Wierzyciel spółki

Wierzyciel spółki to osoba fizyczna, osoba prawna albo inny podmiot, któremu spółka jest zobowiązana spełnić określone świadczenie. Najczęściej chodzi o zapłatę pieniędzy, ale świadczenie może polegać także na wydaniu rzeczy, wykonaniu usługi, usunięciu wady lub innym zachowaniu przewidzianym w zobowiązaniu. Odpowiednikiem wierzyciela jest spółka jako dłużnik.

Wierzytelność wobec spółki może wynikać między innymi z umowy, czynu niedozwolonego, przepisów prawa, stosunku pracy albo prawomocnego orzeczenia. Wierzyciel może być kontrahentem, pracownikiem, wynajmującym, instytucją publiczną lub osobą, której spółka wyrządziła szkodę. Nie jest nim wspólnik tylko z tego powodu, że uczestniczy w spółce, choć może jednocześnie mieć wobec niej własne roszczenia.

Znaczenie pojęcia zależy od rodzaju spółki i etapu jej działania:

• co do zasady wierzyciel kieruje roszczenie przeciwko spółce i może dochodzić zaspokojenia z jej majątku;
• w spółkach osobowych, a w określonych sytuacjach także przy innych formach spółek, przepisy mogą przewidywać odpowiedzialność wspólników, członków organów lub innych osób za zobowiązania spółki;
• zakres tej odpowiedzialności może być ograniczony, przykładowo przez sumę komandytową dotyczącą komandytariusza;
• wierzyciel spółki w organizacji może dochodzić należności od podmiotu działającego przed jego rejestracją, zgodnie z zasadami odpowiedzialności przewidzianymi dla tej fazy;
• w postępowaniu likwidacyjnym wierzyciele zgłaszają swoje roszczenia, a majątek spółki służy przede wszystkim ich zaspokojeniu lub zabezpieczeniu. Kwoty przeznaczone dla wierzycieli mogą w określonych przypadkach zostać złożone do depozytu sądowego.

Wierzyciel może dochodzić wykonania zobowiązania dobrowolnie albo w postępowaniu sądowym i egzekucyjnym. W razie niewypłacalności spółki jego sytuacja zależy między innymi od rodzaju wierzytelności, ustanowionych zabezpieczeń oraz reguł dotyczących kolejności zaspokojenia.