Wniosek organu

Wniosek organu to wystąpienie uprawnionego organu publicznego do innego organu, sądu albo innego podmiotu o podjęcie określonego działania, udzielenie informacji, przekazanie dokumentów lub wykonanie czynności procesowej. Nie jest to jednolita, samodzielna instytucja prawna, lecz określenie używane w wielu przepisach, których treść wyznacza, kto może złożyć wniosek, do kogo jest on kierowany oraz jakie wywołuje skutki.

Wniosek organu może mieć różny charakter, w szczególności:

• inicjować postępowanie lub określoną czynność, na przykład postępowanie sądowe wszczynane na wniosek organu celnego albo postępowanie dotyczące stowarzyszenia, podejmowane na wniosek organu nadzorującego;
• służyć uzyskaniu informacji lub danych znajdujących się w posiadaniu innego organu, jak przy udostępnianiu danych organom Inspekcji Ochrony Środowiska;
• dotyczyć przeprowadzenia dowodu albo innej czynności procesowej, na przykład przesłuchania świadków na wniosek organu ochrony konkurencji innego państwa członkowskiego;
• być podstawą wykonania czynności pomocniczej przez inny organ, takiej jak ustalenie miejsca pobytu podejrzanego na wniosek organu wyjaśniającego.

Złożenie wniosku nie zawsze oznacza obowiązek jego uwzględnienia. Organ lub sąd rozpoznający wniosek ocenia go zgodnie z właściwymi przepisami, a niekiedy może podjąć działanie z urzędu albo odmówić jego podjęcia. Wniosek może również wymagać spełnienia określonych warunków formalnych, dołączenia dokumentów lub wskazania zakresu żądanych czynności.

Termin ten występuje między innymi w postępowaniu cywilnym, karnym, w sprawach o wykroczenia i administracyjnym, a także w prawie podatkowym, wodnym, celnym, ochrony konkurencji i stowarzyszeń. Jego praktyczne znaczenie polega na umożliwieniu współdziałania organów oraz uruchomieniu czynności, których dany organ nie może albo nie powinien podejmować bez formalnego wystąpienia innego uprawnionego organu. Wniosek organu należy odróżnić od wniosku strony, ponieważ składa go podmiot wykonujący zadania publiczne, działający w zakresie przyznanych mu kompetencji.