Art. 916 Kodeksu cywilnego wprowadza istotne zabezpieczenie dla osób, które mają ustawowy obowiązek alimentacyjny względem dożywotnika. Przepis ten umożliwia im żądanie uznania umowy o dożywocie za bezskuteczną w stosunku do nich, jeżeli wskutek tej umowy dożywotnik stał się niewypłacalny.

### Kluczowe elementy przepisu:

1. **Osoba uprawniona**:
   - Uprawnionym do żądania uznania umowy o dożywocie za bezskuteczną jest osoba, która ma ustawowy obowiązek alimentacyjny względem dożywotnika. Może to być np. dziecko, małżonek czy rodzic dożywotnika.

2. **Warunek niewypłacalności**:
   - Warunkiem koniecznym do skorzystania z tego uprawnienia jest niewypłacalność dożywotnika, która powstała wskutek zawarcia umowy o dożywocie. Niewypłacalność oznacza sytuację, w której dożywotnik nie jest w stanie zaspokoić swoich zobowiązań finansowych.

3. **Brak znaczenia świadomości pokrzywdzenia**:
   - Przepis wyraźnie stanowi, że uprawnienie to przysługuje bez względu na to, czy dożywotnik działał ze świadomością pokrzywdzenia wierzycieli. Oznacza to, że nie jest konieczne udowodnienie złej woli czy celowego działania dożywotnika w celu pokrzywdzenia osób uprawnionych do alimentów.

4. **Brak znaczenia czasu zawarcia umowy**:
   - Uprawnienie to przysługuje bez względu na czas zawarcia umowy o dożywocie. Oznacza to, że nie ma znaczenia, jak dawno została zawarta umowa, o ile mieści się w określonym terminie przedawnienia.

5. **Termin przedawnienia**:
   - Żądanie uznania umowy o dożywocie za bezskuteczną nie może być zgłoszone po upływie pięciu lat od daty zawarcia umowy. Jest to termin przedawnienia, po którego upływie uprawnienie wygasa.

### Znaczenie praktyczne:

Przepis ten ma na celu ochronę interesów osób, które mają ustawowy obowiązek alimentacyjny względem dożywotnika. Wprowadza mechanizm, który pozwala na przeciwdziałanie sytuacjom, w których dożywotnik, przenosząc swoje mienie na rzecz innej osoby w ramach umowy o dożywocie, staje się niewypłacalny i nie jest w stanie wywiązać się ze swoich zobowiązań alimentacyjnych.

### Wnioski:

Art. 916 Kodeksu cywilnego stanowi ważne narzędzie ochrony prawnej dla osób uprawnionych do alimentów. Przepis ten umożliwia im skuteczne dochodzenie swoich praw w sytuacji, gdy dożywotnik, poprzez zawarcie umowy o dożywocie, stał się niewypłacalny. Ważne jest jednak, aby osoby te były świadome istnienia tego uprawnienia oraz terminu przedawnienia, który wynosi pięć lat od daty zawarcia umowy.

Kodeks cywilny

Kodeks postępowania administracyjnego

Art. 21 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (dalej: „Ustawa”) reguluje kompetencje Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej: „Prezes Urzędu”) w zakresie uchylania decyzji dotyczących koncentracji przedsiębiorców oraz podejmowania działań mających na celu przywrócenie konkurencji na rynku.

1. **Podstawa uchylenia decyzji**:
   - Prezes Urzędu może uchylić decyzje wydane na podstawie art. 18, art. 19 ust. 1 oraz art. 20 ust. 2 Ustawy, jeżeli zostały one oparte na nierzetelnych informacjach dostarczonych przez przedsiębiorców uczestniczących w koncentracji. Nierzetelność informacji może obejmować zarówno celowe wprowadzenie w błąd, jak i nieumyślne błędy, które miały istotny wpływ na treść decyzji.
   - Uchylenie decyzji jest również możliwe, jeżeli przedsiębiorcy nie spełniają warunków określonych w art. 19 ust. 2 i 3 Ustawy. Warunki te dotyczą m.in. obowiązku zgłoszenia zamiaru koncentracji oraz przestrzegania określonych przez Prezesa Urzędu warunków, które mają na celu zapobieżenie negatywnym skutkom koncentracji dla konkurencji.

2. **Orzekanie co do istoty sprawy**:
   - W przypadku uchylenia decyzji, Prezes Urzędu jest zobowiązany do ponownego rozpatrzenia sprawy i wydania nowej decyzji co do jej istoty. Oznacza to, że Prezes Urzędu musi ponownie przeanalizować wszystkie okoliczności sprawy i wydać decyzję, która będzie zgodna z obowiązującymi przepisami oraz interesem publicznym.

3. **Środki zaradcze w przypadku dokonanej koncentracji**:
   - Jeżeli koncentracja została już dokonana, a przywrócenie konkurencji na rynku nie jest możliwe w inny sposób, Prezes Urzędu może nakazać podjęcie określonych działań mających na celu przywrócenie konkurencji. Do takich działań należą:
     - Podział połączonego przedsiębiorcy na warunkach określonych w decyzji.
     - Zbycie całości lub części majątku przedsiębiorcy.
     - Zbycie udziałów lub akcji zapewniających kontrolę nad przedsiębiorcą lub przedsiębiorcami.
     - Rozwiązanie spółki, nad którą przedsiębiorcy sprawują wspólną kontrolę.
   - Decyzja nakazująca podjęcie takich działań musi określać termin jej wykonania oraz warunki, na jakich mają być one przeprowadzone.

4. **Termin wydania decyzji**:
   - Decyzja nakazująca podjęcie działań mających na celu przywrócenie konkurencji nie może być wydana po upływie 5 lat od dnia dokonania koncentracji. Jest to istotne ograniczenie czasowe, które ma na celu zapewnienie pewności prawnej dla przedsiębiorców.

5. **Stosowanie przepisów w przypadku niezgłoszenia zamiaru koncentracji**:
   - Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy przedsiębiorcy nie zgłosili Prezesowi Urzędu zamiaru koncentracji, o którym mowa w art. 13 ust. 1 Ustawy, oraz w przypadku niewykonania decyzji o zakazie koncentracji. Oznacza to, że Prezes Urzędu ma prawo podjąć działania mające na celu przywrócenie konkurencji również w sytuacjach, gdy przedsiębiorcy nie dopełnili obowiązku zgłoszenia koncentracji lub nie zastosowali się do decyzji zakazującej koncentracji.

Podsumowując, art. 21 Ustawy daje Prezesowi Urzędu szerokie kompetencje w zakresie nadzoru nad koncentracjami przedsiębiorców, w tym możliwość uchylania decyzji opartych na nierzetelnych informacjach oraz podejmowania działań mających na celu przywrócenie konkurencji na rynku. Przepisy te mają na celu ochronę konkurencji oraz zapobieganie negatywnym skutkom koncentracji dla konsumentów i rynku.

o ochronie konkurencji i konsumentów

Powiat ma obowiązek zorganizować centrum, jeżeli jego utworzenie przewidziano w wojewódzkim planie. W takim przypadku musi zrobić to najpóźniej w ciągu pięciu lat od wejścia ustawy w życie. Jeżeli plan przewiduje inne rozwiązanie, powiat powinien w tym samym terminie zawrzeć porozumienie wskazane w przepisie. Regulacja wyznacza więc zarówno sposób działania powiatu, jak i ostateczny termin wykonania tego obowiązku.

Termin pięcioletni

Termin pięcioletni w przepisach

Kodeks cywilny1 przepis

Kodeks postępowania administracyjnego1 przepis

o ochronie konkurencji i konsumentów1 przepis

o szczególnej opiece geriatrycznej1 przepis