Starosta powiatu

„Starosta powiatu” to potoczne określenie starosty, czyli przewodniczącego zarządu powiatu. Starosta jest wybierany przez radę powiatu i reprezentuje powiat na zewnątrz. Organizuje pracę zarządu, kieruje bieżącą działalnością starostwa powiatowego oraz wykonuje zadania przydzielone mu w przepisach szczególnych.

Starosta nie jest organem gminy ani województwa i nie pełni funkcji wojewody. Działa w ramach samorządu powiatowego, ale w określonych sprawach wykonuje również zadania z zakresu administracji publicznej, powierzone mu bezpośrednio przez ustawy. Dlatego w przepisach może występować zarówno jako przedstawiciel powiatu, jak i jako właściwy organ administracyjny.

Kompetencje starosty obejmują między innymi:

• prowadzenie lub nadzorowanie rejestrów i postępowań związanych z transportem oraz ruchem drogowym, w tym spraw dotyczących przedsiębiorców prowadzących stacje kontroli pojazdów i usuwania pojazdów z drogi;
• wykonywanie określonych czynności związanych z obowiązkową służbą wojskową, w tym zarządzenie przymusowego doprowadzenia osoby, która bez uzasadnionej przyczyny nie stawiła się w wyznaczonym miejscu;
• realizowanie zadań geodezyjnych i kartograficznych na szczeblu powiatowym;
• wykonywanie kompetencji organu ochrony środowiska, w szczególności w zakresie kontroli przestrzegania przepisów oraz wydawania rozstrzygnięć dotyczących korzystania ze środowiska;
• powoływanie rzecznika konsumentów i organizowanie wykonywania zadań z zakresu ochrony konsumentów;
• wykonywanie czynności związanych ze scalaniem i wymianą gruntów oraz innymi zadaniami administracji powiatowej.

Zakres właściwości starosty wynika z ustawy ustrojowej dotyczącej samorządu powiatowego oraz z przepisów szczególnych, takich jak Prawo o ruchu drogowym, Prawo ochrony środowiska, Prawo geodezyjne i kartograficzne czy przepisy o ochronie konkurencji i konsumentów. W mieście na prawach powiatu zadania starosty wykonuje co do zasady prezydent miasta.