacza to, że w sytuacji objętej tym wyjątkiem dowód z opinii biegłego może podlegać odmiennym zasadom. Sam art. 30a nie opisuje jednak treści tego wyjątku, lecz jedynie odsyła do wskazanego przepisu. Regulacja dotyczy wyłącznie postępowania w przedmiocie ogłoszenia upadłości i wyłącznie dowodu z opinii biegłego.

Prawo upadłościowe

Masa upadłości obejmuje majątek, który należy do upadłego w dniu ogłoszenia upadłości. Chodzi więc o stan majątkowy istniejący dokładnie w tym dniu. Do masy upadłości wchodzą składniki majątku należące wtedy do upadłego, zgodnie z zasadą określoną w tym przepisie. Do masy upadłości zalicza się również majątek nabyty przez upadłego już po ogłoszeniu upadłości, jeżeli został nabyty w toku postępowania upadłościowego. Przepis obejmuje zatem zarówno majątek istniejący w chwili ogłoszenia upadłości, jak i majątek uzyskany później, w czasie trwania tego postępowania. Reguła ta nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Przepis wyraźnie wskazuje, że od opisanej zasady istnieją wyjątki określone w art. 63-67a. Oznacza to, że przy ustalaniu, co rzeczywiście wchodzi do masy upadłości, trzeba uwzględnić także te szczególne regulacje. Sam art. 62 określa więc podstawową zasadę, natomiast nie wymienia szczegółowo wszystkich wyłączeń.

Wyjątek

Wyjątek w przepisach

Kodeks cywilny2 przepisy

Kodeks postępowania karnego (kpk)2 przepisy

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej1 przepis

o bezpieczeństwie i ratownictwie w górach i na zorganizowanych terenach narciarskich1 przepis

o bezpieczeństwie morskim1 przepis

o bezpieczeństwie osób przebywających na obszarach wodnych1 przepis

o Centralnej Informacji Emerytalnej1 przepis

o Krajowym Rejestrze Sądowym1 przepis

o obronie Ojczyzny1 przepis

o praktykach absolwenckich1 przepis

o systemach homologacji pojazdów oraz ich wyposażenia1 przepis

o wsparciu rozwoju kompetencji cyfrowych nauczycieli1 przepis

Prawo upadłościowe2 przepisy