Rada gminy

Rada gminy to stanowiący i kontrolny organ gminy, wybierany przez mieszkańców w wyborach powszechnych. Jest organem kolegialnym, co oznacza, że podejmuje rozstrzygnięcia w formie uchwał, na posiedzeniach zwoływanych i prowadzonych zgodnie z przepisami oraz statutem gminy. Jej działalność obejmuje sprawy lokalne pozostające w zakresie zadań gminy.

Rada gminy uchwala najważniejsze akty i dokumenty dotyczące funkcjonowania wspólnoty samorządowej, w tym budżet, a także akty prawa miejscowego. Ustala również zasady wykonywania zadań publicznych, może określać lokalne opłaty i podejmować decyzje dotyczące gospodarowania mieniem komunalnym. Kontroluje działalność wójta, burmistrza albo prezydenta miasta oraz gminnych jednostek organizacyjnych.

Kompetencje rady wynikają z ustaw szczególnych. W szczególności rada gminy:

• podejmuje uchwały w sprawie scalenia i podziału nieruchomości, jeżeli spełnione są wymagania dotyczące między innymi zgodności z planem miejscowym;
• ustala sezon kąpielowy oraz wykaz kąpielisk, po przeprowadzeniu wymaganej procedury z udziałem organizatorów i właściwych instytucji;
• wyznacza aglomerację, samodzielnie albo w porozumieniu z innymi gminami, po uzgodnieniu wymaganym przez przepisy prawa wodnego;
• uchwala programy związane z ochroną środowiska i może ustanawiać ograniczenia czasowe funkcjonowania instalacji powodujących hałas;
• podejmuje uchwałę o przystąpieniu do sporządzania planu ogólnego gminy, który jest aktem prawa miejscowego.

Rada gminy może być także zawiadamiana o potrzebie zmiany obszaru aglomeracji lub otrzymywać informacje związane z realizacją zadań z zakresu gospodarki wodnej i ochrony środowiska. W postępowaniu dotyczącym scalenia nieruchomości należy odróżnić ją od rady uczestników scalenia, która reprezentuje uczestników tego postępowania i opiniuje jego dokumenty. Rada gminy działa w granicach przyznanych jej kompetencji, a jej uchwały mogą podlegać nadzorowi przewidzianemu w przepisach prawa.