Przedsiębiorstwo

Przedsiębiorstwo w polskim prawie jest zorganizowanym zespołem składników materialnych i niematerialnych przeznaczonym do prowadzenia działalności gospodarczej. Nie oznacza wyłącznie osoby przedsiębiorcy ani samej działalności, lecz majątkową i organizacyjną całość, która może być przedmiotem czynności prawnych.

W skład przedsiębiorstwa mogą wchodzić w szczególności:

• oznaczenie indywidualizujące przedsiębiorstwo lub jego wyodrębnione części,
• własność nieruchomości i ruchomości, a także prawa do korzystania z nich,
• prawa wynikające z umów, wierzytelności i środki pieniężne,
• koncesje, licencje, zezwolenia, patenty i inne prawa własności przemysłowej,
• majątkowe prawa autorskie, tajemnice przedsiębiorstwa oraz dokumentacja związana z prowadzeniem działalności.

Zakres przedsiębiorstwa ocenia się z uwzględnieniem jego funkcji gospodarczej i organizacyjnego powiązania poszczególnych składników. Czynność prawna dotycząca przedsiębiorstwa co do zasady obejmuje całość jego składników, chyba że z treści czynności albo z przepisów wynika inaczej. Przedsiębiorstwo może być między innymi zbyte, wydzierżawione, objęte zarządem albo przekazane w ramach następstwa prawnego. Jego składniki mogą również podlegać zabezpieczeniu lub przepadkowi na zasadach określonych w przepisach.

Przedsiębiorstwo nie jest tożsame z firmą. Firma jest nazwą, pod którą przedsiębiorca prowadzi działalność, natomiast przedsiębiorstwo jest zespołem składników służących tej działalności. Niektóre prawa, zwłaszcza prawa osobiste, nie wchodzą do przedsiębiorstwa jako przedmiotu obrotu. W razie prowadzenia działalności przez spółkę osobową przedsiębiorstwo jest prowadzone pod firmą spółki, a spółka może nabywać prawa i zaciągać zobowiązania we własnym imieniu.

Pojęcie przedsiębiorstwa występuje przede wszystkim w prawie cywilnym, handlowym, spadkowym, podatkowym i karnym. Ma znaczenie przy ustalaniu zakresu odpowiedzialności, sukcesji praw i obowiązków, działania prokurenta, zarządzania majątkiem oraz podejmowania decyzji dotyczących zbycia lub nabycia przedsiębiorstwa. Wyodrębniona część przedsiębiorstwa może być także oddziałem, dla którego ustanowiono odrębne umocowanie do prowadzenia określonych spraw.